မိတ္တာမိတ္တဇာတ်တော်

ဇေတဝန်ကျောင်း၌ ကောသလမင်း၏ အမှုတော်ထမ်းတစ်ဦးဖြစ်သော ဖြောင့်မတ်သည့် ဝန်ထမ်းသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ သစ္စာရှိစွာ ထမ်းဆောင်ခဲ့သဖြင့် ကြီးမြတ်သော ဂုဏ်အသရေကို ရရှိခဲ့သည်။ အခြား အရာရှိများက သူ၏ နှစ်သက်တော်မူမှုကို မခံနိုင်ဘဲ၊ သူသည် နန်းတော်ကို ဝှက်ဝှက် ဆန့်ကျင်ဆောင်ရွက်နေသည်ဟု မင်းကြီးထံ စွပ်စွဲကြသည်။ မင်းကြီးက သေချာစွာ စုံစမ်းတော်မူသော်လည်း ထိုသူ၌ အပြစ်တစ်ခုမျှ မတွေ့ရှိရပေ။ သို့သော် မိမိရှေ့တွင် ရပ်နေသော ဝန်ထမ်းသည် အမှန်တကယ် မိတ်ဆွေလော၊ ဝှက်ထားသော ရန်သူလော ဟု အတိအကျ သိနိုင်ရန် မည်သို့ ဖြစ်နိုင်မည်နည်းဟု သံသယ ဖြစ်နေဆဲ ဖြစ်သည်။ မင်းကြီးသည် ဤမေးခွန်းကိုပင် ဘုရားရှင်ထံ ယူဆောင်လာခဲ့သည်။

ဘုရားရှင်က မင်းကြီးအား ဤတူညီသော မသေချာမှုသည် ရှေးကာလ အလွန်ကြာမြင့်စွာက မင်းတစ်ပါးကိုလည်း နှောင့်ယှက်ခဲ့ပြီး၊ ထိုအချိန်က ပေးခဲ့သော အဖြေသည် ယနေ့တွင်ပင် မှန်ကန်ဆဲ ဖြစ်ကြောင်း မိန့်တော်မူသည်။ ဗာရာဏသီပြည်၏ ဗြဟ္မဒတ်မင်းအကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူသည်။ ထိုမင်းသည် မိမိပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဝန်ထမ်းများအပေါ် တူညီသော သံသယ ရှိခဲ့ပြီး၊ လမ်းညွှန်ချက် ရယူရန် မိမိ၏ အသိဉာဏ်အကြွယ်ဆုံး အမတ် ဘုရားလောင်းထံ လှည့်ဝင်ခဲ့သည်။

ဘုရားလောင်းသည် ကျော်ကြားသော အကြံပေး အမတ်မျိုးနွယ်တွင် ဖွားမြင်ခဲ့ပြီး၊ ဗြဟ္မဒတ်မင်း၏ ယုံကြည်အပ်သော နိုင်ငံရေး အမတ်အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ယဉ်ကျေးသော အပြုအမူအောက်ရှိ ဝှက်ထားသော စီးဆင်းမှုများကို သိမြင်နိုင်သည့် ဉာဏ်ပညာကြောင့် တိုင်းပြည်တစ်ခွင်လုံး၌ ကျော်ကြားခဲ့သည်။ ဗြဟ္မဒတ်က မိတ်ဆွေ၏ မျက်နှာဖုံးကို ဆောင်နေဆဲ ရန်သူနှင့် စစ်မှန်သော မိတ်ဆွေကို မင်းက မည်သို့ ခွဲခြားနိုင်သနည်းဟု ရိုးရှင်းစွာ မေးမြန်းသောအခါ၊ ဘုရားလောင်းက ထိုသူတို့ကို သိနိုင်သော လက္ခဏာ တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး ရှိကြောင်း ဖြေကြားတော်မူသည်။

ရန်သူသည် မိမိနှင့် တွေ့ဆုံသောအခါ ပြုံးရွှင်ခြင်း မရှိ၊ စစ်မှန်သော ကြိုဆိုမှုလည်း မပြ။ မျက်လုံးကို ရှောင်၍ မျက်နှာလွှဲတတ်ပြီး၊ မိမိ ချဉ်းကပ်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အခြားကိစ္စများဖြင့် အလုပ်ရှုပ်ဟန် ဆောင်တတ်သည်။ မိမိ၏ ဆန့်ကျင်သူများကို ဂုဏ်ပြုလေ့ရှိပြီး၊ စစ်မှန်သော မိတ်ဆွေများကို အဝေးတွင် ထားတတ်သည်။ မိမိ၏ ကိုယ်ပိုင် လျှို့ဝှက်ချက်များကို မျှဝေခြင်း မပြုသလို၊ မိမိ ယုံကြည်အပ်နှံသော လျှို့ဝှက်ချက်များကိုလည်း လုံခြုံစွာ မစောင့်ထိန်းဘဲ၊ အခွင့်ကောင်းသည်နှင့် အခြားသူများထံ ဖော်ထုတ်ပစ်တတ်သည်။ မိမိ၏ ကောင်းမြတ်သော ပြုမှုများကို ချီးမွမ်းခြင်း မပြုဘဲ၊ မိမိအပေါ် ပြောဆိုသော အတင်းအဖျင်းကိုမူ စိတ်ဝင်စားစွာ နားထောင်ပြီး ပိုမို ပျံ့နှံ့စေတတ်သည်။ အဆိုးဆုံးမှာ၊ မိမိ ကံဆိုးသည့်အခါ ဝှက်ထားသော ကျေနပ်မှု ပေါ်ပေါက်လာပြီး၊ မိမိ ကံကောင်းသည့်အခါ အေးစက်နေတတ်သည်။ မိမိ အမှန်တကယ် ဒုက္ခရောက်သည့်အခါ ဘာမျှ မပေးဘဲ၊ အကူအညီ အလွန်အရေးကြီးသော အချိန်တွင်ပင် စွန့်ပစ်သွားတတ်သည်။

စစ်မှန်သော မိတ်ဆွေကမူ ဘုရားလောင်းဆိုသည်မှာ၊ အချက်တိုင်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်ကို ပြသတတ်သည်။ မိမိကို မြင်သည်နှင့် မျက်နှာ ကြည်လင်လာပြီး၊ ကျောခိုင်းခြင်း မရှိဘဲ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုတတ်သည်။ မိမိ၏ မိတ်ဆွေများကို ဂုဏ်ပြုပြီး၊ မိမိကို ထိခိုက်စေလိုသူများနှင့် အကွာအဝေး ထားတတ်သည်။ မိမိအား ကိုယ်ပိုင် အတွေးများကို ယုံကြည်အပ်နှံတတ်ပြီး၊ ပြန်လည် အပ်နှံလာသည်များကိုလည်း လုံခြုံစွာ ထိန်းသိမ်းတတ်သည်။ မိမိ၏ ကောင်းမွန်သော အပြုအမူကို ရိုးရိုးသားသား ချီးမွမ်းပြီး၊ မိမိ၏ အမှားများကို မချော့မော့ဘဲ၊ မိမိအပေါ် ပြောဆိုသော အတင်းအဖျင်းကို သည်းမခံတတ်ပါ။ မိမိ၏ ကံဆိုးမှုသည် သူ့ကိုယ်ပိုင် ကိစ္စကဲ့သို့ စိတ်ပူစေပြီး၊ မိမိ၏ ကြီးပွားမှုသည် မနာလိုခြင်း မဟုတ်ဘဲ စစ်မှန်သော ဝမ်းမြောက်မှုကို ဆောင်ယူပေးတတ်သည်။ ဒုက္ခ ရောက်လာသည့်အခါ ပျောက်ကွယ်သွားသူ မဟုတ်ဘဲ ကျန်ရှိနေသူ ဖြစ်သည်။

ဘုရားလောင်းက ဆိုသည်မှာ၊ ဤ လက္ခဏာ သုံးဆယ့်နှစ်ပါးကို၊ ရန်သူကို ညွှန်ပြသော တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးနှင့် မိတ်ဆွေကို ညွှန်ပြသော တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး အဖြစ် စုစည်း ကြည့်လျှင်၊ မင်းကြီး ဖြစ်စေ သာမန်လူ ဖြစ်စေ မှန်ကန်စွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်ရန် လုံလောက်သည်။ သို့သော် ထိုသို့ ပြုရာတွင် ပေါ်ထင်သော ပုံသဏ္ဍာန်ကိုသာ ယုံကြည်ခြင်းထက် စိတ်ရှည်စွာ စောင့်ကြည့်ရမည်ဟု မိန့်တော်မူသည်။

ဗြဟ္မဒတ်မင်းသည် ဤတရားကို နှလုံးသွင်းပြီး၊ မိမိ စိုးစံသော ကာလ ကျန်ရှိသမျှ ထိုတရားအတိုင်း နန်းတော်ကို အုပ်ချုပ်တော်မူသည်။ ဘုရားရှင်သည် ထိုဗြဟ္မဒတ်မင်းကို အာနန္ဒာ၏ ရှေးဘဝ အဖြစ် ဖော်ပြတော်မူပြီး၊ ကိစ္စကို ဖြေရှင်းခဲ့သော ပညာရှိအမတ်အဖြစ် မိမိကိုယ်တိုင်ကို ဖော်ပြတော်မူသည်။ ထိုအကြံဉာဏ်သည် ယခု ဤပြန်ပြောပြချက်မှတစ်ဆင့် ရှေ့တွင် ထိုင်နေသော ကောသလမင်းအတွက် သံသယကို ထပ်မံ ဖြေရှင်းပေးခဲ့ကြောင်း မိန့်တော်မူသည်။ ပါဠိတော်၏ ဇာတ်တော် အမှတ် ၄၇၃ တွင် ဤဇာတ်ကို ဤပုံစံအတိုင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။

ဘုရားလောင်း၏ ဆုံးမချက်တွင် မင်းကြီးအား မည်သူ့ကိုမျှ ရင်ဆိုင်ရန် သို့မဟုတ် အပြစ်ဝန်ခံရန် တောင်းဆိုခြင်း မရှိပါ။ သူ ဖော်ပြသော လက္ခဏာတိုင်းသည် ချီးမွမ်းခြင်း၊ ကံဆိုးခြင်း၊ လျှို့ဝှက်ချက်များ၊ ဒုက္ခများ တစ်ခုပြီးတစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာသည့်အခါ လူတစ်ဦး၏ အပြုအမူကို ကြည့်ရှုသော စောင့်ကြည့်သူ ပညာရှိတစ်ဦးက သတိပြုနိုင်သည့် အရာများ ဖြစ်သည်။ ဤနည်းလမ်းသည် ဆုံးဖြတ်ခံရသူထံမှ ပြသဖွယ်ဖြစ်သော အရာကို တောင်းဆိုခြင်း မရှိသောကြောင့် အလုပ်ဖြစ်သည်။ တွက်ချက်ထားသော ပုံသဏ္ဍာန်ထက် စစ်မှန်သော ခံစားချက်ကို ဖတ်ရှုနေချိန်တွင် ပေါ်လာတတ်သော အပြုအမူကို အားထားသည်။

ဤဇာတ်၏ ဖွဲ့စည်းပုံသည် ရှေးဘဝ အဓိကအကြောင်းအရာကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ပဲ့တင်ထပ်ပေးသည်။ မနာလိုသော ပြိုင်ဘက်များက စွပ်စွဲခံရသော သစ္စာရှိ ဝန်ထမ်း၊ ရိုးရိုး ယုံကြည်တတ်သော မင်းမဟုတ်ဘဲ အမှန်တကယ် သံသယရှိသော မင်းကြီး၊ နှစ်ကြိမ်လုံး တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးနှင့် တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး ဟူသော တူညီသည့် ဆုံးမချက်ကို အဖြေအဖြစ် ပေးထားခြင်း တို့ ဖြစ်သည်။ ထိုပြန်လည် ဖော်ပြခြင်းသည် သင်ခန်းစာ၏ အစိတ်အပိုင်း ပင် ဖြစ်သည်။ မိတ်ဆွေနှင့် ရန်သူကို ခွဲခြားရခက်ခြင်းသည် အားနည်းသော သို့မဟုတ် မိုက်မဲသော မင်းတစ်ပါး၏ ချို့ယွင်းချက် မဟုတ်ဘဲ၊ အာဏာ ကိုယ်တိုင်၏ ထပ်ခါတလဲလဲ ဖြစ်ပေါ်သော အန္တရာယ် ဖြစ်ကြောင်း အကြံပြုသည်။ ထိုအန္တရာယ်သည် နန်းတော်နှစ်ခု ခွဲခြားထားသော နှစ်ရာပေါင်း မည်မျှပင် ရှိစေကာမူ၊ တူညီသော စိတ်ရှည်သည့် နည်းလမ်းကို တောင်းဆိုခဲ့သည်။