ਪੁਰਾਣ
(पुराण)ਸ਼ਬਦਾਰਥ
ਜੋ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹੈ
ਵਿਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਮੂਲ
ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ 'ਪੁਰਾਣ' (ਪ੍ਰਾਚੀਨ) ਤੋਂ; ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ, ਤੇ ਭਗਤੀ ਕਥਾ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਠਾਰਾਂ ਮੁੱਖ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੀ ਵਿਧਾ, ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੰਜ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੀ ਹੈ — ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਰਲੋ, ਵੰਸ਼, ਕਲਪ, ਤੇ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ।
ਆਤਮਿਕ ਭਾਵ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਗ
ਪੁਰਾਣਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦੂ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ — ਜਿੱਥੇ ਵੈਦਿਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਸੀ, ਪੁਰਾਣਿਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੇ ਉਹੀ ਸੱਚਾਈਆਂ ਯਾਦਗਾਰ ਕਥਾ ਰਾਹੀਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਈਆਂ।