ശ്ലോകങ്ങൾ
334. അചേതനനായി ജീവിച്ച പുരുഷന്റെ തൃഷ്ണ മാലുവാ വെള്ളിപ്പിനെപ്പോലെ വിസ്തരിക്കുന്നു। കാട്ടിൽ ഫലം തേടി ശാഖയിൽ നിന്ന് ശാഖയ്ക്കു ചാടുന്ന കുരങ്ങുപോലെ, അദ്ദേഹം ജന്മത്തിൽ നിന്ന് ജന്മത്തിലേക്കു ചാടുന്നു।
ശ്ലോകം 1
335. ഈ ലോകത്തിലെ നിന്ദിതമായ, സമ്പിഞ്ചനമായ ഈ തൃഷ്ണ ആരെ പ്രതിപൂര്ണ്ണമാക്കുന്നുവോ, അവന്റെ കഷ്ടതകൾ പ്രതികൂല വർഷയുടെ പോഷണം കിട്ടിയ ബിരണ തൃണത്തെപ്പോലെ ഗുണിതമാകുന്നു।
ശ്ലോകം 2
336. എന്നാൽ ഈ ലോകത്ത് തരണയായ ഈ നിന്ദിത തൃഷ്ണയെ ജയിക്കുന്നവന്, അവനിൽ നിന്ന് കഷ്ടത താമരയില നിന്ന് പതിക്കുന്ന ജലബിന്ദുവിന്നുപോലെ പതിയുന്നു.
ശ്ലോകം 3
337. തൃഷ്ണയെ ജയിച്ച പുരുഷന്, അവനിൽ നിന്ന് കഷ്ടത നിർഗതം ആകുന്നു; തൃഷ്ണ ഛേദിക്കപ്പെട്ട പുരുഷന്, അവനിൽ കഷ്ടം ഇല്ലാ.
ശ്ലോകം 4
338. മുറിയപ്പെട്ട വൃക്ഷം പോലെയെങ്കിലും അതിന്റെ വേരുകൾ ശക്തമായും നിരപേക്ഷവും അതിരാതൃണമാണെങ്കിൽ, ഫലത്തില്‍ ഉദ്ഭിദ്ധമാകുന്നു, അതുപോലെ തൃഷ്ണയുടെ അനുശയം പൂർണ്ണമായി നാശപ്പെടുത്താതെ, ഈ കഷ്ടത സദാ പ്രസരിക്കുന്നത്.
ശ്ലോകം 5
339. തൃഷ്ണയുടെ യുകിരണാൾ വേരുകൾ സര്വ്വത്ര പ്രേരിതമാണെങ്കിൽ, അതിന് മനസ്സ് നിരപേക്ഷമാണെങ്കിൽ, മോക്ഷ സിദ്ധിയാകുന്നു.
ശ്ലോകം 6
340. പാന്‍ചീകരണങ്ങളിൽ നിന്നിമ്മു പ്രാപ്തരായ പുരുഷര്‍, തൃഷ്ണ നദി കടന്നിരിക്കുന്നു.
ശ്ലോകം 7
341. ധ്യാനം കരുതി, ചിന്തിച്ചാൽ, തൃഷ്ണ കളയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, മനസ്സ് സമ്പ്രത്തിയാകുന്നു.
ശ്ലോകം 8
342. തൃഷ്ണയിൽ നിന്ന് നിരപേക്ഷമായ, താൻ തൃഷ്ണയെ നിയന്ത്രിച്ച പുരുഷന്, അവന്‍ ബുദ്ധിമാനായി കണ്ടെത്തപ്പെടുന്നു.
ശ്ലോകം 9
343. ഉയയയേ സംപ്രകാരിത ജനന്, തൃഷ്ണയില്‍ ശാപ്പിത ജനന്, കഭി ശാന്തിയെ പ്രാപ്തമാകുന്നില്ല.
ശ്ലോകം 10
344. ഭിക്ഷു ഒരുവന്‍ കാടിൽ വസിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, വീണ്ടും ഗൃഹജീവിതത്തിലേക്കിറങ്ങിപ്പോയി, സ്ഖലിതരായവൻ വീണ്ടും സ്ഖലിതരായെന്ന കാരണം സാദൃശ്യം.
ശ്ലോകം 11
345. പ്രജ്ഞാനുപന്നരായ ഭിക്ഷു, തൃഷ്ണ ഛേദിച്ച് നിർവ്വാണ പദത്തിലെത്തി, അതര മനസ്സ് സമ്പ്രത്തി സുഖത്താൽ പരിപൂര്‍ണമാകി.
ശ്ലോകം 12
346. തൃഷ്ണ നാൾ, രാഗ നാൾ, ദോഷം നാൾ - പ്രജ്ഞാനുപന്നരായ പുരുഷന്റെ ഈ നിലയാണ് സുഖത്വരം.
ശ്ലോകം 13
347. കാമം സമ്പ്രകോപിത, മോഹം സമ്പ്രകോപിത, പുരുഷന് സമ്പ്രത്തിയായിരിക്കുന്നതിനാൽ, അവൻ സാമ്രാജ്യാധിപതിയെക്കാൾ സന്തുഷ്ടനാകുന്നു.
ശ്ലോകം 14
348. കഴിഞ്ഞിരുന്നത് ത്യജിക്കുക, ഭാവിയത് ത്യജിക്കുക, നിലവിലുള്ളത് ത്യജിക്കുക! അസ്തിത്വത്തിന്റെ പരമാപരമായ കരയിലേക്കു കടക്കുക! മനസ്സ് സര്വ്വതര്വ്വമായി മോചിതമായിരിക്കുന്നതോടെ, നീ ജാതി എന്നും ജരയെന്നും പുനരാവിഷ്കരിക്കയില്ലാ।
ശ്ലോകം 15
349. കാമാഭിലാഷം സമ്പ്രകോപിതരായ പുരുഷന്, കിഞ്ചിൽ ബന്ധന നിൽ ന്നില്ലാ, നിർവ്വാണത്ത് ഗയന്ന ആകുന്നു.
ശ്ലോകം 16
350. സംപ്രകരണം സമ്പ്രകോപിതരായ, അഹങ്കാരം സമ്പ്രകോപിതരായ പുരുഷന്, പരമാത്മന്റെ സഹകാരിണി ആകുന്നു.
ശ്ലോകം 17
351. തൃഷ്ണയില്‍ നിന്നിമ്മു കരിത പുരുഷന്റെ മനസ്സ് നിര്മ്മലരായ ചന്ദ്രന്നുപോലെ പ്രകാശിതമാകുന്നു.
ശ്ലോകം 18
352. ഇച്ഛാ സമ്പ്രകോപിത, കൈക്കിഞ്ചൊരു അന്വേഷണാ നഥാകെന്നെ, നിർവ്വാണ പദത്തെത്തും.
ശ്ലോകം 19
353. സ്വയം ബോധം പ്രാപ്തരായ പുരുഷന് ബുദ്ധ ആകുന്നു, ആത്മജയം പ്രാപ്തരായ പുരുഷന് സര്വ്വജയ പ്രാപ്തരാകുന്നു.
ശ്ലോകം 20
354. ധര്മ്മദാനം സര്വ്വദാനങ്ങളെ അതിക്രമിക്കുന്നു; ധര്മ്മരസം സര്വ്വരസങ്ങളെ അതിക്രമിക്കുന്നു; ധര്മ്മയിലെ ആനന്ദം സര്വ്വാനന്ദങ്ങളെ അതിക്രമിക്കുന്നു; തൃഷ്ണയുടെ നിരോധം സര്വ്വകഷ്ടങ്ങളെ ജയിക്കുന്നു.
ശ്ലോകം 21
355. സന്തതി സാധനം കഷ്ടം നിൽക്കുന്നു, തൃഷ്ണാ നാൾ ആനന്ദ പരിപൂര്‍ണമാകുന്നു.
ശ്ലോകം 22
356. കളിമണ്ണ് കര്ഷണ ശേത്രത്തിലെ രോഗമാണ്, കാമം, ദോഷം, മോഹം മനുഷ്യരുടെ രോഗമാണ്.
ശ്ലോകം 23
357. അതിനാൽ കാമം, ദോഷം, മോഹം, അഭിലാഷം എന്നിവയില്‍ നിന്നിമ്മു കരിഫ്‌കരണങ്ങളോട് നിവേദിതരായവർക്കു വ്യത്യയം അപരിമേയഫലമുണ്ടാകുന്നു.
ശ്ലോകം 24
358. വീതരാഗരായ പുരുഷര്‍, പരമാത്മന്റെ ധര്മ്മം അവബോധിച്ച് ജ്ഞാത്തുമാകുന്നു.
ശ്ലോകം 25
359. തൃഷ്ണാ സ്ഥിതിയായ പുരുഷന് കഷ്ടത കയറി ആകുന്നു, തൃഷ്ണ സമ്പ്രകോപിതരായ പുരുഷന് ശാന്തിയെ പ്രാപ്തമാകുന്നു.
ശ്ലോകം 26
പശ്ചാത്തലം
ഈ അധ്യായം പാലി ധമ്മപദത്തിലെ (ഖുദ്ദകനികായം, പാലി ത്രിപിടകം) തണ്ഹ വഗ്ഗമാണ്; ഗാഥകൾ 334–359. സാവത്ഥി, രാജഗഹം, വാരാണസിയിലേക്കുള്ള വഴി എന്നിവിടങ്ങളിലായി അരുളിച്ചെയ്ത ഈ അധ്യായത്തിൽ ഭഗവാൻ ബുദ്ധന്റെ ധർമ്മപ്രചാരണത്തിലെ അടിസ്ഥാനപരമായ കൂടിക്കാഴ്ചകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. സുഗന്ധമുള്ള ബിരണവേരുകൾ കുഴിച്ചെടുക്കുന്നവനെപ്പോലെ തൃഷ്ണയുടെ വേര് പിഴുതെറിയണമെന്ന് ജേതവനത്തിൽ കൂടിയ ആയിരക്കണക്കിന് ഉപാസകരോട് ഉപദേശിച്ചപ്പോഴാണ് 337-ാം ഗാഥ അരുളിച്ചെയ്തത്. കാട്ടിൽനിന്ന് പുറപ്പെട്ടിട്ട് വീണ്ടും ഗൃഹസ്ഥജീവിതത്തിലേക്കു മടങ്ങിയ ഒരു ഭിക്ഷുവിനെക്കുറിച്ചാണ് 344-ാം ഗാഥ; തടവിൽനിന്നു രക്ഷപ്പെട്ടിട്ട് വീണ്ടും ചങ്ങലകളിലേക്ക് ഓടിച്ചെല്ലുന്നവനെപ്പോലെയാണ് അയാൾ. ബോധഗയയ്ക്കും വാരാണസിക്കും ഇടയിൽവച്ച് ഉപക എന്ന പരിവ്രാജകനോട് ഭഗവാൻ ബുദ്ധൻ നടത്തിയ സ്വയം സാക്ഷാത്കാരത്തിന്റെ പ്രസിദ്ധമായ പ്രഖ്യാപനമാണ് 353-ാം ഗാഥ. പരമമായ ദാനം, രസം, ആനന്ദം, വിജയം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള നാല് ചോദ്യങ്ങളുമായി എത്തിയ ദേവന്മാരുടെ അധിപനായ സക്കനോട് സാവത്ഥിയിൽവച്ചാണ് 354-ാം ഗാഥ അരുളിച്ചെയ്തത്.
ഈ പാഠത്തെക്കുറിച്ച്
രചയിതാവ്: Gautama Buddha · Founder of Buddhism · c. 5th–6th century BCE, Northern India/Nepal
Born Siddhartha Gautama in Lumbini, he attained enlightenment and spent the rest of his life teaching the Dhamma across northern India. His discourses (Suttas), preserved orally for generations before being written down in the Pali Canon, form the doctrinal foundation of Buddhism.
നിങ്ങൾക്കറിയാമോ?
തൃഷ്ണയുടെ വെള്ളിപ്പ (ഗാതകൾ 334–336)
അചേതനനായി ജീവിച്ച പുരുഷന്റെ തൃഷ്ണ അസ്ഫുരണ പരിപോഷകമായ വെള്ളിപ്പിനെപ്പോലെ വിസ്തരിക്കുന്നു; കാട്ടിൽ ഫലം തേടി ശാഖയിൽ നിന്ന് ശാഖയ്ക്കു ചാടുന്ന കുരങ്ങുപോലെ, അദ്ദേഹം ജന്മത്തിൽ നിന്ന് ജന്മത്തിലേക്കു ചാടുന്നു। കഷ്ടതകൾ പ്രതികൂല വർഷയുടെ പോഷണം കിട്ടിയ ബിരണ തൃണത്തെപ്പോലെ ഗുണിതമാകുന്നു.
പുനരുത്ഥിത വൃക്ഷം (ഗാത 338)
മുറിയപ്പെട്ട വൃക്ഷം പോലെയെങ്കിലും അതിന്റെ വേരുകൾ ശക്തമായും നിരപേക്ഷവും അതിരാതൃണമാണെങ്കിൽ, ഫലത്തില്‍ ഉദ്ഭിദ്ധമാകുന്നു, അതുപോലെ തൃഷ്ണയുടെ അനുശയം (അവബോധമായ പ്രവണത) പൂർണ്ണമായി നാശപ്പെടുത്താതെ, ഈ കഷ്ടത സദാ നവീകരണമാണ് പ്രസരിക്കുന്നത്.
കഴിഞ്ഞിരുന്നതും നിലവിലുള്ളതും ഭാവിയുമായതും വിട്ടുകൊടുക്കുക (ഗാത 348)
കഴിഞ്ഞിരുന്നത് ത്യജിക്കുക, ഭാവിയത് ത്യജിക്കുക, നിലവിലുള്ളത് ത്യജിക്കുക! അസ്തിത്വത്തിന്റെ പരമാപരമായ കരയിലേക്കു കടക്കുക! മനസ്സ് സര്വ്വതര്വ്വമായി മോചിതമായിരിക്കുന്നതോടെ, നീ ജാതി എന്നും ജരയെന്നും പുനരാവിഷ്കരിക്കയില്ലാ.
പരമോത്തമ ദാനവും വിജയവും (ഗാത 354)
ധര്മ്മദാനം സര്വ്വദാനങ്ങളെ അതിക്രമിക്കുന്നു; ധര്മ്മരസം സര്വ്വരസങ്ങളെ അതിക്രമിക്കുന്നു; ധര്മ്മയിലെ ആനന്ദം സര്വ്വാനന്ദങ്ങളെ അതിക്രമിക്കുന്നു; തൃഷ്ണയുടെ നിരോധം സര്വ്വകഷ്ടങ്ങളെ ജയിക്കുന്നു.
ഹൃദയത്തിലെ കളിമണ്ണ് (ഗാതകൾ 356–359)
കളിമണ്ണ് കര്ഷണ ശേത്രത്തിലെ രോഗമാണ്; കാമം, ദോഷം, മോഹം, സ്വാര്ത്ഥ അഭിലാഷം മനുഷ്യരുടെ രോഗമാണ്। അതിനാൽ കാമം, ദോഷം, മോഹം, അഭിലാഷം എന്നിവയിൽ നിന്നിമ്മു കരിഫ്‌കരണങ്ങളോട് നിവേദിതരായവർക്കു വ്യത്യയം അപരിമേയഫലമുണ്ടാകുന്നു.
വിഷയം അനുസരിച്ച് ബ്രൗസ് ചെയ്യുക
Buddha
ബുദ്ധമതം ൽ നിന്ന് കൂടുതൽ
എല്ലാം കാണുകബന്ധപ്പെട്ട ഉപദേശങ്ങൾ
ഒരേ ഉപദേശം, പാരമ്പര്യങ്ങളിലുടനീളം പ്രതിധ്വനിക്കുന്നു