വാഹേഗുരു

'വാഹേ' (അത്ഭുതം) എന്നതും 'ഗുരു' (ഇരുട്ടിൽ നിന്ന് വെളിച്ചത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നവൻ) എന്നതും ചേർന്നാണ് വാഹേഗുരു രൂപപ്പെട്ടത്. ഗുരു ഗ്രന്ഥ സാഹിബിൽ ഈ പദം പ്രധാനമായും ഗുരു അർജൻ ദേവ് ജി, ഗുരു ഗോബിന്ദ് സിംഗ് ജി എന്നിവരുടെ രചനകളിൽ കാണപ്പെടുന്നു.

സിഖ് ദൈവശാസ്ത്രത്തിന്റെ ആധാരം 'ഇക് ഓങ്കാർ' (ഒരേ ഏക സ്രഷ്ടാവ്) എന്നതാണ്. മൂൽ മന്ത്രത്തിന്റെ ആദ്യ വാക്കായ ഇത്, ദൈവത്തിന്റെ ഏകത്വത്തെയും എല്ലാറ്റിനും അവിടുത്തെ അടിസ്ഥാനം എന്നതിനെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ദൈവത്തിന് രൂപമോ ആകൃതിയോ ഇല്ല എന്നതാണ് സിഖ് വിശ്വാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ഘടകം. 'നിരങ്കാർ' (നിരാകാരൻ) എന്ന പദം ഇതിനെ വ്യക്തമാക്കുന്നു, അതിനാൽ സിഖ് മതത്തിൽ വിഗ്രഹാരാധനയ്ക്ക് സ്ഥാനമില്ല.

ദൈവത്തെ 'അകാൽ' (കാലത്തിനതീതൻ) എന്നും വിളിക്കുന്നു. ഇത് അവിടുന്ന് ജനനമോ മരണമോ ഇല്ലാത്തവനും, എല്ലാ കാലഘട്ടങ്ങളിലും നിലനിൽക്കുന്നവനുമാണ് എന്ന് അർത്ഥമാക്കുന്നു. 'സത് നാം' (ശാശ്വതമായ നാമം) എന്നതും ഈ ആശയത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു.

സിഖ് മതം പറയുന്നത്, ദൈവത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയില്ല, പകരം ഭക്തിയിലൂടെയും നാം സ്മരണയിലൂടെയും അവിടുത്തെ അനുഭവിക്കണമെന്നാണ്. 'വാഹേഗുരു' എന്ന മന്ത്രം ചൊല്ലുന്നത് ഈ ധ്യാനത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന സാധനയാണ്.