ശ്രീ വിഷ്ണു സഹസ്രനാമ സ്തോത്രം

വിശ്വം എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സർവ്വമായും പ്രപഞ്ചമായും പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. വിഷ്ണുഃ എന്ന നാമം സകലത്തെയും വ്യാപിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. യജ്ഞങ്ങളിൽ യജ്ഞമന്ത്രങ്ങൾ ഉച്ചരിക്കപ്പെടുന്ന ലക്ഷ്യമായി വഷട്കാരൻ അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഭൂത-ഭവ്യ-ഭവത്-പ്രഭു എന്ന നാമം ഭൂതവും ഭാവിയും വർത്തമാനവും കടന്നുനിൽക്കുന്ന നാഥനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഭൂതകൃത് എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിലെ സകല സത്തകളുടെയും സൃഷ്ടാവും സംഹർത്താവുമായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. ഭൂതഭൃത് എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തെ താങ്ങിനിർത്തുകയും പോഷിപ്പിക്കുകയും ഭരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഭാവഃ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ ശുദ്ധമായ അസ്തിത്വമായി വിളിക്കുന്നു. ഭൂതാത്മാ എന്ന നാമത്തിൽ അവിടുന്ന് സകല ജീവികളുടെയും സത്തയാണ്. ഭൂതഭാവനൻ എന്ന നാമം സകല മൂലഘടകങ്ങളെയും ഉദ്ഭവിപ്പിക്കുകയും വളർത്തുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ മഹത്ത്വപ്പെടുത്തുന്നു.

പൂതാത്മാ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സ്വഭാവം പരിശുദ്ധിയാണെന്ന് പ്രകടമാക്കുന്നു. പരമാത്മാ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ പരമാത്മാവായി സ്തുതിക്കുന്നു. മുക്താനാം പരമാ ഗതിഃ എന്ന നാമം മുക്തരായവരുടെ പരമലക്ഷ്യമായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അവ്യയൻ എന്ന നാമം ക്ഷയമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പുരുഷൻ എന്ന നാമം ശരീരമാകുന്ന പുരത്തിൽ (പുരം) വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സാക്ഷീ എന്ന നാമം സർവ്വതിനെയും സാക്ഷിയായി ദർശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രജ്ഞൻ എന്ന നാമം ക്ഷേത്രത്തെ (ശരീരത്തെ) അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അക്ഷരൻ എന്ന നാമത്തിൽ നശിക്കാത്തവനായി അവിടുന്ന് പ്രകീർത്തിക്കപ്പെടുന്നു.

യോഗഃ എന്ന നാമം യോഗത്തിലൂടെ പ്രാപിക്കാവുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. യോഗവിദാം നേതാ എന്ന നാമം യോഗത്തിൽ സ്ഥിരപ്പെട്ടവരുടെ നാഥനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പ്രധാന-പുരുഷേശ്വരൻ എന്ന നാമം പ്രധാനത്തിന്റെ (പ്രകൃതിയുടെ) യും പുരുഷന്റെ (ജീവന്റെ) യും നാഥനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. നാരസിംഹവപുഃ എന്ന നാമം മനുഷ്യന്റെയും സിംഹത്തിന്റെയും ശരീരങ്ങൾ ചേർന്ന രൂപം ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശ്രീമാൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ മാറിൽ ശ്രീദേവി എന്നും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. കേശവൻ എന്ന നാമം സുന്ദരമായ കേശഭാരമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. പുരുഷോത്തമൻ എന്ന നാമം സകല പുരുഷന്മാരിലും ഉത്തമനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു.

സർവ്വൻ എന്ന നാമം സകല അസ്തിത്വത്തിന്റെയും സർവ്വജ്ഞനായ ഉറവിടമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശർവൻ എന്ന നാമം സംഹാരകനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശിവൻ എന്ന നാമം പരിശുദ്ധനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സ്ഥാണു എന്ന നാമം ഉറച്ചവനും ചലിക്കാത്തവനും മാറ്റമില്ലാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഭൂതാദി എന്ന നാമം സകല മൂലഘടകങ്ങളുടെയും ഉറവിടമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നിധി-അവ്യയൻ എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് പ്രപഞ്ചം ലയിക്കുന്ന, മാറ്റമില്ലാത്തതും നാശമില്ലാത്തതുമായ സത്തയായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സംഭവൻ എന്ന നാമം സ്വന്തം ഇച്ഛയാൽ അവതരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭാവനൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികൾക്കും കർമ്മഫലം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. ഭർത്താ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ അടിത്തറയായി അതിനെ താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പ്രഭവൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ സകല മൂലഘടകങ്ങളും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന ഉറവിടമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രഭു എന്ന നാമം സകല അനുഷ്ഠാനങ്ങളിലും നിപുണനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഈശ്വരൻ എന്ന നാമം അതിരില്ലാത്ത ആധിപത്യവും സകല വസ്തുക്കളുടെയും മേലുള്ള ശക്തിയുമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു.

സ്വയംഭൂഃ എന്ന നാമം ഒരു കാരണവുമില്ലാതെ സ്വയം നിലനിൽക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശംഭുഃ എന്ന നാമം ഭക്തർക്ക് സന്തോഷം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ആദിത്യൻ എന്ന നാമം സൂര്യമണ്ഡലത്തിലെ സ്വർണ്ണവർണ്ണമുള്ള പുരുഷനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പുഷ്കരാക്ഷൻ എന്ന നാമം താമരദളങ്ങളോട് സമാനമായ കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മഹാസ്വനൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ ശബ്ദമായ വേദം ഉദ്ഭവിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അനാദി-നിധനൻ എന്ന നാമം ആരംഭവും അവസാനവുമില്ലാത്ത ഏക അസ്തിത്വമായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ധാതാ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ താങ്ങായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിധാതാ എന്ന നാമം കർമ്മങ്ങളെയും അവയുടെ ഫലങ്ങളെയും സൃഷ്ടിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. ധാതുരുത്തമൻ എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും പരമമായ താങ്ങായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

അപ്രമേയൻ എന്ന നാമം ഒരു പ്രമാണത്താലും അളക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഹൃഷീകേശൻ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ നാഥനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പദ്മനാഭൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഉറവിടമായ താമര നാഭിയിൽ നിൽക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അമരപ്രഭു എന്ന നാമം അമരന്മാരുടെ (ദേവന്മാരുടെ) നാഥനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വിശ്വകർമ്മാവ് എന്ന നാമം സകലമായതെല്ലാം അവിടുത്തെ പ്രവൃത്തികളുടെ ഫലമാണെന്ന് പറയുന്നു. മനുഃ എന്ന നാമം ചിന്തിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ത്വഷ്ടാ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചപ്രളയകാലത്ത് സകല ജീവികളെയും സങ്കോചിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്ഥവിഷ്ഠൻ എന്ന നാമം വലിപ്പത്തിലും ദൃഢതയിലും ഉത്കൃഷ്ടനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. സ്ഥവിരൻ-ധ്രുവൻ എന്ന നാമം ശാശ്വതനും പുരാതനനും മാറ്റമില്ലാത്തവനുമായ ഏകനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

അഗ്രാഹ്യൻ എന്ന നാമം അറിവിന്റെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്ക് ഗ്രഹിക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശാശ്വതൻ എന്ന നാമം എല്ലാക്കാലത്തും നിലനിൽക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കൃഷ്ണൻ എന്ന നാമം സച്ചിദാനന്ദ സ്വരൂപനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ലോഹിതാക്ഷൻ എന്ന നാമം ചുവന്ന കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പ്രതർദനൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചപ്രളയകാലത്ത് സർവ്വതിനെയും സംഹരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. പ്രഭൂതൻ എന്ന നാമം സർവ്വശക്തിയും സർവ്വജ്ഞതയും പോലെയുള്ള അസാധാരണ ഗുണങ്ങളാൽ മഹാനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ത്രി-കകുബ്-ധാമാ എന്ന നാമം ഊർധ്വം, അധഃ, മധ്യം എന്നീ മൂന്ന് ദിക്കുകളുടെയും ആശ്രയമായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. പവിത്രം എന്ന നാമം സകലത്തെയും ശുദ്ധമാക്കുന്നതായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. മംഗളം പരം എന്ന നാമം അത്യന്തം മംഗളകരനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ഈശാനൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും നിയന്ത്രിക്കുകയും ക്രമപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പ്രാണദൻ എന്ന നാമം ജീവശക്തിയായ പ്രാണനെ നൽകുകയും ഉണർത്തുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പ്രാണൻ എന്ന നാമം പരമമായ അസ്തിത്വമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ജ്യേഷ്ഠൻ എന്ന നാമം സകലർക്കും മുമ്പുള്ളവനായി, അവിടുത്തേക്ക് മുമ്പായി ഒന്നുമില്ലാത്തതിനാൽ, അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശ്രേഷ്ഠൻ എന്ന നാമം ഏറ്റവും ഉന്നതമായ സ്തുതിക്ക് അർഹനായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പ്രജാപതി എന്ന നാമം സകല ജീവജാലങ്ങളുടെയും നാഥനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഹിരണ്യഗർഭൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടികർത്താവായ ബ്രഹ്മാവിന്റെയും ആത്മാവായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭൂഗർഭൻ എന്ന നാമം ലോകത്തെ തന്നിൽത്തന്നെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. മാധവൻ എന്ന നാമം മായുടെ (മഹാലക്ഷ്മിയുടെ) ഭർത്താവായി, അല്ലെങ്കിൽ മധുവിദ്യയിലൂടെ അറിയപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. മധുസൂദനൻ എന്ന നാമം മധു എന്ന അസുരനെ സംഹരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ഈശ്വരൻ എന്ന നാമം സർവ്വശക്തനായ സത്തയായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിക്രമി എന്ന നാമം ധീരനായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ധന്വി എന്ന നാമം വില്ലേന്തിയവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മേധാവി എന്ന നാമം സകല ഗ്രന്ഥങ്ങളും ഗ്രഹിക്കാൻ കഴിയുന്ന മഹാബുദ്ധിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വിക്രമൻ എന്ന നാമം സംസാരത്തെ കടന്നവനെന്നോ, ഗരുഡൻ വാഹനമായവനെന്നോ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ക്രമൻ എന്ന നാമം ഭക്തർക്ക് സംസാരസാഗരം കടക്കാൻ കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അനുത്തമൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തേക്കാൾ വലിയവനായി ആരുമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. ദുരാധർഷൻ എന്ന നാമം ആർക്കും കീഴടക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. കൃതജ്ഞൻ എന്ന നാമം ജീവികൾ ചെയ്യുന്ന സകലതും അറിയുന്നവനായും, ലളിതമായ അർപ്പണങ്ങളിൽപ്പോലും സന്തോഷിക്കുന്നവനായും അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. കൃതി എന്ന നാമം മനുഷ്യന്റെ സകല പരിശ്രമങ്ങളിലൂടെ സാധിക്കപ്പെടുന്നതായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ആത്മവാൻ എന്ന നാമം സ്വന്തം മഹത്ത്വത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നവനും മറ്റൊരു ആശ്രയവും ആവശ്യമില്ലാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ പേരെടുത്ത് വിളിക്കുന്നു.

സുരേശൻ എന്ന നാമം സുരന്മാരുടെ (ദേവന്മാരുടെ) നാഥനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശരണം എന്ന നാമം ദുഃഖത്തിലായവരുടെ ദുഃഖം അകറ്റുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശർമ്മൻ എന്ന നാമം പരമാനന്ദസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിശ്വരേതസ് എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ബീജമായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പ്രജാഭവൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളും ഉദ്ഭവിച്ചതിന്റെ ഉറവിടമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അഹഃ എന്ന നാമം പ്രകാശമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സംവത്സരൻ എന്ന നാമം കാലം വിഷ്ണുവിന്റെ ഒരു രൂപമായതിനാൽ, സംവത്സരം (ഒരു വർഷം) എന്ന പേരുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വ്യാലൻ എന്ന നാമം സർപ്പത്തെപ്പോലെ ഗ്രഹിക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിവരിക്കുന്നു. പ്രത്യയൻ എന്ന നാമം പ്രജ്ഞയുടെ (ബോധത്തിന്റെ) സ്വഭാവമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സർവ്വദർശനൻ എന്ന നാമം എല്ലായിടത്തും കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അജൻ എന്ന നാമം ജനനമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സർവ്വേശ്വരൻ എന്ന നാമം സകല നാഥന്മാരുടെയും പരമനാഥനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സിദ്ധൻ എന്ന നാമം തന്റെ സ്വഭാവത്തിൽ എന്നും സ്ഥിരപ്പെട്ടവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സിദ്ധി എന്ന നാമം സകലരിലും ബോധസ്വരൂപമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സർവ്വാദി എന്ന നാമം സകല മൂലഘടകങ്ങളുടെയും ആദ്യകാരണമായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അച്യുതൻ എന്ന നാമം തന്റെ സ്വാഭാവിക സ്വഭാവവും ശക്തികളും ഒരിക്കലും നഷ്ടപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വൃഷാകപി എന്ന നാമം സകല ആഗ്രഹിതവസ്തുക്കളും വർഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അമേയാത്മാ എന്ന നാമം രൂപമോ സ്വഭാവമോ അളക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. സർവ്വയോഗവിനിഃസൃതൻ എന്ന നാമം സകല ബന്ധങ്ങളിൽനിന്നും പൂർണ്ണമായി മുക്തനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

വസു എന്ന നാമം സകല ജീവികളും അവിടുത്തിൽ വസിക്കുന്നവനും അവിടുത്തെ സകല ജീവികളിലും വസിക്കുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വസുമനാഃ എന്ന നാമം മഹത്തായ, ആസക്തിയില്ലാത്ത മനസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സത്യൻ എന്ന നാമം സത്യസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സമാത്മാ എന്ന നാമം സകല ജീവികളോടും ഒരുപോലെ മനസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സമ്മിതൻ എന്ന നാമം അളക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സമൻ എന്ന നാമം എല്ലാക്കാലത്തും ഇളക്കമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അമോഘൻ എന്ന നാമം ഭജനം ഒരിക്കലും വ്യർത്ഥമാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പുണ്ഡരീകാക്ഷൻ എന്ന നാമം താമരദളങ്ങളോട് സമാനമായ കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വൃഷകർമ്മാ എന്ന നാമം ധർമ്മത്തിന് അനുസൃതമായ പ്രവൃത്തികളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വൃഷാകൃതി എന്ന നാമം ധർമ്മത്തിനുവേണ്ടി രൂപം ധരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

രുദ്രൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചപ്രളയകാലത്ത് സകല ജീവികളെയും കരയിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ബഹുശിരസ്സ് എന്ന നാമം എണ്ണമറ്റ ശിരസ്സുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ബഭ്രു എന്ന നാമം ലോകത്തെ ഭരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിശ്വയോനി എന്ന നാമം ലോകത്തിന്റെ കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശുചിശ്രവാഃ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ നാമങ്ങളും മഹത്ത്വങ്ങളും കേൾക്കുന്നതുതന്നെ പവിത്രവും ശുദ്ധീകരണകരവുമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അമൃതൻ എന്ന നാമം മരണമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ശാശ്വതസ്ഥാണു എന്ന നാമം ശാശ്വതനും ഉറച്ച് സ്ഥിരപ്പെട്ടവനും മാറ്റമില്ലാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വരാരോഹൻ എന്ന നാമം തന്റെ മടിത്തട്ട് ഏറ്റവും ഉന്നതമായ അനുഗ്രഹങ്ങൾ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിവരിക്കുന്നു. മഹാതപാഃ എന്ന നാമം മഹത്തായ, ശക്തമായ ജ്ഞാന-തപസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

സർവ്വഗൻ എന്ന നാമം സകലത്തിനും ഭൗതികകാരണമായി സകലത്തിലും വ്യാപിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സർവ്വവിദ്-ഭാനു എന്ന നാമം സർവ്വജ്ഞനും സകലത്തെയും പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വിഷ്വക്സേനൻ എന്ന നാമം അസുരസൈന്യങ്ങൾ മുഴുവൻ ചിതറിപ്പോകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ജനാർദ്ദനൻ എന്ന നാമം ദുഷ്ടരായ മനുഷ്യർക്ക് ദുരിതം വരുത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വേദൻ എന്ന നാമം വേദരൂപമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വേദവിദ് എന്ന നാമം വേദവും അതിന്റെ അർത്ഥവും അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അവ്യംഗൻ എന്ന നാമം സ്വയം പരിപൂർണ്ണനും സകല ന്യൂനതകളിൽനിന്നും മുക്തനുമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വേദാംഗൻ എന്ന നാമം വേദങ്ങൾ അവയവങ്ങളായി നിലകൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വേദവിത് എന്ന നാമം സകല വേദങ്ങളും അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. കവി എന്ന നാമം സകലതും ദർശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ലോകാധ്യക്ഷൻ എന്ന നാമം മുഴുവൻ പ്രപഞ്ചത്തിനും സാക്ഷിയായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സുരാധ്യക്ഷൻ എന്ന നാമം സകല ദിക്കുകളെയും കാക്കുന്ന ദേവതകളുടെ അധിപനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ധർമ്മാധ്യക്ഷൻ എന്ന നാമം ജീവികളുടെ പുണ്യപാപങ്ങൾ നേരിട്ട് ദർശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. കൃതാകൃതൻ എന്ന നാമം കാര്യമായും (ലോകങ്ങളായും) കാരണമായും (അവയുടെ ഉറവിടമായും) ഒരുപോലെ നിലകൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ചതുരാത്മാ എന്ന നാമം സൃഷ്ടി, സ്ഥിതി, സംഹാരം എന്നിവയ്ക്കായി രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ചതുർവ്യൂഹൻ എന്ന നാമം നാലുവിധ അവതാരമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ചതുർദംഷ്ട്രൻ എന്ന നാമം നരസിംഹാവതാരത്തിൽ നാല് കോമ്പല്ലുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ചതുർഭുജൻ എന്ന നാമം നാല് കരങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

ഭ്രാജിഷ്ണു എന്ന നാമം ശുദ്ധമായ പ്രകാശസ്വരൂപനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭോജനം എന്ന നാമം ഭഗവാൻ അനുഭവിക്കുന്ന പ്രകൃതിയെയോ മായയെയോ ആയി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ഭോക്താ എന്ന നാമം പ്രകൃതിയെ അനുഭവിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സഹിഷ്ണു എന്ന നാമം ഹിരണ്യാക്ഷനെപ്പോലുള്ള അസുരന്മാരെ അടക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ജഗദാദിജൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടിയുടെ ആരംഭത്തിൽ ഹിരണ്യഗർഭനായി പ്രകടമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അനഘൻ എന്ന നാമം പാപരഹിതനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വിജയൻ എന്ന നാമം സകല പ്രപഞ്ചത്തിന്മേലും അധികാരമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ജേതാ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെമേലും സ്വാഭാവികമായി വിജയം നേടുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വിശ്വയോനി എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഉറവിടമായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പുനർവസു എന്ന നാമം ജീവികളായി ശരീരങ്ങളിൽ വീണ്ടുംവീണ്ടും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ഉപേന്ദ്രൻ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രന്റെ അനുജനായി ജനിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വാമനൻ എന്ന നാമം കുള്ളന്റെ രൂപത്തിൽ ബലിയോട് ദാനം യാചിച്ചുചെന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പ്രാംശു എന്ന നാമം മഹത്തായ ഉയരമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അമോഘൻ എന്ന നാമം പ്രവൃത്തികൾ ഒരിക്കലും വ്യർത്ഥമാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശുചി എന്ന നാമം അവിടുത്തെ ആരാധിക്കുകയും സ്തുതിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഊർജ്ജിതൻ എന്ന നാമം അനന്തമായ ശക്തിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അതീന്ദ്രൻ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രനെക്കാൾ ഉന്നതനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സംഗ്രഹൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടിക്കപ്പെടാനിരിക്കുന്ന പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ സൂക്ഷ്മരൂപമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സർഗ്ഗൻ എന്ന നാമം തന്നെത്തന്നെ സൃഷ്ടിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ധൃതാത്മാ എന്ന നാമം മാറ്റമില്ലാതെ സ്വഭാവരൂപത്തിൽ എന്നും നിലകൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. നിയമൻ എന്ന നാമം ജീവികളെ അവരവരുടെ സ്ഥാനങ്ങളിൽ നിയോഗിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. യമൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും നിയന്ത്രിക്കുകയും അവയിൽത്തന്നെ വസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

വേദ്യൻ എന്ന നാമം മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ അറിയേണ്ടവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വൈദ്യൻ എന്ന നാമം സകല വിജ്ഞാനശാഖകളും അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സദായോഗി എന്ന നാമം എന്നും ഉള്ളതിനാൽ എന്നും അനുഭവിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വീരഹാ എന്ന നാമം ധർമ്മരക്ഷയ്ക്കായി വീരന്മാരായ അസുരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. മാധവൻ എന്ന നാമം മാ (ജ്ഞാനം) യുടെ നാഥനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മധു എന്ന നാമം തേൻപോലെ ഭഗവാൻ ആനന്ദം നൽകുന്നതിനാൽ തേനായി ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു. അതീന്ദ്രിയൻ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്ക് അറിയാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാമായൻ എന്ന നാമം വലിയ മായാവികളെപ്പോലും മായയിൽ വീഴ്ത്താൻ കഴിവുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. മഹോത്സാഹൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടി, സ്ഥിതി, സംഹാരം എന്നിവയുടെ പ്രവൃത്തിയിൽ എന്നും വ്യാപൃതനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. മഹാബലൻ എന്ന നാമം ബലമുള്ളവരിൽ ഏറ്റവും ശക്തനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

മഹാബുദ്ധി എന്ന നാമം ജ്ഞാനികളിൽ ഏറ്റവും ജ്ഞാനിയായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാവീര്യൻ എന്ന നാമം ഏറ്റവും ശക്തനായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. മഹാശക്തി എന്ന നാമം ബലത്തിന്റെയും കൗശലത്തിന്റെയും മഹത്തായ വിഭവങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. മഹാദ്യുതി എന്ന നാമം അകത്തും പുറത്തും അതിതീവ്രമായി പ്രകാശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അനിർദ്ദേശ്യവപുഃ എന്ന നാമം ഇതാണ് എന്ന് നിർദ്ദേശിക്കാനാകാത്ത രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശ്രീമാൻ എന്ന നാമം സകല വിധത്തിലുമുള്ള മഹത്ത്വമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അമേയാത്മാ എന്ന നാമം അളക്കാനാകാത്ത ബുദ്ധിയുള്ള ചൈതന്യമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാദ്രിധൃക് എന്ന നാമം മന്ദരപർവ്വതവും ഗോവർദ്ധനവും ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

മഹേഷ്വാസൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ വില്ലേന്തിയവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹീഭർത്താ എന്ന നാമം പ്രളയജലത്തിൽ മുങ്ങിയ ഭൂമിയെ ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശ്രീനിവാസൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ മാറിൽ ശ്രീദേവി വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സതാംഗതി എന്ന നാമം സകല സജ്ജനങ്ങൾക്കും ഉന്നതമായ ലക്ഷ്യം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അനിരുദ്ധൻ എന്ന നാമം വിവിധ രൂപങ്ങളിൽ പ്രകടമാകുന്നതിന് ഒരിക്കലും തടസ്സമുണ്ടാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സുരാനന്ദൻ എന്ന നാമം സകല ദേവതകൾക്കും ആനന്ദം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഗോവിന്ദൻ എന്ന നാമം ഗൗ എന്നാൽ വാക്കുകൾ; സകല വാക്കുകളിലും വ്യാപിച്ച് അവയ്ക്ക് ശക്തി നൽകുന്നവൻ എന്ന് അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഗോവിദാം പതി എന്ന നാമം സകല വാക്കുകളുടെയും അവയറിയുന്നവരുടെയും നാഥനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

മരീചി എന്ന നാമം പുണ്യവാന്മാരിൽ പരമമായ ശക്തിയും ഗാംഭീര്യവുമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ദമനൻ എന്ന നാമം അധർമ്മികളെ യമനായി ശിക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ഹംസൻ എന്ന നാമം തന്നെ ധ്യാനിക്കുന്നവരുടെ സംസാരഭയം നീക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സുപർണ്ണൻ എന്ന നാമം ധർമ്മവും അധർമ്മവും എന്ന രൂപത്തിലുള്ള രണ്ട് ചിറകുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഭുജഗോത്തമൻ എന്ന നാമം ഭുജങ്ങളിൽ (കൈകളിൽ, സർപ്പങ്ങളിൽ) സഞ്ചരിക്കുന്നവരിൽ ഉത്തമനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഹിരണ്യനാഭൻ എന്ന നാമം സ്വർണ്ണനാഭിയിൽനിന്ന് സൃഷ്ടികർത്താവായ ബ്രഹ്മാവ് ഉയർന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സുതപാഃ എന്ന നാമം ബദരികാശ്രമത്തിൽ കഠിനതപസ്സ് അനുഷ്ഠിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പദ്മനാഭൻ എന്ന നാമം താമരപോലെ മനോഹരമായ നാഭിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പ്രജാപതി എന്ന നാമം സകല ജീവജാലങ്ങളുടെയും പിതാവായി, അവ അവിടുത്തെ മക്കളായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അമൃത്യു എന്ന നാമം മരണമില്ലാത്തവനായും മരണത്തിന്റെ കാരണമില്ലാത്തവനായും അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സർവ്വദൃക് എന്ന നാമം സ്വന്തം അന്തർലീനമായ ജ്ഞാനത്താൽ സകല ജീവികളുടെയും കർമ്മങ്ങൾ ദർശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സിംഹൻ എന്ന നാമം ഹിംസ (സംഹാരം) ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സന്ധാതാ എന്ന നാമം ജീവികളെ അവരുടെ കർമ്മഫലങ്ങളോട് ഒന്നിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സന്ധിമാൻ എന്ന നാമം കർമ്മഫലങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നവൻതന്നെയായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സ്ഥിരൻ എന്ന നാമം എപ്പോഴും ഒരേ സ്വഭാവമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അജൻ എന്ന നാമം ഭക്തരുടെ ഹൃദയങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നവനോ അസുരന്മാരെ നശിപ്പിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ദുർമ്മർഷണൻ എന്ന നാമം അസുരന്മാർക്ക് സഹിക്കാനാകാത്ത ശക്തിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശാസ്താ എന്ന നാമം ശാസ്ത്രങ്ങളിലൂടെ സകലത്തെയും ഉപദേശിക്കുകയും നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വിശ്രുതാത്മാ എന്ന നാമം സത്യം, ജ്ഞാനം തുടങ്ങിയ സൂചകപദങ്ങളിലൂടെ വിശേഷമായി അറിയപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സുരാരിഹാ എന്ന നാമം സുരന്മാരുടെ (ദേവന്മാരുടെ) ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു.

ഗുരു എന്ന നാമം ഏറ്റവും മഹാനായ ആചാര്യനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഗുരുതമൻ എന്ന നാമം സകല വിജ്ഞാനശാഖകളുടെയും ആചാര്യനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ധാമ എന്ന നാമം പരമപ്രകാശമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സത്യൻ എന്ന നാമം സത്യമെന്ന പുണ്യമായി മൂർത്തീഭവിച്ചവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സത്യപരാക്രമൻ എന്ന നാമം പരാജയമില്ലാത്ത വീരത്വമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. നിമിഷൻ എന്ന നാമം യോഗനിദ്രയിൽ കണ്ണുകൾ അടഞ്ഞിരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അനിമിഷൻ എന്ന നാമം എന്നും ഉണർന്നിരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സ്രഗ്വീ എന്ന നാമം പഞ്ചഭൂതങ്ങൾ കോർത്ത വൈജയന്തി മാല ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വാചസ്പതിഃ-ഉദാരധീഃ എന്ന നാമം വാക്കിന് (വിജ്ഞാനത്തിന്) നാഥനും വിശാലബുദ്ധിയുമായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

അഗ്രണീഃ എന്ന നാമം മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവരെ ഏറ്റവും ഉന്നതമായ പദത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഗ്രാമണീഃ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും സമൂഹത്തിന്മേൽ അധികാരമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശ്രീമാൻ എന്ന നാമം സകലത്തെക്കാളും ഏറെ തേജസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ന്യായൻ എന്ന നാമം അറിവിന്റെ എല്ലാ മാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്ന ഒരുമയായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നേതാ എന്ന നാമം ഈ ഭവിക്കുന്ന ലോകത്തെ ചലിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സഹസ്രമൂർദ്ധാ എന്ന നാമം ആയിരം (അനന്തമായ) ശിരസ്സുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സമീരണൻ എന്ന നാമം ശ്വാസരൂപത്തിൽ എല്ലാ ജീവികളെയും പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വിശ്വാത്മാ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ആത്മാവായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സഹസ്രാക്ഷൻ എന്ന നാമം ആയിരം (അനന്തമായ) കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സഹസ്രപാത് എന്ന നാമം ആയിരം (അനന്തമായ) പാദങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

ആവർത്തനൻ എന്ന നാമം സംസാരചക്രം എന്ന ലോകജീവിതത്തിന്റെ ചക്രത്തിൽ വട്ടംചുറ്റിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നിവൃത്താത്മാ എന്ന നാമം സംസാരബന്ധത്താൽ സ്പർശിക്കപ്പെടാത്ത സ്വരൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സംവൃതൻ എന്ന നാമം സർവ്വത്തെയും മറയ്ക്കുന്ന അവിദ്യ (അജ്ഞാനം) യാൽ മൂടപ്പെട്ടവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സമ്പ്രമർദ്ദനൻ എന്ന നാമം വിഭൂതികളിലൂടെ (രുദ്രൻ, യമൻ തുടങ്ങിയ ശക്തിപ്രകടനങ്ങളിലൂടെ) സകല ജീവികൾക്കും സംഹാര പ്രഹരം ഏൽപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അഹഃ-സംവർത്തകൻ എന്ന നാമം സൂര്യനായി പകലിന്റെയും രാത്രിയുടെയും ക്രമം നിയന്ത്രിക്കുന്ന നാഥനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വഹ്നി എന്ന നാമം യജ്ഞങ്ങളിൽ ദേവന്മാർക്കുള്ള ഹവിസ്സുകൾ വഹിക്കുന്ന അഗ്നിയായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അനിലൻ എന്ന നാമം സ്ഥിരമായ വാസസ്ഥലമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ധരണീധരൻ എന്ന നാമം ലോകങ്ങളെയും ആദിശേഷനെയും ദിക്കാനകളെയും മറ്റും താങ്ങിനിർത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

സുപ്രസാദൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ പ്രസാദം അതുല്യമായി അത്ഭുതകരമാണെന്ന് പ്രകടമാക്കുന്നു; അവിടുത്തെ ഉപദ്രവിക്കാൻ ശ്രമിച്ച ശിശുപാലൻ തുടങ്ങിയവർക്കും മോക്ഷം നൽകുന്നതിനാൽ. പ്രസന്നാത്മാ എന്ന നാമം രജോഗുണത്താലോ തമോഗുണത്താലോ ഒരിക്കലും മലിനമാകാത്ത മനസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വിശ്വധൃക് എന്ന നാമം തന്റെ ശക്തിയാൽ പ്രപഞ്ചത്തെ ധരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിശ്വഭുക് എന്ന നാമം ലോകങ്ങളെ ഭക്ഷിക്കുന്നവനും അനുഭവിക്കുന്നവനും സംരക്ഷിക്കുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വിഭു എന്ന നാമം വിവിധ രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സത്കർത്താ എന്ന നാമം ഗുണങ്ങൾ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സത്കൃതൻ എന്ന നാമം ആദരത്തിന് അർഹരായവരാലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സാധു എന്ന നാമം നീതിക്കനുസൃതമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ജഹ്നു എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് സകല ജീവികളെയും തന്നിൽത്തന്നെ ലയിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. നാരായണൻ എന്ന നാമം നര എന്നാൽ ആത്മാവ്; സകല ജീവികളിലും വസിക്കുന്നവനായ നാരായണനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നരൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും നയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു; നിത്യനായ പരമാത്മാവ് നരൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.

അസംഖ്യേയൻ എന്ന നാമം സംഖ്യയോ നാമരൂപഭേദങ്ങളോ ഇല്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അപ്രമേയാത്മാ എന്ന നാമം ഏതെങ്കിലും പ്രമാണത്താൽ ഗ്രഹിക്കാനാകാത്ത സ്വഭാവമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വിശിഷ്ടൻ എന്ന നാമം എല്ലാറ്റിനെയും മറികടക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശിഷ്ടകൃത് എന്ന നാമം സകലത്തിനും ആജ്ഞ നൽകുന്നവനോ ശിഷ്ടരായ സജ്ജനങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശുചി എന്ന നാമം പരിശുദ്ധനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സിദ്ധാർത്ഥൻ എന്ന നാമം ലക്ഷ്യം എപ്പോഴും സഫലമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സിദ്ധസങ്കല്പൻ എന്ന നാമം സങ്കല്പങ്ങൾ എപ്പോഴും സാധിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സിദ്ധിദൻ എന്ന നാമം അധികാരത്തിനനുസരിച്ച് സാധനകൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നവർക്കെല്ലാം സിദ്ധി നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സിദ്ധിസാധനൻ എന്ന നാമം അതിന് അർഹതയുള്ള പ്രവൃത്തികൾക്ക് സാഫല്യം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

വൃഷാഹി എന്ന നാമം ധർമ്മത്തിന്റെ ഉടമയായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വൃഷഭൻ എന്ന നാമം ഭക്തർ പ്രാർത്ഥിക്കുന്നതെല്ലാം വർഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വിഷ്ണു എന്ന നാമം സകലത്തെയും വ്യാപിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വൃഷപർവ്വൻ എന്ന നാമം പരമപദം പ്രാപിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് ധർമ്മസ്വരൂപമായ പടികളായി (പർവ്വങ്ങളായി) വ്രതങ്ങൾ നൽകിയവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വൃഷോദരൻ എന്ന നാമം ഉദരത്തിൽനിന്ന് സന്താനങ്ങൾ വർഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വർദ്ധനൻ എന്ന നാമം തന്റെ ഭക്തരുടെ ആനന്ദം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വർദ്ധമാനൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചരൂപത്തിൽ പെരുകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വിവിക്തൻ എന്ന നാമം സ്പർശിക്കപ്പെടാത്തവനും ബാധിക്കപ്പെടാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ശ്രുതിസാഗരൻ എന്ന നാമം ശ്രുതികളുടെയും വേദവാക്യങ്ങളുടെയും പ്രവാഹം ചെന്നുചേരുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

സുഭുജൻ എന്ന നാമം ലോകങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്ന ഉത്തമമായ ഭുജങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ദുർദ്ധരൻ എന്ന നാമം മറ്റാർക്കും ചെയ്യാനാകാത്ത, പ്രപഞ്ചത്തെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വാഗ്മി എന്ന നാമം വേദം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന വാക്കുകൾ പുറപ്പെടുന്ന ഉറവിടമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മഹേന്ദ്രൻ എന്ന നാമം സകല ദേവന്മാരുടെയും ദൈവമായ മഹാനാഥൻ, പരമപുരുഷനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വസുദൻ എന്ന നാമം സമ്പത്ത് നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വസുഃ എന്ന നാമം തന്നെ വസുവായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നൈകരൂപൻ എന്ന നാമം പ്രത്യേകമായ ഒരു രൂപത്തിൽ ഒതുങ്ങാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ബൃഹദ്രൂപൻ എന്ന നാമം വരാഹം പോലെയുള്ള രഹസ്യരൂപങ്ങൾ സ്വീകരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ശിപിവിഷ്ടൻ എന്ന നാമം ശിപി എന്നാൽ പശു; യജ്ഞമായി പശുക്കളിൽ വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രകാശനൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

ഓജസ്-തേജോ-ദ്യുതി-ധരൻ എന്ന നാമം ശക്തി, വീര്യം, തേജസ്സ് എന്നിവ ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പ്രകാശാത്മാ എന്ന നാമം തേജസ്സാർന്ന രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പ്രതാപനൻ എന്ന നാമം സൂര്യനെപ്പോലുള്ള ശക്തിപ്രകടനങ്ങളിലൂടെ ലോകത്തെ ചൂടുപിടിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ജ്ഞാനം എന്ന നാമം ധർമ്മം, ജ്ഞാനം, വൈരാഗ്യം തുടങ്ങിയ ഗുണങ്ങളാൽ സമ്പന്നനായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സ്പഷ്ടാക്ഷരൻ എന്ന നാമം ഭഗവാന്റെ പ്രകടമായ നാദമായ ഓംകാരം സ്പഷ്ടം അഥവാ ഉച്ചസ്വരമുള്ളതിനാൽ ആ പേരുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മന്ത്രൻ എന്ന നാമം ഋക്ക്, സാമം, യജുസ്സ് തുടങ്ങിയ മന്ത്രങ്ങളായി പ്രകടമാകുന്നവനോ മന്ത്രങ്ങളാൽ അറിയപ്പെടുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ചന്ദ്രാംശു എന്ന നാമം ചന്ദ്രപ്രകാശം സൂര്യതാപത്താൽ വെന്തുരുകുന്ന മനുഷ്യർക്ക് ആശ്വാസം നൽകുന്നതുപോലെ സംസാരതാപമേൽക്കുന്നവർക്ക് ആശ്വാസവും അഭയവും നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഭാസ്കര-ദ്യുതി എന്ന നാമം സൂര്യന്റെ തേജസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

അമൃതാംശൂദ്ഭവൻ എന്ന നാമം പാലാഴി കടയുമ്പോൾ അമൃതാംശുവായ ചന്ദ്രൻ ഉദ്ഭവിച്ച പരമാത്മാവായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭാനു എന്ന നാമം പ്രകാശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശശബിന്ദു എന്ന നാമം മുയലിന്റെ അടയാളമുള്ളവൻ, അതായത് ചന്ദ്രൻ, എന്നർത്ഥമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സുരേശ്വരൻ എന്ന നാമം സകല ദേവന്മാരുടെയും നന്മ ചെയ്യുന്നവരുടെയും നാഥനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഔഷധം എന്ന നാമം സംസാരമാകുന്ന മഹാരോഗത്തിനുള്ള ഔഷധമായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ജഗതഃ സേതു എന്ന നാമം സംസാരസാഗരം കടക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന സേതുവായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സത്യ-ധർമ്മ-പരാക്രമൻ എന്ന നാമം ധർമ്മം, സർവ്വജ്ഞത, ശക്തി തുടങ്ങിയ ഗുണങ്ങളെല്ലാം സത്യമായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ഭൂത-ഭവ്യ-ഭവൻ-നാഥൻ എന്ന നാമം ഭൂതകാലത്തിലും ഭാവിയിലും വർത്തമാനത്തിലുമുള്ള സകല ജീവികൾക്കും നാഥനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പവനൻ എന്ന നാമം ശുദ്ധീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പാവനൻ എന്ന നാമം ചലനത്തിന് കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അനലൻ എന്ന നാമം പ്രാണനെ തന്നെത്തന്നെയായി തിരിച്ചറിയുന്നതിനാൽ ജീവാത്മാവ് അനലൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. കാമഹാ എന്ന നാമം മോക്ഷാന്വേഷികളിൽ ആഗ്രഹസ്വഭാവത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. കാമകൃത് എന്ന നാമം ശുദ്ധമനസ്സുള്ള ഭക്തരുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കാന്തൻ എന്ന നാമം അത്യന്തം സുന്ദരനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. കാമൻ എന്ന നാമം ജീവിതത്തിന്റെ നാല് പരമലക്ഷ്യങ്ങൾ നേടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ അന്വേഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. കാമപ്രദൻ എന്ന നാമം ഭക്തരുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ ഉദാരമായി നിറവേറ്റുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രഭു എന്ന നാമം സകലത്തെയും അതിശയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

യുഗാദികൃത് എന്ന നാമം യുഗം മുതലായ കാലവിഭാഗങ്ങളുടെ കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. യുഗാവർത്തൻ എന്ന നാമം കാലരൂപത്തിൽ സത്യയുഗം മുതലായ നാല് യുഗങ്ങളുടെ ആവർത്തനത്തിന് കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. നൈകമായൻ എന്ന നാമം ഒന്നു മാത്രമല്ല, അനേകം മായാരൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കാൻ കഴിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മഹാശനൻ എന്ന നാമം കൽപ്പാന്തത്തിൽ സകലത്തെയും ഭക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അദൃശ്യൻ എന്ന നാമം അഞ്ച് ജ്ഞാനേന്ദ്രിയങ്ങളിൽ ഒന്നിനും ഗ്രഹിക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വ്യക്തരൂപൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചമെന്ന സ്ഥൂലരൂപം വ്യക്തമായി ദർശിക്കാനാകുന്നതിനാൽ ആ പേരുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സഹസ്രജിത് എന്ന നാമം യുദ്ധത്തിൽ ദേവന്മാരുടെ അനേകം ശത്രുക്കളെ ജയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അനന്തജിത് എന്ന നാമം സകല ശക്തികളും ഉള്ളതിനാൽ എല്ലാക്കാലത്തും സകലത്തിന്മേലും വിജയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ഇഷ്ടൻ എന്ന നാമം പരമാനന്ദസ്വരൂപനായതിനാൽ സകലർക്കും പ്രിയനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അവിശിഷ്ടൻ എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും ഉള്ളിൽ വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശിഷ്ടേഷ്ടൻ എന്ന നാമം ശിഷ്ടരായ ജ്ഞാനികൾക്ക് പ്രിയനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശിഖണ്ഡീ എന്ന നാമം ശിഖണ്ഡം എന്നാൽ മയിൽപ്പീലി; ഗോപാലരൂപം സ്വീകരിച്ചപ്പോൾ കിരീടാലങ്കാരമായി അത് ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നഹുഷൻ എന്ന നാമം 'നഹ്' എന്ന ധാതു ബന്ധനത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ മായയാൽ സകല ജീവികളെയും ബന്ധിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വൃഷൻ എന്ന നാമം ധർമ്മസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ക്രോധഹാ എന്ന നാമം സജ്ജനങ്ങളിലെ കോപം നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ക്രോധകൃത്-കർത്താ എന്ന നാമം ദുഷ്ടരിൽ കോപം ഉണർത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിശ്വബാഹു എന്ന നാമം സകലരുടെയും താങ്ങായവനോ സകല ജീവികളെയും കൈകളാക്കിയവനോ ആയി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. മഹീധരൻ എന്ന നാമം മഹി എന്നാൽ ഭൂമിയും ആരാധനയും ആണ്; ഭൂമിയെ താങ്ങുന്നവനോ സകല ആരാധനാരൂപങ്ങളും സ്വീകരിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

അചുതൻ എന്ന നാമം ജനനം മുതലായ ആറ് വികാരങ്ങളില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പ്രഥിതൻ എന്ന നാമം ലോകസൃഷ്ടി മുതലായ പ്രവൃത്തികളാൽ പ്രസിദ്ധനായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പ്രാണൻ എന്ന നാമം ഹിരണ്യഗർഭനായി സകല ജീവികൾക്കും പ്രാണൻ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രാണദൻ എന്ന നാമം ദേവന്മാർക്കും അസുരന്മാർക്കും ശക്തിയായ പ്രാണൻ നൽകുകയും അത് പിൻവലിച്ച് അവരെ സംഹരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വാസവാനുജൻ എന്ന നാമം വാമനാവതാരത്തിൽ ഇന്ദ്രന്റെ (വാസവന്റെ) അനുജനായി ജനിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അപാം നിധി എന്ന നാമം ജലത്തിന്റെ സമൂഹമായ സമുദ്രം എന്ന് അർത്ഥമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അധിഷ്ഠാനം എന്ന നാമം സകലത്തിനും ആസനമായും ആശ്രയമായും അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അപ്രമത്തൻ എന്ന നാമം കർമ്മഫലങ്ങൾ അർഹതയുള്ളവർക്ക് നൽകുന്നതിൽ എപ്പോഴും ജാഗ്രതയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പ്രതിഷ്ഠിതൻ എന്ന നാമം സ്വന്തം മഹത്ത്വത്തിൽ താങ്ങപ്പെട്ടും സ്ഥിരപ്പെട്ടും നിൽക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

സ്കന്ദൻ എന്ന നാമം വായുപോലെ സകലത്തെയും ഓടിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്കന്ദധരൻ എന്ന നാമം സ്കന്ദം അഥവാ ധർമ്മത്തിന്റെ പാത താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ധുര്യൻ എന്ന നാമം ജനനം മുതലായ രൂപങ്ങളിൽ സകല ജീവികളുടെയും ഭാരം വഹിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വരദൻ എന്ന നാമം വരങ്ങൾ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വായുവാഹനൻ എന്ന നാമം അവഹൻ മുതലായ ഏഴ് വായുക്കളെ (അന്തരീക്ഷ പ്രവാഹങ്ങളെ) സ്പന്ദിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വാസുദേവൻ എന്ന നാമം വസുവും ദേവനും ആയവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ബൃഹദ്ഭാനു എന്ന നാമം മഹത്തായ പ്രകാശമായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ആദിദേവൻ എന്ന നാമം സകല ദേവന്മാരുടെയും ഉറവിടമായ ദിവ്യനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പുരന്ദരൻ എന്ന നാമം ദേവന്മാരുടെ ശത്രുക്കളുടെ നഗരങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അശോകൻ എന്ന നാമം ദുഃഖം, മോഹം, വിശപ്പ്, ദാഹം, ജനനം, മരണം എന്നീ ആറ് ദോഷങ്ങളില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. താരണൻ എന്ന നാമം സംസാരസാഗരത്തിൽനിന്ന് ജീവികളെ ഉയർത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. താരൻ എന്ന നാമം ഗർഭവാസം, ജനനം, വാർദ്ധക്യം, മരണം മുതലായവയുടെ ഭയത്തിൽനിന്ന് ജീവികളെ മോചിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശൂരൻ എന്ന നാമം മഹാപരാക്രമിയായി, അതായത് ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം എന്നീ നാല് പരമപുരുഷാർത്ഥങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശൗരി എന്ന നാമം ശൂരന്റെ പുത്രനായ കൃഷ്ണനായി (വസുദേവന്റെ പുത്രൻ, ശൂരന്റെ പൗത്രൻ) ജനിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ജനേശ്വരൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും നാഥനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അനുകൂലൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും ആത്മാവായതിനാൽ എല്ലാവർക്കും അനുകൂലനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു; ആരും സ്വയം എതിരായി പ്രവർത്തിക്കില്ലല്ലോ. ശതാവർത്തൻ എന്ന നാമം പല അവതാരങ്ങൾ സ്വീകരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പദ്മീ എന്ന നാമം കൈകളിൽ പദ്മം (താമര) ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു. പദ്മനിഭേക്ഷണൻ എന്ന നാമം താമരയോട് സമാനമായ കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

പദ്മനാഭൻ എന്ന നാമം ഹൃദയപദ്മത്തിന്റെ മധ്യഭാഗമായ നാഭിയിൽ വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അരവിന്ദാക്ഷൻ എന്ന നാമം അരവിന്ദം അഥവാ താമരയോട് സമാനമായ കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പദ്മഗർഭൻ എന്ന നാമം ഹൃദയപദ്മത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ ആരാധനയ്ക്ക് യോഗ്യനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ശരീരഭൃത് എന്ന നാമം അന്നത്തിന്റെയും പ്രാണന്റെയും രൂപത്തിൽ ജീവികളുടെ ശരീരങ്ങളെ താങ്ങി ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മഹർദ്ധി എന്ന നാമം അപാരമായ ഋദ്ധി (സമൃദ്ധി) ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഋദ്ധൻ എന്ന നാമം ലോകരൂപത്തിൽ നിൽക്കുന്നവനായി ദർശിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വൃദ്ധാത്മാ എന്ന നാമം ശരീരമോ ആത്മാവോ പുരാതനമായ വൃദ്ധനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാക്ഷൻ എന്ന നാമം രണ്ടോ അനേകമോ തേജസ്വിയായ കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഗരുഡധ്വജൻ എന്ന നാമം ഗരുഡനെ കൊടിയായി ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

അതുലൻ എന്ന നാമം മറ്റൊന്നിനോടും ഉപമിക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശരഭൻ എന്ന നാമം നശ്വരമായതിനാൽ ശരീരം 'ശര' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു എന്ന് സ്തുതിക്കുന്നു. ഭീമൻ എന്ന നാമം എല്ലാവരും ഭയപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സമയജ്ഞൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടി, സ്ഥിതി, സംഹാരം എന്നിവയുടെ സമയം അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഹവിർഹരി എന്ന നാമം യജ്ഞങ്ങളിൽ ഹവിസ്സിന്റെ ഭാഗം സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സർവ്വലക്ഷണലക്ഷണ്യൻ എന്ന നാമം സകല ജ്ഞാനമാർഗ്ഗങ്ങളിലൂടെയും ലഭിക്കുന്ന പരമജ്ഞാനമായ പരമാത്മാവായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ലക്ഷ്മീവാൻ എന്ന നാമം മാറിൽ ലക്ഷ്മീദേവി എപ്പോഴും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സമിതിഞ്ജയൻ എന്ന നാമം സമിതി അഥവാ യുദ്ധത്തിൽ വിജയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

വിക്ഷരൻ എന്ന നാമം ക്ഷരം അഥവാ നാശമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. രോഹിതൻ എന്ന നാമം രോഹിതം എന്ന ഒരിനം മത്സ്യരൂപം സ്വീകരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. മാർഗ്ഗൻ എന്ന നാമം മോക്ഷം തേടുന്നവർ അന്വേഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഹേതു എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ നിമിത്തകാരണവും ഉപാദാനകാരണവും ആയവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ദാമോദരൻ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹം മുതലായ ശിക്ഷണങ്ങളാൽ അത്യന്തം കരുണയുള്ള മനസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സഹൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും കീഴടക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹീധരൻ എന്ന നാമം പർവ്വതരൂപത്തിൽ ഭൂമിയെ താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. മഹാഭാഗൻ എന്ന നാമം സ്വന്തം ഇച്ഛയാൽ ശരീരം സ്വീകരിച്ച് പരമമായ ആനന്ദങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വേഗവാൻ എന്ന നാമം അതിവേഗമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അമിതാശനൻ എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് സകല ലോകങ്ങളെയും ഭക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

ഉദ്ഭവൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടിയുടെ ഭൗതികകാരണമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ക്ഷോഭണൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടിയുടെ സമയത്ത് പ്രകൃതിയിലൂടെ പുരുഷനിൽ പ്രവേശിച്ച് ചലനമുണ്ടാക്കിയവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ദേവൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടിയിലൂടെയും മറ്റ് പ്രപഞ്ചപ്രവൃത്തികളിലൂടെയും സ്വയം ക്രീഡിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശ്രീഗർഭൻ എന്ന നാമം ഉദരത്തിൽ (ഗർഭത്തിൽ) ശ്രീ അഥവാ സംസാരമെന്ന അവിടുത്തെ തനതായ പ്രകടനം നിലനിൽക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പരമേശ്വരൻ എന്ന നാമം പരമം എന്നാൽ ഉത്കൃഷ്ടൻ; ഈശ്വരൻ എന്നാൽ സകല ജീവികളുടെമേലും ആധിപത്യമുള്ളവൻ എന്ന് ഘോഷിക്കുന്നു. കാരണം എന്ന നാമം ഈ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ സൃഷ്ടിയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനഘടകമായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. കാരണം എന്ന നാമം മറ്റുള്ളവരെ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്ന കാരണമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കർത്താ എന്ന നാമം സ്വതന്ത്രനും അതിനാൽ സ്വയം യജമാനനുമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വികർത്താ എന്ന നാമം ഈ അദ്വിതീയമായ പ്രപഞ്ചം സൃഷ്ടിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഗഹനൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സ്വഭാവവും മഹത്ത്വവും പ്രവൃത്തികളും ആർക്കും അറിയാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഗുഹൻ എന്ന നാമം മായയുടെ ശക്തിയാൽ സ്വന്തം സ്വഭാവം മറയ്ക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

വ്യവസായൻ എന്ന നാമം പൂർണ്ണമായും ജ്ഞാനസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വ്യവസ്ഥാനൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ക്രമബദ്ധമായ നിയന്ത്രണം ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സാംസ്ഥാനൻ എന്ന നാമം പ്രളയാവസ്ഥകളിൽ സകല ജീവികളും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സ്ഥാനദൻ എന്ന നാമം കർമ്മത്തിനനുസരിച്ച് ധ്രുവനെപ്പോലുള്ളവർക്ക് അവരവരുടെ പദവി നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ധ്രുവൻ എന്ന നാമം നശിക്കാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. പരർദ്ധി എന്ന നാമം ഇത്ര ഉന്നതമായ ഐശ്വര്യാധിപത്യം ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പരമസ്പഷ്ടൻ എന്ന നാമം 'പര' അഥവാ അത്യന്തം മഹത്തായ 'മ' (ലക്ഷ്മി) വസിക്കുന്നവനോ, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരാളുടെ സഹായമില്ലാതെ സകല ജീവികളിലും ഉത്തമനായവനോ ആയി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. തുഷ്ടൻ എന്ന നാമം പരമമായതിന്റെ സ്വഭാവമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പുഷ്ടൻ എന്ന നാമം സകലത്തിലും നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശുഭേക്ഷണൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ ഈക്ഷണം അഥവാ ദൃഷ്ടി സകല ജീവികൾക്കും മംഗളം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു; മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് മോക്ഷവും അതിനെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് ഭോഗങ്ങളും നൽകുകയും സംശയങ്ങൾ നീക്കി ഹൃദയത്തിലെ കെട്ടുകൾ മുറിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവൻ.

രാമൻ എന്ന നാമം യോഗികൾ ആനന്ദം കണ്ടെത്തുന്ന, എന്നും ആനന്ദസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിരാമൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും വിരാമം അഥവാ അവസാനം സംഭവിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വിരജൻ എന്ന നാമം ഭോഗാഭിലാഷം നിലച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മാർഗ്ഗൻ എന്ന നാമം മാർഗ്ഗമായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. നേയൻ എന്ന നാമം ആത്മസാക്ഷാത്കാരത്തിലൂടെ ജീവനെ പരമാത്മാവിലേക്ക് നയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നയൻ എന്ന നാമം ആത്മീയപ്രകാശരൂപത്തിൽ നയിക്കുന്ന നേതാവായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അനയൻ എന്ന നാമം തനിക്ക് മറ്റൊരു നേതാവില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വീരൻ എന്ന നാമം ധീരനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശക്തിമതാം ശ്രേഷ്ഠൻ എന്ന നാമം ബ്രഹ്മാവ് തുടങ്ങിയ എല്ലാ ശക്തിമാന്മാരിലും ഏറ്റവും ശക്തനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ധർമ്മൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളെയും താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ധർമ്മവിദുത്തമൻ എന്ന നാമം ധർമ്മം അറിയുന്നവരിൽ ഉത്തമനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു; ശ്രുതികളും സ്മൃതികളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന സകല ശാസ്ത്രങ്ങളും അവിടുത്തെ കൽപ്പനകളാകുന്നതിനാൽ.

വൈകുണ്ഠൻ എന്ന നാമം വിവിധ വിഭാഗങ്ങളെ ഒന്നിച്ചുചേർക്കുന്നത് വികുണ്ഠം; അത് ചെയ്യുന്നവൻ വൈകുണ്ഠൻ എന്ന് ഘോഷിക്കുന്നു. പുരുഷൻ എന്ന നാമം എല്ലാറ്റിനും മുമ്പേ നിലനിന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പ്രാണൻ എന്ന നാമം ക്ഷേത്രജ്ഞനായി (ശരീരത്തിലറിയുന്നവനായി) ജീവിക്കുന്നവനോ പ്രാണൻ എന്ന ജീവശക്തിയായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രാണദൻ എന്ന നാമം ജീവൻ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പ്രണവൻ എന്ന നാമം ഓം എന്ന മന്ത്രത്താൽ സ്തുതിക്കപ്പെടുന്നവനോ, സാഷ്ടാംഗം പ്രണമിക്കപ്പെടുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. പൃഥു എന്ന നാമം സ്വയം ലോകമായി വികസിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഹിരണ്യഗർഭൻ എന്ന നാമം ബ്രഹ്മാവ് ജനിച്ച സ്വർണ്ണവർണ്ണമുള്ള അണ്ഡത്തിന്റെ കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശത്രുഘ്നൻ എന്ന നാമം ദേവന്മാരുടെ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വ്യാപ്തൻ എന്ന നാമം കാരണമെന്ന നിലയിൽ സകല കാര്യങ്ങളിലും വ്യാപിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വായുഃ എന്ന നാമം തന്റെ ഭക്തരിലേക്ക് ചലിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അധോക്ഷജൻ എന്ന നാമം തന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവത്തിൽനിന്ന് ഒരിക്കലും അധഃപതിക്കാത്തതിനാൽ അധോക്ഷജൻ എന്ന് അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു.

ഋതു എന്ന നാമം ഋതു (കാലം) എന്ന വാക്കാൽ സൂചിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന കാലസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സുദർശനൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ ദർശനം അഥവാ ജ്ഞാനം ഏറ്റവും മംഗളകരമായ ഫലമായ മോക്ഷം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കാലൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും അളന്ന് പരിധി നിശ്ചയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പരമേഷ്ഠി എന്ന നാമം ഹൃദയാകാശത്തിൽ തന്റെ പരമമഹത്ത്വത്തിൽ വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പരിഗ്രഹൻ എന്ന നാമം എല്ലായിടത്തും ഉള്ളതിനാൽ അവനിൽ അഭയം തേടുന്നവർ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും പിടിച്ചുകൊള്ളുന്നവനോ, ഭക്തർ അർപ്പിക്കുന്ന ഹവിസ്സുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഉഗ്രൻ എന്ന നാമം സൂര്യനെപ്പോലുള്ള ജീവികൾക്കും ഭയകാരണമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സംവത്സരൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ദക്ഷൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചരൂപത്തിൽ വളർച്ച പ്രാപിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വിശ്രാമൻ എന്ന നാമം വിവിധ ക്ലേശങ്ങളുടെ തിരമാലകളുള്ള സംസാരസാഗരത്തിൽനിന്ന്, വിശപ്പ്, ദാഹം മുതലായ ദുരിതങ്ങളിൽനിന്നും, അവിദ്യ, അഹങ്കാരം, മോഹം മുതലായ ബുദ്ധിമുട്ടുകളിൽനിന്നും ആശ്വാസം തേടുന്നവർക്ക് വിശ്രമമായ മോക്ഷം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിശ്വദക്ഷിണൻ എന്ന നാമം എല്ലാവരെക്കാളും നിപുണനായവനോ, സകലത്തിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവനോ ആയി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

വിസ്താരൻ എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളും പ്രകടമാകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്ഥാവരസ്ഥാണു എന്ന നാമം ഉറച്ച് സ്ഥിരപ്പെട്ടവൻ സ്ഥാവരം; ഭൂമി പോലുള്ള ദീർഘകാല വസ്തുക്കൾ സ്ഥാണുവിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; രണ്ടും ഭഗവാൻതന്നെയാണ് എന്ന് വാഴ്ത്തുന്നു. പ്രമാണം എന്ന നാമം ശുദ്ധബോധത്തിന്റെ സ്വഭാവമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ബീജമവ്യയം എന്ന നാമം സംസാരത്തിന്റെ ബീജമോ കാരണമോ ആയവനായി, സ്വയം ഒരു മാറ്റവും കൂടാതെ, അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അർത്ഥൻ എന്ന നാമം ആനന്ദസ്വരൂപനായതിനാൽ എല്ലാവരും അന്വേഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അനർത്ഥൻ എന്ന നാമം സ്വയം പൂർണ്ണനായതിനാൽ മറ്റൊരു അർത്ഥമോ ലക്ഷ്യമോ അന്വേഷിക്കേണ്ടാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മഹാകോശൻ എന്ന നാമം അന്നമയം, പ്രാണമയം തുടങ്ങിയ മഹത്തായ കോശങ്ങൾ മറയായി ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാഭോഗൻ എന്ന നാമം ആനന്ദമാകുന്ന മഹത്തായ ഭോഗ്യസ്രോതസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. മഹാധനൻ എന്ന നാമം തന്റെ ഭോഗത്തിനായി സകല പ്രപഞ്ചത്തെയും ധനമായി ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

അനിർവിണ്ണൻ എന്ന നാമം സ്വയം പൂർണ്ണനായതിനാൽ ഒരിക്കലും അലസനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്ഥവിഷ്ഠൻ എന്ന നാമം വിശ്വപുരുഷരൂപമായതിനാൽ വലിയ അളവുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. അഭൂഃ എന്ന നാമം ജനനമില്ലാത്തവനോ അസ്തിത്വമില്ലാത്തവനോ ആയി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ധർമ്മയൂപൻ എന്ന നാമം യജ്ഞപശു യൂപത്തിൽ ബന്ധിക്കപ്പെടുന്നതുപോലെ, അവിടുത്തെതന്നെ ആരാധനാരൂപങ്ങളായ സകല ധർമ്മങ്ങളും അവിടുത്തോട് ബന്ധിക്കപ്പെട്ടവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. മഹാമഖൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തേക്ക് അർപ്പിക്കുന്ന യജ്ഞങ്ങൾ നിർവാണഫലം നൽകുന്നതിനാൽ അവ മഹത്തായി വിളിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. നക്ഷത്രനേമി എന്ന നാമം സകല നക്ഷത്രങ്ങളുടെയും ഹൃദയമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നക്ഷത്രീ എന്ന നാമം നക്ഷത്രരൂപത്തിൽ, ചന്ദ്രനായി, ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ക്ഷമൻ എന്ന നാമം സകലത്തിലും സമർത്ഥനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ക്ഷാമൻ എന്ന നാമം മനസ്സിലെ വൃത്തികളെല്ലാം ക്ഷയിച്ചശേഷം ശുദ്ധമായ ആത്മാവായി നിലകൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സമീഹനൻ എന്ന നാമം സൃഷ്ടി മുതലായവയ്ക്കായി നന്നായി പ്രയത്നിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

യജ്ഞൻ എന്ന നാമം സകലമറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഇജ്യൻ എന്ന നാമം യജ്ഞങ്ങളിൽ ആരാധനയ്ക്ക് യോഗ്യനായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. മഹേജ്യൻ എന്ന നാമം ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന സകല ദേവന്മാരിലും മോക്ഷാനുഗ്രഹം നൽകാൻ മാത്രം കഴിവുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ക്രതു എന്ന നാമം യജ്ഞസ്തംഭമുള്ള യജ്ഞമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സത്രം എന്ന നാമം വിധിക്കപ്പെട്ട ധർമ്മസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സതാംഗതി എന്ന നാമം മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്ന സജ്ജനങ്ങൾക്ക് ഏകമായ ആശ്രയമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സർവ്വദർശീ എന്ന നാമം ജീവികളുടെ എല്ലാ പുണ്യപാപകർമ്മങ്ങളും തന്റെ സ്വാഭാവിക ദിവ്യദൃഷ്ടിയാൽ ദർശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വിമുക്താത്മാ എന്ന നാമം സ്വതവേ മുക്തനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സർവ്വജ്ഞൻ എന്ന നാമം സകലമായവനും സകലമറിയുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ജ്ഞാനമുത്തമം എന്ന നാമം സകലത്തെക്കാളും ഉയർന്നതും ജന്മരഹിതവും കാലദേശങ്ങളാൽ പരിമിതപ്പെടാത്തതും സകല നേട്ടങ്ങളുടെയും കാരണവുമായ ബോധമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

സുവ്രതൻ എന്ന നാമം ശരണം തേടുന്ന സകലരെയും രക്ഷിക്കാനുള്ള മഹത്തായ വ്രതം ഏറ്റെടുത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സുമുഖൻ എന്ന നാമം മനോഹരമായ മുഖമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സൂക്ഷ്മൻ എന്ന നാമം ശബ്ദം മുതലായ സ്ഥൂലകാരണങ്ങളില്ലാത്തതിനാൽ സൂക്ഷ്മനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സുഘോഷൻ എന്ന നാമം ശുഭമായ ശബ്ദം വേദമായവനോ, മേഘങ്ങളെപ്പോലെ ഗാംഭീര്യമുള്ള നാദമുള്ളവനോ ആയി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സുഖദൻ എന്ന നാമം സജ്ജനങ്ങൾക്ക് സന്തോഷം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സുഹൃത്ത് എന്ന നാമം പ്രതിഫലം പ്രതീക്ഷിക്കാതെ സഹായിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മനോഹരൻ എന്ന നാമം തന്റെ അതുല്യമായ ആനന്ദസ്വഭാവത്താൽ മനസ്സിനെ ആകർഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ജിതക്രോധൻ എന്ന നാമം കോപത്തെ കീഴടക്കിയവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വീരബാഹു എന്ന നാമം വൈദികധർമ്മം സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി അസുരന്മാരെ സംഹരിച്ച വീരകർമ്മങ്ങൾക്ക് ശക്തിയുള്ള ഭുജങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിദാരണൻ എന്ന നാമം ധർമ്മത്തിന് വിരുദ്ധമായി ജീവിക്കുന്നവരെ സംഹരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

സ്വാപനൻ എന്ന നാമം അജ്ഞാനമാകുന്ന ഉറക്കത്തിൽ ജീവികളെ പൊതിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്വവശൻ എന്ന നാമം മറ്റൊന്നിനാലുമല്ല, സ്വയംതന്നെ ഭരിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു; സകല പ്രപഞ്ചപ്രക്രിയകളുടെയും കാരണം അവിടുന്നാണ്. വ്യാപി എന്ന നാമം ആകാശംപോലെ സകലത്തിലും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. നൈകാത്മാ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചപ്രക്രിയകൾക്ക് കാരണമാകുന്ന സഹായകശക്തികളായി വിവിധ രൂപങ്ങളിൽ പ്രകടമാകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നൈകകർമ്മകൃത് എന്ന നാമം സൃഷ്ടി, സ്ഥിതി മുതലായ പ്രക്രിയകളിൽ എണ്ണമറ്റ പ്രവൃത്തികളിൽ ഏർപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വത്സരൻ എന്ന നാമം സകലതും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വത്സലൻ എന്ന നാമം തന്റെ ഭക്തരോട് വാത്സല്യമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വത്സീ എന്ന നാമം തനിക്ക് പ്രിയരായവരെ സംരക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. രത്നഗർഭൻ എന്ന നാമം സമുദ്രത്തിന്റെ ആഴത്തിൽ രത്നങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നതിനാൽ സമുദ്രം രത്നഗർഭം എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു; ഭഗവാൻ സമുദ്രരൂപം സ്വീകരിച്ചതിനാൽ ആ നാമം സ്വീകരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ധനേശ്വരൻ എന്ന നാമം സകല സമ്പത്തിന്റെയും നാഥനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

ധർമ്മഗുപ്ത് എന്ന നാമം ധർമ്മത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ധർമ്മകൃത് എന്ന നാമം ധർമ്മത്തിനും അധർമ്മത്തിനും മീതെയാണെങ്കിലും, ധർമ്മസമ്പ്രദായങ്ങൾ നിലനിർത്താൻ അവിടുന്ന് ധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ധർമ്മീ എന്ന നാമം ധർമ്മം താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സത് എന്ന നാമം സത്യസ്വരൂപനായ പരബ്രഹ്മമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അസത് എന്ന നാമം അപരബ്രഹ്മം ലോകമായി പ്രകടമായപ്പോൾ യാഥാർത്ഥ്യമില്ലാത്തതെന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ക്ഷരം എന്ന നാമം മാറ്റത്തിന് വിധേയമായ സകല ജീവികളായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അക്ഷരം എന്ന നാമം മാറ്റമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അവിജ്ഞാതാ എന്ന നാമം കർതൃത്വബോധം മുതലായ ജീവന്റെ ഗുണങ്ങളില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സഹസ്രാംശു എന്ന നാമം അനേകം രശ്മികളുള്ള സൂര്യനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിധാതാ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തെ താങ്ങുന്ന അനന്തൻ മുതലായ സകല ശക്തികളുടെയും അദ്വിതീയ ആശ്രയമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. കൃതലക്ഷണൻ എന്ന നാമം ബോധസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു.

ഗഭസ്തിനേമി എന്ന നാമം സൂര്യനെപ്പോലെ ഗഭസ്തി അഥവാ രശ്മികളുടെ മധ്യത്തിൽ വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സത്ത്വസ്ഥൻ എന്ന നാമം പ്രകാശസ്വഭാവമുള്ള സത്ത്വഗുണത്തിൽ വിശേഷമായി വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സിംഹൻ എന്ന നാമം സിംഹത്തെപ്പോലെ തടുക്കാനാകാത്ത ശക്തിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഭൂതമഹേശ്വരൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും പരമനാഥനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ആദിദേവൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളിലും ആദ്യനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മഹാദേവൻ എന്ന നാമം പരമമായ ആത്മജ്ഞാനത്തിലാണ് അവിടുത്തെ മഹത്ത്വം എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ദേവേശൻ എന്ന നാമം ദേവന്മാരിൽ പ്രധാനിയായി, അവരുടെ നാഥനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ദേവഭൃദ്ഗുരു എന്ന നാമം ദേവന്മാരെ ഭരിക്കുന്ന ഇന്ദ്രനെ ദേവഭൃത് എന്നു വിളിക്കുന്നു; ആ ഇന്ദ്രനെയും നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഗുരുവായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ഉത്തരൻ എന്ന നാമം സംസാരത്തിൽനിന്ന് മോചിതനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഗോപതി എന്ന നാമം ഗോപാലരൂപത്തിൽ പശുക്കളെ മേയ്ക്കുന്ന കൃഷ്ണനായും, ഭൂമിയുടെ നാഥനായും അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ഗോപ്താ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും രക്ഷകനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ജ്ഞാനഗമ്യൻ എന്ന നാമം കർമ്മത്താലോ കർമ്മജ്ഞാനസംയോഗത്താലോ അറിയപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പുരാതനൻ എന്ന നാമം കാലത്താൽ പരിമിതമല്ലാത്തവനും മറ്റെന്തിനും മുമ്പ് നിലനിന്നവനുമായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ശരീരഭൂതഭൃത് എന്ന നാമം ശരീരം നിർമ്മിതമായ പഞ്ചഭൂതങ്ങളുടെ നാഥനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭോക്താ എന്ന നാമം സംരക്ഷിക്കുന്നവനോ അനന്ത ആനന്ദം അനുഭവിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. കപീന്ദ്രൻ എന്ന നാമം കപി എന്നാൽ വരാഹം (പന്നി); ഇന്ദ്രനായവനും ഒരു അവതാരത്തിൽ വരാഹരൂപത്തിൽ പ്രകടമായവനുമായ ഭഗവാൻ എന്നർത്ഥം; അല്ലെങ്കിൽ വാനരന്മാരുടെ നാഥനായി കളിച്ച രാമാവതാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഭൂരിദക്ഷിണൻ എന്ന നാമം യജ്ഞങ്ങളിൽ എണ്ണമറ്റ ദക്ഷിണകൾ സമർപ്പിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

സോമപൻ എന്ന നാമം സകല യജ്ഞങ്ങളിലും ദേവതാരൂപത്തിൽ സോമം പാനം ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അമൃതപൻ എന്ന നാമം സ്വന്തം സ്വഭാവമായ അമൃതാനന്ദമെന്ന പാനീയം പാനം ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സോമൻ എന്ന നാമം ചന്ദ്രനെന്ന നിലയിൽ സസ്യങ്ങൾക്ക് ഊർജ്ജം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പുരുജിത് എന്ന നാമം അനേകം ജനങ്ങളുടെമേൽ വിജയം നേടുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പുരുഷോത്തമൻ എന്ന നാമം വിശ്വരൂപമായ തന്റെ രൂപം മഹത്തായതിനാൽ 'പുരു' എന്നും, സകലരിലും ഏറ്റവും പ്രധാനിയായതിനാൽ 'സത്തമൻ' എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വിനയൻ എന്ന നാമം ദുഷ്ടരിൽ വിനയം അഥവാ ശിക്ഷ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ജയൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെമേലും വിജയം നേടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സത്യസന്ധൻ എന്ന നാമം സങ്കല്പം (സന്ധ) എപ്പോഴും സത്യമാകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ദാശാർഹൻ എന്ന നാമം ദശ എന്നാൽ ദാനം; ദാനങ്ങൾ അർപ്പിക്കപ്പെടാൻ അർഹനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സാത്വതാം-പതി എന്ന നാമം 'സാത്വതം' എന്നത് ഒരു തന്ത്രഗ്രന്ഥത്തിന്റെ പേരാണ്; അത് പ്രകാശിപ്പിച്ചവനോ വ്യാഖ്യാനിച്ചവനോ ആയവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

ജീവൻ എന്ന നാമം ക്ഷേത്രജ്ഞൻ അഥവാ ശരീരത്തെ അറിയുന്നവനായി പ്രാണങ്ങളോടു ബന്ധപ്പെട്ടവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിനയിതാ-സാക്ഷി എന്ന നാമം ഭക്തരുടെ എല്ലാ വിനയഭാവത്തിനും സാക്ഷിയായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. മുകുന്ദൻ എന്ന നാമം മുക്തി അഥവാ മോക്ഷം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അമിതവിക്രമൻ എന്ന നാമം മൂന്ന് ചുവടുകൾ അതിരില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അംഭോനിധി എന്ന നാമം ദേവന്മാർ മുതൽ താഴെവരെയുള്ള അംബ (സകല ജീവികൾ) കൾ വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അനന്താത്മാ എന്ന നാമം ദേശം, കാലം, കാരണം എന്നിവയാൽ നിർണ്ണയിക്കപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹോദധിശയൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിലെ സകല വസ്തുക്കളും ലയിച്ച പ്രളയജലത്തിൽ ശയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അന്തകൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും അന്ത്യം വരുത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

അജൻ എന്ന നാമം 'അ' എന്നാൽ മഹാവിഷ്ണു; വിഷ്ണുവിൽനിന്ന് ജനിച്ചവൻ, അതായത് കാമദേവൻ, എന്നർത്ഥം. മഹാർഹൻ എന്ന നാമം ആരാധനയ്ക്ക് യോഗ്യനായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സ്വാഭാവ്യൻ എന്ന നാമം ശാശ്വതമായി പൂർണ്ണനായതിനാൽ സ്വാഭാവികമായി ആദിയില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ജിതാമിത്രൻ എന്ന നാമം ആസക്തി, കോപം മുതലായ ആന്തരിക ശത്രുക്കളെയും രാവണൻ, കുംഭകർണ്ണൻ മുതലായ ബാഹ്യശത്രുക്കളെയും കീഴടക്കിയവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പ്രമോദനൻ എന്ന നാമം അമൃതാനന്ദത്തിൽ ലയിച്ചിരിക്കുന്നതിനാൽ എപ്പോഴും സന്തുഷ്ടനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ആനന്ദൻ എന്ന നാമം ആനന്ദം തന്നെ രൂപമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നന്ദനൻ എന്ന നാമം ആനന്ദം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. നന്ദൻ എന്ന നാമം സകല പൂർണ്ണതകളും ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സത്യധർമ്മാ എന്ന നാമം ജ്ഞാനം മുതലായ ഗുണങ്ങൾ സത്യമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ത്രിവിക്രമൻ എന്ന നാമം മൂന്ന് ചുവടുകളാൽ സമസ്ത ലോകത്തെയും അളന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

മഹർഷി കപിലാചാര്യൻ എന്ന നാമം സകല വേദങ്ങളുടെയും ആചാര്യനായതിനാൽ കപിലൻ മഹർഷി എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കൃതജ്ഞൻ എന്ന നാമം കൃതം എന്നാൽ ലോകം; കാര്യത്തിന്റെ സ്വഭാവമുള്ളതിനാൽ ആ ലോകത്തിന്റെ അറിവുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. മേദിനീപതി എന്ന നാമം ഭൂമിയുടെ നാഥനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ത്രിപദൻ എന്ന നാമം മൂന്ന് ചുവടുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ത്രിദശാധ്യക്ഷൻ എന്ന നാമം ഗുണങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തിൽനിന്ന് ഉണ്ടാകുന്ന ജാഗ്രത്, സ്വപ്നം, സുഷുപ്തി എന്നീ മൂന്ന് അവസ്ഥകൾക്ക് സാക്ഷിയായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മഹാശൃംഗൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ കൊമ്പുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കൃതാന്തകൃത് എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ പ്രകടമായ അവസ്ഥയായ കൃതത്തിന്റെ സംഹാരത്തിന് കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

മഹാവരാഹൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ പ്രപഞ്ചവരാഹമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഗോവിന്ദൻ എന്ന നാമം 'ഗോ' എന്നാൽ വാക്കുകൾ, അതായത് വേദവാക്യങ്ങൾ; അവയാൽ അറിയപ്പെടുന്നവനാണ് ഗോവിന്ദൻ എന്ന് വാഴ്ത്തുന്നു. സുഷേണൻ എന്ന നാമം ശാശ്വത പാർഷദരുടെ രൂപത്തിൽ സായുധരായ രക്ഷകർ അവിടുത്തെ ചുറ്റുമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കനകാംഗദി എന്ന നാമം സ്വർണ്ണകൊണ്ടുള്ള അംഗദങ്ങൾ (തോൾവളകൾ) ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഗുഹ്യൻ എന്ന നാമം ഉപനിഷത്തുകൾ നൽകുന്ന ഗുഹ്യജ്ഞാനത്താൽ അറിയപ്പെടേണ്ടവനോ, അല്ലെങ്കിൽ ഹൃദയമാകുന്ന ഗുഹയിൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഗഭീരൻ എന്ന നാമം സർവ്വജ്ഞത, ഐശ്വര്യം, ശക്തി, വീര്യം മുതലായ ഗുണങ്ങളാൽ അഗാധമായ മഹത്ത്വമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഗഹനൻ എന്ന നാമം അതിവിഷമത്തോടെ മാത്രം പ്രവേശിക്കാനാകുന്നവനോ, ജാഗ്രത്, സ്വപ്നം, സുഷുപ്തി എന്നീ അവസ്ഥകൾക്കും അവയുടെ അഭാവത്തിനും സാക്ഷിയായവനോ ആയി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഗുപ്തൻ എന്ന നാമം വാക്കുകൾക്കും ചിന്തയ്ക്കും വിഷയമല്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ചക്ര-ഗദാധരൻ എന്ന നാമം കയ്യിൽ ചക്രവും ഗദയും ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

വേധാഃ എന്ന നാമം വിധാനം അഥവാ നിയന്ത്രണം നടത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്വാംഗൻ എന്ന നാമം കർമ്മങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നതിൽ സ്വയം പങ്കാളിയായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. അജിതൻ എന്ന നാമം തന്റെ വിവിധ അവതാരങ്ങളിൽ ആരാലും കീഴടക്കപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. കൃഷ്ണൻ എന്ന നാമം കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ദൃഢൻ എന്ന നാമം സ്വഭാവത്തിനും ശക്തിക്കും ക്ഷയം അറിയാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സങ്കർഷണാച്യുതൻ എന്ന നാമം കൽപ്പാന്ത പ്രളയത്തിൽ സകല ജീവികളെയും തന്നിലേക്ക് ആകർഷിക്കുന്നവനായ സങ്കർഷണനും, തന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവത്തിൽനിന്ന് ഒരിക്കലും വീഴാത്ത അച്യുതനും ചേർന്ന ഏകനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വരുണൻ എന്ന നാമം അസ്തമയ സൂര്യൻ വരുണൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു, കാരണം അവൻ രശ്മികളെ സ്വയത്തിലേക്ക് വലിച്ചെടുക്കുന്നു; അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വാരുണൻ എന്ന നാമം മിത്ര-വരുണരുടെ പുത്രരായ വസിഷ്ഠൻ അല്ലെങ്കിൽ അഗസ്ത്യനായി പ്രകടമായ ഭഗവാൻ എന്ന് അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വൃക്ഷൻ എന്ന നാമം വൃക്ഷംപോലെ ഇളക്കമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പുഷ്കരാക്ഷൻ എന്ന നാമം ഹൃദയപദ്മത്തിൽ ധ്യാനിക്കുമ്പോൾ ബോധപ്രകാശമായി തിളങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു; അല്ലെങ്കിൽ താമരയോട് സമാനമായ കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മഹാമനാഃ എന്ന നാമം സൃഷ്ടി, സ്ഥിതി, സംഹാരം എന്നീ മൂന്ന് പ്രവൃത്തികളും കേവലം മനസ്സുകൊണ്ട് നിർവഹിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു.

ഭഗവാൻ എന്ന നാമം ജീവികളുടെ ഉത്ഭവം, ലയം, ബന്ധം, മോക്ഷം, ജ്ഞാനം, അജ്ഞാനം എന്നിവയെല്ലാം അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു; ഇവയെല്ലാം അറിയുന്നവനാണ് ഭഗവാൻ. ഭഗഹാ എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് ആറ് ദിവ്യഗുണങ്ങളെ (ഭഗങ്ങളെ) തന്നിലേക്ക് പിൻവലിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ആനന്ദി എന്ന നാമം ആനന്ദസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വനമാലി എന്ന നാമം വൈജയന്തി എന്ന പേരുള്ള, പഞ്ചഭൂതങ്ങളുടെ ഘടകങ്ങൾ ചേർന്ന വനമാല ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഹലായുധൻ എന്ന നാമം ബലഭദ്രാവതാരത്തിൽ ആയുധമായി കലപ്പ ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ആദിത്യൻ എന്ന നാമം വാമനാവതാരത്തിൽ അദിതിയിൽനിന്ന് ജനിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ജ്യോതിരാദിത്യൻ എന്ന നാമം സൂര്യമണ്ഡലത്തിന്റെ പ്രകാശത്തിൽ വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സഹിഷ്ണു എന്ന നാമം ചൂടും തണുപ്പും പോലുള്ള വിപരീതങ്ങളെ സഹിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഗതിസത്തമൻ എന്ന നാമം സകലരുടെയും അന്തിമ ആശ്രയവും താങ്ങുമായവനും സകല ജീവികളിലും ഉത്തമനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

സുധന്വാ എന്ന നാമം ശാർങ്ഗം എന്ന മഹത്തായ മികവുള്ള വില്ല് ആയുധമായി ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഖണ്ഡപരശു എന്ന നാമം ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്ന യുദ്ധകോടാലിയായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ദാരുണൻ എന്ന നാമം ദുർമ്മാർഗ്ഗത്തിൽ നടക്കുന്നവരോട് കഠോരനും നിർദ്ദയനുമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ദ്രവിണപ്രദൻ എന്ന നാമം ഭക്തർക്ക് ആഗ്രഹിക്കുന്ന സമ്പത്ത് നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ദിവഃസ്പൃക് എന്ന നാമം സ്വർഗ്ഗത്തെ തൊടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സർവ്വദൃഗ്-വ്യാസൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും അതിന്റെ പരിധിയിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഗ്രഹണശക്തിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വാചസ്പതി-അയോനിജൻ എന്ന നാമം സകല വിദ്യകളുടെയും നാഥനായതിനാൽ വാചസ്പതി; ഒരു മാതാവിൽനിന്ന് ജനിക്കാത്തതിനാൽ അയോനിജൻ; ഈ രണ്ട് വിശേഷണങ്ങൾ ചേർന്ന് ഒരു നാമമാകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ത്രിസാമാ എന്ന നാമം സാമഗാനം ആലപിക്കുന്നവർ ദേവവ്രതം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന മൂന്ന് സാമങ്ങളിലൂടെ സ്തുതിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സാമഗൻ എന്ന നാമം സാമഗാനം ആലപിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സാമ എന്ന നാമം വേദങ്ങളിൽ ഞാൻ സാമവേദമാണ് എന്ന് അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. നിർവ്വാണം എന്ന നാമം സകല ദുഃഖങ്ങളും അവസാനിക്കുന്നതും പരമാനന്ദസ്വരൂപവുമായതിനാൽ അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഭേഷജം എന്ന നാമം സംസാരമാകുന്ന രോഗത്തിനുള്ള ഔഷധമായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഭിഷക് എന്ന നാമം ഭിഷഗ്വരൻ അഥവാ വൈദ്യൻ എന്ന് അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സംന്യാസകൃത് എന്ന നാമം മോക്ഷപ്രാപ്തിക്കായി നാലാമത്തെ ആശ്രമമായ സംന്യാസം സ്ഥാപിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സമൻ എന്ന നാമം സംന്യാസിമാർക്ക് ഏറ്റവും പ്രധാനമായ സാധനയായി മനഃശാന്തി വിധിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശാന്തൻ എന്ന നാമം ലൗകികസുഖങ്ങളിൽ താൽപ്പര്യമില്ലാത്ത, ശാന്തനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. നിഷ്ഠാ എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് സകല ജീവികളും ലയിച്ചു നിൽക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശാന്തി എന്ന നാമം അവിദ്യ പൂർണ്ണമായി നശിച്ചവനായി, അതായത് ബ്രഹ്മമായി, അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പരായണം എന്ന നാമം ഏറ്റവും ഉന്നതമായതും അവിടെനിന്ന് താഴ്ന്ന അവസ്ഥകളിലേക്ക് തിരിച്ചുവരവില്ലാത്തതുമായ പരമപദമായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു.

ശുഭാംഗൻ എന്ന നാമം സുന്ദരമായ രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശാന്തിദൻ എന്ന നാമം ശാന്തി, അതായത് ആസക്തിയും വിരോധവും മുതലായവയിൽനിന്ന് മുക്തമായ അവസ്ഥ, നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സ്രഷ്ടാ എന്ന നാമം സൃഷ്ടിചക്രത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ സകലത്തെയും സൃഷ്ടിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. കുമുദൻ എന്ന നാമം 'കു' എന്നാൽ ഭൂമി; അതിൽ ആനന്ദിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. കുവലേശയൻ എന്ന നാമം 'കു' എന്നാൽ ഭൂമി; അതിനെ ചുറ്റിയിരിക്കുന്നത് ജലമാണ്, അതിനാൽ 'കുവലം' എന്നാൽ ജലം; ജലത്തിൽ ശയിക്കുന്നവനാണ് കുവലേശയൻ. 'കുവലം' എന്നാൽ സർപ്പങ്ങളുടെ അടിഭാഗം എന്നും അർത്ഥമുണ്ട്; ആദിശേഷൻ എന്ന സർപ്പത്തിൽ ശയിക്കുന്നവനാണ് കുവലേശയൻ. ഗോഹിതൻ എന്ന നാമം കൃഷ്ണാവതാരത്തിൽ ഗോവർദ്ധനപർവ്വതം ഉയർത്തി പശുക്കളെ സംരക്ഷിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഗോപതി എന്ന നാമം ഭൂമിയുടെ നാഥനായ വിഷ്ണുവായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഗോപ്താ എന്ന നാമം ഭൂമിയുടെ സംരക്ഷകനോ, അല്ലെങ്കിൽ തന്റെ മായയാൽ സ്വയം മറയ്ക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വൃഷഭാക്ഷൻ എന്ന നാമം തന്റെ കണ്ണുകളാൽ ഭക്തർക്ക് ആഗ്രഹിക്കുന്ന സകല വസ്തുക്കളും വർഷിക്കുന്നവനോ, ധർമ്മം നിറഞ്ഞ ദൃഷ്ടിയുള്ളവനോ ആയി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. വൃഷപ്രിയൻ എന്ന നാമം വൃഷം അഥവാ ധർമ്മം പ്രിയമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അനിവർത്തി എന്ന നാമം അസുരന്മാരോടുള്ള യുദ്ധത്തിൽ ഒരിക്കലും പിന്തിരിയാത്തവനോ, ധർമ്മത്തിൽ ഭക്തിയുള്ളതിനാൽ അത് ഉപേക്ഷിക്കാത്തവനോ ആയി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നിവൃത്താത്മാ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങളിൽനിന്ന് സ്വാഭാവികമായി പിൻവാങ്ങിയ മനസ്സുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സംക്ഷേപ്താ എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് വികസിച്ച പ്രപഞ്ചത്തെ സൂക്ഷ്മാവസ്ഥയിലേക്ക് ചുരുക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ക്ഷേമകൃത് എന്ന നാമം തന്നെ സമീപിക്കുന്നവർക്ക് ക്ഷേമം അഥവാ സംരക്ഷണം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശിവൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ നാമം ഉച്ചരിക്കുന്നതിലൂടെതന്നെ സകലരെയും ശുദ്ധീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ശ്രീവത്സവക്ഷസ്സ് എന്ന നാമം മാറിൽ ശ്രീവത്സം എന്ന അടയാളമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശ്രീവാസൻ എന്ന നാമം മാറിൽ ശ്രീദേവി എപ്പോഴും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശ്രീപതി എന്ന നാമം പാലാഴി കടയുമ്പോൾ മറ്റെല്ലാ ദേവന്മാരെയും അസുരന്മാരെയും നിരസിച്ച് ശ്രീദേവി ഭർത്താവായി വരിച്ചവനായി, അല്ലെങ്കിൽ 'ശ്രീ' എന്ന പരമമായ പ്രപഞ്ചശക്തിയുടെ നാഥനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ശ്രീമതാം-വരൻ എന്ന നാമം ശക്തിയും ഐശ്വര്യവും ഉള്ള വേദസമ്പന്നരായ ബ്രഹ്മാവ് മുതലായ സകല ദേവന്മാരിലും ഉത്തമനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ശ്രീദൻ എന്ന നാമം ഭക്തർക്ക് ഐശ്വര്യം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശ്രീശൻ എന്ന നാമം ശ്രീദേവിയുടെ നാഥനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശ്രീനിവാസൻ എന്ന നാമം ഇവിടെ 'ശ്രീ' എന്നാൽ സദ്ഗുണവും ശക്തിയും ഉള്ള മനുഷ്യർ; അത്തരക്കാരിൽ വസിക്കുന്നവനാണ് ശ്രീനിവാസൻ. ശ്രീനിധി എന്ന നാമം സകല ശ്രീകളുടെയും, അതായത് ഗുണങ്ങളുടെയും ശക്തികളുടെയും, ആസനമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശ്രീവിഭാവനൻ എന്ന നാമം തങ്ങളുടെ കർമ്മത്തിനനുസരിച്ച് സകല ഐശ്വര്യവും സദ്ഗുണവും നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശ്രീധരൻ എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും മാതാവായ ശ്രീയെ മാറിൽ വഹിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ശ്രീകരൻ എന്ന നാമം തന്നെ സ്തുതിക്കുന്നവരെയും ധ്യാനിക്കുന്നവരെയും ആരാധിക്കുന്നവരെയും സദ്ഗുണവും ശക്തിയുമുള്ളവരാക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശ്രേയസ്സ് എന്ന നാമം നശിക്കാത്ത നന്മയും സന്തോഷവും നേടുന്ന അവസ്ഥയാണ് ശ്രേയസ്സ്; ആ അവസ്ഥ അവിടുത്തെ സ്വഭാവമാണ് എന്ന് വാഴ്ത്തുന്നു. ശ്രീമാൻ എന്ന നാമം ശക്തി, സദ്ഗുണം, സൗന്ദര്യം മുതലായ എല്ലാവിധ ശ്രീകളും ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ലോകത്രയാശ്രയൻ എന്ന നാമം മൂന്ന് ലോകങ്ങളുടെയും ആശ്രയമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

സ്വക്ഷൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ അക്ഷികൾ, അതായത് കണ്ണുകൾ, താമരപ്പൂവുപോലെ സുന്ദരമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്വംഗൻ എന്ന നാമം സുന്ദരമായ അംഗങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശതാനന്ദൻ എന്ന നാമം ദ്വൈതമില്ലാത്തവനും പരമാനന്ദസ്വരൂപനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. നന്ദി എന്ന നാമം പരമാനന്ദസ്വരൂപനായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ജ്യോതിർഗണേശ്വരൻ എന്ന നാമം നക്ഷത്രങ്ങളുടെ, അതായത് ജ്യോതിർഗണങ്ങളുടെ, നാഥനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വിജിതാത്മാ എന്ന നാമം മനസ്സെന്ന ആത്മാവിനെ കീഴടക്കിയവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിധേയാത്മാ എന്ന നാമം പൂർണ്ണമായി നിയന്ത്രിക്കപ്പെട്ട സ്വരൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സത്കീർത്തി എന്ന നാമം സത്യസ്വരൂപമായ കീർത്തിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഛിന്നസംശയൻ എന്ന നാമം ഉള്ളംകൈയിലെ കനി എന്നപോലെ എല്ലാം വ്യക്തമായതിനാൽ സംശയങ്ങളില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ഉദീർണൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികൾക്കും മീതെയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സർവ്വതശ്ചക്ഷുഃ എന്ന നാമം ശുദ്ധബോധസ്വരൂപനായതിനാൽ എല്ലാ ദിക്കുകളിലും എല്ലാം കാണുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. അനീശൻ എന്ന നാമം തന്നെ ഭരിക്കാൻ ആരുമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശാശ്വത-സ്ഥിരൻ എന്ന നാമം ശാശ്വതനായിരുന്നാലും മാറ്റമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഭൂശയൻ എന്ന നാമം ലങ്കയിലേക്ക് കടക്കാനുള്ള മാർഗ്ഗം തേടിയപ്പോൾ കടൽത്തീരത്തെ മണ്ണിൽ ശയിക്കേണ്ടിവന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഭൂഷണൻ എന്ന നാമം വിവിധ അവതാരങ്ങളായി പ്രകടമായി ഭൂമിയെ അലങ്കരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭൂതി എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും വാസസ്ഥാനമോ സത്തയോ, അല്ലെങ്കിൽ സകല ഐശ്വര്യപ്രകടനങ്ങളുടെയും ഉറവിടമോ ആയവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വിശോകൻ എന്ന നാമം ആനന്ദസ്വരൂപനായതിനാൽ സകല ദുഃഖങ്ങളിൽനിന്നും മുക്തനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ശോകനാശനൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സ്മരണമാത്രയാൽ ഭക്തരുടെ ദുഃഖങ്ങൾ നീക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അർച്ചിഷ്മാൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ രശ്മികളാൽ സൂര്യനും ചന്ദ്രനും മറ്റ് ജ്യോതിസ്സുകൾക്കും പ്രകാശം ലഭിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അർച്ചിതൻ എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളിലും ആരാധനാ വിഷയമായ ബ്രഹ്മാവ് മുതലായ ദേവന്മാരാലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കുംഭൻ എന്ന നാമം കുടത്തിലെന്നപോലെ സകലത്തെയും തന്നിൽത്തന്നെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിശുദ്ധാത്മാ എന്ന നാമം സത്ത്വം, രജസ്സ്, തമസ്സ് എന്ന മൂന്ന് ഗുണങ്ങൾക്കും അതീതനായി, ഭഗവാൻ ശുദ്ധചൈതന്യവും സകല മാലിന്യങ്ങളിൽനിന്നും മുക്തനുമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വിശോധനൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സ്മരണമാത്രയാൽ സകല പാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അനിരുദ്ധൻ എന്ന നാമം വാസുദേവൻ, സങ്കർഷണൻ, പ്രദ്യുമ്നൻ, അനിരുദ്ധൻ എന്ന നാലു വ്യൂഹങ്ങളിൽ അവസാനത്തേത്; അല്ലെങ്കിൽ ശത്രുക്കളാൽ തടയപ്പെടാത്തവൻ എന്നർത്ഥമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അപ്രതിരഥൻ എന്ന നാമം നേരിടാൻ തുല്യനായ എതിരാളി ഇല്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പ്രദ്യുമ്നൻ എന്ന നാമം ഉന്നതവും പവിത്രവുമായ 'ദ്യുമ്നം' (സമ്പത്ത്) ഉള്ളവൻ; അല്ലെങ്കിൽ നാല് വ്യൂഹങ്ങളിലൊന്ന് എന്നർത്ഥമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. അമിതവിക്രമൻ എന്ന നാമം അതിരില്ലാത്ത പരാക്രമമുള്ളവനും, ആർക്കും തടയാനാകാത്ത ധൈര്യമുള്ളവനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

കാലനേമിനിഹാ എന്ന നാമം കാലനേമി എന്ന അസുരനെ സംഹരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വീരൻ എന്ന നാമം ധീരനും ശൂരനുമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശൗരി എന്ന നാമം ശൂരന്റെ വംശത്തിൽ കൃഷ്ണനായി ജനിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശൂരജനേശ്വരൻ എന്ന നാമം തന്റെ അതിമഹത്തായ പരാക്രമത്താൽ ഇന്ദ്രൻ മുതലായ മഹാശക്തികളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ത്രിലോകാത്മാ എന്ന നാമം അന്തര്യാമിയായ പ്രവേശനത്താൽ മൂന്ന് ലോകങ്ങളുടെയും ആത്മാവായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ത്രിലോകേശൻ എന്ന നാമം മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലെയും സകലതും അവിടുത്തെ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശത്തിലും ആജ്ഞയിലും പ്രവർത്തിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കേശവൻ എന്ന നാമം 'കേശ' എന്നാൽ സൂര്യമണ്ഡലത്തിനുള്ളിൽ പരക്കുന്ന പ്രകാശരശ്മികൾ; അവയുടെ ഉറവിടമായ നാഥൻ എന്ന് അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. കേശിഹാ എന്ന നാമം കേശി എന്ന അസുരനെ സംഹരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഹരി എന്ന നാമം ജനനമരണചക്രത്തിലെ സംസാരബന്ധവും അതിന്റെ കാരണമായ അജ്ഞാനവും നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

കാമദേവൻ എന്ന നാമം ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം എന്നീ നാല് പരമപുരുഷാർത്ഥങ്ങൾ തേടുന്നവരാൽ ആഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കാമപാലൻ എന്ന നാമം ധർമ്മാനുസൃത ആഗ്രഹമുള്ളവരുടെ അഭിലഷിത ലക്ഷ്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുകയും നിറവേറ്റുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കാമി എന്ന നാമം സ്വഭാവത്താൽ എപ്പോഴും സകല ആഗ്രഹങ്ങളും പൂർത്തിയായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. കാന്തൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ സൗന്ദര്യമുള്ള രൂപമുള്ളവനോ, അല്ലെങ്കിൽ ദ്വിപരാർദ്ധത്തിന്റെ അവസാനം ബ്രഹ്മാവിന്റെ പ്രളയം വരുത്തുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. കൃതാഗമൻ എന്ന നാമം ശ്രുതി, സ്മൃതി, ആഗമം എന്നീ ശാസ്ത്രങ്ങൾ ഉത്പാദിപ്പിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അനിർദ്ദേശ്യവപുഃ എന്ന നാമം ഗുണങ്ങൾക്കതീതനായതിനാൽ രൂപം നിർണ്ണയിക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിഷ്ണു എന്ന നാമം ആകാശത്തും ഭൂമിയിലും തേജസ്സ് വ്യാപിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വീരൻ എന്ന നാമം ചലനശക്തിയും വീരകർമ്മവുമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. അനന്തൻ എന്ന നാമം സകലത്തിലും വ്യാപിച്ചവനും നിത്യനും സകലത്തിന്റെയും ആത്മാവും, ദേശം, കാലം, സ്ഥാനം എന്നിവയാൽ പരിമിതപ്പെടുത്താനാകാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ധനഞ്ജയൻ എന്ന നാമം നാല് ദിക്കുകളിലും രാജ്യങ്ങൾ കീഴടക്കി മഹത്തായ സമ്പത്ത് നേടിയതിനാൽ അർജ്ജുനൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു; അർജ്ജുനൻ ഭഗവാന്റെ ഒരു വിഭൂതിയാണ്, അതായത് മഹത്തായ പ്രകടനമാണ്.

ബ്രഹ്മണ്യൻ എന്ന നാമം വേദം, ബ്രാഹ്മണങ്ങൾ, ജ്ഞാനം എന്നിവയെ 'ബ്രഹ്മ' എന്ന വാക്ക് സൂചിപ്പിക്കുന്നു; അവയെ വളർത്തുന്നതിനാൽ ബ്രഹ്മണ്യൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മകൃത് എന്ന നാമം ബ്രഹ്മം, അതായത് തപസ്സ്, ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാ എന്ന നാമം സകലത്തെയും സൃഷ്ടിക്കുന്ന സ്രഷ്ടാവായ ബ്രഹ്മാവായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മ എന്ന നാമം വിശാലവും സർവ്വവ്യാപിയുമായതിനാൽ സത്യം തുടങ്ങിയ സൂചകങ്ങളിലൂടെ അറിയപ്പെടുന്ന ഭഗവാൻ ബ്രഹ്മമാണ്; ബ്രഹ്മം എന്നാൽ സത്യം, ജ്ഞാനം, അനന്തത എന്നിവയാണ്. ബ്രഹ്മവിവർദ്ധനൻ എന്ന നാമം തപസ്സും ആത്മീയ സാധനകളും വളർത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ബ്രഹ്മവിത് എന്ന നാമം വേദങ്ങളും അവയുടെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥവും അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മണൻ എന്ന നാമം ബ്രാഹ്മണരൂപത്തിൽ വേദവിധികൾ ലോകത്തെ മുഴുവൻ ഉപദേശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മീ എന്ന നാമം തപസ്സ്, വേദം, മനസ്സ്, പ്രാണൻ എന്നിങ്ങനെ 'ബ്രഹ്മം' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന സകലതും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ബ്രഹ്മജ്ഞൻ എന്ന നാമം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ സ്വരൂപമറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മണപ്രിയൻ എന്ന നാമം പുണ്യപുരുഷന്മാർ (ബ്രാഹ്മണർ) ഭക്തിയോടെ സമർപ്പിതരും അവർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

മഹാക്രമൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ ചുവടുകളുള്ളവൻ; അതിമഹത്തായ ചുവടുകളുള്ള വിഷ്ണു നമുക്ക് സന്തോഷം നൽകട്ടെ എന്നർത്ഥം. മഹാകർമ്മാ എന്ന നാമം ലോകസൃഷ്ടി പോലുള്ള മഹത്തായ പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. മഹാതേജാഃ എന്ന നാമം സൂര്യനും മറ്റ് ജ്യോതിസ്സുകൾക്കും തേജസ്സ് ലഭിക്കുന്നത് അവിടുത്തെ തേജസ്സിൽനിന്നാണെന്ന് പറയുന്നു. മഹോരഗൻ എന്ന നാമം മഹാസർപ്പമായ ആദിശേഷനായും അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മഹാക്രതു എന്ന നാമം മഹാക്രതു (യജ്ഞം) ആയവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. മഹായജ്വാ എന്ന നാമം ലോകനന്മയ്ക്കായി മഹത്തായ യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മഹായജ്ഞൻ എന്ന നാമം മഹത്തായ യജ്ഞം തന്നെയായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാഹവിഃ എന്ന നാമം ബ്രഹ്മമായി ഗ്രഹിക്കപ്പെട്ട സമസ്ത പ്രപഞ്ചം, ആത്മാവായ ബ്രഹ്മമാകുന്ന അഗ്നിയിൽ ഹവിസ്സായി അർപ്പിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ പ്രകീർത്തിക്കുന്നു.

സ്തവ്യൻ എന്ന നാമം സകലരാലും സ്തുതിക്കപ്പെടേണ്ടവനായി, എന്നാൽ അവിടുന്ന് മറ്റൊരു ജീവിയെയും സ്തുതിക്കാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്തവപ്രിയൻ എന്ന നാമം സ്തുതിഗീതങ്ങളിൽ സന്തോഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സ്തോത്രം എന്ന നാമം ഭഗവാന്റെ മഹത്ത്വവും ഗുണങ്ങളും നാമങ്ങളും പ്രഘോഷിക്കുന്ന സ്തോത്രമായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സ്തുതി എന്ന നാമം സ്തുതി തന്നെയായി, മഹത്ത്വകീർത്തനത്തിന്റെ പ്രവൃത്തിയായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സ്തോതാ എന്ന നാമം സകലരൂപവുമുള്ളവനായതിനാൽ സ്തോത്രഗാനം ആലപിക്കുന്ന വ്യക്തിയും അവൻതന്നെയായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. രണപ്രിയൻ എന്ന നാമം ലോകരക്ഷയ്ക്കായുള്ള യുദ്ധത്തിൽ തൽപ്പരനായി, സുദർശനം എന്ന ചക്രവും കൗമോദകി എന്ന ഗദയും ശാർങ്ഗം എന്ന വില്ലും നന്ദകം എന്ന വാളും പാഞ്ചജന്യം എന്ന ശംഖും എപ്പോഴും ധരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. പൂർണ്ണൻ എന്ന നാമം സകല ശക്തികളുടെയും ഗുണങ്ങളുടെയും ഉറവിടമായി സ്വയം പൂർണ്ണനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പൂരയിതാ എന്ന നാമം സ്വയം പൂർണ്ണനായതു മാത്രമല്ല, മറ്റുള്ളവർക്ക് സകല പൂർത്തീകരണവും നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പുണ്യൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കുന്നതുമാത്രയാൽ സകല പാപങ്ങളും മായുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പുണ്യകീർത്തി എന്ന നാമം പുണ്യമഹത്ത്വമുള്ള കീർത്തിയായി, അവിടുത്തെ ഗുണങ്ങൾ മറ്റുള്ളവർക്ക് വലിയ പുണ്യം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അനാമയൻ എന്ന നാമം ആന്തരികമോ ബാഹ്യമോ ആയ കാരണങ്ങളാൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഒരു രോഗവും ബാധിക്കാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

മനോജവൻ എന്ന നാമം സർവ്വവ്യാപിയായതിനാൽ മനസ്സിന്റെ വേഗമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. തീർത്ഥകരൻ എന്ന നാമം 'തീർത്ഥം' എന്നാൽ വിദ്യ, അഥവാ ജ്ഞാനത്തിന്റെയോ കഴിവിന്റെയോ ശാഖ; സകല പുണ്യവിദ്യകളുടെയും ഉറവിടമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വസുരേതാഃ എന്ന നാമം സ്വഭാവത്താൽ സ്വർണ്ണമായ (വസു) ബീജമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു; വസുപ്രദൻ (സമ്പത്ത് നൽകുന്നവൻ) ആയവനും.

സദ്ഗതി എന്ന നാമം സജ്ജനങ്ങളാൽ പ്രാപിക്കപ്പെടുന്നവനായി, അല്ലെങ്കിൽ അത്യുത്കൃഷ്ടമായ ബുദ്ധിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സത്കൃതി എന്ന നാമം ലോകരക്ഷയ്ക്കായുള്ള പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സത്താ എന്ന നാമം ആന്തരികമോ ബാഹ്യമോ ആയ ഭേദമില്ലാത്ത അനുഭവമായി, ശുദ്ധമായ അസ്തിത്വമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സദ്ഭൂതി എന്ന നാമം ശുദ്ധ അസ്തിത്വവും ബോധവുമായ, ബാധിക്കപ്പെടാത്തതും പല വിധത്തിൽ പ്രകടമാകുന്നതുമായ പരമാത്മാവായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സത്പരായണൻ എന്ന നാമം സത്യം സാക്ഷാത്കരിച്ച സജ്ജനങ്ങൾക്ക് പ്രാപിക്കാവുന്ന ഏറ്റവും ഉന്നതമായ അവസ്ഥയായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശൂരസേനൻ എന്ന നാമം ഹനുമാനെപ്പോലുള്ള വീരയോദ്ധാക്കളുടെ സേനയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. യദുശ്രേഷ്ഠൻ എന്ന നാമം യാദവരിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സന്നിവാസൻ എന്ന നാമം സജ്ജനങ്ങൾക്കും ജ്ഞാനികൾക്കും അഭയമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സുയാമുനൻ എന്ന നാമം യമുനാനദിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ദേവകി, വസുദേവൻ, നന്ദഗോപൻ, യശോദ, ബലരാമൻ, സുഭദ്ര തുടങ്ങിയ പ്രശസ്തരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ഭൂതാവാസൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളും വസിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വാസുദേവൻ എന്ന നാമം മായയാൽ പ്രപഞ്ചം മുഴുവൻ വ്യാപിക്കുന്ന ദിവ്യനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സർവ്വാസുനിലയൻ എന്ന നാമം ജീവൻ എന്ന രൂപത്തിൽ സകല ജീവികളുടെയും പ്രാണശക്തി ലയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അനലൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സമ്പത്തിനും ശക്തിക്കും പരിധിയില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ദർപ്പഹാ എന്ന നാമം അധർമ്മമാർഗ്ഗത്തിൽ നടക്കുന്നവരുടെ അഹങ്കാരം അടക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ദർപ്പദൻ എന്ന നാമം ധർമ്മമാർഗ്ഗത്തിൽ നടക്കുന്നവർക്ക് മാന്യമായ ആത്മാഭിമാനം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ദൃപ്തൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സ്വാഭാവികമായ ആനന്ദം അനുഭവിച്ച് എന്നും സംതൃപ്തനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ദുർദ്ധരൻ എന്ന നാമം ധ്യാനസമയത്ത് ഹൃദയത്തിൽ ഉൾക്കൊള്ളാൻ വളരെ പ്രയാസമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. അപരാജിതൻ എന്ന നാമം ആസക്തി മുതലായ ആന്തരിക ശത്രുക്കളാലോ അസുരന്മാർ പോലുള്ള ബാഹ്യശത്രുക്കളാലോ ഒരിക്കലും കീഴടക്കപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

വിശ്വമൂർത്തി എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും ആത്മാവായി, പ്രപഞ്ചം മുഴുവൻ തന്റെ ശരീരമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാമൂർത്തി എന്ന നാമം ആദിശേഷന്റെ സർപ്പശയ്യയിൽ ശയിക്കുന്ന മഹത്തായ രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ദീപ്തമൂർത്തി എന്ന നാമം ജ്ഞാനസ്വരൂപമായ തേജസ്സുറ്റ രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അമൂർത്തിമാൻ എന്ന നാമം കർമ്മത്തിൽ ജനിച്ച ശരീരമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അനേകമൂർത്തി എന്ന നാമം ലോകസഹായത്തിനായി അവതാരങ്ങളിൽ പല ശരീരങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അവ്യക്തൻ എന്ന നാമം അനേകം രൂപങ്ങളുണ്ടായിരുന്നിട്ടും 'ഇതാണ്' എന്ന് വ്യക്തമായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശതമൂർത്തി എന്ന നാമം ശുദ്ധബോധസ്വരൂപനായിരിക്കെ താൽക്കാലിക ഉദ്ദേശ്യങ്ങൾക്കായി വിവിധ രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശതാനനൻ എന്ന നാമം നൂറ് മുഖങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു; എണ്ണമറ്റ രൂപങ്ങളുണ്ടെന്ന് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ഏകൻ എന്ന നാമം ആന്തരികമോ ബാഹ്യമോ വിജാതീയമോ ആയ ഏതെങ്കിലും ഭേദമില്ലാത്ത, പൂർണ്ണമായും അദ്വൈതനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നൈകൻ എന്ന നാമം മായയിൽനിന്ന് ജനിച്ച അനേകം ശരീരങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സവൻ എന്ന നാമം സോമം തയ്യാറാക്കി ഉപയോഗിക്കുന്ന യജ്ഞമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. കഃ എന്ന നാമം 'ക' എന്ന അക്ഷരം സന്തോഷത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; ആനന്ദസ്വരൂപനായി സ്തുതിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. കിം എന്ന നാമം സകല മൂല്യങ്ങളുടെയും സമാഹാരമായതിനാൽ ധ്യാനിക്കപ്പെടാൻ യോഗ്യനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. യത് എന്ന നാമം സ്വഭാവത്താൽ സ്വയം നിലനിൽക്കുന്നവനായി, 'യത്' സ്വയം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന വസ്തുവിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു എന്ന അർത്ഥത്തിൽ അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. തത് എന്ന നാമം 'തനോതി' (വികസിപ്പിക്കുന്നു) എന്നതിനാൽ ബ്രഹ്മം ആയവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പദമനുത്തമം എന്ന നാമം 'പദം' എന്നാൽ പരമമായ സ്ഥിതി, മോക്ഷാന്വേഷികളുടെ ലക്ഷ്യം, അത് ബ്രഹ്മമാണ്; അതിനപ്പുറം നേടേണ്ടതൊന്നുമില്ലാത്തതിനാൽ അത് അനുത്തമമാണ്. ലോകബന്ധു എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളുടെയും സുഹൃത്തായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ലോകനാഥൻ എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളും പ്രാർത്ഥിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മാധവൻ എന്ന നാമം മധുവിന്റെ വംശത്തിൽ ജനിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭക്തവത്സലൻ എന്ന നാമം ഭക്തരോട് അതിരില്ലാത്ത വാത്സല്യമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

സുവർണ്ണവർണ്ണൻ എന്ന നാമം സ്വർണ്ണത്തിന്റെ വർണ്ണമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഹേമാംഗൻ എന്ന നാമം സ്വർണ്ണംപോലുള്ള രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വരാംഗൻ എന്ന നാമം ശരീരാവയവങ്ങളെല്ലാം തിളങ്ങുന്ന സൗന്ദര്യമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ചന്ദനാംഗദി എന്ന നാമം സുഗന്ധമുള്ള ചന്ദനലേപനവും ആനന്ദം നൽകുന്ന തോൾവളകളും അണിഞ്ഞവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വീരഹാ എന്ന നാമം ധർമ്മരക്ഷയ്ക്കായി ഹിരണ്യകശിപു പോലുള്ള വീരന്മാരെ സംഹരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വിഷമൻ എന്ന നാമം ഏതൊരു ഗുണത്താലും തുല്യമായി മറ്റൊന്നും അവിടുത്തോട് ഉപമിക്കാനില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശൂന്യൻ എന്ന നാമം ഏതെങ്കിലും പരിമിതപ്പെടുത്തുന്ന ഗുണങ്ങളില്ലാത്തതിനാൽ, അവിടുത്തെ നിർവചിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നവർക്ക് ശൂന്യതയായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഘൃതാശീഃ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ അനുഗ്രഹം ഒരിക്കലും വിഫലമാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. അചലൻ എന്ന നാമം സത്യം, ബോധം, അനന്തത എന്ന തന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവത്തിൽനിന്ന് ഒരിക്കലും വേർപെടുത്താനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ചലൻ എന്ന നാമം വായുവിന്റെ രൂപത്തിൽ ചലിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

അമാനീ എന്ന നാമം ശുദ്ധബോധസ്വരൂപനായതിനാൽ ആത്മാവല്ലാത്ത ഒന്നുമായും താദാത്മ്യബോധമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മാനദൻ എന്ന നാമം തന്റെ മായയാൽ അനാത്മാവിൽ ആത്മബോധം ഉണ്ടാക്കുന്നവനോ, ഭക്തർക്ക് ബഹുമാനവും കൃപയും നൽകുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. മാന്യൻ എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും ദൈവമായതിനാൽ എല്ലാവരാലും ആരാധിക്കപ്പെടേണ്ടവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ലോകസ്വാമി എന്ന നാമം പതിന്നാല് ലോകങ്ങളുടെയും നാഥനായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ത്രിലോകധൃത് എന്ന നാമം മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സുമേധാഃ എന്ന നാമം മഹത്തും ക്ഷേമകരവുമായ ബുദ്ധിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മേധജൻ എന്ന നാമം യാഗം (ഒരുതരം യജ്ഞം) യിൽനിന്ന് ഉദ്ഭവിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ധന്യൻ എന്ന നാമം തന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങളെല്ലാം നേടിയതിനാൽ പൂർണ്ണമായും സംതൃപ്തനായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സത്യമേധാഃ എന്ന നാമം ബുദ്ധി എപ്പോഴും ഫലം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ധരാധരൻ എന്ന നാമം ആദിശേഷൻ മുതലായ തന്റെ അംശങ്ങളിലൂടെ ലോകങ്ങളെ താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

തേജോവൃഷൻ എന്ന നാമം സൂര്യരൂപത്തിൽ എല്ലാക്കാലത്തും മഴ പെയ്യിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ദ്യുതിധരൻ എന്ന നാമം എപ്പോഴും തേജസ്സാർന്ന രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സർവ്വശസ്ത്രഭൃതാം വരൻ എന്ന നാമം ആയുധം ധരിക്കുന്ന സകലരിലും ഉത്തമനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രഗ്രഹൻ എന്ന നാമം ഭക്തരുടെ അർപ്പണങ്ങൾ വലിയ സന്തോഷത്തോടെ സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നിഗ്രഹൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും നിയന്ത്രിക്കുകയും ഒടുവിൽ ലയിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വ്യഗ്രൻ എന്ന നാമം അഗ്രം (അവസാനം) ഇല്ലാത്തവനോ, അല്ലെങ്കിൽ ഭക്തരുടെ പ്രാർത്ഥനകൾ സാധിക്കുന്നതിൽ എപ്പോഴും ജാഗ്രതയുള്ളവനോ ആയി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നൈകശൃംഗൻ എന്ന നാമം വരാഹമെന്ന പ്രപഞ്ചപന്നിയായി നാല് കൊമ്പുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ഗദാഗ്രജൻ എന്ന നാമം മന്ത്രത്താൽ (നിഗദം) ആദ്യം പ്രകാശിതനായവനോ, അല്ലെങ്കിൽ ഗദയുടെ ജ്യേഷ്ഠസഹോദരനോ ആയി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ചതുർമൂർത്തി എന്ന നാമം വിരാട്, സൂത്രാത്മാവ്, അവ്യാകൃതം, തുരീയം എന്നീ നാല് ഭാവങ്ങളുള്ളവനായി, അല്ലെങ്കിൽ വെള്ള, ചുവപ്പ്, മഞ്ഞ, കറുപ്പ് എന്ന നാല് കൊമ്പുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ചതുർബാഹു എന്ന നാമം വാസുദേവനെ എപ്പോഴും വർണ്ണിക്കുന്നതുപോലെ നാല് കരങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ചതുർവ്യൂഹൻ എന്ന നാമം വാസുദേവൻ, സങ്കർഷണൻ, പ്രദ്യുമ്നൻ, അനിരുദ്ധൻ എന്ന നാല് പ്രകടനങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ചതുർഗതി എന്ന നാമം ശാസ്ത്രങ്ങൾ വിധിച്ച നാല് ആശ്രമങ്ങളും നാല് വർണ്ണങ്ങളും അന്തിമ ലക്ഷ്യമായി അന്വേഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ചതുരാത്മാ എന്ന നാമം ആസക്തി, വിരോധം, പരിമിതി എന്നിവയില്ലാതെ, ശക്തിയാൽ വിശേഷമായി അനുഗൃഹീതമായ സ്വരൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ചതുർഭാവൻ എന്ന നാമം ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം എന്ന നാല് മാനുഷിക മൂല്യങ്ങൾ ഉത്ഭവിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ചതുർവേദവിത് എന്ന നാമം നാല് വേദങ്ങളുടെയും യഥാർത്ഥ അർത്ഥം ഗ്രഹിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഏകപാത് എന്ന നാമം ഒരു പാദം (അംശം, പ്രകടനം) മാത്രമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു; അവിടുത്തെ അതീതമായ ഏകത്വം ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

സമാവർത്തൻ എന്ന നാമം സംസാരചക്രത്തെ ഫലപ്രദമായി തിരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അനിവൃത്താത്മാ എന്ന നാമം സർവ്വവ്യാപിയായതിനാൽ ഒന്നിൽനിന്നും ഒരിടത്തുനിന്നും വേർപെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ദുർജയൻ എന്ന നാമം ആർക്കും കീഴടക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ദുരതിക്രമൻ എന്ന നാമം സൂര്യൻ പോലുള്ള സ്വർഗ്ഗീയ ജീവികൾപോലും ഭയത്താൽ അവിടുത്തെ കൽപ്പനയെ എതിർക്കാൻ ധൈര്യപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ദുർലഭൻ എന്ന നാമം വളർത്താൻതന്നെ പ്രയാസമുള്ള ഭക്തിയാൽ മാത്രം പ്രാപിക്കാവുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ദുർഗമൻ എന്ന നാമം പ്രാപിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ദുർഗൻ എന്ന നാമം വിവിധ തടസ്സങ്ങളാൽ പ്രാപ്തി ദുഷ്കരമാകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ദുരാവാസൻ എന്ന നാമം സമാധിയിൽ യോഗികൾ വലിയ പ്രയാസത്തോടെ മാത്രം ഹൃദയത്തിൽ വസിപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ദുരാരിഹാ എന്ന നാമം അസുരന്മാർ പോലുള്ള ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ശുഭാംഗൻ എന്ന നാമം ധ്യാനിക്കാൻ അത്യന്തം മംഗളകരമായ രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ലോകസാരംഗൻ എന്ന നാമം സാരംഗം (തേനീച്ച) പോലെ ലോകത്തുനിന്ന് സാരം ഊറ്റിയെടുക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സുതന്തു എന്ന നാമം അനന്തമായ വ്യാപ്തിയുള്ള ഈ പ്രപഞ്ചം അവിടുത്തേതാകയാൽ 'സുന്ദരമായ നൂൽ' എന്ന് അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. തന്തുവർദ്ധനൻ എന്ന നാമം ഈ ലോകമാകുന്ന നൂലിനെ വികസിപ്പിക്കാനോ ചുരുക്കാനോ കഴിവുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രകർമ്മാ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രന്റേതുപോലെ അത്യന്തം പ്രശംസനീയവും ഉത്കൃഷ്ടവുമായ പ്രവൃത്തികളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. മഹാകർമ്മാ എന്ന നാമം ആകാശം മുതലായ മഹാഭൂതങ്ങൾ അവിടുത്തെ കാര്യങ്ങളായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. കൃതകർമ്മാ എന്ന നാമം സകലതും നിറവേറ്റി, ഇനി ഒന്നും ചെയ്യാനില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കൃതാഗമൻ എന്ന നാമം വേദരൂപത്തിൽ ആഗമം നൽകിയവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

ഉദ്ഭവൻ എന്ന നാമം സ്വന്തം ഇച്ഛയാൽ മഹത്തായതും ഉത്കൃഷ്ടവുമായ ശരീരങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സുന്ദരൻ എന്ന നാമം സകലരെയും ആകർഷിക്കുന്ന ചാരുതയുള്ള സൗന്ദര്യമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സുന്ദൻ എന്ന നാമം അത്യന്തം മൃദുലതയ്ക്ക് പ്രസിദ്ധനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. രത്നനാഭൻ എന്ന നാമം 'രത്നം' സൗന്ദര്യത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; അത്യന്തം മനോഹരമായ നാഭിയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സുലോചനൻ എന്ന നാമം സകലതും അറിയുന്ന ജ്ഞാനമുള്ള തിളങ്ങുന്ന കണ്ണുകളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അർക്കൻ എന്ന നാമം ആരാധ്യരായ ബ്രഹ്മാവ് പോലുള്ളവരാലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വാജസനൻ എന്ന നാമം അപേക്ഷിക്കുന്നവർക്ക് വാജം (ആഹാരം) നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശൃംഗീ എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് ഉന്നതമായ കൊമ്പുള്ള മത്സ്യരൂപം സ്വീകരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ജയന്തൻ എന്ന നാമം ശത്രുക്കളെ അനായാസം കീഴടക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സർവ്വവിജ്ജയീ എന്ന നാമം 'സർവ്വവിത്' (സർവ്വജ്ഞൻ), 'ജയീ' (ആസക്തി, കോപം മുതലായ ആന്തരിക ശക്തികളെയും ഹിരണ്യാക്ഷൻ പോലുള്ള ബാഹ്യശത്രുക്കളെയും കീഴടക്കുന്നവൻ) എന്നർത്ഥമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

സുവർണ്ണബിന്ദു എന്ന നാമം അവിടുത്തെ അവയവങ്ങൾ (ബിന്ദുക്കൾ) സ്വർണ്ണത്തിന്റെ തേജസ്സിന് തുല്യമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അക്ഷോഭ്യൻ എന്ന നാമം ആസക്തി, വിരക്തി തുടങ്ങിയ വികാരങ്ങളാലോ, ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങളാലോ, അസുരന്മാരാലോ ഒരിക്കലും ഇളക്കപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സർവ്വവാഗീശ്വരേശ്വരൻ എന്ന നാമം ബ്രഹ്മാവ് ഉൾപ്പെടെ സകല വിദ്യാനാഥന്മാരുടെയും നാഥനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. മഹാഹ്രദൻ എന്ന നാമം ആനന്ദസ്വരൂപനായ പരമാത്മാവായതിനാൽ അവിടുത്തെ ധ്യാനിക്കുന്ന യോഗികൾ ആ ആനന്ദസരസ്സിൽ മുങ്ങി മഹാസന്തോഷം പ്രാപിക്കുന്നതിനാൽ 'മഹാഹ്രദം' (വലിയ തടാകം) എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. മഹാഗർത്തൻ എന്ന നാമം വലിയ കുഴിപോലെ കടക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള മായയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. മഹാഭൂതൻ എന്ന നാമം ഭൂതം, വർത്തമാനം, ഭാവി എന്ന മൂന്ന് കാലങ്ങളാലും വിഭജിക്കപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാനിധി എന്ന നാമം മഹത്തും അമൂല്യവുമായ സകല മഹാഭൂതങ്ങളും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

കുമുദൻ എന്ന നാമം 'കു' എന്നാൽ ഭൂമി; ഭാരത്തിൽനിന്ന് മോചിപ്പിച്ച് ഭൂമിക്ക് ആനന്ദം (മുദ) നൽകുന്നവൻ എന്ന് അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കുന്ദരൻ എന്ന നാമം കുന്ദം (മുല്ലപ്പൂ) പോലെ ശുദ്ധമായ അനുഗ്രഹങ്ങൾ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കുന്ദൻ എന്ന നാമം കുന്ദപ്പൂവുപോലെ സുന്ദരമായ അവയവങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പർജ്ജന്യൻ എന്ന നാമം മേഘംപോലെ മാനസികവും ഭൗതികവും ആത്മീയവുമായ മൂന്ന് താപങ്ങളെ ശമിപ്പിച്ച് ആഗ്രഹിക്കുന്നതെല്ലാം വർഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പാവനൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സ്മരണമാത്രയാൽ ഭക്തൻ പരിശുദ്ധി നേടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അനിലൻ എന്ന നാമം ഒരു പ്രേരണയോ നിബന്ധനയോ ഇല്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു; എപ്പോഴും ഉണർന്നിരിക്കുന്നവനായി, ഒരിക്കലും ഉറങ്ങാത്തവനായും. അമൃതാശൻ എന്ന നാമം സ്വന്തം സ്വഭാവമായ അമൃതാനന്ദം (അമൃതം) ഭക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അമൃതവപുഃ എന്ന നാമം മരണമില്ലാത്തതും ക്ഷയിക്കാത്തതുമായ രൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സർവ്വജ്ഞൻ എന്ന നാമം സർവ്വജ്ഞനായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സർവ്വതോമുഖൻ എന്ന നാമം എല്ലായിടത്തും മുഖമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

സുലഭൻ എന്ന നാമം ഇല, പുഷ്പം, ഫലം തുടങ്ങിയ ചെറിയ അർപ്പണങ്ങൾ ഭക്തിയോടെ നൽകുന്നവരാൽ അനായാസം പ്രാപിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സുവ്രതൻ എന്ന നാമം ശുദ്ധമായ അർപ്പണങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനോ, അല്ലെങ്കിൽ കേവലം സാക്ഷിയായി ഭോക്താവല്ലാത്തവനോ ആയി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സിദ്ധൻ എന്ന നാമം സ്വതന്ത്രവും തടസ്സമില്ലാത്തതുമായ അവിടുത്തെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ എപ്പോഴും നിറവേറുന്നവനായി, സർവ്വശക്തനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശത്രുജിത് എന്ന നാമം തിന്മയുടെ എല്ലാ ശക്തികളെയും കീഴടക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ശത്രുതാപനൻ എന്ന നാമം ദേവന്മാരുടെ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ന്യഗ്രോധൻ എന്ന നാമം എല്ലാറ്റിനും മീതെ നിലകൊള്ളുമ്പോഴും താഴോട്ട് വളരുന്നവനും, പ്രകടമായ സകലത്തിന്റെയും ഉറവിടവുമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഉദുംബരൻ എന്ന നാമം പരമകാരണമെന്ന നിലയിൽ 'ആകാശത്തിനും മീതെ' എന്നർത്ഥമുള്ളവനും സകലത്തെക്കാൾ ഉത്കൃഷ്ടനുമായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അശ്വത്ഥൻ എന്ന നാമം അടുത്ത ദിവസംവരെ നിലനിൽക്കാത്തതാണ് എന്ന അർത്ഥത്തിൽ, നിരന്തരം മാറ്റത്തിന് വിധേയമായ പ്രപഞ്ചം അവിടുത്തെ രൂപമായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ചാണൂരാന്ധ്ര-നിഷൂദനൻ എന്ന നാമം ആന്ധ്രവംശത്തിൽപ്പെട്ട വീരയോദ്ധാവായ ചാണൂരനെ സംഹരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

സഹസ്രാർച്ചി എന്ന നാമം എണ്ണമറ്റ രശ്മികളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സപ്തജിഹ്വൻ എന്ന നാമം അഗ്നിരൂപത്തിൽ പ്രകടമാകുന്ന ഭഗവാന് ഏഴ് ജ്വാലാനാവുകൾ ഉണ്ടെന്ന് സങ്കല്പിക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സപ്തൈധാഃ എന്ന നാമം അഗ്നിസ്വരൂപനായ ഭഗവാന് ഏഴ് എധകൾ (തേജസ്സിന്റെ രൂപങ്ങൾ) ഉണ്ടെന്ന് ആദരിക്കുന്നു. സപ്തവാഹനൻ എന്ന നാമം സൂര്യരൂപത്തിലുള്ള ഭഗവാന് ഏഴ് കുതിരകൾ വാഹനമായുണ്ടെന്ന് അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അമൂർത്തി എന്ന നാമം ഭൗതികമായ സ്ഥൂലരൂപമില്ലാത്ത, രൂപരഹിതമായ ശുദ്ധബോധമായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അനഘൻ എന്ന നാമം പാപവും ദുഃഖവും ഇല്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അചിന്ത്യൻ എന്ന നാമം ഏതെങ്കിലും പ്രമാണത്താൽ നിർണ്ണയിക്കാനാകാത്തവനായി, സകല അറിവുകളെയും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്ന സാക്ഷിയായ ആത്മാവായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഭയകൃത് എന്ന നാമം ദുർമ്മാർഗ്ഗത്തിൽ നടക്കുന്നവരിൽ ഭയം ഉണ്ടാക്കുന്നവനോ, സകല ഭയത്തിന്റെയും വേര് മുറിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഭയനാശനൻ എന്ന നാമം സജ്ജനങ്ങളുടെ ഭയം നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അണുഃ എന്ന നാമം അത്യന്തം സൂക്ഷ്മനായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ബൃഹത് എന്ന നാമം വലിയവനും ശക്തനുമായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കൃശൻ എന്ന നാമം ഭൗതികമല്ലാത്തവനായി, പ്രകൃതിയിലെ സകല വസ്തുക്കൾക്കും അതീതനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സ്ഥൂലൻ എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും അന്തര്യാമിയായതിനാൽ ആലങ്കാരികമായി സ്ഥൂലൻ (വലിയവൻ) എന്ന് വിവരിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഗുണഭൃത് എന്ന നാമം സൃഷ്ടി, സ്ഥിതി, സംഹാരം നടത്തുന്ന സത്ത്വം, രജസ്സ്, തമസ്സ് എന്നീ ഗുണങ്ങളുടെ ആശ്രയമായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. നിർഗുണൻ എന്ന നാമം പ്രകൃതിയുടെ ഗുണങ്ങളില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. മഹാൻ എന്ന നാമം മഹാനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അധൃതൻ എന്ന നാമം പൃഥ്വി (ഭൂമി) പോലെ സകല താങ്ങുന്ന ശക്തികൾക്കും ആശ്രയമായതിനാൽ, തനിക്ക് പുറത്തുള്ള ഒന്നിനാലും താങ്ങപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സ്വധൃതൻ എന്ന നാമം സ്വയംതന്നെ മാത്രം താങ്ങപ്പെട്ടവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സ്വാസ്യൻ എന്ന നാമം താമരപ്പൂവിന്റെ ഉൾഭാഗംപോലെ സുന്ദരവും ചെറുതായി ചുവന്നതുമായ മുഖമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. പ്രാഗ്വംശൻ എന്ന നാമം ഭഗവാന്റെ 'വംശമായ' (ലോകവ്യവസ്ഥയ്ക്ക്) മുൻകാരണമില്ലാത്തവനും അവൻതന്നെ പരമമായവനുമായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വംശവർദ്ധനൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ സന്തതിയായ ലോകവ്യവസ്ഥയെ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയോ ലയിപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു.

ഭാരഭൃത് എന്ന നാമം ആദിശേഷന്റെ (അനന്തന്റെ) രൂപം സ്വീകരിച്ച് ഭൂമിയുടെ ഭാരം വഹിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കഥിതൻ എന്ന നാമം വേദം ഉത്കൃഷ്ടനെന്ന് പറയുന്നവനും സകല വേദങ്ങളും വർണ്ണിക്കുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. യോഗീ എന്ന നാമം ഇവിടെ യോഗം എന്നാൽ ജ്ഞാനം; അതിനാൽ പ്രാപിക്കപ്പെടുന്നവനോ, അല്ലെങ്കിൽ സ്വന്തം ആത്മാവായ പരമാത്മാവിൽ എപ്പോഴും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. യോഗീശൻ എന്ന നാമം തടസ്സങ്ങൾമൂലം വഴുതിപ്പോകുന്ന സാധാരണ യോഗികളിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി യോഗത്തിൽനിന്നോ ആത്മജ്ഞാനത്തിൽനിന്നോ ഒരിക്കലും ഇളകാത്തവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. സർവ്വകാമദൻ എന്ന നാമം സകല ആഗ്രഹിത ഫലങ്ങളും നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ആശ്രമൻ എന്ന നാമം സംസാരമാകുന്ന വനത്തിൽ അലയുന്ന സകലർക്കും വിശ്രമം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശ്രമണൻ എന്ന നാമം വിവേകബുദ്ധി ഉപയോഗിക്കാതെ ജീവിക്കുന്നവർക്ക് ക്ലേശം വരുത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ക്ഷാമൻ എന്ന നാമം സകല ജീവികളുടെയും ക്ഷയത്തിനും ലയത്തിനും കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സുപർണ്ണൻ എന്ന നാമം സംസാരവൃക്ഷരൂപത്തിൽ പ്രകടമായ ഭഗവാന് വേദമന്ത്രങ്ങൾ (ഛന്ദസ്സ്) എന്ന ഉത്കൃഷ്ട ഇലകളുണ്ടെന്ന് അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. വായുവാഹനൻ എന്ന നാമം ആരുടെ ഭയത്താലാണോ വായു സകല ജീവികളെയും വഹിക്കുന്നത്, ആ നാഥനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ധനുർധരൻ എന്ന നാമം രാമനായി മഹത്തായ വില്ല് ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ധനുർവേദൻ എന്ന നാമം ദശരഥപുത്രനായ രാമനായി, ധനുർവേദം (അമ്പെയ്ത്ത് ശാസ്ത്രം) യുടെ നാഥനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ദണ്ഡൻ എന്ന നാമം ശിക്ഷ നൽകുന്നവരിൽ ശിക്ഷണത്തിന്റെ മൂർത്തീഭാവമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ദമയിതാ എന്ന നാമം യമനായും രാജാവായും ദുഷ്ടർക്ക് ശിക്ഷ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ദമൻ എന്ന നാമം ധർമ്മപരമായ ശിക്ഷയുടെ ഫലമായി മനുഷ്യരിൽ ആത്മനിയന്ത്രണമായി നിലകൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അപരാജിതൻ എന്ന നാമം ഒരു ശത്രുവിനാലും പരാജയപ്പെടാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സർവ്വസഹൻ എന്ന നാമം സകല കർമ്മങ്ങളിലും നിപുണനും എല്ലാം സമഭാവത്തോടെ സഹിക്കുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. നിയന്താ എന്ന നാമം ഓരോ വ്യക്തിയെയും അവരവരുടെ കർത്തവ്യങ്ങളിൽ നിയോഗിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. അനിയമൻ എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും നിയന്താവായതിനാൽ ബാഹ്യനിയമം ഏൽക്കാത്തവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അയമൻ എന്ന നാമം യമന് അധികാരമില്ലാത്തവനും മരണമില്ലാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

സത്ത്വവാൻ എന്ന നാമം വീരത്വം, പരാക്രമം, ധൈര്യം മുതലായ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന ഗുണങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സാത്ത്വികൻ എന്ന നാമം സത്ത്വഗുണത്തിൽ സ്വഭാവത്താൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സത്യൻ എന്ന നാമം സജ്ജനങ്ങളിൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ സന്നിഹിതനും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സത്യധർമ്മപരായണൻ എന്ന നാമം സത്യസന്ധതയുടെയും ധർമ്മത്തിന്റെയും സകല വശങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അഭിപ്രായൻ എന്ന നാമം ജീവിതത്തിന്റെ പരമമൂല്യങ്ങൾ (പുരുഷാർത്ഥങ്ങൾ) തേടുന്നവർ അന്വേഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. പ്രിയാർഹൻ എന്ന നാമം സ്വന്തത്തിന് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടതെന്തോ അത് യോഗ്യമായി സമർപ്പിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അർഹൻ എന്ന നാമം ആരാധനയുടെ സകല ഉപചാരങ്ങളോടും ക്രിയകളോടും കൂടി ആരാധിക്കപ്പെടാൻ അർഹനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പ്രിയകൃത് എന്ന നാമം സ്നേഹത്തിന് അർഹൻ മാത്രമല്ല, തന്നെ ആരാധിക്കുന്നവർക്ക് നന്മയും പ്രിയവുമുള്ളത് സജീവമായി ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പ്രീതിവർദ്ധനൻ എന്ന നാമം ഭക്തരുടെ സന്തോഷവും ഭക്തിയും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

വിഹായസഗതി എന്ന നാമം ഉന്നതമായ വിഷ്ണുപദത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവനോ, അതിന്റെ ആശ്രയമോ ആയവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ജ്യോതിഃ എന്ന നാമം സ്വയംപ്രകാശമായ ബോധത്തിന്റെ പ്രകാശമായി, സ്വയംതന്നെയും മറ്റെല്ലാ വസ്തുക്കളെയും വെളിപ്പെടുത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സുരുചി എന്ന നാമം അത്യന്തം ആകർഷകമായ സ്വഭാവമുള്ള രുചി (തേജസ്സോ ഇച്ഛയോ) ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഹുതഭുക് എന്ന നാമം സകല യജ്ഞങ്ങളിലും ഏതൊരു ദേവതയ്ക്ക് അർപ്പിക്കപ്പെടുന്നതും സ്വീകരിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വിഭു എന്ന നാമം എല്ലായിടത്തും വസിക്കുന്നവനോ, മൂന്ന് ലോകങ്ങളുടെയും നാഥനോ ആയി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. രവി എന്ന നാമം സൂര്യരൂപത്തിൽ സകല രസങ്ങളും (ദ്രാവകങ്ങളും) ആഗിരണം ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിരോചനൻ എന്ന നാമം പല വിധത്തിൽ പ്രകാശിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സൂര്യൻ എന്ന നാമം സൂര്യനിൽ ശ്രീ (തേജസ്സ്) ഉളവാക്കുന്നവനോ, അല്ലെങ്കിൽ സൂര്യൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നത് അഗ്നിയാണോ ആയവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സവിതാ എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളെയും പ്രസവിക്കുന്നവനായി (ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നവനായി) അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. രവിലോചനൻ എന്ന നാമം സൂര്യനെ കണ്ണായി ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

അനന്തൻ എന്ന നാമം നിത്യനും സർവ്വവ്യാപിയും ദേശകാലങ്ങളാൽ നിർണ്ണയിക്കാനാകാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഹുതഭുക് എന്ന നാമം അഗ്നിയജ്ഞങ്ങളിൽ അർപ്പിക്കപ്പെടുന്നത് ഭക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ഭോക്താ എന്ന നാമം ചേതനയില്ലാത്ത പ്രകൃതി അനുഭവത്തിന്റെ വിഷയമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സുഖദൻ എന്ന നാമം ഭക്തർക്ക് മോക്ഷം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. നൈകജൻ എന്ന നാമം ധർമ്മപരിപാലനത്തിനായി വീണ്ടുംവീണ്ടും ജനിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. അഗ്രജൻ എന്ന നാമം സകലത്തിനും മുമ്പേ, ഹിരണ്യഗർഭനായി, ജനിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അനിർവിണ്ണൻ എന്ന നാമം തടസ്സമില്ലാതെ സകല ആഗ്രഹങ്ങളും നേടിയതിനാൽ സകല ദുഃഖങ്ങളിൽനിന്നും മുക്തനായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സദാമർഷി എന്ന നാമം സജ്ജനങ്ങളോട് എപ്പോഴും ക്ഷമയും സഹനവുമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ലോകാധിഷ്ഠാനം എന്ന നാമം സ്വയം ഒരു ആശ്രയവുമില്ലാതെ മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും താങ്ങുന്ന ബ്രഹ്മമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. അദ്ഭുതൻ എന്ന നാമം അത്ഭുതകരവും വിസ്മയകരവുമായ സത്തയായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

സനാത് എന്ന നാമം 'സനാത്' എന്ന വാക്ക് ദീർഘമായ കാലയളവിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; കാലംതന്നെ പരമപുരുഷന്റെ ഒരു പ്രകടനമാണ് എന്ന് അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സനാതനതമൻ എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും കാരണമായവനും, സാധാരണയായി നിത്യരായി കരുതപ്പെടുന്ന ബ്രഹ്മാവ് മുതലായവരെക്കാൾ പുരാതനനുമായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. കപിലൻ എന്ന നാമം സമുദ്രത്തിലെ ഭൂഗർഭ അഗ്നിയായും ഇളംചുവപ്പ് നിറമുള്ളവനായും, ദിവ്യജ്ഞാനം ഉൾക്കൊണ്ട ഋഷിയുടെ നാമമായും അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. കപി എന്ന നാമം 'ക' എന്നാൽ ജലം; സൂര്യരൂപത്തിലൂടെ സകല ജലവും കുടിക്കുകയോ ആഗിരണം ചെയ്യുകയോ ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. അവ്യയൻ എന്ന നാമം പ്രളയകാലത്ത് സകല ലോകങ്ങളും നഷ്ടമില്ലാതെ ലയിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സ്വസ്തിദൻ എന്ന നാമം ഭക്തർക്ക് മംഗളമായത് നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സ്വസ്തികൃത് എന്ന നാമം നന്മ നൽകുന്നതിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സ്വസ്തി എന്ന നാമം പരമാനന്ദം സ്വഭാവമായ മംഗളരൂപമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. സ്വസ്തിഭുക് എന്ന നാമം മുകളിലുള്ള സ്വസ്തി (മംഗളം) അനുഭവിക്കുന്നവനോ, ഭക്തരുടെ ക്ഷേമം സംരക്ഷിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സ്വസ്തിദക്ഷിണൻ എന്ന നാമം തന്റെ കൃപയാൽ മംഗളം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു.

അരൗദ്രൻ എന്ന നാമം കർമ്മം, ആസക്തി, കോപം എന്നിവ രൗദ്രമാണ്; സകല ആഗ്രഹങ്ങളും പൂർത്തിയായ ഭഗവാൻ ആസക്തിയും കോപവും ഇല്ലാത്തവനായതിനാൽ അരൗദ്രനാണ് എന്ന് അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. കുണ്ഡലീ എന്ന നാമം ചുരുണ്ടുകിടക്കുന്ന ആദിശേഷന്റെ രൂപം സ്വീകരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ചക്രീ എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളുടെയും രക്ഷയ്ക്കായി മനസ്സിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന സുദർശനചക്രം ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. വിക്രമീ എന്ന നാമം 'വിക്രമം' എന്നാൽ ഒരു ചുവടുവയ്പ്പ്, അതുപോലെ മഹത്തായ ധൈര്യവും വീര്യവും എന്നർത്ഥമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഊർജ്ജിതശാസനൻ എന്ന നാമം ശ്രുതിസ്മൃതികളുടെ രൂപത്തിലുള്ള അവിടുത്തെ കൽപ്പനകൾ അത്യന്തം ഉത്കൃഷ്ടമായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ശബ്ദാതിഗൻ എന്ന നാമം വാക്കുകളാൽ ഗ്രഹിക്കാവുന്ന ഗുണങ്ങളില്ലാത്തതിനാൽ ഒരു ശബ്ദത്താലും സൂചിപ്പിക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ശബ്ദസഹൻ എന്ന നാമം സകല വേദങ്ങളുടെയും പരമാർത്ഥമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ശിശിരൻ എന്ന നാമം ഭൗതികം, മാനസികം, ആത്മീയം എന്നീ മൂന്ന് തരം ലൗകിക അഗ്നികളിൽ വെന്തുരുകുന്നവർക്ക് തണുപ്പുള്ള അഭയമായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ശർവ്വരീകരൻ എന്ന നാമം ബന്ധത്തിലുള്ളവർക്ക് ആത്മാവ് രാത്രിപോലെ തോന്നുന്നു; ജ്ഞാനികൾക്ക് സംസാരം രാത്രിപോലെയാണ്; രണ്ടുപേർക്കും അതീതതയുടെ ഈ 'രാത്രി' സൃഷ്ടിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അക്രൂരൻ എന്ന നാമം ക്രൂരതയില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പേശലൻ എന്ന നാമം ചിന്ത, വാക്ക്, പ്രവൃത്തി, ശരീരം എന്നിവയിൽ സുന്ദരനും മനോഹരനുമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ദക്ഷൻ എന്ന നാമം പൂർണ്ണവളർച്ചയുള്ളവനും ശക്തനും എല്ലാം ഫലപ്രദമായി ചെയ്യുന്നവനും അത്യന്തം കഴിവുള്ളവനുമായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ദക്ഷിണൻ എന്ന നാമം നിപുണനും സമർത്ഥനുമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു; മുകളിലെ നാമത്തിന്റെ അർത്ഥം തന്നെ മറ്റൊരു കോണിൽനിന്ന്. ക്ഷമിണാം വരൻ എന്ന നാമം ക്ഷമയിൽ പ്രസിദ്ധരായ സകല യോഗികളെക്കാളും ക്ഷമയുള്ളവരിൽ ഉത്തമനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. വിദ്വത്തമൻ എന്ന നാമം സകലതിനെക്കുറിച്ചും അതുല്യവും എല്ലാം ഉൾക്കൊള്ളുന്നതുമായ ജ്ഞാനം ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വീതഭയൻ എന്ന നാമം നിത്യമുക്തനും സകലത്തിന്റെയും നാഥനുമായതിനാൽ സംസാരജീവിതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ഭയവുമില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പുണ്യശ്രവണകീർത്തനൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കുന്നതും കീർത്തിക്കുന്നതും ആഴമായ പുണ്യം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ഉത്താരണൻ എന്ന നാമം സംസാരസാഗരത്തിന്റെ മറുകരയിലേക്ക് ജീവികളെ കടത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ദുഷ്കൃതിഹാ എന്ന നാമം ദുഷ്കർമ്മങ്ങളുടെ ദുഷ്ഫലങ്ങൾ മായ്ക്കുന്നവനോ, ദുഷ്കർമ്മം ചെയ്യുന്നവരെ സംഹരിക്കുന്നവനോ ആയി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പുണ്യൻ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ ഓർക്കുന്നവർക്കും ആരാധിക്കുന്നവർക്കും പവിത്രത നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ദുഃസ്വപ്നനാശനൻ എന്ന നാമം ആരാധിക്കപ്പെടുമ്പോഴും ധ്യാനിക്കപ്പെടുമ്പോഴും അപകടസൂചകമായ സ്വപ്നങ്ങളിൽനിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. വീരഹാ എന്ന നാമം മോക്ഷം നൽകി സംസാരമാർഗ്ഗങ്ങളിൽനിന്ന് രക്ഷിച്ച് ജീവികളെ ബന്ധനത്തിൽനിന്ന് മോചിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. രക്ഷണൻ എന്ന നാമം സത്ത്വഗുണത്തോടുകൂടി മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും സംരക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. സന്തൻ എന്ന നാമം സദ്വൃത്തമായ മാർഗ്ഗം സ്വീകരിക്കുന്നവർ സന്തന്മാർ (സജ്ജനങ്ങൾ) എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു; അവിടുന്ന് അവരുടെ ആത്മാവായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ജീവനൻ എന്ന നാമം പ്രാണനായി സകല ജീവികളുടെയും ജീവൻ നിലനിർത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. പര്യവസ്ഥിതൻ എന്ന നാമം ഈ പ്രപഞ്ചത്തിൽ എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ച് നിലകൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അനന്തരൂപൻ എന്ന നാമം സകലത്തെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഈ പ്രപഞ്ചത്തിൽ വസിക്കുന്നതിനാൽ എണ്ണമറ്റ രൂപങ്ങളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അനന്തശ്രീ എന്ന നാമം അവിടുത്തെ ശ്രീ (മഹത്ത്വം) അനന്തമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ജിതമന്യു എന്ന നാമം കോപത്തെ കീഴടക്കിയവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ഭയാപഹൻ എന്ന നാമം സംസാരത്തിൽനിന്നുണ്ടാകുന്ന ജീവികളുടെ ഭയങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ചതുരശ്രൻ എന്ന നാമം നീതിമാനായി, ജീവികൾക്ക് അവരുടെ കർമ്മഫലം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ഗഭീരാത്മാ എന്ന നാമം അളന്നറിയാനാകാത്ത സ്വഭാവമുള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. വിദിശൻ എന്ന നാമം യോഗ്യതയ്ക്കനുസരിച്ച് വിവിധ രൂപമുള്ള വ്യക്തികൾക്ക് വിവിധ കർമ്മഫലങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്യുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. വ്യാദിശൻ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രനും മറ്റ് ദേവന്മാർക്കും അവരവരുടെ വ്യത്യസ്ത കൃത്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ദിശഃ എന്ന നാമം വേദരൂപത്തിൽ വിവിധ ജീവികൾക്ക് അനുഷ്ഠാനകർമ്മങ്ങളുടെ ഫലം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

അനാദി എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും പരമകാരണമായതിനാൽ ആദിയില്ലാത്തവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഭൂർഭുവഃ എന്ന നാമം 'ഭു' എന്നാൽ ആശ്രയം; സകലത്തെയും താങ്ങുന്ന ഭൂമിക്ക് പോലും ആശ്രയമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ലക്ഷ്മീഃ എന്ന നാമം ഭൂമിയെ താങ്ങുന്നതിനു പുറമേ, ഭൂമിക്ക് മംഗളമായതെല്ലാം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സുവീരൻ എന്ന നാമം തിളങ്ങുന്ന പല പ്രകടനരീതികളുള്ളവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. രുചിരാംഗദൻ എന്ന നാമം അത്യന്തം ആകർഷകമായ തോൾവളകൾ ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. ജനനൻ എന്ന നാമം സകല ജീവജാലങ്ങൾക്കും ജന്മം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ജനജന്മാദി എന്ന നാമം ശരീരം സ്വീകരിക്കുന്ന ജീവികളുടെ ഉത്ഭവത്തിന്റെ മൂലകാരണമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ഭീമൻ എന്ന നാമം ഭയത്തിനും ഭീതിക്കും കാരണമായവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. ഭീമപരാക്രമൻ എന്ന നാമം അവതാരങ്ങളിൽ അവിടുത്തെ ശക്തിയും ധൈര്യവും അസുരന്മാർക്ക് ഭീതിയായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

ആധാരനിലയൻ എന്ന നാമം പഞ്ചഭൂതങ്ങൾ (ആകാശം, വായു, അഗ്നി, ജലം, ഭൂമി) എന്ന സകല അടിസ്ഥാന ആധാരങ്ങൾക്കും ആശ്രയമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അധാതാ എന്ന നാമം സ്വയം തന്നെ ആശ്രയമായവനും അതിനാൽ ബാഹ്യമായ ആശ്രയം ആവശ്യമില്ലാത്തവനുമായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പുഷ്പഹാസൻ എന്ന നാമം പ്രപഞ്ചമായി പ്രകടമാകുന്നത് മൊട്ടുകൾ പൂക്കളായി വിടരുന്നതുപോലെയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രജാഗരൻ എന്ന നാമം വിശേഷമായി ഉണർന്നിരിക്കുന്നവനായി, അതായത് നിത്യമായ ബോധമായി, അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഊർദ്ധ്വഗൻ എന്ന നാമം സകലത്തിനും മീതെയുള്ളവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സത്പഥാചാരൻ എന്ന നാമം എപ്പോഴും സജ്ജനങ്ങളുടെ നടപ്പ് പിന്തുടരുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പ്രാണദൻ എന്ന നാമം പരീക്ഷിത്തിന്റെ കാര്യത്തിലെന്നപോലെ മരിച്ചവർക്ക് ജീവൻ തിരിച്ചുനൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. പ്രണവൻ എന്ന നാമം പ്രണവം (ഓം) ബ്രഹ്മത്തിന്റെ പ്രകടമായ ശബ്ദചിഹ്നമാണ്; അവിടുന്ന് പ്രണവവുമായി അഭേദ്യമായി ബന്ധപ്പെട്ടതിനാൽ പ്രണവൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു. പണൻ എന്ന നാമം ഇടപാട് എന്ന അർത്ഥമുള്ള ധാതുവിൽനിന്ന്, സകലർക്കും അവരുടെ കർമ്മമനുസരിച്ച് കർമ്മഫലം നൽകുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

പ്രമാണം എന്ന നാമം ശുദ്ധബോധസ്വരൂപനായതിനാൽ സ്വയംതന്നെ പ്രമാണമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. പ്രാണനിലയൻ എന്ന നാമം പ്രാണങ്ങളുടെ വാസസ്ഥാനവും ലയസ്ഥാനവുമായവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. പ്രാണഭൃത് എന്ന നാമം ആഹാരം ശരീരത്തെ പോഷിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ പ്രാണങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രാണജീവനൻ എന്ന നാമം പ്രാണൻ, അപാനൻ മുതലായ വായുക്കളിലൂടെ മനുഷ്യരെ ജീവനോടെ നിലനിർത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. തത്ത്വം എന്ന നാമം അമൃതം, സത്യം, പരമാർത്ഥം തുടങ്ങിയ വാക്കുകൾപോലെ ബ്രഹ്മത്തെ അർത്ഥമാക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. തത്ത്വവിത് എന്ന നാമം സ്വന്തം യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം അറിയുന്നവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ഏകാത്മാ എന്ന നാമം സകലത്തിലും ഏകമായ അസ്തിത്വവും ആത്മാവുമായവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. ജന്മമൃത്യുജരാതിഗൻ എന്ന നാമം ജനനം, അസ്തിത്വം, വളർച്ച, മാറ്റം, ക്ഷയം, മരണം എന്ന ആറ് തരം വികാരങ്ങൾക്ക് വിധേയനാകാതെ നിലകൊള്ളുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ഭൂർഭുവഃസ്വസ്തരു എന്ന നാമം ഭൂഃ, ഭുവഃ, സ്വഃ എന്ന മൂന്ന് വ്യാഹൃതികൾ വേദത്തിന്റെ സത്തയാണ്; അവ ഉദ്ഭവിക്കുന്ന വൃക്ഷമായ (തരു) അവിടുന്നാണ് എന്ന് അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. താരൻ എന്ന നാമം സംസാരസാഗരം കടക്കാൻ ജീവികളെ സഹായിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. സവിതാ എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളെയും സൃഷ്ടിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. പ്രപിതാമഹൻ എന്ന നാമം ബ്രഹ്മാവിന്റെ പിതാവായതിനാൽ സകലരുടെയും മുത്തച്ഛനായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. യജ്ഞൻ എന്ന നാമം യജ്ഞരൂപമായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. യജ്ഞപതി എന്ന നാമം സകല യജ്ഞങ്ങളുടെയും സംരക്ഷകനും നാഥനുമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. യജ്വാ എന്ന നാമം യജ്ഞം നടത്തുന്നവനായി പ്രകടമാകുന്നവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. യജ്ഞാംഗൻ എന്ന നാമം വരാഹമെന്ന പ്രപഞ്ചപന്നിയുടെ ശരീരാവയവങ്ങൾ യജ്ഞത്തിന്റെ അവയവങ്ങളുമായി ഏകീകരിക്കപ്പെടുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. യജ്ഞവാഹനൻ എന്ന നാമം വിവിധ ഫലങ്ങൾ നൽകുന്ന യജ്ഞങ്ങളെ താങ്ങുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു.

യജ്ഞഭൃത് എന്ന നാമം സകല യജ്ഞങ്ങളുടെയും സംരക്ഷകനും താങ്ങുമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. യജ്ഞകൃത് എന്ന നാമം ലോകത്തിന്റെ ആരംഭത്തിലും അവസാനത്തിലും യജ്ഞം നടത്തുന്നവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. യജ്ഞീ എന്ന നാമം പ്രധാനിയും യജ്ഞത്തിന്റെ നാഥനുമായവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. യജ്ഞഭുക് എന്ന നാമം യജ്ഞം അനുഭവിക്കുന്നവനും സംരക്ഷിക്കുന്നവനുമായവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. യജ്ഞസാധനൻ എന്ന നാമം യജ്ഞം അവിടുത്തേക്ക് എത്തിച്ചേരാനുള്ള മാർഗ്ഗമായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു; അവിടുന്ന് ഉപായവും ലക്ഷ്യവുമാണ്. യജ്ഞാന്തകൃത് എന്ന നാമം യജ്ഞത്തിന്റെ അന്ത്യവും ഫലവുമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. യജ്ഞഗുഹ്യം എന്ന നാമം സകല യജ്ഞങ്ങളുടെയും ഗുഹ്യമായ സത്തയായ ജ്ഞാനയജ്ഞമായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. അന്നം എന്ന നാമം ജീവികൾ ഭക്ഷിക്കുന്നതായി; അല്ലെങ്കിൽ അവയുടെ ആഹാരമായി സകല ജീവികളിലും വ്യാപിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു. അന്നാദൻ എന്ന നാമം ലോകമാകെ ആഹാരമായി ഭക്ഷിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു; അവിടുന്ന് അന്നം തന്നെയാണെന്ന് കാണിക്കാൻ 'ഏവ' (തന്നെ) ചേർത്തിരിക്കുന്നു.

ആത്മയോനി എന്ന നാമം സകലത്തിന്റെയും ഉറവിടമായവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു; പ്രപഞ്ചത്തിന് സ്വയമല്ലാതെ മറ്റൊരു ഭൗതികകാരണമില്ല. സ്വയംജാതൻ എന്ന നാമം നിമിത്തകാരണമായും കൂടിയവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു; സ്വയം ജനിച്ചവൻ, മറ്റൊന്നാലും ഉണ്ടാക്കപ്പെടാത്തവൻ. വൈഖാനൻ എന്ന നാമം അതുല്യമായ രൂപത്തിൽ (വരാഹമായി) ഭൂമിയെ ഖനനം ചെയ്തുയർത്തിയവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. സാമഗായനൻ എന്ന നാമം സാമഗാനങ്ങളാൽ ആലപിക്കപ്പെടുന്നവനും പാടപ്പെടുന്നവനുമായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ദേവകീനന്ദനൻ എന്ന നാമം കൃഷ്ണാവതാരത്തിൽ ദേവകിയുടെ പുത്രനായവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. സ്രഷ്ടാ എന്ന നാമം സകല ലോകങ്ങളുടെയും സൃഷ്ടികർത്താവായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. ക്ഷിതീശൻ എന്ന നാമം ലോകത്തിന്റെ നാഥൻ എന്ന് അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു; ഇവിടെ രാമനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. പാപനാശനൻ എന്ന നാമം തന്നെ ആരാധിക്കുന്നവരുടെയും ധ്യാനിക്കുന്നവരുടെയും സ്മരിക്കുന്നവരുടെയും സ്തോത്രം ചൊല്ലുന്നവരുടെയും പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ ഘോഷിക്കുന്നു.

ശംഖഭൃത് എന്ന നാമം പഞ്ചഭൂതങ്ങൾ ഉദ്ഭവിച്ച താമസാഹങ്കാരത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന പാഞ്ചജന്യ ശംഖ് ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. നന്ദകീ എന്ന നാമം വിദ്യയെ (ആത്മജ്ഞാനപ്രകാശത്തെ) പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന നന്ദകം എന്ന വാൾ പിടിച്ചവനായി അവിടുത്തെ സ്തുതിക്കുന്നു. ചക്രീ എന്ന നാമം ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ഉത്ഭവിച്ച രാജസാഹങ്കാരത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന സുദർശനചക്രം ധരിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ആദരിക്കുന്നു. ശാർങ്ഗധന്വാ എന്ന നാമം ശാർങ്ഗം എന്ന വില്ല് പ്രയോഗിക്കുന്നവനായി അവിടുത്തെ പറയുന്നു. ഗദാധരൻ എന്ന നാമം ബുദ്ധിയുടെ വിഭാഗത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന കൗമോദകി എന്ന ഗദ പിടിച്ചവനായി അവിടുത്തെ ഓർമ്മിക്കുന്നു. രഥാംഗപാണി എന്ന നാമം കൈയിൽ ചക്രം (ചക്രം) ഉള്ളവനായി അവിടുത്തെ വിളിക്കുന്നു. അക്ഷോഭ്യൻ എന്ന നാമം മുകളിൽ പറഞ്ഞ ആയുധങ്ങളെല്ലാം നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനാൽ ഒന്നിനാലും ഇളക്കാനാകാത്തവനായി അവിടുത്തെ വാഴ്ത്തുന്നു. സർവ്വപ്രഹരണായുധൻ എന്ന നാമം സ്പർശിക്കാനോ പ്രഹരിക്കാനോ ഉപയോഗിക്കാവുന്ന സകലതും അവിടുത്തെ ആയുധങ്ങളാണെന്നും അവിടുത്തെ ആയുധശേഖരം അതിരില്ലാത്തതാണെന്നും ഘോഷിക്കുന്നു.

നൂറ്റിയെട്ടാമത്തെ ശ്ലോകം ആയിരം നാമങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കുകയും അന്തിമ പ്രാർത്ഥനയോടെ സ്തോത്രം അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് സർവ്വപ്രഹരണായുധൻ എന്ന നാമം ആവർത്തിക്കുന്നു: ധർമ്മരക്ഷയ്ക്കായി ഏതൊരു വസ്തുവും ആയുധമായി മാറുന്നവൻ. പവിത്രമായ ഓം നമഃ എന്ന നമസ്കാരത്തോടെ ഇത് മുദ്രിതമാകുന്നു; ആയിരം നാമങ്ങളുടെ പാരായണം പൂർണ്ണമാകുന്നു. അതിനുശേഷം അവസാന ശ്ലോകം സംരക്ഷണത്തിനായി പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു: വനമാല ധരിച്ചവനും ഗദയും ശാർങ്ഗം വില്ലും ശംഖും ചക്രവും നന്ദകം വാളും ധരിക്കുന്നവനും, വിഷ്ണുവെന്നും വാസുദേവനെന്നും അറിയപ്പെടുന്നവനുമായ മഹത്ത്വമുള്ള ഭഗവാൻ നാരായണൻ നമ്മെ കാക്കുകയും സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യട്ടെ.