මක්කට ජාතකය

බුදුරජාණන් වහන්සේ මක්කට ජාතකය, පාලි ජාතක නිකායේ අංක 173, ජේතවනාරාමයේ වදාළ සේක, භික්ෂූන් අතර වංචාකාරී හැසිරීමෙන් දන්නා ලද භික්ෂුවක් සම්බන්ධයෙන්. බුදුරජාණන් වහන්සේ රැුස්වී සිටි පිරිසට, මෙම මිනිසා වංචනිකයෙකු ලෙස පෙනී ගිය ප්‍රථම වාරය නොවන බවත්, පැරණි භවයක, ඔහු වදුරෙකු ලෙස උපත ලැබූ විට, උණුසුම් ගින්නක් සඳහාම එම ම ආකාරයේ උපායක් කිරීම ගැනත් වදාළ සේක.

බ්‍රහ්මදත්ත බරණැස් රජ කරවූ කල, බෝධිසත්වයා (අනාගත බුදුරජාණන් වහන්සේ, පෙර භවයක) බ්‍රාහ්මණ පවුලෙහි උපත ලැබූහ. ඔහුගේ බිරිඳ මිය ගිය පසු, ඔහු තම තරුණ පුතා සමඟ හිමාලය වනාන්තරයට ගොස්, තාපසයෙකු ලෙස ජීවත් විය, දරුවා එහි ඔවුන්ගේ ආශ්‍රමයේ සරල විනයෙහි වැඩෙමින්.

වස්ස කාලයේ, පියා හා පුතා තම පැල්පතේ ගින්නක් ළඟ රනින් රත් වෙමින් සිටියහ. සමීපයේ නොවූ ස්ථානයක, සීතලේ හා ප්‍රබල වැස්සේ අල්ලාගත් වදුරෙක් ඔවුන් දුරස්ථව නිරීක්ෂණය කරමින්, සීතලෙන් සෙරේවෙමින්, තමන් එම ම ස්වරූපයෙන් ඇතුළට සාදරයෙන් පිළිගත නොහැකි බව වටහාගත්තේය.

ආසන්නයේ නුදුරක මෙකම මිය ගිය තාපසයෙකුගේ ශරීරයක් විය, ඔහුගේ අයිතම ඔහු තැබූ තැනම පැවතියේය: පොතු වස්ත්‍රයක්, වේවැල් කූඩයක්, හා වක් සිහින් ඇත්තෙක. වදුරා මියගිය මිනිසාගේ පොතු වස්ත්‍රය ඇඳගෙන, ඔහුගේ කූඩය ගෙන, ඔහුගේ ඇත්ත අල්ලාගෙන, රැුකවරණයක් සොයා පස්සේවේ චාරිකාකරන පුද්ගල පුද්ගලයෙකු ලෙස තමාව පෙන්වන්නට බලාපොරොත්තු විය.

මෙසේ ඇඳගෙන, වදුරා ආශ්‍රමයට ළඟා වී, ප්‍රවේශය ළඟ සිටගත්තේය, දැකිය හැකි තරම් ළඟින්, නමුත් ඔවුන්ගේ ගින්නෙහි උණුසුමට ආරාධනා නොකර අමුතුවීමට තරම් නිහතමානී අමුත්තෙකු ලෙස පෙනෙන තරම් දුරක් තබාගනිමින.

දරුවා ඔහුව මුලින්ම දුටු අතර, එය වැඩිහිටියෙකුගේ සීතලේ දුක් විඳීම ලෙස සැලකුමෙන් ගනිමින්, ගාථාවකින් තම පියාට කතා කර, පිටත තල් ගසක් ළඟ හැකුළුව සිටින දුප්පත් මහල්ලාව බලන්නැයි ඉල්ලා, ඔවුන්ට තවත් එක් කෙනෙකුට ඉඩ ඇති නිසා, එයට තම පැල්පතේ රැුකවරණය බෙදාගත හැකි බව ඉල්ලා සිටියේය.

බෝධිසත්වයා තම පුතාට පිළිතුරු දීමට පෙර එම රූපය පරෙස්සමෙන් බැලීය. ඔහු දරුවාට පැහැදිලිව කීවේය, කිසිදු ඇත්ත බ්‍රාහ්මණයෙකුට එවැනි මුහුණක් කිසි දිනක නැති බවත්, ආගන්තුකයා ඇත්ත වශයෙන්ම වදුරෙකු බවත්, මිනිසෙකු නොවන බවත්, එබැවින් ඔහුගේ ණයට ගත් වස්ත්‍ර දුරින් දක්නා විට කොතරම්ම විශ්වාසාත්මක පෙනුමක් ඇතිවුවද ඔහුව ඇතුළට ආරාධනා කළ නොහැකි බවත්ය.

ඔහුගේ වේශාලංකාරය මෙතරම් පැහැදිලිව දැකගත් විට, රැුඳී සිටීම මගින් වදුරාට ලබාගත හැකි කිසිවක් ඉතිරි නොවීය. බෝධිසත්වයා ඔහුව ආශ්‍රමයෙන් පලවා හැරියේය, බිය වූ සත්ත්වයා තෙත් වනයට ආපසු පැන, මියගිය තාපසයාගේ පොතු වස්ත්‍රය, කූඩය, හා ඇත්ත තමාගේ පසුපසින් තබමින.

බුදුරජාණන් වහන්සේ කතාව අවසන් කළ විට, උන්වහන්සේ භික්ෂූන්ට එහි චරිත හඳුන්වා දුන් සේක. ගින්න ළඟ ස්ථානයක් ලබාගැනීම සඳහා මියගිය මිනිසෙකුගේ වස්ත්‍ර ඇඳගත් වංචනික වදුරා, දැන් ඔවුන් අතර ජීවත් වන එම ම වංචනික භික්ෂුවය. ආගන්තුකයාගේ සැනසුම සඳහා ආයාචනා කළ කරුණාවන්ත දරුවා, එම පෙර භවයේ රහුල හිමියන් විය, බුදුරජාණන් වහන්සේගේම ම පුත්‍රයාය. එක් බැල්මකින් වේශාලංකාරය දුටු පියා බුදුරජාණන් වහන්සේම විය.

වංචනික භික්ෂුවගේ දැනට පෙනෙන වංචාව, උණුසුම සඳහාම වරක් මියගිය තාපසයෙකුගේ වස්ත්‍රය ණයට ගත් වදුරෙකු දක්වා සොයා, බුදුරජාණන් වහන්සේ භික්ෂූන්ට මෙම ආකාරයේ අවංක නොවීම අලුත් වරදකට වඩා පැරණි පුරුද්දක් බවත්, එය පැහැදිලිව දැක, හඳුන්වා ගත් තෙක් භවවලින් භවවලට පැවතිය හැකි බවත් පෙන්වූහ. මක්කට ජාතකය තම පාඩම සරලව හා අසංවේදී ලෙස රැුක ගනියි: කරුණාව ඇත්ත අවශ්‍යතාවයකට දිගු කිරීම වටිනවා, එහෙත් එය පැහැදිලි දැක්මකින් මගපෙන්විය යුතුය, ණයට ගත් වස්ත්‍රයක් ශුද්ධත්වයක් කිසි දිනක නොතිබිය දී එයට අනුකරණය කළ හැකිය. දරුවාගේ කරුණාව කතාව ඉලක්ක කරන වරද කිසි දිනක නොවීය; වරද සම්පූර්ණයෙන් එම කරුණාව භුක්ති විඳින්නට මිය ගිය මිනිසෙකුගේ වස්ත්‍ර ඇඳගත් එකාගේ විය, හා එම රාත්‍රියේ කුඩා ආශ්‍රමය වංචා වීමෙන් ආරක්ෂා කළේ, පවුලේ කරුණාව අඩුවීමක් නොව, ඔහුගේ පියාගේ ස්ථිර වටහාගැනීමයි.