శ్రీ విష్ణు సహస్రనామ స్తోత్రము

శ్లోకం 1: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: విశ్వం అను నామం ఆయనను సర్వమైనవాడు, విశ్వరూపుడు అని పిలుస్తుంది. విష్ణుః ఆయనను సమస్తాన్ని వ్యాపించినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. వషట్కారః ఆయనను యజ్ఞాలలో వేద మంత్రాలు పఠించబడే వాడిగా కీర్తిస్తుంది. భూత-భవ్య-భవత్-ప్రభుః ఆయనను భూత, వర్తమాన, భవిష్యత్ కాలాలను అతిక్రమించిన ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. భూతకృత్ ఆయనను విశ్వంలోని సకల అస్తిత్వాలకు సృష్టికర్త, సంహారకుడిగా పేర్కొంటుంది. భూతభృత్ ఆయనను విశ్వాన్ని ధరించి, పోషించి, పాలించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. భావః ఆయనను శుద్ధమైన అస్తిత్వం అని పిలుస్తుంది. భూతాత్మా ఆయనను సకల ప్రాణుల సారమైనవాడిగా చెబుతుంది. భూతభావనః ఆయనను సకల మూలతత్వాలను ఉత్పన్నం చేసి వృద్ధి చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 2: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: పూతాత్మా ఆయనను శుద్ధ స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. పరమాత్మా ఆయనను పరమాత్మగా స్తుతిస్తుంది. ముక్తానాం పరమా గతిః ఆయనను ముక్తులైనవారికి పరమ గమ్యంగా కీర్తిస్తుంది. అవ్యయః ఆయనను క్షయం లేనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. పురుషః ఆయనను దేహమనే పురంలో నివసించేవాడిగా చెబుతుంది. సాక్షీ ఆయనను సర్వాన్ని వీక్షించే సాక్షిగా స్మరిస్తుంది. క్షేత్రజ్ఞః ఆయనను క్షేత్రం (దేహం) ను తెలిసినవాడిగా పిలుస్తుంది. అక్షరః ఆయనను నాశనం లేనివాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 3: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: యోగః ఆయనను యోగం ద్వారా పొందదగినవాడిగా చెబుతుంది. యోగవిదాం నేతా ఆయనను యోగంలో స్థిరులైనవారికి నాయకుడిగా స్తుతిస్తుంది. ప్రధాన-పురుషేశ్వరః ఆయనను ప్రధానం (ప్రకృతి), పురుషుడు (జీవుడు) ఇరువురికీ ప్రభువుగా కీర్తిస్తుంది. నారసింహవపుః ఆయనను మానవ శరీరం, సింహ శరీరం ఏకం చేసినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. శ్రీమాన్ ఆయనను వక్షస్థలంలో శ్రీదేవి ఎల్లప్పుడూ నివసించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. కేశవః ఆయనను అందమైన కేశాలు కలవాడిగా పిలుస్తుంది. పురుషోత్తమః ఆయనను పురుషులందరిలో శ్రేష్ఠుడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 4: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సర్వః ఆయనను సర్వజ్ఞుడైన, సమస్త అస్తిత్వానికి మూలమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. శర్వః ఆయనను సంహారకుడిగా స్తుతిస్తుంది. శివః ఆయనను పరిశుద్ధుడిగా కీర్తిస్తుంది. స్థాణుః ఆయనను స్థిరుడు, చలనం లేనివాడు, మార్పు లేనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. భూతాదిః ఆయనను సకల మూలతత్వాలకు ఆదికారణంగా స్మరిస్తుంది. నిధిః అవ్యయః ఆయనను ప్రళయ సమయంలో విశ్వం లీనమయ్యే, నాశనం లేని సత్తాగా స్మరిస్తుంది. సంభవః ఆయనను తన సంకల్పంతో అవతరించేవాడిగా పిలుస్తుంది. భావనః ఆయనను జీవులందరికీ కర్మఫలాలను ప్రసాదించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. భర్తా ఆయనను విశ్వానికి ఆధారంగా నిలిచి దానిని పోషించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. ప్రభవః ఆయనను గొప్ప మూలతత్వాలన్నీ జన్మించే మూలంగా గౌరవిస్తుంది. ప్రభుః ఆయనను సకల యజ్ఞ విధులలో నిపుణుడిగా పేర్కొంటుంది. ఈశ్వరః ఆయనను అపరిమితమైన ప్రభుత్వం, సర్వంపై శక్తి కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది.

శ్లోకం 5: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: స్వయంభూః ఆయనను కారణం లేకుండా తనంతట తానే ఉండేవాడిగా చెబుతుంది. శంభుః ఆయనను భక్తులకు సుఖాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. ఆదిత్యః ఆయనను సూర్యమండలంలో బంగారు వర్ణపు పురుషుడిగా పిలుస్తుంది. పుష్కరాక్షః ఆయనను కమలదళాల వంటి నేత్రాలు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది. మహాస్వనః ఆయన నుండి గొప్ప శబ్దం, అనగా వేదం, ఉద్భవిస్తుందని స్మరిస్తుంది. అనాదినిధనః ఆయనను ఆది, అంతం లేని ఏకైక సత్తాగా స్మరిస్తుంది. ధాతా ఆయనను విశ్వానికి ఆధారమైనవాడిగా పిలుస్తుంది. విధాతా ఆయనను కర్మలను, వాటి ఫలాలను సృష్టించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. ధాతురుత్తమః ఆయనను సకలానికి అంతిమ ఆధారమైనవాడిగా కీర్తిస్తుంది.

శ్లోకం 6: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అప్రమేయః ఆయనను ఏ జ్ఞాన సాధనం ద్వారానూ కొలవలేని వాడిగా చెబుతుంది. హృషీకేశః ఆయనను ఇంద్రియాలకు ప్రభువుగా స్తుతిస్తుంది. పద్మనాభః ఆయన నాభి నుండి విశ్వానికి మూలమైన కమలం ఉద్భవించిందని కీర్తిస్తుంది. అమరప్రభుః ఆయనను అమరులైన దేవతలకు ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. విశ్వకర్మా ఆయన కార్యాల వల్లనే సమస్తం ఉనికిలోకి వచ్చిందని పేర్కొంటుంది. మనుః ఆయనను ఆలోచించే వాడిగా స్మరిస్తుంది. త్వష్టా ఆయనను విశ్వ ప్రళయ సమయంలో సకల జీవులను ఉపసంహరించేవాడిగా పిలుస్తుంది. స్థవిష్ఠః ఆయనను పరిమాణంలో, దృఢత్వంలో అత్యున్నతుడిగా గుర్తిస్తుంది. స్థవిరః ధ్రువః ఆయనను శాశ్వతుడు, అత్యంత ప్రాచీనుడు, మార్పులేని ఏకైక తత్వంగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 7: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అగ్రాహ్యః ఆయనను జ్ఞానేంద్రియాలకు గ్రహింపరానివాడిగా చెబుతుంది. శాశ్వతః ఆయనను సర్వకాలాలలో ఉండేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. కృష్ణః ఆయనను సచ్చిదానంద స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. లోహితాక్షః ఆయనను ఎర్రని నేత్రాలు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది. ప్రతర్దనః ఆయనను ప్రళయ సమయంలో సర్వాన్ని నాశనం చేసేవాడిగా స్మరిస్తుంది. ప్రభూతః ఆయనను సర్వశక్తిమత్వం, సర్వజ్ఞత వంటి విశిష్ట గుణాల వల్ల మహోన్నతుడిగా పేర్కొంటుంది. త్రికకుబ్ధామ ఆయనను పైన, క్రింద, మధ్యలో ఉన్న మూడు దిక్కులకు ఆధారమైనవాడిగా పిలుస్తుంది. పవిత్రం ఆయనను సర్వాన్ని పవిత్రం చేసేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మంగళం పరమ్ ఆయనను అత్యంత శుభకరుడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 8: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఈశానః ఆయనను సర్వాన్ని నియంత్రించి, నడిపించేవాడిగా చెబుతుంది. ప్రాణదః ఆయనను ప్రాణశక్తిని ప్రసాదించి, చైతన్యపరిచేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. ప్రాణః ఆయనను పరమ చైతన్యంగా పిలుస్తుంది. జ్యేష్ఠః ఆయనను సర్వానికంటే ముందున్నవాడు కనుక అందరిలో పెద్దవాడిగా గౌరవిస్తుంది. శ్రేష్ఠః ఆయనను అత్యున్నత స్తుతికి అర్హుడిగా స్మరిస్తుంది. ప్రజాపతిః ఆయనను సకల జీవులకు ప్రభువుగా పేర్కొంటుంది. హిరణ్యగర్భః ఆయనను సృష్టికర్త బ్రహ్మకు కూడా ఆత్మ అయినవాడిగా గుర్తిస్తుంది. భూగర్భః ఆయనను తనలోనే లోకాన్ని ధరించినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మాధవః ఆయనను మా (మహాలక్ష్మి) పతిగా, లేదా మధువిద్య ద్వారా తెలియదగినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. మధుసూదనః ఆయనను మధు అనే రాక్షసుని సంహరించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 9: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఈశ్వరః ఆయనను సర్వశక్తిమంతుడిగా పిలుస్తుంది. విక్రమీ ఆయనను ధైర్యశాలిగా స్తుతిస్తుంది. ధన్వీ ఆయనను విల్లు ధరించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. మేధావీ ఆయనను సకల శాస్త్రాలను గ్రహించగల మహా బుద్ధిమంతుడిగా గౌరవిస్తుంది. విక్రమః ఆయనను సంసారాన్ని అధిగమించినవాడిగా, లేదా గరుడుడు వాహనంగా కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. క్రమః ఆయనను భక్తులు సంసార సాగరాన్ని దాటడానికి కారణమైనవాడిగా స్మరిస్తుంది. అనుత్తమః ఆయనను తనకంటే గొప్పవాడు లేనివాడిగా కీర్తిస్తుంది. దురాధర్షః ఆయనను ఎవరూ జయించలేని వాడిగా పిలుస్తుంది. కృతజ్ఞః ఆయనను జీవులు చేసిన ప్రతి కార్యాన్ని తెలిసినవాడిగా, సాధారణ సమర్పణలకు కూడా ప్రసన్నుడయ్యేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. కృతిః ఆయనను మానవ ప్రయత్నాలన్నింటి ద్వారా సాధించబడేదిగా గౌరవిస్తుంది. ఆత్మవాన్ ఆయనను తన మహిమలోనే స్థిరంగా నిలిచినవాడిగా, మరొక ఆధారం అవసరం లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 10: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సురేశః ఆయనను సురులకు (దేవతలకు) ప్రభువుగా పేర్కొంటుంది. శరణం ఆయనను ఆపదలో ఉన్నవారి దుఃఖాన్ని తొలగించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. శర్మ ఆయనను పరమానంద స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. విశ్వరేతాః ఆయనను విశ్వానికి బీజమైనవాడిగా గౌరవిస్తుంది. ప్రజాభవః ఆయన నుండి సకల జీవులు ఉద్భవించాయని స్మరిస్తుంది. అహః ఆయనను ప్రకాశించేవాడిగా గుర్తిస్తుంది. సంవత్సరః ఆయనను, కాలం విష్ణు స్వరూపమే కనుక, సంవత్సరం అని పిలుస్తుంది. వ్యాలః ఆయనను సర్పం వలె గ్రహింపరానివాడిగా చెబుతుంది. ప్రత్యయః ఆయనను ప్రజ్ఞ (చైతన్యం) స్వరూపుడిగా కీర్తిస్తుంది. సర్వదర్శనః ఆయనను సర్వత్రా కన్నులు కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 11: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అజః ఆయనను జన్మ లేనివాడిగా చెబుతుంది. సర్వేశ్వరః ఆయనను సకల ప్రభువులకూ పరమ ప్రభువుగా స్తుతిస్తుంది. సిద్ధః ఆయనను తన స్వభావంలో సదా స్థిరంగా ఉండేవాడిగా పిలుస్తుంది. సిద్ధిః ఆయనను సర్వులలో చైతన్య స్వరూపుడిగా గౌరవిస్తుంది. సర్వాదిః ఆయనను సకల మూలతత్వాలకు ఆదికారణమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. అచ్యుతః ఆయనను తన సహజ స్వభావాన్ని, శక్తులను ఎన్నడూ కోల్పోనివాడిగా స్మరిస్తుంది. వృషాకపిః ఆయనను కోరిన వస్తువులన్నింటినీ వర్షించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. అమేయాత్మా ఆయనను రూపం లేదా స్వభావం కొలవరానివాడిగా చెబుతుంది. సర్వయోగవినిఃసృతః ఆయనను అన్ని బంధాల నుండి పూర్తిగా విముక్తుడైనవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 12: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: వసుః ఆయనను సకల జీవులు ఆయనలో నివసించేవారని, ఆయన సకల జీవులలో నివసిస్తాడని పేర్కొంటుంది. వసుమనాః ఆయనను గొప్ప, అసంగమైన మనస్సు కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సత్యః ఆయనను సత్య స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. సమాత్మా ఆయనను సకల జీవుల పట్ల సమభావం కలిగినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. సమ్మితః ఆయనను కొలవరానివాడిగా చెబుతుంది. సమః ఆయనను ఎల్లప్పుడూ చలించనివాడిగా స్మరిస్తుంది. అమోఘః ఆయనను ఎవరి ఆరాధనా వ్యర్థం కాని వాడిగా పేర్కొంటుంది. పుండరీకాక్షః ఆయనను కమలదళాల వంటి నేత్రాలు కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. వృషకర్మా ఆయనను ధర్మానుసారమైన కార్యాలు కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. వృషాకృతిః ఆయనను ధర్మ రక్షణ కోసం రూపం ధరించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 13: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: రుద్రః ఆయనను ప్రళయ సమయంలో సకల జీవులను ఏడ్పించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. బహుశీర్షాః ఆయనను అనంతమైన శిరస్సులు కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. బభ్రుః ఆయనను లోకాన్ని పరిపాలించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. విశ్వయోనిః ఆయనను లోకానికి కారణమైనవాడిగా గౌరవిస్తుంది. శుచిశ్రవాః ఆయన నామాలు, మహిమలు వినడానికి పవిత్రమైనవి, శుద్ధి చేసేవని స్మరిస్తుంది. అమృతః ఆయనను మరణం లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. శాశ్వతస్థాణుః ఆయనను శాశ్వతుడు, స్థిరంగా నెలకొన్నవాడు, మార్పులేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. వరారోహః ఆయన ఒడి అత్యున్నత ఆశీస్సులను ప్రసాదించేదిగా ఉందని తెలుపుతుంది. మహాతపాః ఆయనను గొప్ప, శక్తివంతమైన జ్ఞాన-తపస్సు కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 14: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సర్వగః ఆయనను సమస్తానికి ఉపాదాన కారణంగా సర్వత్రా వ్యాపించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. సర్వవిద్-భానుః ఆయనను సర్వజ్ఞుడిగా, సకలాన్ని ప్రకాశింపజేసేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. విష్వక్సేనః ఆయన ముందు అసుర సైన్యాలన్నీ చెదిరిపోతాయని కీర్తిస్తుంది. జనార్దనః ఆయనను దుష్టులకు శిక్ష విధించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. వేదః ఆయనను వేద స్వరూపుడిగా చెబుతుంది. వేదవిత్ ఆయనను వేదాన్ని, దాని అర్థాన్ని తెలిసినవాడిగా స్మరిస్తుంది. అవ్యంగః ఆయనను స్వయం పరిపూర్ణుడు, ప్రతి దోషం లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. వేదాంగః ఆయనను వేదాలు అవయవాలుగా కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. వేదవిత్ ఆయనను సకల వేదాలను తెలిసినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. కవిః ఆయనను సమస్తాన్ని దర్శించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 15: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: లోకాధ్యక్షః ఆయనను సమస్త విశ్వాన్ని వీక్షించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సురాధ్యక్షః ఆయనను సర్వ దిక్కుల రక్షక దేవతలకు అధ్యక్షుడిగా స్తుతిస్తుంది. ధర్మాధ్యక్షః ఆయనను జీవుల పుణ్య పాపాలను ప్రత్యక్షంగా చూసేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. కృతాకృతః ఆయనను కార్యరూపమైన లోకాలు, అలాగే వాటి కారణమైన అకార్య రూపం రెండూ అయినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. చతురాత్మా ఆయనను సృష్టి, స్థితి, లయ కోసం రూపాలు ధరించేవాడిగా చెబుతుంది. చతుర్వ్యూహః ఆయనను నాలుగు విధాలైన వ్యక్తీకరణను స్వీకరించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. చతుర్దంష్ట్రః ఆయనను నరసింహావతారంలో నాలుగు కోరలు కలవాడిగా పిలుస్తుంది. చతుర్భుజః ఆయనను నాలుగు భుజాలు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 16: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: భ్రాజిష్ణుః ఆయనను పరిశుద్ధ ప్రకాశ స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. భోజనం ఆయనను భగవంతునిచే అనుభవింపబడే ప్రకృతి లేదా మాయగా స్తుతిస్తుంది. భోక్తా ఆయనను ప్రకృతిని అనుభవించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సహిష్ణుః ఆయనను హిరణ్యాక్షుడు వంటి అసురులను అణచివేసేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. జగదాదిజః ఆయనను సృష్టి ఆరంభంలో హిరణ్యగర్భునిగా వ్యక్తమైనవాడిగా స్మరిస్తుంది. అనఘః ఆయనను పాపరహితుడిగా పిలుస్తుంది. విజయః ఆయనను సమస్త విశ్వంపై అధికారం కలవాడిగా చెబుతుంది. జేతా ఆయనను సకల జీవులపై సహజంగా విజయం సాధించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. విశ్వయోనిః ఆయనను విశ్వానికి మూలమైనవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. పునర్వసుః ఆయనను జీవులుగా శరీరాలలో మళ్ళీ మళ్ళీ నివసించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 17: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఉపేంద్రః ఆయనను ఇంద్రుని తమ్ముడిగా జన్మించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. వామనః ఆయనను వామన రూపంలో బలి చక్రవర్తి వద్ద దానం కోరినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. ప్రాంశుః ఆయనను మహోన్నత ఎత్తు కలవాడిగా పిలుస్తుంది. అమోఘః ఆయన కార్యాలు వ్యర్థం కావని కీర్తిస్తుంది. శుచిః ఆయనను తనను ఆరాధించి, స్తుతించేవారిని పవిత్రులుగా చేసేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. ఊర్జితః ఆయనను అనంత బలం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. అతీంద్రః ఆయనను ఇంద్రునికంటే ఉన్నతుడిగా చెబుతుంది. సంగ్రహః ఆయనను సృష్టించబోయే విశ్వం యొక్క సూక్ష్మ రూపంగా ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది. సర్గః ఆయనను తనను తానే సృష్టించుకునేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. ధృతాత్మా ఆయనను మార్పు లేకుండా సదా తన సహజ రూపంలో ఉండేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. నియమః ఆయనను జీవులను వారి వారి స్థానాలలో నియమించేవాడిగా పిలుస్తుంది. యమః ఆయనను సర్వాన్ని నియంత్రిస్తూ, వాటిలోనే ఉండేవాడిగా స్తుతిస్తుంది.

శ్లోకం 18: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: వేద్యః ఆయనను మోక్షాన్ని కోరేవారు తెలుసుకోదగినవాడిగా పేర్కొంటుంది. వైద్యః ఆయనను విద్యలన్నింటి శాఖలను తెలిసినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సదాయోగీ ఆయనను ఎల్లప్పుడూ ఉనికిలో ఉండటం వల్ల సదా అనుభవించదగినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. వీరహా ఆయనను ధర్మ రక్షణ కోసం వీర అసురులను సంహరించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. మాధవః ఆయనను మా (జ్ఞానం) కు ప్రభువు, అధిపతిగా పేర్కొంటుంది. మధుః ఆయనను తేనె వలె, ప్రభువు ఆనందాన్ని ప్రసాదిస్తాడు కనుక మధువుగా స్మరిస్తుంది. అతీంద్రియః ఆయనను ఇంద్రియాలకు తెలియరానివాడిగా పిలుస్తుంది. మహామాయః ఆయనను గొప్ప మాయావులను కూడా భ్రమింపజేయగల వాడిగా చెబుతుంది. మహోత్సాహః ఆయనను సృష్టి, స్థితి, లయ కార్యాలలో సదా నిమగ్నుడైనవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. మహాబలః ఆయనను బలం కలవారిలో అత్యంత బలవంతుడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 19: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: మహాబుద్ధిః ఆయనను జ్ఞానులలో అత్యంత జ్ఞానవంతుడిగా పేర్కొంటుంది. మహావీర్యః ఆయనను అత్యంత శక్తిమంతుడిగా స్తుతిస్తుంది. మహాశక్తిః ఆయనను అపార బల, నైపుణ్య వనరులు కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మహాద్యుతిః ఆయనను లోపల, వెలుపల తీవ్రంగా ప్రకాశించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. అనిర్దేశ్యవపుః ఆయనను 'ఇదే ఆయన' అని సూచించలేని రూపం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. శ్రీమాన్ ఆయనను అన్ని విధాలైన గొప్పతనం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. అమేయాత్మా ఆయనను కొలవలేని బుద్ధి కలిగిన చైతన్యంగా చెబుతుంది. మహాద్రిధృక్ ఆయనను మందర పర్వతాన్ని, గోవర్ధనాన్ని కూడా ఎత్తి పట్టినవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 20: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: మహేష్వాసః ఆయనను గొప్ప విల్లు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. మహీభర్తా ఆయనను ప్రళయ జలాలలో మునిగిన భూమిని ఎత్తి ధరించినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. శ్రీనివాసః ఆయన వక్షస్థలంలో శ్రీదేవి నివసిస్తుందని పిలుస్తుంది. సతాంగతిః ఆయనను సత్పురుషులందరికీ అత్యున్నత గమ్యాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. అనిరుద్ధః ఆయనను వివిధ రూపాలలో వ్యక్తమవడంలో ఎన్నడూ అడ్డు లేనివాడిగా స్మరిస్తుంది. సురానందః ఆయనను దేవతలందరికీ ఆనందాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. గోవిందః ఆయనను 'గో' అంటే వాక్కులు, అవి అన్నింటినీ వ్యాపించి, శక్తినిచ్చేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. గోవిదాం పతిః ఆయనను వాక్కులకు, వాటిని తెలిసినవారికి అధిపతిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 21: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: మరీచిః ఆయనను సద్గుణవంతులలో పరమ శక్తిగా, తేజస్సుగా పేర్కొంటుంది. దమనః ఆయనను యమునిగా ధర్మం తప్పినవారికి శిక్ష విధించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. హంసః ఆయనను తనను ధ్యానించేవారి సంసార భయాన్ని తొలగించేవాడిగా పిలుస్తుంది. సుపర్ణః ఆయనను ధర్మం, అధర్మం రూపంలో రెండు రెక్కలు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది. భుజగోత్తమః ఆయనను భుజాలతో (సర్పాలతో) కదిలేవారిలో శ్రేష్ఠుడిగా పేర్కొంటుంది. హిరణ్యనాభః ఆయన బంగారు నాభి నుండి సృష్టికర్త బ్రహ్మ ఉద్భవించాడని స్మరిస్తుంది. సుతపాః ఆయనను బదరికాశ్రమంలో కఠోర తపస్సు చేసినవాడిగా చెబుతుంది. పద్మనాభః ఆయనను కమలం వలె అందమైన నాభి కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రజాపతిః ఆయనను తన సంతానమైన సకల జీవులకు తండ్రిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 22: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అమృత్యుః ఆయనను మరణం లేనివాడిగా, మరణ కారణం లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. సర్వదృక్ ఆయనను తన సహజ జ్ఞానంతో సకల జీవుల కర్మలను దర్శించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సింహః ఆయనను హింస (సంహారం) చేసేవాడిగా పిలుస్తుంది. సంధాతా ఆయనను జీవులను వారి కర్మఫలాలతో కలిపేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సంధిమాన్ ఆయనను కర్మఫలాలను స్వయంగా అనుభవించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. స్థిరః ఆయనను సదా ఒకే స్వభావంలో ఉండేవాడిగా స్మరిస్తుంది. అజః ఆయనను భక్తుల హృదయాలలోకి ప్రవేశించేవాడిగా, లేదా అసురులను సంహరించేవాడిగా పిలుస్తుంది. దుర్మర్షణః ఆయన శక్తిని అసురులు భరించలేరని పేర్కొంటుంది. శాస్తా ఆయనను శాస్త్రాల ద్వారా సమస్తానికి బోధించి, మార్గనిర్దేశం చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. విశ్రుతాత్మా ఆయనను సత్యం, జ్ఞానం వంటి సూచక పదాల ద్వారా ప్రత్యేకంగా తెలిసినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. సురారిహా ఆయనను సురుల (దేవతల) శత్రువులను నాశనం చేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 23: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: గురుః ఆయనను గొప్ప గురువుగా పేర్కొంటుంది. గురుతమః ఆయనను సకల విద్యారూపాలకు గురువుగా స్తుతిస్తుంది. ధామ ఆయనను పరమ తేజస్సుగా పిలుస్తుంది. సత్యః ఆయనను సత్య ధర్మం రూపంలో ఉన్నవాడిగా గౌరవిస్తుంది. సత్యపరాక్రమః ఆయనను విఫలం కాని పరాక్రమం కలవాడిగా చెబుతుంది. నిమిషః ఆయనను యోగనిద్రలో కనులు మూసుకుని ఉన్నవాడిగా స్మరిస్తుంది. అనిమిషః ఆయనను సదా మేల్కొని ఉండేవాడిగా పిలుస్తుంది. స్రగ్వీ ఆయనను పంచభూతాలతో కూర్చిన వైజయంతీ మాలను ధరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. వాచస్పతిః ఉదారధీః ఆయనను వాక్కు (జ్ఞానం) కు అధిపతిగా, విశాల బుద్ధి కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 24: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అగ్రణీః ఆయనను మోక్షాన్ని కోరేవారందరినీ అత్యున్నత స్థితికి నడిపించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. గ్రామణీః ఆయనను సకల జీవరాశుల సమూహంపై అధికారం కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. శ్రీమాన్ ఆయనను సర్వాన్నీ మించిన తేజస్సు కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. న్యాయః ఆయనను అన్ని జ్ఞాన మార్గాలలో ప్రవహించే ఏకరూప సూత్రంగా గౌరవిస్తుంది. నేతా ఆయనను ఈ జగత్తును (సృష్టి ప్రవాహాన్ని) నడిపించేవాడిగా చెబుతుంది. సహస్రమూర్ధా ఆయనను వేయి (అనంత) శిరస్సులు కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. సమీరణః ఆయనను ప్రాణవాయువు రూపంలో సకల ప్రాణులను కార్యోన్ముఖులుగా ఉంచేవాడిగా పిలుస్తుంది. విశ్వాత్మా ఆయనను విశ్వానికి ఆత్మ అని పేర్కొంటుంది. సహస్రాక్షః ఆయనను వేయి (అనంత) నేత్రాలు కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. సహస్రపాత్ ఆయనను వేయి (అనంత) పాదాలు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 25: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఆవర్తనః ఆయనను సంసార చక్రం అనే చక్రంలో నిరంతరం తిరిగేవాడిగా పేర్కొంటుంది. నివృత్తాత్మా ఆయనను సంసార బంధనాలచే ఎన్నడూ అంటని స్వరూపుడిగా స్తుతిస్తుంది. సంవృతః ఆయనను సర్వాన్నీ కప్పివేసే అవిద్యచే కప్పబడనివాడిగా చెబుతుంది. సంప్రమర్దనః ఆయనను తన విభూతులు (రుద్రుడు, యముడు వంటి శక్తి ప్రకటనల) ద్వారా సకల జీవులపై సంహారక ప్రహారాలు చేసేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. అహఃసంవర్తకః ఆయనను సూర్యుడుగా పగలు, రాత్రుల క్రమాన్ని నియంత్రించే ప్రభువుగా పేర్కొంటుంది. వహ్నిః ఆయనను అగ్నిరూపంలో యజ్ఞాలలో దేవతలకు సమర్పించే హవిస్సులను మోసుకెళ్ళేవాడిగా స్మరిస్తుంది. అనిలః ఆయనను స్థిర నివాసం లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. ధరణీధరః ఆయనను లోకాలను, ఆదిశేషుడిని, దిగ్గజాలను మొదలైనవాటిని ధరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 26: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సుప్రసాదః ఆయనను తనను హాని చేయడానికి ప్రయత్నించిన శిశుపాలుని వంటి వారికి కూడా మోక్షం ప్రసాదించడం వలన ఆయన ప్రసాదం అసాధారణంగా అద్భుతమైనదిగా స్తుతిస్తుంది. ప్రసన్నాత్మా ఆయనను రజస్సు, తమస్సుల మలినం ఎన్నడూ అంటని మనస్సు కలవాడిగా పిలుస్తుంది. విశ్వధృక్ ఆయనను తన శక్తితో విశ్వాన్ని ధరించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. విశ్వభుక్ ఆయనను లోకాలను భుజించేవాడిగా, అనుభవించేవాడిగా, లేదా రక్షించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. విభుః ఆయనను అనేక రూపాలను ధరించేవాడిగా చెబుతుంది. సత్కర్తా ఆయనను మేలు చేకూర్చేవాడిగా స్మరిస్తుంది. సత్కృతః ఆయనను గౌరవానికి అర్హులైనవారిచే కూడా పూజింపబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సాధుః ఆయనను ధర్మానుసారం వ్యవహరించేవాడిగా గుర్తిస్తుంది. జహ్నుః ఆయనను ప్రళయ సమయంలో సకల జీవులను తనలో లీనం చేసుకునేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. నారాయణః 'నర' అంటే ఆత్మ; సకల జీవులలో నివసించేవాడు కనుక ఆయన నారాయణుడు అని కీర్తిస్తుంది. నరః ఆయనను సర్వాన్ని నడిపించేవాడిగా పేర్కొంటుంది; శాశ్వత పరమాత్మ 'నరుడు' అని పిలువబడతాడు.

శ్లోకం 27: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అసంఖ్యేయః ఆయనను సంఖ్య, అనగా నామరూపాల భేదాలు లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. అప్రమేయాత్మా ఆయన స్వభావం ఏ జ్ఞాన సాధనం ద్వారానూ గ్రహించబడనిదని స్తుతిస్తుంది. విశిష్టః ఆయనను సర్వాన్నీ అధిగమించినవాడిగా పిలుస్తుంది. శిష్టకృత్ ఆయనను సర్వాన్నీ శాసించేవాడిగా, లేదా సజ్జనులైన శిష్టులను రక్షించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. శుచిః ఆయనను పరిశుద్ధుడిగా స్మరిస్తుంది. సిద్ధార్థః ఆయన ప్రయోజనం సదా సిద్ధించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సిద్ధసంకల్పః ఆయన సంకల్పాలు ఎల్లప్పుడూ నెరవేరేవిగా పిలుస్తుంది. సిద్ధిదః ఆయనను తమ తమ అర్హతలకు తగినట్లు సాధన చేసేవారందరికీ సిద్ధిని ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. సిద్ధిసాధనః ఆయనను అటువంటి కార్యాలకు సిద్ధిని కలిగించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 28: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: వృషాహీ ఆయనను ధర్మాన్ని కలిగి ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది. వృషభః ఆయనను భక్తులు కోరినదంతా వర్షించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. విష్ణుః ఆయనను సర్వాన్నీ వ్యాపించినవాడిగా పిలుస్తుంది. వృషపర్వా ఆయనను పరమ స్థితిని పొందగోరేవారికి ధర్మ స్వరూపమైన పర్వాలు (మెట్లు, నియమాలు) ప్రసాదించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. వృషోదరః ఆయన ఉదరం సంతానాన్ని వర్షించేదని చెబుతుంది. వర్ధనః ఆయనను తన భక్తుల ఆనందాన్ని వృద్ధి చేసేవాడిగా స్మరిస్తుంది. వర్ధమానః ఆయనను విశ్వ రూపంలో విస్తరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. వివిక్తః ఆయనను ఎన్నడూ స్పృశింపబడని, ప్రభావితం కాని వాడిగా చెబుతుంది. శ్రుతిసాగరః ఆయనను సమస్త శ్రుతులు, వేద వాక్యాలు ప్రవహించే సముద్రంగా కీర్తిస్తుంది.

శ్లోకం 29: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సుభుజః ఆయనను లోకాలను రక్షించే అందమైన బాహువులు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. దుర్ధరః ఆయనను విశ్వాన్ని ధరించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది; ఈ కార్యం మరెవరికీ సాధ్యం కాదు. వాగ్మీ ఆయన నుండి వేదాన్ని రూపొందించే వాక్కులు వెలువడేవాడిగా చెబుతుంది. మహేంద్రః ఆయనను గొప్ప ప్రభువుగా, సర్వ దేవతలకు దేవుడైన పరమ సత్తగా గౌరవిస్తుంది. వసుదః ఆయనను సంపదలను ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. వసుః ఆయనను తానే వసువుగా ఉన్నవాడిగా స్మరిస్తుంది. నైకరూపః ఆయనను ప్రత్యేకమైన ఒకే రూపం లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. బృహద్రూపః ఆయనను వరాహం వంటి రహస్యమైన రూపాలను స్వీకరించినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. శిపివిష్టః 'శిపి' అంటే ఆవు; యజ్ఞ రూపంలో ఆవులలో నివసించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రకాశనః ఆయనను సర్వాన్ని ప్రకాశింపజేసేవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 30: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఓజస్తేజోద్యుతిధరః ఆయనను బలం, ఓజస్సు, తేజస్సు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రకాశాత్మా ఆయన రూపం ప్రకాశవంతమైనదని స్తుతిస్తుంది. ప్రతాపనః ఆయనను సూర్యుని వంటి శక్తి ప్రకటనల ద్వారా లోకాన్ని వేడెక్కించేవాడిగా పిలుస్తుంది. జ్ఞానః ఆయనను ధర్మం, జ్ఞానం, వైరాగ్యం మొదలైన సద్గుణాలతో సంపన్నుడిగా కీర్తిస్తుంది. స్పష్టాక్షరః ఆయనను ఓంకారం, అనగా భగవంతుని వ్యక్తమయ్యే నాదం స్పష్టంగా (ఉచ్చస్వరంతో) ఉండటం వలన ఆ పేరుతో పిలువబడేవాడిగా చెబుతుంది. మంత్రః ఆయనను ఋక్, సామ, యజుస్ మొదలైన మంత్రాలుగా వ్యక్తమయ్యేవాడిగా లేదా మంత్రాల ద్వారా తెలియబడేవాడిగా స్మరిస్తుంది. చంద్రాంశుః ఆయనను సూర్యతాపంతో బాధపడే మనుషులకు చంద్రకాంతి ఉపశమనం ఇచ్చినట్లు, సంసార తాపంతో బాధపడేవారికి ఉపశమనం, ఆశ్రయం ఇచ్చేవాడిగా 'చంద్రాంశువు' అని పిలుస్తుంది. భాస్కరద్యుతిః ఆయనను సూర్యుని తేజస్సు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 31: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అమృతాంశూద్భవః ఆయనను క్షీరసాగర మథనంలో అమృతాంశువు (చంద్రుడు) ఉద్భవించిన పరమాత్ముడిగా పేర్కొంటుంది. భానుః ఆయనను ప్రకాశించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. శశబిందుః ఈ పదం కుందేలు గుర్తు కలవాడు, అనగా చంద్రుడు అని అర్థం కలిగి ఉంటుంది; ఆయనను సూచిస్తుంది. సురేశ్వరః ఆయనను సకల దేవతలకు, సత్కార్యం చేసేవారికి ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. ఔషధం ఆయనను సంసారమనే మహా రోగానికి ఔషధంగా పేర్కొంటుంది. జగతః సేతుః ఆయనను సంసార సాగరాన్ని దాటడానికి సహాయకుడిగా స్మరిస్తుంది. సత్యధర్మపరాక్రమః ఆయనను ధర్మం, సర్వజ్ఞత, శక్తి మొదలైన సద్గుణాలన్నీ సత్యమైనవాడిగా పిలుస్తుంది.

శ్లోకం 32: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: భూతభవ్యభవన్నాథః ఆయనను భూత, భవిష్యత్, వర్తమాన కాలాల సకల జీవులకు అధిపతిగా పేర్కొంటుంది. పవనః ఆయనను పవిత్రం చేసేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. పావనః ఆయనను చలనాన్ని కలిగించేవాడిగా పిలుస్తుంది. అనలః ఆయనను ప్రాణాన్ని తనదిగా గుర్తించే కారణంగా జీవాత్మను 'అనలః' అని పిలుస్తారని గౌరవిస్తుంది. కామహా ఆయనను మోక్షాన్ని కోరేవారిలోని కామ స్వభావాన్ని నాశనం చేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. కామకృత్ ఆయనను పవిత్ర మనస్కులైన భక్తుల కోరికలను తీర్చేవాడిగా స్మరిస్తుంది. కాంతః ఆయనను అత్యంత సౌందర్యవంతుడిగా కీర్తిస్తుంది. కామః ఆయనను జీవితంలోని నాలుగు పరమ పురుషార్థాలను పొందగోరేవారిచే కోరబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది. కామప్రదః ఆయనను భక్తుల కోరికలను ఉదారంగా తీర్చేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. ప్రభుః ఆయనను సర్వాన్నీ అధిగమించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 33: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: యుగాదికృత్ ఆయనను యుగాలు వంటి కాల విభాగాలకు కారణమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. యుగావర్తః ఆయనను కాలరూపంలో సత్యయుగంతో ప్రారంభమైన నాలుగు యుగాల పునరావృతానికి కారణమైనవాడిగా స్తుతిస్తుంది. నైకమాయః ఆయనను ఒకే మాయ కాక, అనేక మాయా రూపాలను ధరించగలవాడిగా పిలుస్తుంది. మహాశనః ఆయనను కల్ప ముగింపులో సర్వాన్ని భక్షించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. అదృశ్యః ఆయనను పంచ జ్ఞానేంద్రియాలలో దేనికీ గ్రహింపరానివాడిగా గౌరవిస్తుంది. వ్యక్తరూపః ఆయనను విశ్వ రూపంలో ఆయన స్థూల రూపం స్పష్టంగా గ్రహించబడుతుంది కనుక ఆ పేరుతో పిలువబడేవాడిగా స్మరిస్తుంది. సహస్రజిత్ ఆయనను యుద్ధంలో దేవతల అనంతమైన శత్రువులపై విజయం సాధించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అనంతజిత్ ఆయనను సర్వ శక్తులు కలిగి ఉండటం వలన అన్ని వేళలా సర్వంపై విజయం సాధించేవాడిగా చెబుతుంది.

శ్లోకం 34: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఇష్టః ఆయనను పరమానంద స్వరూపుడు కనుక అందరికీ ప్రియమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. అవిశిష్టః ఆయనను సర్వుల అంతరంగంలో నివసించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. శిష్టేష్టః ఆయనను శిష్టులు, అనగా జ్ఞానులకు ప్రియమైనవాడిగా పిలుస్తుంది. శిఖండీ ఆయనను గోపాలుడి రూపం ధరించినప్పుడు నెమలి పింఛాన్ని కిరీటాలంకరణగా ధరించినవాడిగా కీర్తిస్తుంది; 'శిఖండం' అంటే నెమలి పింఛం అని గౌరవిస్తుంది. నహుషః ఆయనను మాయ ద్వారా సకల జీవులను బంధించేవాడిగా చెబుతుంది; 'నహ' ధాతువు బంధనాన్ని సూచిస్తుంది. వృషః ఆయనను ధర్మ స్వరూపుడిగా స్మరిస్తుంది. క్రోధహా ఆయనను సజ్జనులలో కోపాన్ని నిర్మూలించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. క్రోధకృత్-కర్తా ఆయనను దుష్టులలో కోపాన్ని సృష్టించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. విశ్వబాహుః ఆయనను సర్వానికి ఆధారమైనవాడిగా, లేదా సకల జీవులను తన బాహువులుగా కలిగినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మహీధరః 'మహి' అంటే భూమి మరియు పూజ రెండూ; కనుక ఆయనను భూమిని ధరించేవాడిగా, లేదా అన్ని రూపాలలోని పూజలను స్వీకరించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 35: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అచ్యుతః ఆయనను జననం మొదలుకొని ఆరు వికారాలు లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రథితః ఆయనను లోకాల సృష్టి మొదలైన తన కార్యాల వలన ప్రసిద్ధుడిగా స్తుతిస్తుంది. ప్రాణః ఆయనను హిరణ్యగర్భునిగా సకల జీవులకు ప్రాణం ప్రసాదించేవాడిగా పిలుస్తుంది. ప్రాణదః ఆయనను దేవతలకు, అసురులకు ప్రాణం, అనగా బలం, ప్రసాదించి, దానిని ఉపసంహరించి వారిని నాశనం చేసేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. వాసవానుజః ఆయనను వామన అవతారంలో ఇంద్రుడు (వాసవుడు) కు తమ్ముడిగా జన్మించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. అపాం నిధిః ఈ పదం జలరాశి లేదా సముద్రాన్ని సూచిస్తుంది; ఆయనను జలనిధిగా పేర్కొంటుంది. అధిష్ఠానం ఆయనను సర్వానికి ఆసనం, ఆధారంగా కీర్తిస్తుంది. అప్రమత్తః ఆయనను అర్హులైనవారికి కర్మఫలాలను ఇవ్వడంలో సదా జాగరూకుడిగా ఉండేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రతిష్ఠితః ఆయనను తన మహిమలోనే ఆధారం పొంది స్థిరంగా నెలకొన్నవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 36: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: స్కందః ఆయనను వాయువు వలె సర్వాన్నీ నడిపించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. స్కందధరః ఆయనను స్కందుని, అనగా ధర్మ మార్గాన్ని ధరించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. ధుర్యః ఆయనను జననం మొదలైన రూపాలలో సకల జీవుల భార భారాన్ని మోసేవాడిగా పిలుస్తుంది. వరదః ఆయనను వరాలను ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. వాయువాహనః ఆయనను అవహ మొదలుకొని ఏడు వాయువులు (వాతావరణ పొరలు) ను కంపింపజేసేవాడిగా చెబుతుంది. వాసుదేవః ఆయనను వసువు, దేవుడు రెండూ అయినవాడిగా స్మరిస్తుంది. బృహద్భానుః ఆయనను గొప్ప తేజస్సుగా పేర్కొంటుంది. ఆదిదేవః ఆయనను సకల దేవతలకు మూలమైన దివ్య ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. పురందరః ఆయనను దేవతల శత్రువుల నగరాలను నాశనం చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 37: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అశోకః ఆయనను దుఃఖం, మోహం, ఆకలి, దప్పిక, జననం, మరణం అనే ఆరు దోషాలు లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. తారణః ఆయనను సంసార సాగరం నుండి జీవులను ఉద్ధరించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. తారః ఆయనను గర్భవాసం, జననం, వార్ధక్యం, మరణం మొదలైన భయాల నుండి జీవులకు విముక్తి ప్రసాదించేవాడిగా పిలుస్తుంది. శూరః ఆయనను గొప్ప పరాక్రమం కలవాడిగా, అనగా ధర్మం, అర్థం, కామం, మోక్షం అనే జీవిత చతుర్విధ పురుషార్థాలను నెరవేర్చేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. శౌరిః ఆయనను శూరుని కుమారుడిగా (వసుదేవుని, శూరునికి మనవడిగా) కృష్ణుడిగా జన్మించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. జనేశ్వరః ఆయనను సకల జీవులకు ప్రభువుగా పేర్కొంటుంది. అనుకూలః ఆయనను సకల జీవుల ఆత్మ కనుక అందరికీ అనుకూలుడిగా కీర్తిస్తుంది; ఎవరూ తనకు తానే హాని చేసుకోరు కదా అని చెబుతుంది. శతావర్తః ఆయనను అనేక అవతారాలు ధరించినవాడిగా పిలుస్తుంది. పద్మీః ఆయనను చేతిలో పద్మం ధరించినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. పద్మనిభేక్షణః ఆయనను కమలదళాలను పోలిన నేత్రాలు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 38: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: పద్మనాభః ఆయనను హృదయకమలం యొక్క మధ్య భాగమైన నాభిలో నివసించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అరవిందాక్షః ఆయనను అరవిందం (కమలం) వంటి నేత్రాలు కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. పద్మగర్భః ఆయనను హృదయకమలం మధ్యలో ఆరాధింపదగినవాడిగా పిలుస్తుంది. శరీరభృత్ ఆయనను అన్నం, ప్రాణం రూపంలో ప్రాణుల శరీరాలను ధరించి, బలపరిచేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. మహర్ద్ధిః ఆయనను అపారమైన ఋద్ధి, సంపదలు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. ఋద్ధః ఆయనను లోకరూపంలో నిలిచి ఉన్నట్లు చూడబడేవాడిగా స్మరిస్తుంది. వృద్ధాత్మా ఆయనను ఆత్మ లేదా దేహం ప్రాచీనమైనదిగా కలవాడిగా పిలుస్తుంది. మహాక్షః ఆయనను రెండు లేదా అనేక మహిమాన్విత నేత్రాలు కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. గరుడధ్వజః ఆయనను గరుడుడు ధ్వజంగా కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 39: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అతులః ఆయనను దేనితోనూ పోల్చలేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. శరభః ఆయన దేహం నశించేది కనుక దానిని 'శరం' అంటారని, ఆయనను శరభుడిగా స్తుతిస్తుంది. భీమః ఆయనకు అందరూ భయపడేవాడిగా పిలుస్తుంది. సమయజ్ఞః ఆయనను సృష్టి, స్థితి, లయల కాలాన్ని తెలిసినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. హవిర్హరిః ఆయనను యజ్ఞాలలో హవిస్సు భాగాన్ని స్వీకరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సర్వలక్షణలక్షణ్యః ఆయనను సమస్త ప్రమాణాల ద్వారా లభించే పరమజ్ఞానం, అనగా పరమాత్మగా చెబుతుంది. లక్ష్మీవాన్ ఆయన వక్షస్థలంలో లక్ష్మీదేవి ఎల్లప్పుడూ నివసించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సమితింజయః ఆయనను సమితి, అనగా యుద్ధంలో విజయం సాధించేవాడిగా స్మరిస్తుంది.

శ్లోకం 40: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: విక్షరః ఆయనను క్షరం, అనగా నాశనం లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. రోహితః ఆయనను రోహితం అనే ఒక విధమైన చేపగా అవతరించినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. మార్గః ఆయనను మోక్షాన్ని కోరేవారిచే అన్వేషించబడేవాడిగా పిలుస్తుంది. హేతుః ఆయనను విశ్వానికి నిమిత్త కారణం, ఉపాదాన కారణం రెండూ అయినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. దామోదరః ఆయనను ఇంద్రియ నిగ్రహం వంటి సాధనల వలన ఎంతో దయగల మనస్సు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. సహః ఆయనను సర్వాన్నీ తన అధీనంలో ఉంచుకునేవాడిగా స్మరిస్తుంది. మహీధరః ఆయనను పర్వత రూపంలో భూమిని నిలబెట్టేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మహాభాగః ఆయనను తన సంకల్పంతో దేహం ధరించి, పరమ ఆనందాలను అనుభవించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. వేగవాన్ ఆయనను అపార వేగం కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. అమితాశనః ఆయనను ప్రళయ సమయంలో సకల లోకాలను భక్షించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 41: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఉద్భవః ఆయనను సృష్టికి ఉపాదాన కారణమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. క్షోభణః ఆయనను సృష్టి సమయంలో ప్రకృతి ద్వారా పురుషునిలో ప్రవేశించి చలనం కలిగించినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. దేవః ఆయనను సృష్టి, ఇతర విశ్వ కార్యాల ద్వారా 'దివ్యతి' అనగా క్రీడించేవాడిగా పిలుస్తుంది. శ్రీగర్భః ఆయన గర్భంలో (ఉదరంలో) శ్రీ, అనగా ఆయన ప్రత్యేక వ్యక్తీకరణగా సంసారం ఉనికిని కలిగి ఉందని గౌరవిస్తుంది. పరమేశ్వరః 'పరమ' అంటే సర్వోన్నతుడు, 'ఈశ్వరః' అంటే సకల జీవులపై అధికారం కలవాడని పేర్కొంటుంది. కరణం ఆయనను ఈ విశ్వం ఉత్పత్తిలో అత్యంత ముఖ్య కారకుడిగా స్మరిస్తుంది. కారణం ఆయనను ఇతరులను కార్యోన్ముఖులను చేసే కారణంగా కీర్తిస్తుంది. కర్తా ఆయనను స్వతంత్రుడు, అందువలన తనకు తానే ప్రభువైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. వికర్తా ఆయనను ఈ అద్వితీయ విశ్వాన్ని సృష్టించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. గహనః ఆయన స్వభావం, మహిమ, కార్యాలు ఎవరికీ తెలియనివని గౌరవిస్తుంది. గుహః ఆయనను మాయ శక్తి ద్వారా తన స్వరూపాన్ని దాచుకునేవాడిగా పిలుస్తుంది.

శ్లోకం 42: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: వ్యవసాయః ఆయనను పూర్తిగా జ్ఞాన స్వరూపుడిగా పేర్కొంటుంది. వ్యవస్థానః ఆయనలో విశ్వం యొక్క క్రమబద్ధమైన నియంత్రణ నిలిచి ఉందని స్తుతిస్తుంది. సాంస్థానః ఆయనలో సకల జీవులు లయ స్థితిలో నివసిస్తాయని పిలుస్తుంది. స్థానదః ఆయనను కర్మల ప్రకారం ధ్రువుడు వంటి వారికి వారి వారి స్థానాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. ధ్రువః ఆయనను నాశనం లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. పరర్ధిః ఆయనను ఇంత ఉన్నతమైన ప్రభుత్వం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. పరమస్పష్టః ఆయనలో 'పర' అనగా ఉత్కృష్టమైన 'మా' అనగా లక్ష్మి నివసిస్తుందని, లేదా ఇతరుల సాయం లేకుండా సర్వ జీవులలో గొప్పవాడని పిలుస్తుంది. తుష్టః ఆయనను పరమ తృప్తి స్వరూపుడిగా కీర్తిస్తుంది. పుష్టః ఆయనను సర్వాన్ని నింపేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. శుభేక్షణః ఆయన దృష్టి సకల జీవులకు శుభాన్ని ప్రసాదిస్తుందని గౌరవిస్తుంది; మోక్షాన్ని కోరేవారికి మోక్షాన్ని, భోగాలను కోరేవారికి భోగాలను ప్రసాదిస్తాడని, సందేహాలను తొలగించి హృదయ గ్రంథులను ఛేదిస్తాడని కూడా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 43: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: రామః ఆయనను యోగులు ఆనందించే, నిత్య ఆనంద స్వరూపుడిగా పేర్కొంటుంది. విరామః ఆయనలో సకల జీవుల విరామం, అనగా అంతం జరుగుతుందని పిలుస్తుంది. విరజః ఆయనను భోగాల కోరిక నశించిన వాడిగా స్తుతిస్తుంది. మార్గః ఆయనను మార్గంగా గౌరవిస్తుంది. నేయః ఆయనను ఆధ్యాత్మిక సాక్షాత్కారం ద్వారా జీవాత్మను పరమాత్మ వైపు నడిపించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. నయః ఆయనను ఆధ్యాత్మిక జ్ఞాన రూపంలో నడిపించే నాయకుడిగా స్మరిస్తుంది. అనయః ఆయనకు నాయకుడు లేడని పిలుస్తుంది. వీరః ఆయనను శౌర్యవంతుడిగా కీర్తిస్తుంది. శక్తిమతాం శ్రేష్ఠః ఆయనను బ్రహ్మ వంటి సకల శక్తిమంతులలో అత్యంత శక్తిమంతుడిగా మహిమపరుస్తుంది. ధర్మః ఆయనను సకల జీవులను ధరించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. ధర్మవిదుత్తమః ఆయనను ధర్మాన్ని తెలిసినవారిలో అత్యుత్తముడిగా పేర్కొంటుంది; శ్రుతులు, స్మృతులు అనే శాస్త్రాలన్నీ ఆయన ఆజ్ఞలేనని చెబుతుంది.

శ్లోకం 44: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: వైకుంఠః ఆయనను వివిధ తత్త్వ వర్గాలను ఒకచోట చేర్చడం 'వికుంఠం' అని, దాని కారకుడిగా 'వైకుంఠుడు' అని పిలుస్తుంది. పురుషః ఆయనను సర్వానికంటే ముందే ఉన్నవాడిగా స్తుతిస్తుంది. ప్రాణః ఆయనను క్షేత్రజ్ఞుడిగా (దేహంలో తెలిసినవాడు) నివసించేవాడిగా, లేదా ప్రాణమనే ప్రాణశక్తి రూపంలో పనిచేసేవాడిగా పిలుస్తుంది. ప్రాణదః ఆయనను ప్రాణం ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. ప్రణవః ఆయనను ఓంకారంతో స్తుతించబడేవాడిగా, లేదా ఆయనకు ఓంకారంతో నమస్కరింపబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది. పృథుః ఆయనను విశ్వంగా తనను తాను విస్తరింపజేసుకున్నవాడిగా స్మరిస్తుంది. హిరణ్యగర్భః ఆయనను బ్రహ్మ జన్మించిన బంగారు వర్ణపు అండానికి కారణమైనవాడిగా కీర్తిస్తుంది. శత్రుఘ్నః ఆయనను దేవతల శత్రువులను సంహరించేవాడిగా, వ్యాప్తః ఆయనను కారణంగా సకల కార్యాలలో వ్యాపించినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. వాయుః ఆయనను తన భక్తుల వైపు కదిలేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. అధోక్షజః ఆయన తన మూల స్వభావం నుండి ఎన్నడూ క్షీణించనందున ఆయనను అధోక్షజుడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 45: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఋతుః ఆయనను 'ఋతువు' అనే పదంతో సూచించబడే కాల స్వరూపుడిగా పేర్కొంటుంది. సుదర్శనః ఆయన దర్శనం, అనగా జ్ఞానం, అత్యంత శుభకరమైన మోక్ష ఫలాన్ని ప్రసాదిస్తుందని స్తుతిస్తుంది. కాలః ఆయనను సర్వాన్నీ కొలిచి, పరిమితి నిర్ణయించేవాడిగా పిలుస్తుంది. పరమేష్ఠీ ఆయనను హృదయాకాశంలో తన పరమ మహిమలో నివసించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. పరిగ్రహః ఆయనను ఎల్లెడలా ఉన్నవాడు కనుక, ఆశ్రయం కోరేవారిచే అన్ని వైపుల నుండి గ్రహింపబడేవాడిగా, లేదా భక్తులు సమర్పించిన నైవేద్యాలను స్వీకరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ఉగ్రః ఆయనను సూర్యుని వంటి జీవులకు కూడా భయ కారణమైనవాడిగా స్మరిస్తుంది. సంవత్సరః ఆయనను సర్వ జీవులు నివసించే వాడిగా పిలుస్తుంది. దక్షః ఆయనను విశ్వ రూపంలో వృద్ధి చెందేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. విశ్రామః ఆయనను ఆకలి, దప్పిక మొదలైన వివిధ తాపాలు, అవిద్య, అహంకారం, మోహం మొదలైన కష్టాల అలలతో ఉన్న సంసార సాగరం నుండి ఉపశమనం కోరేవారికి విశ్రాంతి (మోక్షం) ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. విశ్వదక్షిణః ఆయనను ప్రతి ఒక్కరికంటే నైపుణ్యవంతుడిగా, లేదా సమస్తంలో ప్రవీణుడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 46: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: విస్తారః ఆయనలో సకల లోకాలు వ్యక్తమయ్యాయని పేర్కొంటుంది. స్థావరస్థాణుః ఆయన స్థిరంగా నెలకొన్నవాడిగా 'స్థావరుడు', ఆయనలో భూమి వంటి దీర్ఘకాల వస్తువులు స్థిరంగా నిలిచి ఉంటాయి కనుక 'స్థాణువు'; ఈ రెండూ ఆయనే అని స్తుతిస్తుంది. ప్రమాణం ఆయనను శుద్ధ చైతన్య స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. బీజమవ్యయం ఆయనను సంసారానికి బీజం, కారణం అయినప్పటికీ తాను ఎట్టి మార్పూ పొందనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. అర్థః ఆయనను ఆనంద స్వరూపుడు కనుక అందరిచే కోరబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అనర్థః ఆయనను స్వయంపూర్ణుడు కనుక మరే అర్థం, లక్ష్యం కోరనివాడిగా స్మరిస్తుంది. మహాకోశః ఆయనను అన్నమయ, ప్రాణమయ మొదలైన గొప్ప కోశాలను తన ఆవరణంగా కలవాడిగా పిలుస్తుంది. మహాభోగః ఆయనను ఆనందమే గొప్ప భోగ మూలంగా కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మహాధనః ఆయనను మొత్తం విశ్వాన్నే తన అనుభవానికి ధనంగా కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 47: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అనిర్విణ్ణః ఆయనను స్వయంపూర్ణుడు కనుక ఎన్నడూ అశ్రద్ధ లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. స్థవిష్ఠః ఆయనను విశ్వపురుష రూపంలో ఉన్నందున అపార పరిమాణం కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. అభూః ఆయనను జననం లేనివాడిగా, లేదా ఉనికి లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. ధర్మయూపః ఆయనను ధర్మాలకు యజ్ఞ స్తంభంగా గౌరవిస్తుంది; ధర్మ రూపాలన్నీ, అవి ఆయన స్వరూపమైన ఆరాధనలు, యజ్ఞ పశువు యూపస్తంభానికి కట్టబడినట్లు ఆయనకే అనుబంధమై ఉన్నాయని పేర్కొంటుంది. మహామఖః ఆయనకు సమర్పించబడే యజ్ఞాల వలన అవి మహోన్నతమైనవిగా పిలువబడతాయి, ఎందుకంటే అవి నిర్వాణ ఫలాన్ని ఇస్తాయని స్మరిస్తుంది. నక్షత్రనేమిః ఆయనను సకల నక్షత్రాల హృదయంగా మహిమపరుస్తుంది. నక్షత్రీ ఆయనను చంద్రుడు రూపంలో ఉన్న నక్షత్రాధిపతిగా పిలుస్తుంది. క్షమః ఆయనను సర్వ విషయాలలో నేర్పరిగా కీర్తిస్తుంది. క్షామః ఆయనను మనసు వృత్తులన్నీ క్షీణించిన తరువాత శుద్ధ ఆత్మ స్థితిలో నిలిచి ఉండేవాడిగా స్మరిస్తుంది. సమీహనః ఆయనను సృష్టి మొదలైన కార్యాలకు చక్కగా ప్రయత్నించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 48: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: యజ్ఞః ఆయనను సర్వజ్ఞుడిగా పేర్కొంటుంది. ఇజ్యః ఆయనను యజ్ఞాలలో ఆరాధింపదగినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. మహేజ్యః ఆయనను ఆరాధించబడే దేవతలందరిలో, మోక్ష వరం ప్రసాదించగల ఏకైక దేవుడిగా పిలుస్తుంది. క్రతుః ఆయనను యూప స్తంభం కలిగిన యజ్ఞమే క్రతువు అని గౌరవిస్తుంది. సత్రం ఆయనను విధించబడిన ధర్మ స్వరూపుడిగా పేర్కొంటుంది. సతాంగతిః ఆయనను మోక్షాన్ని కోరే సత్పురుషులకు ఏకైక ఆధారంగా స్మరిస్తుంది. సర్వదర్శీ ఆయనను జీవుల సమస్త శుభాశుభ కార్యాలను తన సహజ దృష్టి ద్వారా చూడగల వాడిగా కీర్తిస్తుంది. విముక్తాత్మా ఆయనను సహజంగానే విముక్తుడైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. సర్వజ్ఞః ఆయనను సర్వమై, సకలాన్నీ తెలిసినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. జ్ఞానముత్తమమ్ ఆయనను అందరికంటే ఉన్నతమైన, జన్మ లేని, కాల దేశాలచే పరిమితం కాని, సర్వ సాధనలకు మూలమైన చైతన్యంగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 49: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సువ్రతః ఆయనను శరణు కోరిన వారందరినీ రక్షించేందుకు ఉదారమైన వ్రతం పూనినవాడిగా పేర్కొంటుంది. సుముఖః ఆయనను ఆహ్లాదకరమైన ముఖం కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సూక్ష్మః ఆయనను శబ్దం వంటి స్థూల కారణాలు లేనివాడు కనుక సూక్ష్మమైనవాడిగా పిలుస్తుంది. సుఘోషః ఆయన శుభకరమైన ధ్వని వేదం అని, లేదా మేఘాల వంటి గంభీరమైన, ప్రతిధ్వనించే స్వరం కలవాడని కీర్తిస్తుంది. సుఖదః ఆయనను సజ్జనులకు సుఖం ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సుహృత్ ఆయనను ప్రతిఫలం ఆశించకుండా సహాయం చేసేవాడిగా స్మరిస్తుంది. మనోహరః ఆయనను తన సాటిలేని ఆనంద స్వభావంతో మనస్సును ఆకర్షించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. జితక్రోధః ఆయనను కోపాన్ని జయించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. వీరబాహుః ఆయనను వైదిక ధర్మ స్థాపన కోసం అసురులను సంహరించడంలో ప్రదర్శించిన వీరకార్యాలకు సమర్థమైన బాహువులు కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. విదారణః ఆయనను ధర్మానికి విరుద్ధంగా జీవించేవారిని సంహరించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది.

శ్లోకం 50: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: స్వాపనః ఆయనను జీవులను అజ్ఞానమనే నిద్రలో ఆవరింపజేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. స్వవశః ఆయనను సర్వ సృష్టి ప్రక్రియకు కారణం కనుక తనచేతనే నియంత్రింపబడేవాడిగా, మరేదానిచేతా కాదని స్తుతిస్తుంది. వ్యాపీ ఆయనను ఆకాశం వలె సర్వాన్నీ వ్యాపించినవాడిగా పిలుస్తుంది. నైకాత్మా ఆయనను విశ్వ ప్రక్రియలకు కారణమైన ఉపసహాయక శక్తులుగా వివిధ రూపాలలో వ్యక్తమయ్యేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. నైకకర్మకృత్ ఆయనను సృష్టి, స్థితి మొదలైన ప్రక్రియలలో అనేక కార్యాలు చేసేవాడిగా స్మరిస్తుంది. వత్సరః ఆయనలో సర్వం నివసిస్తుందని పేర్కొంటుంది. వత్సలః ఆయనను తన భక్తుల పట్ల ప్రేమ కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. వత్సీ ఆయనను తనకు ప్రియమైనవారిని రక్షించేవాడిగా పిలుస్తుంది. రత్నగర్భః సముద్ర గర్భంలో రత్నాలు లభిస్తాయి కనుక సముద్రాన్ని ఆ పేరుతో పిలుస్తారు; భగవానుడు సముద్ర రూపం ధరించినందున ఆయనను ఈ నామంతో పిలుస్తుంది. ధనేశ్వరః ఆయనను సకల సంపదలకు ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 51: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ధర్మగుప్తః ఆయనను ధర్మాన్ని రక్షించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ధర్మకృత్ ఆయన ధర్మ అధర్మాలకు అతీతుడైనప్పటికీ, ధర్మ సంప్రదాయాలను నిలబెట్టడానికి ధర్మాన్ని ఆచరిస్తాడని స్తుతిస్తుంది. ధర్మీ ఆయనను ధర్మాన్ని ధరించేవాడిగా పిలుస్తుంది. సత్ ఆయనను సత్య స్వరూపుడైన పరబ్రహ్మగా గౌరవిస్తుంది. అసత్ ఆయన అపరబ్రహ్మగా లోకంగా వ్యక్తమైనప్పుడు, వాస్తవికత లేనివాడని, అంటే 'అసత్' అని పిలువబడతాడని పేర్కొంటుంది. క్షరం ఆయనను మార్పుకు లోబడే సకల జీవులుగా స్మరిస్తుంది. అక్షరం ఆయనను మార్పు లేనివాడిగా కీర్తిస్తుంది. అవిజ్ఞాతా ఆయనను కర్తృత్వ భావం వంటి జీవుల లక్షణాలు లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. సహస్రాంశుః ఆయనను అనేక కిరణాలు కలవాడిగా, అనగా సూర్యుడిగా మహిమపరుస్తుంది. విధాతా ఆయనను విశ్వాన్ని మోసే అనంతుడు వంటి సకల ఆధారాలకు అద్వితీయ ఆధారమైనవాడిగా గౌరవిస్తుంది. కృతలక్షణః ఆయనను చైతన్య స్వభావం కలవాడిగా పిలుస్తుంది.

శ్లోకం 52: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: గభస్తినేమిః ఆయనను సూర్యునిగా కిరణాల మధ్యలో నివసించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సత్త్వస్థః ఆయనను స్వభావతః ప్రకాశించే సత్త్వగుణంలో ప్రత్యేకంగా నివసించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సింహః ఆయనను సింహం వలె అజేయ శక్తి కలవాడిగా పిలుస్తుంది. భూతమహేశ్వరః ఆయనను సకల జీవులకు పరమ ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. ఆదిదేవః ఆయనను సకల జీవులలో ప్రథముడిగా స్మరిస్తుంది. మహాదేవః ఆయనను పరమ ఆత్మజ్ఞానమే తన మహిమగా కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. దేవేశః ఆయనను దేవతలలో అత్యంత ప్రధానుడైన వాడిగా, దేవతలకు ప్రభువుగా కీర్తిస్తుంది. దేవభృద్గురుః దేవతలను పరిపాలించే ఇంద్రుడిని 'దేవభృత్' అంటారు; ఆ ఇంద్రునికి కూడా నియామకుడైన గురువు ఆయన అని పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 53: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఉత్తరః ఆయనను సంసారం నుండి ఉత్తీర్ణుడైన, విముక్తుడైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. గోపతిః గోపాల రూపంలో ఆవులను కాచిన కృష్ణుడుగా, లేదా భూమికి ప్రభువుగా స్తుతిస్తుంది. గోప్తా ఆయనను సకల జీవులను రక్షించేవాడిగా పిలుస్తుంది. జ్ఞానగమ్యః ఆయనను కర్మ ద్వారా గానీ, కర్మ-జ్ఞానాల కలయిక ద్వారా గానీ తెలియరాని ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. పురాతనః ఆయనను కాలంచే పరిమితం కానివాడిగా, సర్వానికంటే ముందే ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది. శరీరభూతభృత్ ఆయనను శరీరాన్ని నిర్మించే ఐదు భూతాలకు (పంచభూతాలకు) ప్రభువుగా స్మరిస్తుంది. భోక్తా ఆయనను రక్షించేవాడిగా, లేదా అనంత ఆనందాన్ని అనుభవించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. కపీంద్రః 'కపి' అంటే వరాహం (పంది); ఈ పదం ఇంద్రుడైన, ఒకానొక అవతారంలో వరాహ రూపంలో వ్యక్తమైన ప్రభువును, లేదా కోతుల ప్రభువు పాత్రను పోషించిన రామావతారాన్ని సూచిస్తుంది. భూరిదక్షిణః ఆయనను యజ్ఞాలలో అనేక దక్షిణలు సమర్పించబడేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 54: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సోమపః ఆయనను సకల యజ్ఞాలలో దేవతా రూపంలో సోమరసం గ్రహించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అమృతపః ఆయనను తన స్వభావమైన అమృత ఆనంద పానీయాన్ని గ్రహించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సోమః ఆయనను చంద్రునిగా ఓషధులకు పోషణ ఇచ్చేవాడిగా పిలుస్తుంది. పురుజిత్ ఆయనను అనేక మందిపై విజయం సాధించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. పురుషోత్తమః ఆయన రూపం విశ్వ పరిమాణం కలది కనుక ఆయన 'పురు' (గొప్పవాడు); సర్వ శ్రేష్ఠుడు కనుక 'సత్తముడు' అని, ఆయనను పురుషోత్తముడిగా పేర్కొంటుంది. వినయః ఆయనను దుష్టులకు శిక్ష విధించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. జయః ఆయనను సకల జీవులపై విజయం కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సత్యసంధః ఆయనను సంకల్పం (సంధ) ఎల్లప్పుడూ సత్యమయ్యేవాడిగా పేర్కొంటుంది. దాశార్హః 'దశ' అంటే దానం; కనుక దానాలు సమర్పించదగినవాడని ఆయనను పిలుస్తుంది. సాత్వతాంపతిః 'సాత్వతం' అనేది ఒక తంత్రం పేరు; ఆ తంత్రాన్ని ప్రకటించినవాడు లేదా దానిపై వ్యాఖ్యానించినవాడు ఆయన అని గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 55: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: జీవః ఆయనను క్షేత్రజ్ఞుడిగా, అనగా దేహాన్ని, క్షేత్రాన్ని తెలిసినవాడిగా, ప్రాణాలతో సంబంధం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. వినయితసాక్షీ ఆయనను భక్తుల పూజ్య భావాన్ని (వినయితాన్ని) సాక్షిగా వీక్షించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. ముకుందః ఆయనను ముక్తిని ప్రసాదించేవాడిగా పిలుస్తుంది. అమితవిక్రమః ఆయన మూడు అడుగులు అపరిమితమైనవని గౌరవిస్తుంది. అంభోనిధిః ఆయనలో దేవతల నుండి క్రిందివరకు సకల జీవులు ('అంబలు') నివసిస్తాయని పేర్కొంటుంది. అనంతాత్మా ఆయనను దేశం, కాలం, కారణం ద్వారా నిర్ణయింపరానివాడిగా స్మరిస్తుంది. మహోదధిశయః ఆయనను విశ్వంలోని సకల పదార్థాలు లీనమైన ప్రళయ జలాలలో శయనించేవాడిగా పిలుస్తుంది. అంతకః ఆయనను సకల జీవుల అంతాన్ని కలిగించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది.

శ్లోకం 56: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అజః 'అ' అంటే మహావిష్ణువు; కనుక విష్ణువు నుండి జన్మించినవాడు, అనగా కామదేవుడు అని అర్థం కలదని పేర్కొంటుంది. మహార్హః ఆయనను పూజకు అర్హుడిగా స్తుతిస్తుంది. స్వాభావ్యః ఆయనను శాశ్వతంగా పరిపూర్ణుడు కనుక సహజంగానే ఆదిలేనివాడిగా పిలుస్తుంది. జితామిత్రః ఆయనను ఆసక్తి, కోపం వంటి అంతర శత్రువులను, అలాగే రావణుడు, కుంభకర్ణుడు వంటి బాహ్య శత్రువులను జయించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. ప్రమోదనః ఆయనను అమర ఆనందంలో లీనమైనందున సదా ఆనందంగా ఉండేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ఆనందః ఆయన రూపమే ఆనందమని స్మరిస్తుంది. నందనః ఆనందాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. నందః సకల పరిపూర్ణతలతో కూడినవాడిగా ఆయనను పేర్కొంటుంది. సత్యధర్మా ఆయన జ్ఞానం, ఇతర గుణాలు సత్యమైనవని మహిమపరుస్తుంది. త్రివిక్రమః ఆయన మూడు అడుగులతో సమస్త లోకాన్ని ఆక్రమించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 57: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: మహర్షిః కపిలాచార్యః ఆయనను సకల వేదాలకు అధిపతి కనుక కపిలుడు మహర్షి అయ్యాడని పేర్కొంటుంది. కృతజ్ఞః ఆయనను కార్య స్వరూపం కనుక 'కృతం' అంటే లోకం అని, అందువలన ఆయనను కృతజ్ఞుడిగా స్తుతిస్తుంది. మేదినీపతిః ఆయనను భూమికి ప్రభువుగా పిలుస్తుంది. త్రిపదః ఆయనను మూడు అడుగులు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది. త్రిదశాధ్యక్షః ఆయనను గుణాల ప్రభావం నుండి కలిగే జాగ్రత్, స్వప్న, సుషుప్తి అనే మూడు అవస్థలకు సాక్షిగా ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది. మహాశృంగః ఆయనను గొప్ప కొమ్ము కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. కృతాంతకృత్ ఆయనను విశ్వం యొక్క వ్యక్త స్థితియైన 'కృతం'ను లయం చేసేవాడిగా కీర్తిస్తుంది.

శ్లోకం 58: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: మహావరాహః ఆయనను మహా విశ్వ వరాహంగా పేర్కొంటుంది. గోవిందః 'గో' అంటే వాక్కులు, అనగా వేద వాక్యాలు; వాటి ద్వారా తెలియబడేవాడు గోవిందుడు అని స్తుతిస్తుంది. సుషేణః ఆయన శాశ్వత పార్షదుల రూపంలో ఆయనతో ఆయుధధారులైన రక్షకగణం కలవాడిగా పిలుస్తుంది. కనకాంగదీ ఆయనను బంగారు భుజకీర్తులు ధరించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. గుహ్యః ఉపనిషత్తులు అందించే గుహ్య జ్ఞానం ద్వారా తెలియదగినవాడిగా, లేదా హృదయ గుహలో దాగిన వాడిగా పేర్కొంటుంది. గభీరః ఆయనను సర్వజ్ఞత, ప్రభుత్వం, బలం, పరాక్రమం మొదలైన గుణాల వలన అగాధ మహిమ కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. గహనః ఆయనను అతికష్టంతో మాత్రమే ప్రవేశింపదగినవాడిగా, లేదా జాగ్రత్, స్వప్న, సుషుప్తి మరియు వాటి అభావానికి సాక్షిగా ఉన్నవాడిగా పిలుస్తుంది. గుప్తః ఆయనను మాటలకు, ఆలోచనలకు విషయం కాని వాడిగా స్తుతిస్తుంది. చక్రగదాధరః ఆయనను చేతిలో చక్రం, గద ధరించినవాడిగా కీర్తిస్తుంది.

శ్లోకం 59: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: వేధాః ఆయనను విధానాన్ని (నియమాన్ని) నిర్దేశించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. స్వాంగః ఆయనను కార్యాలను నెరవేర్చడంలో తానే పాల్గొనేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. అజితః ఆయనను తన వివిధ అవతారాలలో ఎవరిచేతా జయించబడనివాడిగా పిలుస్తుంది. కృష్ణః ఆయనను కృష్ణద్వైపాయనుడిగా ప్రసిద్ధుడైనవాడిగా గౌరవిస్తుంది. దృఢః ఆయన స్వభావం, సామర్థ్యం క్షయం లేనివని పేర్కొంటుంది. సంకర్షణాచ్యుతః ఆయనను ప్రళయ సమయంలో సకల జీవులను తనవైపు ఆకర్షించేవాడిగా సంకర్షణుడని, తన సహజ స్థితి నుండి ఎన్నడూ పతనం చెందనివాడిగా అచ్యుతుడని పేర్కొంటుంది; ఈ రెండు నామాలు కలిసి 'సంకర్షణుడైన అచ్యుతుడు' అనే అర్థాన్ని ఇస్తాయని చెబుతుంది. వరుణః ఆయనను సాయంకాల సూర్యుడు తన కిరణాలను తనలోనే ఉపసంహరించుకుంటాడు కనుక ఆ పేరుతో పిలుస్తుంది. వారుణః ఆయనను మిత్ర-వరుణుల పుత్రులైన వశిష్ఠుడు, అగస్త్యుడుగా వ్యక్తమైన ప్రభువుగా పేర్కొంటుంది. వృక్షః ఆయనను వృక్షం వలె చలింపని స్థిరుడిగా మహిమపరుస్తుంది. పుష్కరాక్షః హృదయ కమలంలో ధ్యానించినప్పుడు చైతన్య కాంతిగా ప్రకాశించేవాడిగా, లేదా కమల దళాల వంటి నేత్రాలు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది. మహామనాః ఆయనను కేవలం మనస్సుతోనే విశ్వ సృష్టి, స్థితి, లయ అనే మూడు కార్యాలను నెరవేర్చేవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 60: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: భగవాన్ ఆయనను జీవుల సృష్టి, లయ, బంధం, మోక్షం, జ్ఞానం, అజ్ఞానం అన్నింటినీ తెలిసినవాడు కనుక భగవానుడిగా పేర్కొంటుంది. భగహా ఆయనను ప్రళయ సమయంలో ఆరు దివ్య గుణాలను (భగాలను) తనలోనే ఉపసంహరించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. ఆనందీ ఆయనను ఆనంద స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. వనమాలీ ఆయనను పంచభూతాలతో కూడిన వైజయంతి అనే వనమాలను ధరించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. హలాయుధః ఆయనను బలరాముని అవతారంలో హలం ఆయుధంగా కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. ఆదిత్యః ఆయనను వామన అవతారంలో అదితికి జన్మించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. జ్యోతిరాదిత్యః ఆయనను సూర్యమండల తేజస్సులో నివసించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సహిష్ణుః ఆయనను వేడి, చలి వంటి ద్వంద్వాలను సహించేవాడిగా చెబుతుంది. గతిసత్తమః ఆయనను సకలానికి అంతిమ గమ్యంగా, ఆధారంగా, సకల జీవులలో శ్రేష్ఠుడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 61: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సుధన్వా ఆయనను శ్రేష్ఠమైన శార్ఙ్గం అనే విల్లును ఆయుధంగా కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. ఖండపరశుః ఆయనను శత్రువులను సంహరించే యుద్ధ గొడ్డలిగా స్తుతిస్తుంది. దారుణః ఆయనను దుర్మార్గ మార్గంలో ఉన్నవారి పట్ల కఠినుడు, కనికరం లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. ద్రవిణప్రదః ఆయనను భక్తులకు కోరిన సంపదను ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. దివఃస్పృక్ ఆయనను స్వర్గాన్ని తాకేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సర్వదృగ్వ్యాసః ఆయన అవగాహన సర్వాన్నీ తన పరిధిలో ఇముడ్చుకుంటుందని స్మరిస్తుంది. వాచస్పతిరయోనిజః ఆయన సకల విద్యలకు అధిపతి కనుక వాచస్పతి, తల్లి గర్భం నుండి జన్మించనివాడు కనుక అయోనిజుడు; ఈ గుణాలతో కలిసిన నామం అని పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 62: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: త్రిసామా ఆయనను 'దేవవ్రతం' అని పిలువబడే మూడు సామాలతో సామగానం చేసేవారిచే స్తుతించబడేవాడిగా చెబుతుంది. సామగః ఆయనను సామగానం చేసేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సామః ఆయనను వేదాలలో తానే సామవేదమని పిలుస్తుంది. నిర్వాణం ఆయనను సకల బాధలు నశించే, పరమానంద స్వరూపమైనదిగా గౌరవిస్తుంది. భేషజం ఆయనను సంసార వ్యాధికి ఔషధంగా పేర్కొంటుంది. భిషక్ ఆయనను వైద్యుడైన భిషక్ అని పిలుస్తుంది. సంన్యాసకృత్ ఆయనను మోక్షం కోసం నాలుగవ ఆశ్రమమైన సన్యాసాన్ని స్థాపించినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సమః ఆయనను సన్యాసులకు మనశ్శాంతి అత్యంత ముఖ్యమైన సాధనగా విధించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. శాంతః ఆయనను లోక భోగాలపై ఆసక్తి లేని, ప్రశాంతుడిగా స్మరిస్తుంది. నిష్ఠా ఆయనలో ప్రళయ సమయంలో సకల జీవులు లయమై ఉంటాయని గౌరవిస్తుంది. శాంతిః ఆయనలో అవిద్య పూర్తిగా తొలగిపోతుంది, అదే బ్రహ్మము అని పేర్కొంటుంది. పరాయణం ఆయనను అత్యున్నత స్థితిగా, దాని నుండి తిరిగి తక్కువ స్థితులకు రావలసిన అవసరం లేనిదిగా స్తుతిస్తుంది.

శ్లోకం 63: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: శుభాంగః ఆయనను అందమైన రూపం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. శాంతిదః ఆయనను అనురాగం, విరోధం మొదలైన వాటి నుండి విముక్తమైన శాంతిని ప్రసాదించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. స్రష్టా ఆయనను సృష్టి చక్రం ఆరంభంలో సకలాన్ని సృష్టించినవాడిగా పిలుస్తుంది. కుముదః 'కు' అంటే భూమి; దానిలో ఆనందించేవాడిగా ఆయనను పేర్కొంటుంది. కువలేశయః 'కు' అంటే భూమి; దానిని చుట్టి ఉండేది జలం కనుక 'కువల' అంటే జలం; జలంలో శయనించేవాడు కువలేశయుడు. 'కువల' అంటే సర్పాల అడుగుభాగం అని కూడా అర్థం; ఆదిశేషుడనే సర్పంపై శయనించేవాడు కువలేశయుడు అని పేర్కొంటుంది. గోహితః కృష్ణావతారంలో గోవర్ధన పర్వతాన్ని ఎత్తి గోవులను రక్షించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. గోపతిః భూమికి ప్రభువైన విష్ణువుగా కీర్తిస్తుంది. గోప్తా ఆయనను భూమిని రక్షించేవాడిగా, లేదా మాయ ద్వారా తనను తాను దాచుకునేవాడిగా పేర్కొంటుంది. వృషభాక్షః ఆయన నేత్రాలు భక్తులపై కోరిన వస్తువులను వర్షించేవని, ఆయన దృష్టి ధర్మంతో నిండినదని గౌరవిస్తుంది. వృషప్రియః ధర్మం (వృషం) ప్రియమైనవాడిగా ఆయనను మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 64: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అనివర్తీ ఆయనను అసురులతో యుద్ధంలో ఎన్నడూ వెనుతిరగనివాడిగా, లేదా ధర్మానికి అంకితమై దానిని ఎన్నడూ విడవనివాడిగా పేర్కొంటుంది. నివృత్తాత్మా ఆయనను ఇంద్రియ విషయాల నుండి సహజంగానే మనస్సు ఉపసంహరించుకున్నవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సంక్షేప్తా ఆయనను ప్రళయ సమయంలో విస్తరించిన విశ్వాన్ని సూక్ష్మ స్థితిలోకి ఉపసంహరించేవాడిగా పిలుస్తుంది. క్షేమకృత్ ఆయనను తన వద్దకు వచ్చేవారికి క్షేమాన్ని, రక్షణను ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. శివః ఆయన నామోచ్చారణ మాత్రం చేతనే సకలాన్ని పవిత్రం చేస్తాడని చెబుతుంది. శ్రీవత్సవక్షాః ఆయన వక్షస్థలంపై శ్రీవత్సం అనే గుర్తు ఉందని స్మరిస్తుంది. శ్రీవాసః ఆయన వక్షస్థలంపై శ్రీదేవి ఎల్లప్పుడూ నివసిస్తుందని పిలుస్తుంది. శ్రీపతిః క్షీరసాగర మథనంలో శ్రీదేవి ఇతర దేవతలను, అసురులను కాదని తన పతిగా ఆయనను వరించిందని, లేదా 'శ్రీ' పరమ విశ్వశక్తి అని, ఆ శక్తికి ఆయన ప్రభువు అని కీర్తిస్తుంది. శ్రీమతాంవరః ఆయనను వేద ఐశ్వర్యం, శక్తి కలిగిన బ్రహ్మ మొదలైన సకల దేవతలకంటే ఉన్నతుడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 65: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: శ్రీదః ఆయనను భక్తులకు సంపదను ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. శ్రీశః ఆయనను శ్రీదేవికి ప్రభువుగా స్తుతిస్తుంది. శ్రీనివాసః ఇక్కడ 'శ్రీ' అంటే సద్గుణం, శక్తి కలిగిన మనుషులు; అటువంటి మనుషులలో నివసించేవాడు శ్రీనివాసుడు అని పిలుస్తుంది. శ్రీనిధిః ఆయనను సకల శ్రీ (సద్గుణాలు, శక్తులు) నివాసమైనవాడిగా గౌరవిస్తుంది. శ్రీవిభావనః ఆయనను కర్మానుసారంగా ప్రతి రకమైన సంపదను, సద్గుణాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. శ్రీధరః సకల తల్లి అయిన శ్రీ (లక్ష్మి) ని తన వక్షస్థలంపై ధరించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. శ్రీకరః ఆయనను తనను స్తుతించి, ధ్యానించి, ఆరాధించేవారిని సద్గుణవంతులుగా, శక్తిమంతులుగా చేసేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. శ్రేయః 'శ్రేయస్సు' అంటే నశించని శుభం, సుఖం పొందడం; అటువంటి స్థితి ఆయన స్వభావమని పేర్కొంటుంది. శ్రీమాన్ ఆయనలో శక్తి, సద్గుణం, సౌందర్యం మొదలైన అన్ని రకాల శ్రీ ఉన్నదని గౌరవిస్తుంది. లోకత్రయాశ్రయః ఆయనను మూడు లోకాలకూ ఆధారమైనవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 66: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: స్వక్షః ఆయన నేత్రాలు కమల పుష్పాల వలె అందమైనవని పేర్కొంటుంది. స్వంగః ఆయన అవయవాలు సుందరమైనవని స్తుతిస్తుంది. శతానందః ఆయనను అద్వైతుడిగా, పరమానంద స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. నందిః ఆయనను పరమ ఆనంద స్వరూపుడిగా గౌరవిస్తుంది. జ్యోతిర్గణేశ్వరః ఆయనను నక్షత్ర సమూహాలైన జ్యోతిర్గణాలకు ప్రభువుగా పేర్కొంటుంది. విజితాత్మా ఆయనను మనస్సు అనే ఆత్మను జయించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. విధేయాత్మా ఆయన ఆత్మ పూర్తిగా నియంత్రించబడినదిగా కలవాడిగా పిలుస్తుంది. సత్కీర్తిః ఆయన కీర్తి సత్య స్వరూపమని కీర్తిస్తుంది. ఛిన్నసంశయః ఆయనకు ఎట్టి సందేహాలు లేవని, చేతిలోని ఫలంవలె ప్రతిదీ ఆయనకు స్పష్టమని మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 67: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఉదీర్ణః ఆయనను సకల జీవులకంటే ఉన్నతుడిగా పేర్కొంటుంది. సర్వతశ్చక్షుః ఆయనను శుద్ధ చైతన్య స్వరూపం కనుక అన్ని దిక్కులలో సర్వాన్నీ చూడగలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. అనీశః ఆయనను తనను శాసించగల ప్రభువు మరొకరు లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. శాశ్వతస్థిరః ఆయనను శాశ్వతుడైనప్పటికీ మార్పులేనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. భూశయః లంకకు దాటడానికి మార్గం వెదుకుతున్నప్పుడు సముద్ర తీరపు నేలపై శయనించవలసి వచ్చిన వాడిగా పేర్కొంటుంది. భూషణః వివిధ అవతారాలలో వ్యక్తమై భూమిని అలంకరించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. భూతిః సకలానికి నివాసం, సారం, లేదా సర్వ మహిమాన్విత వ్యక్తీకరణలకు మూలం అని పిలుస్తుంది. విశోకః ఆనంద స్వరూపుడు కనుక సకల దుఃఖం లేనివాడిగా కీర్తిస్తుంది. శోకనాశనః కేవలం స్మరణ మాత్రం చేతనే భక్తుల దుఃఖాలను తొలగించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 68: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అర్చిష్మాన్ ఆయన కిరణ కాంతి (అర్చిస్సు) ద్వారా సూర్యచంద్రాదులు తేజస్సు పొందుతాయని పేర్కొంటుంది. అర్చితః సర్వలోకాలలో పూజింపబడే బ్రహ్మాది దేవతల చేత కూడా పూజింపబడేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. కుంభః కుండలో వలె సర్వాన్నీ తనలో ఇముడ్చుకునేవాడిగా పిలుస్తుంది. విశుద్ధాత్మా ఆయనను సత్త్వ, రజస్, తమస్ అనే మూడు గుణాలకు అతీతుడిగా, శుద్ధ చైతన్యంగా, సకల మాలిన్యాలు లేనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. విశోధనః కేవలం స్మరణ మాత్రం చేతనే సకల పాపాలను నాశనం చేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అనిరుద్ధః వాసుదేవ, సంకర్షణ, ప్రద్యుమ్న, అనిరుద్ధ అనే నాలుగు వ్యూహాలలో చివరివాడిగా, లేదా శత్రువులచే అడ్డగించబడనివాడిగా స్మరిస్తుంది. అప్రతిరథః తనను ఎదిరించే సమాన విరోధి లేనివాడిగా పిలుస్తుంది. ప్రద్యుమ్నః ఆయన 'ద్యుమ్నం' (సంపద) ఉన్నతమైనది, పవిత్రమైనది కనుక, లేదా నాలుగు వ్యూహాలలో ఒకరిగా ఉన్నవాడిగా కీర్తిస్తుంది. అమితవిక్రమః ఎవరిచేతా అడ్డగించలేని అనంత పరాక్రమం కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 69: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: కాలనేమినిహా ఆయనను కాలనేమి అనే అసురుని సంహరించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. వీరః ఆయనను ధైర్యశాలిగా, పరాక్రమవంతుడిగా స్తుతిస్తుంది. శౌరిః ఆయనను శూరుని వంశంలో కృష్ణుడిగా జన్మించినవాడిగా పిలుస్తుంది. శూరజనేశ్వరః ఆయనను తన అపార పరాక్రమంతో ఇంద్రాది గొప్ప శక్తులను కూడా నియంత్రించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. త్రిలోకాత్మా ఆయనను అంతర్యామిగా మూడు లోకాలకు ఆత్మ అయినవాడిగా స్మరిస్తుంది. త్రిలోకేశః ఆయన ఆధ్వర్యంలో, ఆజ్ఞలో మూడు లోకాలలోని సర్వం నడుస్తుందని పేర్కొంటుంది. కేశవః 'కేశం' అంటే సూర్యమండలంలో వ్యాపించే కిరణాలు; ఆయన వాటికి మూలమని కీర్తిస్తుంది. కేశిహా ఆయనను కేశి అనే అసురుని సంహరించినవాడిగా పిలుస్తుంది. హరిః ఆయనను జనన మరణ చక్రంలో బంధనమైన సంసారాన్ని దాని మూలమైన అవిద్యతో సహా నాశనం చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 70: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: కామదేవః ఆయనను ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్షం అనే నాలుగు పురుషార్థాలను కోరేవారిచే కోరబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది. కామపాలః ఆయనను ధర్మబద్ధమైన కోరికలు కలవారి కోర్కెలను రక్షించి, నెరవేర్చేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. కామీ ఆయనను స్వభావతః తన కోరికలన్నీ సదా తృప్తి పొందినవాడిగా పిలుస్తుంది. కాంతః ఆయన రూపం అత్యంత సౌందర్యం కలదని, లేదా ద్విపరార్థం చివరిలో బ్రహ్మను లయం చేసేవాడని గౌరవిస్తుంది. కృతాగమః శ్రుతి, స్మృతి, ఆగమాలు అనే శాస్త్రాలను ప్రకటించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. అనిర్దేశ్యవపుః గుణాలకు అతీతుడు కనుక ఆయన రూపం నిర్ణయింపరానిదని కీర్తిస్తుంది. విష్ణుః ఆయన కాంతి ఆకాశంలోను భూమిపైనూ వ్యాపించిందని పేర్కొంటుంది. వీరః కదలిక శక్తి, వీరోచిత కార్యాల సామర్థ్యం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. అనంతః ఆయనను సర్వాన్ని వ్యాపించినవాడిగా, శాశ్వతుడిగా, సర్వ జీవుల ఆత్మగా, దేశ కాల స్థలాలచే పరిమితం కానివాడిగా మహిమపరుస్తుంది. ధనంజయః 'అర్జునుడు' నాలుగు దిక్కులలో రాజ్యాలను జయించి గొప్ప సంపదను సంపాదించినందున ఆ పేరు పొందాడని, అర్జునుడు భగవంతుని విభూతి (మహిమాన్విత వ్యక్తీకరణ) అని పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 71: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: బ్రహ్మణ్యః వేదాలు, బ్రాహ్మణాలు, జ్ఞానం అనే అర్థాలను 'బ్రహ్మ' అనే పదం సూచిస్తుంది; వీటిని పోషించేవాడు కనుక ఆయనను బ్రహ్మణ్యుడు అని పిలుస్తుంది. బ్రహ్మకృత్ ఆయనను బ్రహ్మను, అనగా తపస్సును ఆచరించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. బ్రహ్మా ఆయనను సృష్టికర్త బ్రహ్మగా సర్వాన్నీ సృష్టించేవాడిగా పిలుస్తుంది. బ్రహ్మ సత్యం, జ్ఞానం, అనంతం అనే లక్షణాలతో విశాలమై, సర్వాన్ని విస్తరింపజేసే ఆయనను 'బ్రహ్మ' అని పేర్కొంటుంది. బ్రహ్మవివర్ధనః ఆయనను తపస్సును, ఆధ్యాత్మిక సాధనలను వృద్ధి చేసేవాడిగా స్మరిస్తుంది. బ్రహ్మవిత్ ఆయనను వేదాలను, వాటి నిజమైన అర్థాన్ని తెలిసినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. బ్రాహ్మణః ఆయనను బ్రాహ్మణ రూపంలో వేద విధులను లోకానికి బోధించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. బ్రహ్మీ ఆయనలో తపస్సు, వేదం, మనస్సు, ప్రాణం - ఇవన్నీ 'బ్రహ్మ' అని పిలువబడేవి - స్థిరంగా నిలిచి ఉంటాయని గౌరవిస్తుంది. బ్రహ్మజ్ఞః ఆయనను బ్రహ్మ స్వరూపాన్ని తెలిసినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. బ్రాహ్మణప్రియః ఆయనను సజ్జనులైన బ్రాహ్మణులు భక్తితో అంకితమైనవారై, వారికి ప్రియమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 72: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: మహాక్రమః అపారమైన అడుగులు కలవాడిగా, అపార పరాక్రమం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది; మహా క్రమములు కలిగిన విష్ణువు మాకు సుఖాన్ని ప్రసాదించుగాక అని స్తుతిస్తుంది. మహాకర్మా ఆయనను లోక సృష్టి వంటి మహా కార్యాలను చేసేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మహాతేజాః ఆయన తేజస్సు వలన సూర్యచంద్రాదులు ప్రకాశం పొందుతాయని గౌరవిస్తుంది. మహోరగః ఆయనను మహా సర్పమైన ఆదిశేషుడిగా కూడా ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది. మహాక్రతుః ఆయనను గొప్ప క్రతువు (యజ్ఞం) గా స్మరిస్తుంది. మహాయజ్వా ఆయనను లోక హితం కోసం గొప్ప యజ్ఞాలు చేసేవాడిగా పిలుస్తుంది. మహాయజ్ఞః ఆయనను యజ్ఞం స్వరూపమైన గొప్పవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మహాహవిః ఆయనను సమస్త విశ్వాన్ని బ్రహ్మంగా భావించి, ఆత్మాగ్నిలో, అనగా బ్రహ్మంలో, హవిస్సుగా సమర్పించబడేదిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 73: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: స్తవ్యః ఆయనను అందరిచే స్తుతింపబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది; అయినప్పటికీ ఆయన ఎన్నడూ ఇతర జీవులను స్తుతించడు. స్తవప్రియః ఆయనను స్తోత్రాలతో ప్రసన్నుడయ్యేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. స్తోత్రం ఆయనను ప్రభువు మహిమ, గుణాలు, నామాలను ప్రకటించే స్తోత్రంగా పిలుస్తుంది. స్తుతిః ఆయనను స్తుతి స్వరూపంగా, కీర్తించే క్రియగా గౌరవిస్తుంది. స్తోతా ఆయనను సర్వరూపుడై, స్తోత్రగానం చేసేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. రణప్రియః ఆయనను లోక రక్షణ కోసం యుద్ధాన్ని ప్రియంగా భావించేవాడిగా పేర్కొంటుంది; సుదర్శనం అనే చక్రం, కౌమోదకి అనే గద, శార్ఙ్గం అనే విల్లు, నందకం అనే ఖడ్గం, పాంచజన్యం అనే శంఖం ధరించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. పూర్ణః ఆయనను సకల శక్తులకు, సద్గుణాలకు మూలమైన స్వయంపూర్ణుడిగా పిలుస్తుంది. పూరయితా ఆయనను స్వయంపూర్ణుడే కాక ఇతరులకు కూడా సకల కోరికలను నెరవేర్చేవాడిగా పేర్కొంటుంది. పుణ్యః ఆయన గురించి వినటం మాత్రం చేతనే సకల పాపాలు తొలగిపోతాయని కీర్తిస్తుంది. పుణ్యకీర్తిః ఆయనను పవిత్ర కీర్తి కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది; ఆయన గుణాలు ఇతరులకు గొప్ప పుణ్యాన్ని ప్రసాదిస్తాయని పేర్కొంటుంది. అనామయః ఆయనను అంతర్గత, బాహ్య కారణాల వలన కలిగే ఏ వ్యాధికీ లోనుకాని వాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 74: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: మనోజవః ఆయనను సర్వవ్యాపి కనుక మనస్సు వంటి వేగం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. తీర్థకరః 'తీర్థం' అంటే విద్య, లేదా కళా విభాగం; సకల పవిత్ర జ్ఞానానికి మూలమైనవాడిగా ఆయనను పిలుస్తుంది. వసురేతాః ఆయన రేతస్సు (సృజన శక్తి) బంగారు వర్ణం (వసువు) కలదని, అది సంపదను ప్రసాదించేదని స్తుతిస్తుంది.

శ్లోకం 75: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సద్గతిః ఆయనను సజ్జనులు పొందే గమ్యంగా, లేదా అత్యున్నత గుణాల బుద్ధి కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. సత్కృతిః ఆయన కార్యాలు లోక రక్షణ కోసమేనని స్తుతిస్తుంది. సత్తా ఆయనను అంతర్గత, బాహ్య భేదాలు లేని అనుభవంగా, శుద్ధ అస్తిత్వంగా పిలుస్తుంది. సద్భూతిః ఆయనను శుద్ధ అస్తిత్వం, చైతన్యం కలిగి, బాధించలేని రీతిలో అనేక విధాలుగా వ్యక్తమయ్యే పరమాత్మగా గౌరవిస్తుంది. సత్పరాయణః ఆయనను సత్యాన్ని సాక్షాత్కరించుకున్న సజ్జనులు పొందగల అత్యున్నత స్థితిగా స్మరిస్తుంది. శూరసేనః ఆయనను హనుమంతుడు వంటి వీర సైనికుల సమూహం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. యదుశ్రేష్ఠః ఆయనను యాదవులలో శ్రేష్ఠుడిగా కీర్తిస్తుంది. సన్నివాసః ఆయనను సత్పురుషులు, జ్ఞానులు ఆశ్రయించే నివాసంగా పిలుస్తుంది. సుయామునః ఆయనను యమునా నదితో అనుబంధం కలిగిన ప్రసిద్ధ వ్యక్తులు - దేవకి, వసుదేవుడు, నందగోపుడు, యశోద, బలరాముడు, సుభద్ర మొదలైనవారు - చుట్టూ ఉన్నవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 76: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: భూతావాసః ఆయనలో సకల జీవులు నివసిస్తాయని పేర్కొంటుంది. వాసుదేవః మాయ ద్వారా సమస్త విశ్వాన్ని వ్యాపించిన దివ్య ప్రభువుగా స్తుతిస్తుంది. సర్వాసునిలయః జీవ రూపంలో సకల ప్రాణుల ప్రాణశక్తులన్నీ ఆయనలో లీనమవుతాయని పిలుస్తుంది. అనలః ఆయన సంపద, శక్తి అపరిమితమైనవని గౌరవిస్తుంది. దర్పహా అధర్మ మార్గంలో నడిచేవారి గర్వాన్ని అణచివేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. దర్పదః ధర్మమార్గంలో నడిచేవారికి గౌరవప్రదమైన ఆత్మాభిమానాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. దృప్తః తన సహజమైన ఆనందాన్ని అనుభవిస్తూ సదా తృప్తి పొందినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. దుర్ధరః ధ్యానంలో హృదయంలో నిలుపుకోవడం అత్యంత కష్టమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. అపరాజితః ఆసక్తి వంటి అంతర శత్రువులచేతగానీ, అసురుల వంటి బాహ్య శత్రువులచేతగానీ ఎన్నడూ జయించబడనివాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 77: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: విశ్వమూర్తిః సర్వ జీవులకు ఆత్మ అయినందున సమస్త విశ్వమే ఆయన శరీరం అని పేర్కొంటుంది. మహామూర్తిః ఆదిశేషుడనే సర్పశయ్యపై శయనించిన విశాల రూపం కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. దీప్తమూర్తిః జ్ఞాన తేజోమయ రూపం కలవాడిగా పిలుస్తుంది. అమూర్తిమాన్ కర్మవలన జన్మించిన శరీరం లేనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. అనేకమూర్తిః లోకానికి సహాయం చేయడానికి తన అవతారాలలో అనేక దేహాలను ధరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అవ్యక్తః అనేక రూపాలు కలిగినప్పటికీ 'ఇదే ఆయన' అని స్పష్టంగా చూపించలేనివాడిగా స్మరిస్తుంది. శతమూర్తిః శుద్ధ చైతన్య స్వరూపుడైనప్పటికీ తాత్కాలిక ప్రయోజనాల కోసం వివిధ రూపాలు ధరించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. శతానమః అనంత రూపాలు కలవాడిని సూచిస్తూ, వంద ముఖాలు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 78: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఏకః ఆయనను అంతర్గత, బాహ్య, సజాతీయ, విజాతీయ భేదాలు ఏవీ లేనివాడిగా, పూర్తిగా అద్వితీయుడిగా పేర్కొంటుంది. నైకః ఆయనను మాయ ద్వారా జన్మించిన అనేక దేహాలు కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సవః ఆయనను సోమరసం సిద్ధం చేసి వినియోగించే యజ్ఞ స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. కః 'క' అక్షరం ఆనందాన్ని సూచిస్తుంది; ఆనంద స్వరూపంగా స్తుతింపబడేవాడిగా ఆయనను గౌరవిస్తుంది. కిమ్ ఆయనను సకల విలువల సారంగా ధ్యానించదగినవాడిగా పేర్కొంటుంది. యత్ ఆయనను స్వయం సిద్ధుడైన స్వభావం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది; 'యత్' స్వయంగా నిలిచి ఉన్న తత్వాన్ని సూచిస్తుందని పేర్కొంటుంది. తత్ ఆయనను విశ్వాన్ని 'విస్తరింపజేయు' కనుక బ్రహ్మగా పిలుస్తుంది. పదమనుత్తమమ్ 'పదం' అంటే అత్యున్నత స్థితి, మోక్షాన్ని కోరే వారందరి గమ్యం; దానికి మించిన మరేదీ పొందదగినది లేదు కనుక 'అనుత్తమం' అని స్తుతిస్తుంది. లోకబంధుః ఆయనను సకల లోకాలకు మిత్రుడిగా మహిమపరుస్తుంది. లోకనాథః ఆయనను సకల లోకాలు ప్రార్థించే ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. మాధవః ఆయనను మధు వంశంలో జన్మించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. భక్తవత్సలః ఆయనను భక్తుల పట్ల అపరిమితమైన ప్రేమ కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది.

శ్లోకం 79: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సువర్ణవర్ణః ఆయనను బంగారు వర్ణం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. హేమాంగః ఆయన రూపం బంగారంవంటిదని స్తుతిస్తుంది. వరాంగః ఆయన అవయవాలన్నీ అత్యంత తేజోవంతమైన సౌందర్యం కలవని పిలుస్తుంది. చందనాంగదీ సుగంధ చందనంతో, ఆనందం కలిగించే భుజకీర్తులతో అలంకరించబడినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. వీరహా ధర్మ రక్షణ కోసం హిరణ్యకశిపుడు వంటి వీరులను సంహరించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. విషమః ఆయనకు సమానమైనది ఏదీ లేదు కనుక పోల్చలేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. శూన్యః ఏ పరిమిత గుణాలూ లేనందున, ఆయనను నిర్వచించాలనుకునేవారికి శూన్యంగా కనిపించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. ఘృతాశీః ఆయన ఆశీస్సులు ఎన్నడూ విఫలం కావని మహిమపరుస్తుంది. అచలః సత్యం, జ్ఞానం, అనంతం అనే తన నిజస్వరూపం నుండి ఎన్నడూ వేరు చేయబడనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. చలః వాయు రూపంలో చలించేవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 80: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అమానీ ఆయనను శుద్ధ చైతన్య స్వరూపం కనుక ఆత్మ కానిదానితో ఎటువంటి తాదాత్మ్యం లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. మానదః ఆయనను తన మాయ ద్వారా అనాత్మలో ఆత్మభావం కలిగించేవాడిగా, లేదా భక్తులకు గౌరవాన్ని, కృపను ప్రసాదించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. మాన్యః అందరికీ దేవుడు కనుక అందరిచేత ఆరాధింపదగినవాడిగా పిలుస్తుంది. లోకస్వామీ పదునాలుగు లోకాలకూ ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది. త్రిలోకధృక్ మూడు లోకాలనూ ధరించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. సుమేధాః గొప్ప, హితకరమైన బుద్ధి కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. మేధజః యాగం (ఒకవిధ యజ్ఞం) నుండి ఉద్భవించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. ధన్యః తన లక్ష్యాలన్నీ పొందినవాడు కనుక పూర్తిగా తృప్తి పొందినవాడిగా స్మరిస్తుంది. సత్యమేధాః ఆయన బుద్ధి సదా ఫలవంతమవుతుందని మహిమపరుస్తుంది. ధరాధరః ఆదిశేషుడు వంటి తన అంశల ద్వారా లోకాలను ధరించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 81: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: తేజోవృషః సూర్యరూపంలో ఎల్లప్పుడూ వర్షం కురిపించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ద్యుతిధరః ఆయన రూపం సదా తేజోవంతమైనదని స్తుతిస్తుంది. సర్వశస్త్రభృతాం వరః ఆయనను ఆయుధాలు ధరించిన వారందరికంటే ఉన్నతుడిగా పిలుస్తుంది. ప్రగ్రహః భక్తుల నైవేద్యాలను ఎంతో ఆనందంతో స్వీకరించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. నిగ్రహః సకలాన్నీ నియంత్రించి, అంతిమంగా లయం చేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. వ్యగ్రః అంతం (అగ్రం) లేనివాడిగా, లేదా భక్తుల ప్రార్థనలను తీర్చడంలో సదా శ్రద్ధగా ఉండేవాడిగా స్మరిస్తుంది. నైకశృంగః వరాహ రూపంలో (విశ్వవరాహుడిగా) నాలుగు కొమ్ములు కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. గదాగ్రజః మంత్రం (నిగద) ద్వారా మొదట వెల్లడైనవాడిగా, లేదా గదకు అన్నగా ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 82: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: చతుర్మూర్తిః విరాట్, సూత్రాత్మ, అవ్యాకృత, తురీయం అనే నాలుగు రూపాలు కలవాడిగా; లేదా తెలుపు, ఎరుపు, పసుపు, నలుపు అనే నాలుగు వర్ణాల కొమ్ములు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. చతుర్బాహుః వాసుదేవుడిగా సదా వర్ణించబడినట్లు నాలుగు బాహువులు కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. చతుర్వ్యూహః వాసుదేవ, సంకర్షణ, ప్రద్యుమ్న, అనిరుద్ధ అనే నాలుగు వ్యక్తీకరణలు కలవాడిగా పిలుస్తుంది. చతుర్గతిః శాస్త్రాలు నిర్దేశించిన నాలుగు ఆశ్రమాలు, నాలుగు వర్ణాలు గమ్యంగా కోరేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. చతురాత్మా బల, ఆసక్తి, విరోధం, పరిమితి లేని ఆత్మ శక్తులు కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. చతుర్భావః ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్షం అనే నాలుగు మానవ పురుషార్థాలు ఆయన నుండి ఉద్భవించాయని పేర్కొంటుంది. చతుర్వేదవిత్ నాలుగు వేదాల నిజమైన అర్థాన్ని అవగాహన చేసుకున్నవాడిగా కీర్తిస్తుంది. ఏకపాత్ ఒకే పాదం (అంశ, వ్యక్తీకరణ) కలవాడిగా, ఆయన అతీతమైన ఏకత్వాన్ని సూచిస్తుందని మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 83: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సమావర్తః సంసార చక్రాన్ని సమర్థవంతంగా తిప్పేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అనివృత్తాత్మా సర్వవ్యాపి కనుక దేనినుండి లేదా ఎక్కడినుండీ వేరుగా లేనివాడిగా స్తుతిస్తుంది. దుర్జయః ఎవరిచేతా జయించబడనివాడిగా పిలుస్తుంది. దురతిక్రమః ఆయన ఆజ్ఞను ఎదిరించడానికి, ఆయన భయం వల్ల సూర్యుడు వంటి దివ్య జీవులు కూడా సాహసించలేనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. దుర్లభః అభక్తి సాధన కష్టమైనందున, భక్తి ద్వారా మాత్రమే పొందదగినవాడిగా స్మరిస్తుంది. దుర్గమః పొందడం కష్టమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. దుర్గః వివిధ అడ్డంకుల వలన ప్రాప్తించడం కష్టమైనవాడిగా కీర్తిస్తుంది. దురావాసః యోగులు సమాధిలో, అత్యంత కష్టంతో మాత్రమే హృదయంలో నివసింపజేయగలిగినవాడిగా పేర్కొంటుంది. దురారిహా అసురుల వంటి విరోధులను నాశనం చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 84: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: శుభాంగః ధ్యానం చేయడానికి అత్యంత శుభకరమైన రూపం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. లోకసారంగః సారంగం (తుమ్మెద) వలె లోకం నుండి సారాన్ని గ్రహించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సుతంతుః అనంత విస్తారం కలిగిన ఈ విశ్వం ఆయనదే కనుక 'సుతంతువు' (అందమైన వల) అని పిలుస్తుంది. తంతువర్ధనః ఈ లోక జాలాన్ని విస్తరింపజేయగల లేదా కుదింపజేయగల వాడిగా గౌరవిస్తుంది. ఇంద్రకర్మా ఇంద్రుని కార్యాల వలె ఉత్తమమైన, ప్రశంసనీయమైన కార్యాలు కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. మహాకర్మా ఆకాశం వంటి మహాభూతాలు ఆయన కార్యాల ఫలితాలేనని పేర్కొంటుంది. కృతకర్మా సమస్తాన్ని నెరవేర్చి, ఇక సాధించవలసినది ఏదీ లేనివాడిగా కీర్తిస్తుంది. కృతాగమః వేద రూపంలో ఆగమాలను ప్రకటించినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 85: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఉద్భవః ఆయనను తన సంకల్పం వలననే గొప్ప, శ్రేష్ఠమైన రూపాలను స్వీకరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సుందరః ఆయనను అందరినీ మోహింపజేసే మనోహర సౌందర్యం కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సుందః ఆయనను అత్యంత మృదుత్వానికి ప్రసిద్ధుడిగా పిలుస్తుంది. రత్ననాభః 'రత్నం' అంటే సౌందర్యం; ఆయన నాభి అత్యంత అందమైనదని గౌరవిస్తుంది. సులోచనః ఆయనను ప్రకాశించే నేత్రాలు కలవాడిగా, సర్వ జ్ఞానం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. అర్కః ఆయనను బ్రహ్మ వంటి పూజనీయులచేతనే పూజింపబడేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. వాజసనః ఆయనను తనను వేడుకునేవారికి 'వాజం' (అన్నం) ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. శృంగీః ప్రళయ సమయంలో ప్రముఖమైన కొమ్ముగల మత్స్య రూపం ధరించినవాడిగా పిలుస్తుంది. జయంతః శత్రువులను అలవోకగా జయించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. సర్వవిజ్జయీ 'సర్వవిత్' (సర్వజ్ఞుడు), 'జయీ' (రాగద్వేషాది అంతర శత్రువులను, హిరణ్యాక్షుడు వంటి బాహ్య శత్రువులను జయించినవాడు) అని ఆయనను గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 86: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సువర్ణబిందుః ఆయన అవయవాలు (బిందువులు) బంగారు కాంతితో సమానమని పేర్కొంటుంది. అక్షోభ్యః రాగద్వేషాది భావాల చేతగానీ, ఇంద్రియ విషయాలచేతగానీ, అసురులచేతగానీ ఎన్నడూ చలించనివాడిగా స్తుతిస్తుంది. సర్వవాగీశ్వరేశ్వరః బ్రహ్మతో సహా సకల విద్యా ప్రభువులకు ప్రభువుగా పిలుస్తుంది. మహాహ్రదః ఆయనను ఆనంద స్వరూపుడైన పరమాత్మ కనుక, ఆయనను ధ్యానించే యోగులు ఆనంద సరస్సులో మునిగి గొప్ప ఆనందాన్ని పొందుతారని కారణంగా 'మహాహ్రదం' అని గౌరవిస్తుంది. మహాగర్తః ఆయన మాయ గొప్ప గోతి వలె దాటడానికి కష్టమైనదని పేర్కొంటుంది. మహాభూతః భూత, వర్తమాన, భవిష్యత్ కాలాల చేత విభజింపబడనివాడిగా స్మరిస్తుంది. మహానిధిః గొప్ప, అత్యంత విలువైన మహాభూతాలన్నీ ఆయనలో ఆధారం పొందుతాయని కీర్తిస్తుంది.

శ్లోకం 87: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: కుముదః 'కు' అంటే భూమి; దాని భారాన్ని తొలగించి, దానికి ఆనందం (ముదం) ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. కుందరః కుంద పుష్పం వలె పరిశుద్ధమైన ఆశీస్సులను ప్రసాదించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. కుందః కుంద పుష్పం వలె అందమైన అవయవాలు కలవాడిగా పిలుస్తుంది. పర్జన్యః మేఘం వలె ఆధ్యాత్మిక, ఆధిభౌతిక, ఆధిదైవిక అనే మూడు తాపాలను చల్లార్చి, కోరిన వస్తువులను వర్షించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. పావనః ఆయనను స్మరించడం మాత్రం చేతనే భక్తుడు పవిత్రతను పొందుతాడని పేర్కొంటుంది. అనిలః ఎటువంటి ప్రేరణ, నియంత్రణ లేనివాడిగా స్మరిస్తుంది; ఎన్నడూ నిద్రపోని, సదా జాగృతుడైనవాడని కూడా చెబుతుంది. అమృతాశః తన స్వభావమైన అమృత (అమర ఆనందాన్ని) భుజించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. అమృతవపుః మరణం, క్షయం లేని రూపం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. సర్వజ్ఞః సర్వజ్ఞుడిగా గౌరవిస్తుంది. సర్వతోముఖః అన్ని దిక్కులలో ముఖాలు కలవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 88: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సులభః భక్తితో ఆకు, పువ్వు, పండు వంటి అల్పమైన సమర్పణలు చేయడం ద్వారా సులభంగా పొందదగినవాడిగా పేర్కొంటుంది. సువ్రతః శుద్ధ నైవేద్యాలను స్వీకరించేవాడిగా, లేదా కేవలం సాక్షిగా ఉండి అనుభవించనివాడిగా స్తుతిస్తుంది. సిద్ధః ఆయన ఉద్దేశాలు సదా సిద్ధించేవాడిగా, సర్వశక్తిమంతుడిగా, మరొక సంకల్పంచే అడ్డుకోబడనివాడిగా పిలుస్తుంది. శత్రుజిత్ సకల దుష్ట శక్తులను జయించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది. శత్రుతాపనః దేవతల శత్రువులను సంహరించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. న్యగ్రోధః అన్నింటిపై నిలిచి ఉండి, అయినప్పటికీ కిందికి పెరిగేదిగా, వ్యక్త స్వరూపాలకు మూలమైనవాడిగా స్మరిస్తుంది. ఉదుంబరః సర్వోన్నతమైన కారణంగా, ఆకాశానికి పైన ఉన్నవాడిగా, సర్వానికంటే ఉన్నతుడిగా కీర్తిస్తుంది. అశ్వత్థః మరుసటి రోజు వరకు కూడా నిలవనిదిగా, నిత్యం మారే విశ్వమే తన రూపంగా కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. చాణూరాంధ్రనిషూదనః ఆంధ్ర వంశానికి చెందిన వీరయోధుడు చాణూరుడిని సంహరించినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 89: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సహస్రార్చిః అనంత కిరణాలు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. సప్తజిహ్వః అగ్ని రూపంలో ఉన్న ప్రభువు ఏడు జ్వాల నాలుకలు కలవాడిగా భావించబడతాడని స్తుతిస్తుంది. సప్తైధాః అగ్ని స్వరూపుడైన ప్రభువుకు ఏడు ఎధలు (తేజో రూపాలు) ఉన్నాయని పిలుస్తుంది. సప్తవాహనః సూర్య రూపంలో ఉన్న ప్రభువుకు ఏడు గుర్రాలు వాహనాలుగా ఉన్నాయని గౌరవిస్తుంది. అమూర్తిః స్థూల భౌతిక రూపం లేని, రూపరహిత శుద్ధ చైతన్యంగా పేర్కొంటుంది. అనఘః దుఃఖం, పాపం లేనివాడిగా స్మరిస్తుంది. అచింత్యః ఏ జ్ఞాన ప్రమాణం ద్వారానూ నిర్ణయింపరానివాడిగా, సకల జ్ఞానానికి సాక్షిగా ధ్రువీకరించే ఆత్మయైనవాడిగా కీర్తిస్తుంది. భయకృత్ దుష్ట మార్గంలో నడిచేవారిలో భయం కలిగించేవాడిగా, లేదా సకల భయాలకు మూలాన్ని నరికేవాడిగా పేర్కొంటుంది. భయనాశనః సజ్జనుల భయాలను నాశనం చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 90: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అణుః అత్యంత సూక్ష్మమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. బృహత్ అపారమైన, శక్తివంతమైనవాడిగా స్తుతిస్తుంది. కృశః ప్రకృతి పదార్థాలకు అతీతమైన, భౌతికం కానివాడిగా పిలుస్తుంది. స్థూలః సర్వాంతర్యామిగా, లాక్షణికంగా 'స్థూలం' (విశాలం) అని గౌరవిస్తుంది. గుణభృత్ సత్త్వ, రజస్, తమస్ అనే గుణాలకు ఆధారమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది; వీటి ద్వారానే సృష్టి, స్థితి, లయలు జరుగుతాయని స్మరిస్తుంది. నిర్గుణః ప్రకృతి గుణాలు లేనివాడిగా కీర్తిస్తుంది. మహాన్ గొప్పవాడిగా పిలుస్తుంది. అధృతః పృథ్వి మొదలైన సకల ఆధారాలకు ఆధారమైనప్పటికీ, తాను బాహ్య ఆధారంచే ధరింపబడనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. స్వధృతః తనచేతనే ధరింపబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది. స్వాస్యః తామరపువ్వు లోపలివలె అందమైన, కొద్దిగా ఎరుపు వర్ణంలో ఉన్న ముఖం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. ప్రాగ్వంశః ప్రభువు 'వంశం' (లోకవ్యవస్థ) కు పూర్వకారణం ఏదీ లేదు, ఆయనే అంతిమమని పేర్కొంటుంది. వంశవర్ధనః తన సంతానమైన లోక వ్యవస్థను వృద్ధి చేసేవాడిగా, లేదా లయం చేసేవాడిగా స్తుతిస్తుంది.

శ్లోకం 91: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: భారభృత్ అనంతుడు (ఆదిశేషుడు) రూపంలో భూమి భారాన్ని మోసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. కథితః వేదాలన్నీ అత్యున్నతమైనవాడిగా వివరించే వాడిగా స్తుతిస్తుంది. యోగీ 'యోగం' ఇక్కడ జ్ఞానాన్ని సూచిస్తుంది; ఆ జ్ఞానం ద్వారా పొందబడేవాడు యోగి; లేదా తన ఆత్మలో, పరమాత్మలో సదా నిలిచినవాడని పిలుస్తుంది. యోగీశః విఘ్నాల కారణంగా సాధారణ యోగులు జారిపోయినప్పటికీ, ఆయన యోగంలో లేదా ఆత్మజ్ఞానంలో ఎన్నడూ కదలనివాడిగా గౌరవిస్తుంది. సర్వకామదః కోరిన ఫలాలన్నింటినీ ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ఆశ్రమః సంసారమనే అరణ్యంలో తిరుగుతున్న వారందరికీ విశ్రాంతి ప్రసాదించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. శ్రమణః వివేక బుద్ధి ఉపయోగించకుండా జీవించేవారికి క్లేశాలు కలిగించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. క్షామః సకల జీవుల క్షీణత, లయం కలిగించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. సుపర్ణః సంసార వృక్షంగా వ్యక్తమైన ప్రభువుకు వేద వాక్యాల (ఛందస్సు) రూపంలో అద్భుతమైన పర్ణాలు (ఆకులు) ఉన్నాయని మహిమపరుస్తుంది. వాయువాహనః ఎవరి భయం వల్ల వాయువు సకల ప్రాణులను మోస్తుందో ఆ ప్రభువుగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 92: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ధనుర్ధరః రాముడిగా గొప్ప విల్లు ధరించినవాడిగా పేర్కొంటుంది. ధనుర్వేదః దశరథ పుత్రుడైన రాముడిగా ధనుర్విద్యలో ప్రావీణ్యం కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. దండః దండించేవారిలో దండనీతి స్వరూపుడిగా పిలుస్తుంది. దమయితా యముడిగా, రాజుగా దుష్టులకు శిక్ష విధించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. దమః ధర్మబద్ధమైన శిక్షల వలన మనుషుల్లో ఆత్మ-నియంత్రణ రూపంగా ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది. అపరాజితః ఏ శత్రువుచేతా ఓడించబడనివాడిగా స్మరిస్తుంది. సర్వసహః సకల కర్మలలో నిపుణుడై, అన్నింటినీ సమభావంతో భరించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. నియంతా ప్రతి వ్యక్తిని వారి వారి విధులలో నియమించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అనియమః సకలాన్నీ నియంత్రించేవాడు కనుక, ఆయనపై ఏ బాహ్య నియమమూ విధించబడనివాడిగా మహిమపరుస్తుంది. అయమః యముడికి కూడా ఆయనపై అధికారం లేదు, ఆయనకు మరణం లేదు అని గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 93: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సత్త్వవాన్ వీరత్వం, పరాక్రమం, ధైర్యం మొదలైన శక్తివంతమైన గుణాలు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. సాత్త్వికః స్వభావతః సత్త్వగుణంలో స్థిరంగా నెలకొన్నవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సత్యః సజ్జనులలో నిజంగా ఉన్నవాడిగా, వారిలో స్థిరపడినవాడిగా పిలుస్తుంది. సత్యధర్మపరాయణః సత్యం, ధర్మం యొక్క సర్వాంగాలకు మూల పునాది ఆయనే అని గౌరవిస్తుంది. అభిప్రాయః జీవిత పరమ పురుషార్థాలను కోరేవారందరిచే అన్వేషింపబడేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రియార్హః తనకు అత్యంత ప్రియమైనది ఏదో, అది తగిన విధంగా సమర్పింపబడే వ్యక్తిగా స్మరిస్తుంది. అర్హః పూజా ద్రవ్యాలు, విధులన్నింటితో ఆరాధింపదగినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. ప్రియకృత్ ఆయనను ప్రేమకు అర్హుడు మాత్రమే కాక, తనను ఆరాధించేవారికి ప్రియమైన, మేలైన కార్యాలను చేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రీతివర్ధనః తన భక్తుల ఆనందాన్ని, భక్తిని వృద్ధి చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 94: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: విహాయసగతిః విష్ణుపదం అనే అత్యున్నత లోకంలో సంచరించేవాడిగా, లేదా దాని ఆధారమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. జ్యోతిః తనను, ఇతర వస్తువులను ప్రకాశింపజేసే స్వయం ప్రకాశ చైతన్య జ్యోతిగా స్తుతిస్తుంది. సురుచిః ఆయన 'రుచి' (తేజస్సు లేదా సంకల్పం) అత్యంత ఆకర్షణీయమైనదైన ప్రభువుగా పిలుస్తుంది. హుతభుక్ సకల యజ్ఞాలలో ఏ దేవతకు సమర్పించబడినదైనా స్వీకరించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. విభుః సర్వత్రా నివసించేవాడిగా, లేదా మూడు లోకాలకు ప్రభువుగా పేర్కొంటుంది. రవిః సూర్య రూపంలో సకల రసాలను (ద్రవాలను) గ్రహించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. విరోచనః అనేక విధాలుగా ప్రకాశించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సూర్యః సూర్యునిలో శ్రీ (తేజస్సు) ను ఉత్పన్నం చేసేవాడిగా, లేదా సూర్యుడు అని పిలువబడే అగ్నిగా పేర్కొంటుంది. సవితా సకల లోకాలను ప్రసవించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. రవిలోచనః సూర్యుడిని నేత్రంగా కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 95: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అనంతః శాశ్వతుడు, సర్వవ్యాపి, దేశ-కాలాలచే నిర్ణయింపరానివాడిగా పేర్కొంటుంది. హుతభుక్ అగ్ని యజ్ఞాలలో సమర్పించబడినదానిని భుజించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. భోక్తా చైతన్యం లేని ప్రకృతి ఆయనకు అనుభవ విషయమని పిలుస్తుంది. సుఖదః భక్తులకు మోక్షాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. నైకజః ధర్మ పరిరక్షణ కోసం అనేకసార్లు జన్మించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అగ్రజః అన్నింటికంటే ముందు జన్మించినవాడిగా, అనగా హిరణ్యగర్భుడిగా స్మరిస్తుంది. అనిర్విణ్ణః శోకం లేనివాడిగా, అడ్డంకులు లేకుండా తన కోరికలన్నీ నెరవేర్చుకున్నవాడిగా కీర్తిస్తుంది. సదామర్షీ సజ్జనుల పట్ల సదా ఓర్పు, సహనం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. లోకాధిష్ఠానం తనకు ఆధారం లేకపోయినప్పటికీ, మూడు లోకాలకూ ఆధారమైన బ్రహ్మమని మహిమపరుస్తుంది. అద్భుతః అద్భుతమైన, విస్మయకరమైన సత్తగా గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 96: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: సనాత్ 'సనాత్' అనే పదం అపార కాలాన్ని సూచిస్తుంది; కాలం కూడా పరమ ప్రభువు రూపమే అని పేర్కొంటుంది. సనాతనతమః సర్వానికి కారణమైనవాడిగా, శాశ్వతులని భావించే బ్రహ్మ మొదలైన వారికంటే కూడా ప్రాచీనుడిగా స్తుతిస్తుంది. కపిలః సముద్రంలోని భూగర్భ అగ్నిగా, ఎరుపు వర్ణంలో ఉన్న కపిలుడుగా పిలుస్తుంది; దివ్య జ్ఞానం స్వరూపమైన మహర్షి పేరు కూడా అని గౌరవిస్తుంది. కపిః 'క' అంటే జలం; సూర్య రూపం ద్వారా సకల జలాన్ని గ్రహించి, పీల్చుకునేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అవ్యయః ప్రళయ సమయంలో సర్వ లోకాలు ఎటువంటి నష్టం లేకుండా ఆయనలో లీనమవుతాయని స్మరిస్తుంది. స్వస్తిదః భక్తులకు శుభాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. స్వస్తికృత్ శుభాన్ని ప్రసాదించే కార్యాన్ని చేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. స్వస్తిః ఆయన శుభ రూపం పరమానందంతో వర్ణించబడుతుందని గౌరవిస్తుంది. స్వస్తిభుక్ పై లోకాలలోని స్వస్తిని (శుభాన్ని) అనుభవించేవాడిగా, లేదా భక్తుల క్షేమాన్ని కాపాడేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. స్వస్తిదక్షిణః ఆయన కృపవలన స్వస్తి (శుభం) వృద్ధి చెందుతుందని మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 97: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అరౌద్రః కర్మ, ఆసక్తి, కోపం రౌద్రం; సకల కోరికలు తీరిన ప్రభువు ఆసక్తి, కోపం లేనివాడు కనుక అరౌద్రుడు అని పేర్కొంటుంది. కుండలీ ఆదిశేషుడి రూపం (చుట్టబడినవాడు) ధరించినవాడిగా స్తుతిస్తుంది. చక్రీ సకల లోకాల రక్షణ కోసం మనస్సును సూచించే సుదర్శన చక్రాన్ని ధరించినవాడిగా పిలుస్తుంది. విక్రమీ 'విక్రమం' అంటే అడుగు వేయడం, అలాగే గొప్ప ధైర్యం, శౌర్యం అని గౌరవిస్తుంది. ఊర్జితశాసనః శ్రుతులు, స్మృతుల రూపంలో ఆయన ఆజ్ఞలు అత్యంత ఉన్నతమైనవని స్మరిస్తుంది. శబ్దాతిగః ఏ శబ్దం ద్వారానూ చెప్పడానికి వీలుకానివాడిగా, పదాలతో గ్రహింపదగిన లక్షణాలు లేనివాడిగా కీర్తిస్తుంది. శబ్దసహః సమస్త వేదాల పరమార్థమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. శిశిరః త్రివిధ ప్రాపంచిక తాపాలతో (ఆధ్యాత్మిక, ఆధిభౌతిక, ఆధిదైవిక) దహించబడేవారికి చల్లని ఆశ్రయంగా ఉండేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. శర్వరీకరః బంధంలో ఉన్నవారికి ఆత్మ రాత్రిలా కనిపిస్తుంది; జ్ఞానులకు సంసారం రాత్రి వంటిది; ఈ రెండింటికీ ఆయనే ఈ 'రాత్రి' (అతీత స్థితి) ను కలిగిస్తాడని పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 98: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అక్రూరః క్రూరత్వం లేనివాడిగా పేర్కొంటుంది. పేశలః మనసు, మాట, క్రియ, శరీరం - అన్నింటిలోనూ సౌందర్యం, మనోజ్ఞత కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. దక్షః పూర్ణ వికసితుడు, బలవంతుడు, అన్నీ సమర్థంగా చేసేవాడిగా పిలుస్తుంది. దక్షిణః నైపుణ్యం, చాకచక్యం కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది; ఇది పై నామానికి మరో కోణంలో సమానార్థం అని పేర్కొంటుంది. క్షమిణాం వరః ఓర్పు కలవారిలో శ్రేష్ఠుడిగా, ఓర్పుకు ప్రసిద్ధులైన యోగులందరికంటే ఎక్కువ సహనం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. విద్వత్తమః సర్వం గురించి అనన్యసాధారణమైన, అన్నింటినీ కలుపుకున్న జ్ఞానం కలవాడిగా కీర్తిస్తుంది. వీతభయః శాశ్వతంగా ముక్తుడు, సర్వాధిపతి కనుక సంసార జననమరణ భయం లేనివాడిగా మహిమపరుస్తుంది. పుణ్యశ్రవణకీర్తనః ఆయన గురించి వినడం, కీర్తించడం అత్యంత పుణ్యప్రదమని పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 99: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఉత్తారణః జీవులను సంసార సాగరం అవతలి ఒడ్డుకు దాటించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. దుష్కృతిహా దుష్కర్మల చెడు ఫలితాలను తొలగించేవాడిగా; లేదా చెడు కార్యాలు చేసేవారిని సంహరించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. పుణ్యః ఆయనను స్మరించి, పూజించేవారికి పవిత్రతను ప్రసాదించేవాడిగా పిలుస్తుంది. దుఃస్వప్ననాశనః పూజించినప్పుడు, ధ్యానించినప్పుడు ప్రమాదాన్ని సూచించే కలల నుండి రక్షించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. వీరహా జీవులను బంధం నుండి విడిపించి, మోక్షాన్ని ప్రసాదించి, సంసార మార్గాల నుండి రక్షించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. రక్షణః సత్త్వగుణంతో కూడి మూడు లోకాలనూ రక్షించేవాడిగా స్మరిస్తుంది. సంతః సద్గుణ మార్గాన్ని అనుసరించేవారిని సంతులు (సజ్జనులు) అంటారని, ఆయన వారి ఆత్మ అని కీర్తిస్తుంది. జీవనః ప్రాణంగా సకల జీవుల జీవితాలను నిలబెట్టేవాడిగా పేర్కొంటుంది. పర్యవస్థితః ఈ విశ్వమంతటా సర్వత్రా వ్యాపించి నిలిచి ఉన్నవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 100: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అనంతరూపః ఈ సర్వ-సమగ్రమైన విశ్వంలో నివసిస్తూ అనంత రూపాలు కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. అనంతశ్రీః అనంతమైన మహిమ (శ్రీ) కలవాడిగా స్తుతిస్తుంది. జితమన్యుః కోపాన్ని జయించినవాడిగా పిలుస్తుంది. భయాపహః సంసారం వలన జీవులకు కలిగే భయాలను తొలగించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. చతురశ్రః జీవులకు వారి కర్మఫలాలను న్యాయంగా ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. గభీరాత్మా అగాధ స్వభావం కలవాడిగా స్మరిస్తుంది. విదిశః వారి వారి అర్హతలను బట్టి, రూపాల్లో భిన్నమైన జీవులకు కర్మల వివిధ ఫలాలను పంచేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. వ్యాదిశః ఇంద్రుడు, ఇతర దేవతలకు వారి వారి విభిన్న విధులకు అనుగుణంగా దిశానిర్దేశం చేసేవాడిగా పేర్కొంటుంది. దిశః వేదాల రూపంలో వివిధ జీవులకు కర్మకాండ ఫలాలను ప్రసాదించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 101: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: అనాదిః ఆది లేనివాడిగా, సర్వానికి అంతిమ కారణమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. భూర్భువః 'భువ' అంటే ఆధారం; సకల వస్తువులకు ఆధారమైన భూమికి కూడా ఆధారమైనవాడిగా స్తుతిస్తుంది. లక్ష్మీః భూమికి శుభాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా, దానిని ధరించేవాడిగా పిలుస్తుంది. సువీరః అనేక తేజోవంతమైన వ్యక్తీకరణ మార్గాలు కలవాడిగా గౌరవిస్తుంది. రుచిరాంగదః అత్యంత ఆకర్షణీయమైన భుజకీర్తులు ధరించినవాడిగా స్మరిస్తుంది. జననః సకల జీవులకు జన్మనిచ్చేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. జనజన్మాదిః దేహం ధరించే జీవుల ఉత్పత్తికి మూల కారణమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. భీమః విస్మయానికి, భయానికి కారణమైనవాడిగా పిలుస్తుంది. భీమపరాక్రమః తన అవతారాలలో ఆయన శక్తి, ధైర్యం అసురులకు భయంకరంగా ఉండేవని మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 102: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఆధారనిలయః పంచభూతాలు (ఆకాశం, వాయువు, అగ్ని, జలం, భూమి) అనే ప్రాథమిక ఆధార కారకాలన్నింటికీ ఆధారమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. అధాతా తనకు తానే ఆధారమైనవాడు కనుక బాహ్య ఆధారం అవసరం లేనివాడిగా స్తుతిస్తుంది. పుష్పహాసః విశ్వరూపంగా ఆయన వ్యక్తీకరణ, మొగ్గలు పుష్పాలుగా వికసించినట్లుగా ఉంటుందని పిలుస్తుంది. ప్రజాగరః ప్రత్యేకంగా జాగృతుడైనవాడిగా, శాశ్వత చైతన్యమే ఆయన అని గౌరవిస్తుంది. ఊర్ధ్వగః అన్నింటికంటే పైన ఉన్నవాడిగా స్మరిస్తుంది. సత్పథాచారః సజ్జనుల ప్రవర్తననే ఎల్లప్పుడూ అనుసరించేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. ప్రాణదః పరీక్షిత్తు వంటి మృతులకు జీవాన్ని ప్రసాదించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రణవః బ్రహ్మానికి వ్యక్తమయ్యే నాద చిహ్నమైన ప్రణవం (ఓం) ; ఆయన ప్రణవంతో విడదీయరాని సంబంధం కలవాడు కనుక ప్రణవుడు అని పిలుస్తుంది. పణః 'వ్యవహారం' అనే ధాతువు నుండి వచ్చిన పదం; ప్రతి ఒక్కరి కర్మలను బట్టి వారికి కర్మఫలాలను ప్రసాదించేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 103: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ప్రమాణం తనను తానే ధృవీకరించే, శుద్ధ చైతన్యం కలవాడిగా పేర్కొంటుంది. ప్రాణనిలయః ప్రాణాలకు నివాసమైన, వాటిని లయం చేసే స్థానంగా స్తుతిస్తుంది. ప్రాణభృత్ అన్నం శరీరాన్ని పోషించినట్లు ప్రాణాలను బలపరిచేవాడిగా పిలుస్తుంది. ప్రాణజీవనః ప్రాణ, అపాన మొదలైన వాయువుల ద్వారా మానవులను జీవింపజేసేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. తత్త్వం 'అమృతం', 'సత్యం', 'పరమార్థం' వంటి పదాల వలె బ్రహ్మాన్ని సూచిస్తుందని పేర్కొంటుంది. తత్త్వవిత్ తన నిజస్వరూపాన్ని తెలిసినవాడిగా స్మరిస్తుంది. ఏకాత్మా సకల జీవులలో ఏకైక సత్తా, ఆత్మ అయినవాడిగా కీర్తిస్తుంది. జన్మమృత్యుజరాతిగః జననం, ఉనికి, వృద్ధి, మార్పు, క్షయం, మరణం అనే ఆరు వికారాలకు లోబడని వాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 104: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: భూర్భువఃస్వస్తరుః భూః, భువః, స్వః అనే మూడు వ్యాహృతులు వేదానికి సారమని, వాటికి మూలవృక్షమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. తారః సంసార సాగరాన్ని జీవులు దాటడానికి సహాయం చేసేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. సవితా సకల లోకాలను సృష్టించేవాడిగా పిలుస్తుంది. ప్రపితామహః బ్రహ్మకు తండ్రి అయినందున సర్వానికీ తాతగా గౌరవిస్తుంది. యజ్ఞః యజ్ఞ స్వరూపుడిగా పేర్కొంటుంది. యజ్ఞపతిః సకల యజ్ఞాలకు రక్షకుడు, ప్రభువుగా స్మరిస్తుంది. యజ్వా యజ్ఞం చేసేవాడిగా ప్రకటితమయ్యేవాడిగా కీర్తిస్తుంది. యజ్ఞాంగః విశ్వవరాహ రూపంలో ఆయన శరీర అవయవాలన్నీ యజ్ఞ అంగాలతో గుర్తించబడతాయని పేర్కొంటుంది. యజ్ఞవాహనః వివిధ ఫలాలనిచ్చే యజ్ఞాలను ఆధారంగా నిలిపేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 105: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: యజ్ఞభృత్ సకల యజ్ఞాలకు రక్షకుడు, ఆధారమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది. యజ్ఞకృత్ లోక ఆరంభంలో, అంతంలో యజ్ఞం చేసేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. యజ్ఞీ ప్రధానుడు, యజ్ఞానికి ప్రభువైనవాడిగా పిలుస్తుంది. యజ్ఞభుక్ యజ్ఞాన్ని అనుభవించేవాడు, రక్షించేవాడిగా గౌరవిస్తుంది. యజ్ఞసాధనః యజ్ఞం ఆయనను చేరే మార్గమని, ఆయనే సాధనం, గమ్యం రెండూ అని పేర్కొంటుంది. యజ్ఞాంతకృత్ యజ్ఞానికి అంతం, ఫలం ఆయనేనని స్మరిస్తుంది. యజ్ఞగుహ్యం సకల యజ్ఞాలకు గుహ్యమైన సారం, జ్ఞాన యజ్ఞం అని కీర్తిస్తుంది. అన్నం జీవులు భుజించే వస్తువుగా, లేదా ఆహారంగా సకల జీవులలో వ్యాపించేవాడిగా పేర్కొంటుంది. అన్నాదః సమస్త లోకాన్ని ఆహారంగా భుజించేవాడిగా పిలుస్తుంది; 'ఏవ' (నిశ్చయంగా) అనే పదం ఆయన అన్నం స్వరూపుడు కూడా అని చూపుతుందని గౌరవిస్తుంది.

శ్లోకం 106: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: ఆత్మయోనిః సర్వానికి మూలమైనవాడిగా పేర్కొంటుంది; విశ్వానికి ఆయన తప్ప మరొక ఉపాదాన కారణం లేదని స్తుతిస్తుంది. స్వయంజాతః నిమిత్త కారణం కూడా ఆయనేనని, ఎవరి చేతా సృష్టించబడనివాడు, స్వయంభువు అని పిలుస్తుంది. వైఖానః వరాహ రూపంలో (విశ్వవరాహుడిగా) ప్రత్యేకమైన రీతిలో భూమిని తవ్విన వాడిగా గౌరవిస్తుంది. సామగాయనః సామ గానాలతో ఆయన కీర్తించబడి, పఠించబడేవాడిగా స్మరిస్తుంది. దేవకీనందనః కృష్ణావతారంలో దేవకి పుత్రుడిగా కీర్తిస్తుంది. స్రష్టా సకల లోకాల సృష్టికర్తగా పేర్కొంటుంది. క్షితీశః లోకానికి ప్రభువుగా, ఇక్కడ రాముడిని సూచిస్తున్నట్లు పేర్కొంటుంది. పాపనాశనః ఆయనను పూజించినవారు, ధ్యానించినవారు, స్మరించినవారు, స్తోత్రగానం చేసినవారి పాపాలను నాశనం చేసేవాడిగా మహిమపరుస్తుంది.

శ్లోకం 107: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: శంఖభృత్ పాంచజన్యం అనే శంఖాన్ని ధరించినవాడిగా పేర్కొంటుంది; ఈ శంఖం తామసాహంకారాన్ని సూచిస్తుంది, దాని నుండే పంచభూతాలు ఉద్భవించాయని స్మరిస్తుంది. నందకీ నందకం అనే ఖడ్గాన్ని ధరించినవాడిగా స్తుతిస్తుంది; ఈ ఖడ్గం విద్య (ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానం) ను సూచిస్తుందని పిలుస్తుంది. చక్రీ సుదర్శనం అనే చక్రాన్ని ధరించినవాడిగా గౌరవిస్తుంది; ఈ చక్రం రాజసాహంకారాన్ని సూచిస్తుంది, దాని నుండి ఇంద్రియాలు ఉద్భవించాయని పేర్కొంటుంది. శార్ఙ్గధన్వా శార్ఙ్గం విల్లును ధరించినవాడిగా మహిమపరుస్తుంది. గదాధరః కౌమోదకి అనే గదను ధరించినవాడిగా స్మరిస్తుంది; ఈ గద బుద్ధి తత్త్వాన్ని సూచిస్తుందని కీర్తిస్తుంది. రథాంగపాణిః చేతిలో చక్రం ఉన్నవాడిగా పేర్కొంటుంది. అక్షోభ్యః పై పేర్కొన్న ఆయుధాలన్నింటినీ నియంత్రిస్తూ, ఎవరిచేతా కలత చెందనివాడిగా స్తుతిస్తుంది. సర్వప్రహరణాయుధః స్పర్శించడానికి, కొట్టడానికి ఉపయోగపడే సమస్త వస్తువులు ఆయన ఆయుధాలేనని, ఆయన ఆయుధ సంపద అపరిమితమని పేర్కొంటుంది.

శ్లోకం 108: శ్రీ విష్ణు భగవానుని సార్వభౌమ దివ్య నామాలను వెల్లడిచేస్తుంది: వనమాలీ, గదీ, శార్ఙ్గీ, శంఖీ, చక్రీ, నందకీ ఖడ్గం ధరించిన శ్రీమాన్ నారాయణుడు, విష్ణువు, వాసుదేవుడు అని ప్రసిద్ధుడైనవాడు, మమ్ములను రక్షించుగాక. ఈ శ్లోకం వేయి నామాలను పూర్తి చేసి, స్తోత్రాన్ని చివరి ప్రార్థనతో ముగిస్తుంది. ఇది 'సర్వప్రహరణాయుధః' నామాన్ని పునరుచ్చరిస్తుంది - ధర్మ రక్షణ కోసం ఆయన ప్రతి వస్తువూ ఆయుధమవుతుందని అర్థం - ఇది 'ఓం నమః' అనే పవిత్ర నమస్కారంతో ముగిసి, వేయి నామాల పఠనాన్ని పూర్తి చేస్తుంది. ఈ ముగింపు శ్లోకం రక్షణ కోసం ప్రార్థిస్తుంది: అనగా వనమాలతో అలంకృతుడై, గదను, శార్ఙ్గం విల్లును, శంఖాన్ని, చక్రాన్ని, నందకం ఖడ్గాన్ని ధరించి, విష్ణువుగా, వాసుదేవుడుగా తెలిసిన తేజోమయుడైన శ్రీమాన్ నారాయణుడు మమ్ములను కాపాడుగాక.