ගාථා
සියලු සත්වයෝ දඬුවමට තැති ගනිති. සියල්ලෝම මරණයට බිය වෙති. තමා උපමා කොට ගෙන අනුන් නොමැරිය යුතුය, නොමැරවිය යුතුය.
පදය 1
සියලු සත්වයෝ දඬුවමට තැති ගනිති. සියල්ලන්ටම තම ජීවිතය ප්‍රියය. තමා උපමා කොට ගෙන අනුන් නොමැරිය යුතුය, නොමැරවිය යුතුය.
පදය 2
තමාගේ සැප සොයමින්, සැප කැමති අන්‍ය සත්වයන්ට යමෙක් දඬුවමින් හිංසා පීඩා කරන්නේ ද, හෙතෙම පරලොවදී සැපයක් නොලබයි.
පදය 3
තමාගේ සැප සොයමින්, සැප කැමති අන්‍ය සත්වයන්ට යමෙක් දඬුවමින් හිංසා පීඩා නොකරන්නේ ද, හෙතෙම පරලොවදී සැප ලබයි.
පදය 4
කිසිවෙකුට රළු පරුෂ වචන නොකියන්න. එසේ කී විට ඔවුහු ද පෙරළා ඔබට එසේම කියනු ඇත. කලහකාරී කථා මහත් දුක් ගෙන දෙයි. පෙරළා එන දඬුවම් ඔබ කරා පැමිණිය හැක.
පදය 5
බිඳුණු කංසයක් (තුවාලු දුන්න ඝණ්ඨාරයක්) හඬ නොනගන්නාක් මෙන්, ඔබ ද නිහඬව ඔබේ සිත සන්සුන් කරගන්නේ නම්, ඔබ නිවනට පත් වූවෙකි. ඔබ කෙරෙහි කිසිදු ක්‍රෝධයක් නොපවතී.
පදය 6
ගොපල්ලා කෙවිටෙන් ගවයන් ගොදුරු බිමට දක්කාගෙන යන්නාක් මෙන්, ජරාව සහ මරණය සත්වයන්ගේ ආයුෂය ඉදිරියට (මරණය දෙසට) දක්කාගෙන යයි.
පදය 7
පව්කම් කරන විට මෝඩයා ඒ බව නොදනියි. මන්දබුද්ධිකයා තම පාප කර්ම හේතුවෙන් ගින්නෙන් දැවෙන්නෙකු සේ දැවෙමින් තැවෙයි.
පදය 8
දඬුවම් නොකළ යුතු, දොස් නැති උතුමන්ට යමෙක් දඬුවමින් හිංසා පීඩා කරන්නේ ද, හෙතෙම වහාම කරුණු දහයෙන් එකකට පත්වෙයි:
පදය 9
දැඩි වේදනාවට, ධන හානියට, අංග ඡේදනයට, බරපතළ රෝගාබාධයකට හෝ සිහිවිකල් බවට (උමතුවට) පත්වෙයි;
පදය 10
රජුගෙන් වන උපද්‍රවයකට, දරුණු අභූත චෝදනාවකට, ඥාතීන්ගේ විනාශයට හෝ භෝග සම්පත් විනාශයට පත්වෙයි;
පදය 11
නැතහොත් ගින්නෙන් ඔහුගේ නිවෙස් දැවී යයි. මරණින් මතු ඒ අඥානයා නිරයෙහි උපදියි.
පදය 12
නග්නව හැසිරීමෙන් හෝ, ජටා දැරීමෙන් හෝ, මඩ තැවරීමෙන් හෝ, නිරාහාරව සිටීමෙන් හෝ, බිම නිදාගැනීමෙන් හෝ, අළු දූවිලි තැවරීමෙන් හෝ, උක්කුටිකයෙන් හිඳීමෙන් හෝ සැකය දුරු නොකළ මිනිසා පිරිසිදු කළ නොහැක.
පදය 13
ආභරණයෙන් සැරසී සිටිය ද, යමෙක් සියලු සත්වයන් කෙරෙහි දණ්ඩනය අතහැර, ශාන්තව, දමනය වී, සංවරව, බ්‍රහ්මචාරීව සමව හැසිරෙයි ද, හෙතෙම සැබෑ බ්‍රාහ්මණයාය, ශ්‍රමණයාය, භික්ෂුවය.
පදය 14
හොඳ අශ්වයෙකු කස පහරට බියෙන් එය මගහරින්නාක් මෙන්, ලජ්ජා භයෙන් යුතුව නින්දාවෙන් වැළකී සිටින මිනිසෙකු මේ ලෝකයෙහි ඉතා දුර්ලභය.
පදය 15
කස පහර ලත් උදාර අශ්වයෙකු මෙන් කෙලෙස් තවන වීර්යයෙන් හා සංවේගයෙන් යුක්ත වන්න. ශ්‍රද්ධාවෙන් ද, සීලයෙන් ද, වීර්යයෙන් ද, සමාධියෙන් ද, ධර්ම විනිශ්චයෙන් ද, විද්‍යාචරණ ධර්මයන්ගෙන් සමන්විතව සිහි නුවණින් යුතුව මේ අප්‍රමාණ වූ සංසාර දුක දුරු කරන්න.
පදය 16
දිය පාරවල් සාදන්නෝ ජලය තමන් කැමති තැනට ගෙන යති. ඊතල සාදන්නෝ ඊතල කෙළින් කරති. වඩුවෝ ලී නමති. යහපත් ව්‍රත ඇති උතුමෝ තම සිත දමනය කරති.
පදය 17
පසුබිම
මෙම අධ්‍යාය පාලි ධම්මපදයේ දණ්ඩවර්ගය වන ගාතා 129–145 වේ. ධම්මපද අට්ඨකතා සඳහන් කරන පරිදි ජේතවනයේදී යුවතුන්ගේ සමූහයක් අහිංසක සර්පයක් පහර දෙමින් සිටින විට බුදුවරු ගාතා 129–130 ගිණින් අහිංසා සහ කරුණාවගේ පණිවිඩය දුන්හ. එසේම මහා මොග්ගල්ලාන තම කර්මයේ ප්‍රතිඵලයක් ගිණින් බරපතළ ආඝාතයට ලක් වූ විට බුදුවරු ගාතා 137–140 ගිණින් නිර්දෝෂයින්ට දුෂ්ටතාවෙන් පුපුරා දැමීමේ දස ප්‍රතිඵල පිළිබඳ දැනුම් දුන්හ. ගාතා 142 ගිණින් රජුගේ අධිකරණ සන්තති පිළිබඳ උදාහරණයෙන් එය පෙන්වා දුන්නේ වස්ත්‍ර සහ ගහණ ඉතිරි වෙයි නොවෙයි, බරපතළ අභ්‍යන්තර අහිංසා සහ පිරිසිදුතාවිනි එකම සිතුවෙකු සිදු කරයි යිනි.
මෙම පාඨය පිළිබඳව
රචකයා: Gautama Buddha · Founder of Buddhism · c. 5th–6th century BCE, Northern India/Nepal
Born Siddhartha Gautama in Lumbini, he attained enlightenment and spent the rest of his life teaching the Dhamma across northern India. His discourses (Suttas), preserved orally for generations before being written down in the Pali Canon, form the doctrinal foundation of Buddhism.
ඔබ දැන සිටියාද?
අහිංසාවේ විශ්වීය සූත්‍රය (ගාතා 129–130)
සියලු සත්වයෝ දඬුවමට බිය වෙති, සියල්ලෝම මරණයට බිය වෙති, සියල්ලට ජීවිතය ඉතා ප්‍රිය වේ. තමා උපමා කරගෙන අනුන් නොමැරිය යුතුය, අනුන් නොමැරවිය යුතුය.
පිරිමාණ සහ මරණයේ චරවාහ (ගාතා 135)
ගොපල්ලා ඉඩිට ගෝවරුන් තෙමෙන ස්ථානයට දක්කාගෙන යන ආකාරයටම, ඉරණම සහ මරණ ජීවිතයෙන්, පුරුෂයා සත්වයින්ගේ ආයුෂ්‍යය නිරන්තරයෙන් එම සීමාවට දක්කාගෙනයති.
නිර්දෝෂයින්ට ආඝාතයේ දස භයානක පරිණාමයි (ගාතා 137–140)
දඬුවම් නොකළ යුතු අහිංසක පුරුෂයින්ට ඔවුහු ගිහිරු ක්රිම සිටින පුද්ගලයා වහාම කරුණු දහයෙන් එකට පත්වෙයි: දැඩි වේදනාවට, සම්පත් හිතකිරීමට, අවයවයි විනාශයට, බරපතළ රෝගාබාධයට හෝ චිත්ත විකිරණයට.
බාහිර කඩවර මෙයින්ම අභ්‍යන්තර පිරිසිදුතාවට (ගාතා 141)
නිරුවතින් හැසිරීම, ජටා දැරීම, මඩ තැවරීම, නිරාහාරව සිටීම, හිස තින් නිදාගැනීම, අළු දූවිලි තැවරීම හෝ උක්කුටිකයෙන් හිඳීම ඉතා සැකයි සහ විකාර නොකළ මිනිසා පිරිසිදු කළ නොහැක.
උදාර අශ්වය සහ තිරිසර (ගාතා 143–144)
ලෝකේ දුර්ලභ වන්නේ ලජ්ජා භයෙන් යුතුව නින්දාවෙන් වැළකී සිටින මිනිසෙකු, උදාර අශ්වයෙකු තිරිසර පහරට බියෙන් එය මගහරින්නාක් මෙන්. ඔබ ද එයම ගිණු බිම උඩ දිශාවට එතුමා අයුකිරීමට ඔබ ශක්තිමතුයි.
විෂය අනුව සොයන්න
Buddha
බුදුදහම වෙතින් තවත්
සියල්ල බලන්නසම්බන්ධිත ඉගැන්වීම්
එකම ඉගැන්වීම, විවිධ සම්ප්‍රදායන් හරහා ප්‍රතිධ්වනිත වේ