శ్లోకాలు
290. అల్ప సుఖమును త్యజించుట వలన గొప్ప సుఖము కలుగునని గ్రహించినచో, వివేకియైనవాడు ఆ మహత్తర సుఖమును దృష్టిలో ఉంచుకొని అల్ప సుఖమును విడిచిపెట్టవలెను.
శ్లోకం 1
291. ఇతరులకు దుఃఖమును కలిగించి తన సుఖమును కోరువాడు, ద్వేషబంధములలో చిక్కుకొని వైరం నుండి ఎన్నటికీ విముక్తుడు కాజాలడు.
శ్లోకం 2
292. చేయవలసిన కర్తవ్యమును విడిచిపెట్టి, చేయకూడని పనులను చేయుదురు; అహంకారులై అప్రమత్తులైన అట్టివారి ఆస్రవములు దినదినము వృద్ధి చెందును.
శ్లోకం 3
293. శరీరముపై నిరంతర ఎరుకను దృఢముగా ఆచరించువారు, చేయకూడని పనులను విడనాడి, చేయవలసిన ధర్మకార్యములలో నిమగ్నమగువారు—స్మృతివంతులైన ఆ వివేకుల ఆస్రవములు నశించును.
శ్లోకం 4
294. తల్లిని (తృష్ణను), తండ్రిని (అహంకారమును) చంపి, ఇద్దరు క్షత్రియ రాజులను (శాశ్వతవాద-ఉచ్ఛేదవాదములను) వధించి, రాజ్యమును పరివారముతో (ఇంద్రియార్థములను ఆసక్తులతో) నాశనము చేసి—నిష్పాపుడై బ్రాహ్మణుడు శాంతముగా నడుచును.
శ్లోకం 5
295. తల్లి (తృష్ణ) మరియు తండ్రి (అహంకారం)ను వధించి, ఇద్దరు విద్వాంసులైన (బ్రాహ్మణ) రాజులను సంహరించి, పులులవలె భయంకరమైన ఐదు నీవరణాలను (కామచ్ఛందం, వ్యాపాదం, స్త్యానమిద్ధం, ఔద్ధత్య-కౌకృత్యం, విచికిత్స) నాశనం చేసి—సత్యసాధకుడు కలతలేక, నిష్పాపంగా విహరిస్తాడు.
శ్లోకం 6
296. గౌతమ బుద్ధుని శిష్యులు సదా ఉత్తమ జాగరూకతతో మేల్కొందురు; రాత్రింబగళ్ళు వారి స్మృతి నిరంతరము బుద్ధునిపైనే నిలిచియుండును.
శ్లోకం 7
297. గౌతమ బుద్ధుని శిష్యులు సదా ఉత్తమ జాగరూకతతో మేల్కొందురు; రాత్రింబగళ్ళు వారి స్మృతి నిరంతరము ధర్మముపైనే నిలిచియుండును.
శ్లోకం 8
298. గౌతమ బుద్ధుని శిష్యులు సదా ఉత్తమ జాగరూకతతో మేల్కొందురు; రాత్రింబగళ్ళు వారి స్మృతి నిరంతరము సంఘముపైనే నిలిచియుండును.
శ్లోకం 9
299. గౌతమ బుద్ధుని శిష్యులు సదా ఉత్తమ జాగరూకతతో మేల్కొందురు; రాత్రింబగళ్ళు వారి స్మృతి నిరంతరము కాయానుదర్శనమునందే నిలిచియుండును.
శ్లోకం 10
300. గౌతమ బుద్ధుని శిష్యులు సదా ఉత్తమ జాగరూకతతో మేల్కొందురు; రాత్రింబగళ్ళు వారి మనస్సు నిరంతరము అహింసయందు దయయందు రమించుచుండును.
శ్లోకం 11
301. గౌతమ బుద్ధుని శిష్యులు సదా ఉత్తమ జాగరూకతతో మేల్కొందురు; రాత్రింబగళ్ళు వారి మనస్సు నిరంతరము భావనయందు (ధ్యానమునందు) లీనమైయుండును.
శ్లోకం 12
302. సన్యాసము స్వీకరించుట కష్టము, అందు ఆనందించుటయు కష్టము; గృహస్థ జీవితము కష్టతరము, దుఃఖపూరితము. సరిపడనివారితో కలసి జీవించుట దుఃఖము, సంసారములో తిరుగుటయు దుఃఖము. కావున సంసార బాటసారివి కాకుము, దుఃఖములపాలు కాకుము!
శ్లోకం 13
303. శ్రద్ధాశీలములు కలవాడు, కీర్తి సంపదలతో తులతూగువాడు—ఏయే ప్రదేశమునకు వెళ్ళినను అక్కడక్కడ పూజింపబడును.
శ్లోకం 14
304. మంచుకొండయైన హిమాలయము వలె సజ్జనులు దూరము నుండే ప్రకాశింతురు; కాని చీకటి రాత్రిలో ప్రయోగించిన బాణముల వలె దుర్మార్గులు అదృశ్యులై యుందురు.
శ్లోకం 15
305. ఒంటరిగా కూర్చుండువాడు, ఒంటరిగా శయనించువాడు, సోమరితనము లేక ఒంటరిగా సంచరించువాడు, ఒంటరిగా తనను తాను అణచుకొనువాడు—ప్రశాంతమైన అరణ్యములో పరమానందమును పొందును.
శ్లోకం 16
నేపథ్యం
ఇది పాళీ కానన్లోని ధమ్మపదం యొక్క 21వ అధ్యాయమైన పకిణ్ణక వగ్గ. రాజగృహ, వైశాలి, శ్రావస్తిలలో బోధించబడిన ఈ అధ్యాయం గృహస్థుల, భిక్షువుల జీవితంలోని వివిధ ఆచరణాత్మక సందిగ్ధాలను సంబోధిస్తుంది. 290వ గాథ రాజగృహలోని వేళువనంలో, వైశాలికి ప్రయాణంలో బుద్ధ భగవానులకు లభించిన మహా సత్కారాలను చూసి భిక్షువులు ఆశ్చర్యపోయినప్పుడు చెప్పబడింది; అవి ఆయన స్వంత పూర్వ కర్మ నుండి ప్రవహించినవని ఆయన వివరించారు — బ్రాహ్మణుడు సంఖుడిగా ఉన్నప్పుడు, ప్రత్యేకబుద్ధుడైన తన కుమారుని స్తూపాన్ని గౌరవించడానికి స్వల్ప సౌఖ్యాన్ని త్యజించిన కర్మ. 294–295 గాథలు విరుద్ధార్థకమైన ఉపమాన వాక్యాలకు ఆశ్చర్యపోయిన భిక్షువుల సమూహానికి చెప్పబడ్డాయి; అప్పుడు బుద్ధ భగవానులు 'తల్లి' అంటే తృష్ణ (పునర్జన్మకు జన్మనిచ్చేది), 'తండ్రి' అంటే అహంకారం, 'ఇద్దరు రాజులు' అంటే శాశ్వతవాద, ఉచ్ఛేదవాద దృష్టులు, 'రాజ్యం' అంటే పన్నెండు ఆయతనాలు (ఇంద్రియ ఆధారాలు) అని వివరించారు. 296–301 గాథలు రాజగృహలోని ఒక కట్టెలు కొట్టేవాని కుమారునికి చెప్పబడ్డాయి; అతడు త్రిరత్నాల స్మరణ ద్వారా ప్రమాదం నుండి అద్భుతంగా బయటపడ్డాడు.
ఈ పాఠం గురించి
రచయిత: Attributed to the Buddha
Attributed to the Buddha యొక్క మరిన్ని
మీకు తెలుసా?
అల్ప సుఖమును త్యజించుట (గాథ 290)
అల్ప సుఖమును త్యజించుట వలన మహత్తర సుఖము కలుగునని గ్రహించినచో, వివేకియైనవాడు ఆ మహత్తర సుఖమును దృష్టిలో ఉంచుకొని అల్ప సుఖమును విడిచిపెట్టవలెను.
తల్లిదండ్రుల వధ యొక్క ఆధ్యాత్మిక అర్థం (గాథలు 294-295)
తల్లి తృష్ణ మరియు తండ్రి అహంకారం ను చంపి, ఇద్దరు క్షత్రియ రాజులను శాశ్వతవాద ఉచ్ఛేదవాదములు వధించి, రాజ్యమును ఇంద్రియార్థములు మరియు ఆసక్తి ను సహితముగా నిర్ముళ్ళించి, ముని నిష్కంటకముగా సంచరించును.
గోతమ ప్రభువు శిష్యుల ఆరుముఖ జాగ్రతత (గాథలు 296-301)
గోతమ ప్రభువు శిష్యులు జాగృతులు ఉన్నారు, వారి స్మృతి దినరాత్రి నిరంతరముగా: బుద్ధుని, ధర్మమును, సంఘమును, కాయ సంజ్ఞానమును, అహింస ఆనందమును, ధ్యానసుఖమును అనుసరించును.
సత్పుర్ వుల దీప్తి (గాథ 304)
సత్పుర్ వులు హిమవంతపర్వతమువలె దూరమునుండే ప్రకాశించుచుండరు; కాని దుష్టులు చీకటిలో విసిరిన బాణముల వలె సమీపమునందు కూడా దృశ్యమానులు కాజాలరు.
ఏకాంతములో ఆనందము (గాథ 305)
ఏకటిగా కూర్చుండువాడు, ఏకటిగా శయనించువాడు, సోమరితనములేక ఏకటిగా సంచరించువాడు, ఏకటిగా తనను తాను అణచుకొనువాడు—ప్రశాంతమైన అరణ్యములో పరమానందమును పొందును.
అంశం వారీగా బ్రౌజ్ చేయండి
Buddha
బౌద్ధ మతం నుండి మరిన్ని
అన్నీ చూడండిసంబంధిత బోధనలు
అదే బోధన, వివిధ సంప్రదాయాలలో ప్రతిధ్వనిస్తుంది
