Bharat Devotion
Embroidered artwork for Hatha Yoga Pradipika: Chapter 1 – Foundation of Hatha Yoga: A yogi in lotus pose on a rock beside a mountain lake at sunrise, in embroidery

Hatha Yoga Pradipika

Chapter 1 – Foundation of Hatha Yoga

Hatha Yoga Pradipika

Chapter 1 – Foundation of Hatha Yoga

The opening chapter of the Hatha Yoga Pradipika: lineage of masters, practice conditions, and the asanas that prepare mind and body for deeper yoga.

Verses

Prathamopadesh

Verse 1

Shree Aadi Naathaaya Namo'stu Tasmai Yenopadishtaa Hatha Yoga Vidyaa Vibhraajate Pronnata Raaj Yogam Aarodhumichhor Adhirohineeva

Verse 2

Pranamya Shree Gurum Naatham Svaatmaaraamena Yoginaa Kevalam Raaj Yogaaya Hatha Vidyopadishyate

Verse 3

Bhraantyaa Bahumata Dhvaante Raaj Yogam Ajaanataam Hatha Pradeepikaam Dhatte Svaatmaaraamah Kripaakarah

Verse 4

Hatha Vidyaam Hi Matsyendra Gorakshaadyaa Vijaanate Svaatmaaraamo'thavaa Yogee Jaaneete Tat Prasaadatah

Verse 5

Shree Aadinaatha Matsyendra Shaavaraananda Bhairavaah Chhauringee Meena Goraksha Viroopaaksha Bileshayaah

Verse 6

Manthaano Bhairavo Yogee Siddhir Buddhishcha Kanthadih Korantakah Suraanandah Siddha Paadashcha Charpatih

Verse 7

Kaaneeree Poojyapaadashcha Nitya Naatho Niranjanah Kapaalee Bindunaathashcha Kaakachandeeshvaraahvayah

Verse 8

Allaamah Prabhudevashcha Ghodaa Chholee Cha Tintinih Bhaanukee Naaradevashcha Khandah Kaapaalikas Tathaa

Verse 9

Ityaadayo Mahaasiddhaa Hatha Yoga Prabhaavatah Khandayitvaa Kaal Dandam Brahmaande Vicharanti Te

Verse 10

Ashesha Taap Taptaanaam Samaashraya Matho Hathah Ashesha Yoga Yuktaanaam Aadhaar Kamatho Hathah

Verse 11

Hatha Vidyaa Param Gopyaa Yoginaa Siddhim Ichhataa Bhaved Veeryavatee Guptaa Nirveeryaa Tu Prakaashitaa

Verse 12

Suraajye Dhaarmike Deshe Subhikshe Nirupadrave Dhanuh Pramaan Paryantam Shilaagni Jala Varjite Ekaante Mathikaa Madhye Sthaatavyam Hatha Yoginaa

Verse 13

Alpa Dvaaram Arandhra Garta Vivaram Naatyuchha Neechaayatam Samyag Gomaya Saandra Liptam Amalam Nihshesha Jantoojjhitam Baahye Mandapa Vedi Koopa Ruchiram Praakaara Samveshtitam Proktam Yoga Mathasya Lakshanam Idam Siddhair Hathaabhyaasibhih

Verse 14

Evam Vidhe Mathe Sthitvaa Sarva Chintaa Vivarjitah Guroopadishta Maargena Yogam Eva Samabhyaset

Verse 15

Atyaahaarah Prayaasashcha Prajalpo Niyamaagrahah Jana Sangashcha Laulyam Cha Shadbhir Yogo Vinashyati

Verse 16

Utsaahaat Saahasaad Dhairyaat Tattva Gyaanaashcha Nishchayaat Jana Sanga Parityaagaat Shadbhir Yogah Prasiddhyati

Verse 17

Atha Yama Niyamaah Ahinsaa Satyam Asteyam Brahmacharya Kshamaa Dhritih Dayaarjavam Mitaahaarah Shaucham Chaiva Yamaa Dasha

Verse 18

Tapah Santosha Aastikyam Daanam Eeshvara Poojanam Siddhaanta Vaakya Shravanam Hreematee Cha Tapo Hutam Niyamaa Dasha Samproktaa Yoga Shaastra Vishaaradaih

Verse 19

Atha Aasanam Hathasya Prathamaangatvaad Aasanam Poorvam Uchyate Kuryaat Tad Aasanam Sthairyam Aarogyam Chaanga Laaghavam

Verse 20

Vashishthaadyaishcha Munibhir Matsyendraadyaishcha Yogibhih Angeekritaanya Aasanaani Kathiyante Kaanichin Mayaa

Verse 21

Jaanoorvor Antare Samyak Kritvaa Paada Tale Ubhe Riju Kaayah Samaaseenah Svastikam Tat Prachakshate

Verse 22

Savye Dakshina Gulkam Tu Prishtha Paarshve Niyojayet Dakshine'pi Tathaa Savyam Gomukham Gomukhaakritih

Verse 23

Ekam Paadam Tathaikasmin Vinyased Uruni Sthiram Itarasminstathaa Chorum Veeraasanam Iteeritam

Verse 24

Gudam Nirudhya Gulphaabhyaam Vyutkramena Samaahitah Koormaananam Bhaved Etad Iti Yoga Vido Viduh

Verse 25

Padmasanam tu samsthapya janurvorantare karau Niveshya bhoomau samsthapya vyomastham kukkutasanam

Verse 26

Kukkutasana-bandha-stho dorbhyam sambaddhya kandharam Bhaved-koormavad-uttana etad-uttana-koormakam

Verse 27

Padangushthau tu panibhyam griheetva shravanavadhi Dhanurakarshanam kuryad dhanurasanam uchyate

Verse 28

Vamoru-moolarpita-dakshina-padam Janorbahir-veshtita-vama-padam Pragrihya tishthet parivartitangah Shri-matsyanathoditam asanam syat

Verse 29

Matsyendra-peetham jathara-pradeeptim Prachanda-rugmandala-khandanastram Abhyasatah kundalini-prabodham Chandra-sthiratvam cha dadati pumsam

Verse 30

Prasarya padau bhuvi danda-roopau Dorbhyam padagra-dvitayam griheetva Janoopari-nyasta-lalata-desho Vased-idam pashchimatana-maahuh

Verse 31

Iti pashchimatanam asanagryam Pavanam pashchima-vahinam karoti Udayam jatharanalasya kuryad Udare karshyam arogatam cha pumsam

Verse 32

Dharam avashtabhya kara-dvayena Tat-koorpara-sthapita-nabhi-parshvah Uchhasano dandavad-utthitah khe Mayuram etat pravadanti peetham

Verse 33

Harati sakala-rogan ashu gulmodaradeen Abhibhavati cha doshan asanam shri-mayooram Bahu kadashana-bhuktam bhasma kuryad ashesam Janayati jatharagnim jarayet kala-kootam

Verse 34

Uttanam shavavad-bhoomau shayanam tach-chhavasanam Shavasanam shranti-haram chitta-vishranti-karakam

Verse 35

Chatur-asheety-asanani shivena kathitani cha Tebhyash chatushkam adaya sara-bhootam braveemy aham

Verse 36

Siddham padmam tatha simham bhadram veti chatushtayam Shreshtham tatrpi cha sukhe tishthet siddhasane sada

Verse 37

Atha Siddhasanam Yoni-sthanakam anghri-moola-ghatitam kritva dridham vinyaset Medhre padam athaikam eva hridaye kritva hanum susthiram Sthanuh samyamitendriyo achala-drisha pashyed bhruvor antaram Hy etan moksha-kapata-bheda-janakam siddhasanam prochyate

Verse 38

Medhrad upari vinyasya savyam gulpham tathopari Gulphantaram cha nikshipya siddhasanam idam bhavet

Verse 39

Etat siddhasanam prahur anye vajrasanam viduh Muktasanam vadanty eke prahur guptasanam pare

Verse 40

Yameshv iva mitaharam ahimsa niyameshv iva Mukhyam sarvasaneshv ekam siddhah siddhasanam viduh

Verse 41

Chaturasheeti-peetheshu siddham eva sadabhyaset Dvasaptati-sahasranam nadeenam mala-shodhanam

Verse 42

Atma-dhyayee mitaharee yavaddvadasha-vatsaram Sada siddhasanabhyasad yogee nishpattim apnuyat

Verse 43

Kim anyair bahubhih peethaih siddhe siddhasane sati Prananile savadhane baddhe kevala-kumbhake Utpadyate nirayasat svayam evonmanee kala

Verse 44

Tathaikasminn eva dridhe siddhe siddhasane sati Bandha-trayam anayasat svayam evopajayate

Verse 45

Nasanam siddha-sadrisham na kumbhah kevalopamah Na khecharee-sama mudra na nada-sadrisho layah

Verse 46

Atha Padmasanam Vamoorupari dakshinam cha charanam samsthapya vamam tatha Dakshinoorupari pashchimena vidhina dhritva karabhyam dridham Angushthau hridaye nidhaya chibukam nasagram alokayet Etad vyadhi-vinasha-kari yaminam padmasanam prochyate

Verse 47

Uttanau charanau kritva ooru-samsthau prayatnatah Ooru-madhye tathottanau panee kritva tato drishau

Verse 48

Nasagre vinyased rajad-danta-moole tu jihvaya Uttambhya chibukam vakshasy utthaya pavanam shanaih

Verse 49

Idam padmasanam proktam sarva-vyadhi-vinashanam Durlabham yena kenapi dheemata labhyate bhuvi

Verse 50

Kritva Samputitau Karau Dridhataram Baddhva Tu Padmasanam Gadham Vakshasi Sannidhaya Chibukam Dhyayansh Cha Tachchetasi Varam Varam Apanam Urdhvam Anilam Protsarayan Pooritam Nayanchhan Pranam Upaiti Bodham Atulam Shakti-Prabhavan Narah

Verse 51

Padmasane Sthito Yogi Nadi-Dvarena Pooritam Marutam Dharayed Yastu Sa Mukto Natra Sanshayah

Verse 52

Atha Simhasanam Gulphau Cha Vrishanasyadhah Seevantyah Parshvayoh Kshipet Dakshine Savya-Gulpham Tu Daksha-Gulpham Tu Savyake

Verse 53

Hastau Tu Janvoh Samsthapya Svanguleeh Samprasarya Cha Vyatta-Vaktro Niriksheta Nasagram Susamahitah

Verse 54

Simhasanam Bhaved Etat Poojitam Yogi-Pungavaih Bandha-Tritaya-Sandhanam Kurute Chasanam Uttamam

Verse 55

Atha Bhadrasanam Gulphau Cha Vrishanasyadhah Seevantyah Parshvayoh Kshipet Savya-Gulpham Tatha Savye Daksha-Gulpham Tu Dakshine Parshva-Padau Cha Panibhyam Dridham Baddhva Sunishchalam Bhadrasanam Bhaved Etat Sarva-Vyadhi-Vinashanam Gorakshasanam Ityahur Idam Vai Siddha-Yoginah

Verse 56

Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)

Auspicious Day

Monday (Somwar) & Pradosham

Best Time (Muhurta)

Early Morning (Brahma Muhurta) or Evening Twilight (Sandhya)

Sacred Offerings

Bilva leaves, Ganga water, Bhasma (sacred ash), Dhatura & White flowers

Spiritual Benefits (Phalashruti)
  • Inner stillness, destruction of negative karma, and freedom from fear of death (Mrityunjaya)

Background

The Hatha Yoga Pradipika is one of the most important texts of the Hatha Yoga tradition, traditionally attributed to the yogi Swami Svatmarama, who likely lived in the 15th century. It is part of the broader Nath tradition, which includes notable masters such as Matsyendranath and Gorakshanath. This first chapter, often called the First Upadesha (Instruction), serves as a comprehensive introduction to the path, covering the setup for practice, the ethical precepts (yamas and niyamas), and the primary asanas (postures). It has been used for centuries by yoga practitioners as a manual for the systematic discipline of the body and mind. Together with the Shiva Samhita and the Gheranda Samhita, it is counted among the three classic manuals of hatha yoga.

About this Text

Composed by: Svatmarama

Did You Know?

Author and Date

The Hatha Yoga Pradipika was composed by the yogi Svatmarama in the 15th century CE. He wrote it to dispel confusion between Hatha Yoga and Raja Yoga, presenting Hatha as a preparatory path to the higher state of Raja Yoga.

Lineage of Siddhas

Verses 5–9 list over 35 great siddhas (perfected beings) who mastered Hatha Yoga, including Adinatha (Shiva), Matsyendra, Goraksha, and many others. This lineage shows the text’s roots in a long, unbroken tradition of yogic practice.

Six Obstacles and Six Aids

Verse 15 names six things that destroy yoga: overeating, overexertion, excessive talking, rigid adherence to rules, socializing, and restlessness. Verse 16 gives six aids: enthusiasm, courage, patience, correct knowledge, determination, and solitude.

The Four Essential Asanas

From the 84 asanas taught by Shiva, Svatmarama selects four as most important: Siddhasana (the accomplished pose), Padmasana (lotus), Simhasana (lion), and Bhadrasana (gracious). Siddhasana is praised as the best for purification of the nadis and awakening of kundalini.

Ideal Practice Environment

Verses 12–13 describe the perfect yoga hut: in a righteous kingdom, free from disturbances, with a small door, no holes, smeared with cow dung, and surrounded by a wall. The practitioner should live there free from all worries and practice yoga as taught by the guru.

Connected Teachings

The same teaching, echoed across traditions