Bharat Devotion
Embroidered artwork for 法句經·雜品(第290–305偈): Embroidered Buddha seated in meditation on a pink lotus, with a golden dharma wheel and a white stupa in the mountains

法句經·雜品(第290–305偈)

《法句經》第21品「雜品」,收集16首偈頌(290-305),論述出家、三寶正念以及獨修之道。

偈頌上座部佛陀

經詩內容

290. Mattāsukha-pariccāgā, passe ce vipulaṃ sukhaṃ. Caje mattāsukhaṃ dhīro, sampassaṃ vipulaṃ sukhaṃ.

第節 1

291. Paradukkhūpadhānena, attano sukhamicchati. Verasaṃsaggasaṃsaṭṭho, verā so na parimuccati.

第節 2

292. Yaṃ hi kiccaṃ tadapaviṭṭhaṃ, akiccaṃ pana kayirati. Unnaḷānaṃ pamattānaṃ, tesaṃ vaḍḍhanti āsavā.

第節 3

293. Yesañca susamāraddhā, niccaṃ kāyagatāsati. Akiccaṃ te na sevanti, kicce sātaccakārino. Satānaṃ sampajānānaṃ, atthaṃ gacchanti āsavā.

第節 4

294. Mātaraṃ pitaraṃ hantvā, rājāno dve ca khattiye. Raṭṭhaṃ sānucaraṃ hantvā, anīgho yāti brāhmaṇo.

第節 5

295. Mātaraṃ pitaraṃ hantvā, rājāno dve ca sotthiye. Veyyagghapañcamaṃ hantvā, anīgho yāti brāhmaṇo.

第節 6

296. Suppabuddhaṃ pabujjhanti, sadā gotamasāvakā. Yesaṃ divā ca ratto ca, niccaṃ buddhagatā sati.

第節 7

297. Suppabuddhaṃ pabujjhanti, sadā gotamasāvakā. Yesaṃ divā ca ratto ca, niccaṃ dhammagatā sati.

第節 8

298. Suppabuddhaṃ pabujjhanti, sadā gotamasāvakā. Yesaṃ divā ca ratto ca, niccaṃ saṅghagatā sati.

第節 9

299. Suppabuddhaṃ pabujjhanti, sadā gotamasāvakā. Yesaṃ divā ca ratto ca, niccaṃ kāyagatāsati.

第節 10

300. Suppabuddhaṃ pabujjhanti, sadā gotamasāvakā. Yesaṃ divā ca ratto ca, ahiṃsāya rato mano.

第節 11

301. Suppabuddhaṃ pabujjhanti, sadā gotamasāvakā. Yesaṃ divā ca ratto ca, bhāvanāya rato mano.

第節 12

302. Duppabbajjaṃ durabhiramaṃ, durāvāsā gharā dukhā. Dukkho'samānasaṃvāso, dukkhānupatitaddhagū. Tasmā na caddhagū siyā, na ca dukkhānupatito siyā.

第節 13

303. Saddho sīlena sampanno, yasobhogasamappito. Yaṃ yaṃ padesaṃ bhajati, tattha tattheva pūjito.

第節 14

304. Dūre santo pakāsenti, himavantova pabbato. Asantettha na dissanti, rattiṃ khittā yathā sarā.

第節 15

305. Ekāsanaṃ ekaseyyaṃ, eko caramatandito. Eko damayamattānaṃ, vanante ramito siyā.

第節 16

背景介紹

這是《法句經》第 21 品〈雜品〉(Pakinnaka Vagga),屬於巴利聖典。這些偈頌宣說於王舍城、毘舍離與舍衛城,針對在家與出家生活中各種實際的難題而說。第 290 偈說於王舍城的竹林精舍:當時比丘們讚歎佛陀前往毘舍離途中所受的盛大供養;佛陀解釋,這些都源自他自己過去的行為,那時他身為婆羅門商佉(Saṅkha),捨棄了一點小小的安適,去供養他兒子(一位辟支佛)的塔廟。第 294–295 偈是對一群比丘所說,他們被那些矛盾的比喻性措辭嚇了一跳,直到佛陀解釋:「母親」是愛欲(它帶來再生),「父親」是我慢,「兩位國王」是常見與斷見這兩種見解,「王國」則代表十二處。第 296–301 偈是對王舍城一位拾柴者之子所說,他因憶念三寶,奇蹟般地從危難中倖存。

關於此經文

作者: Attributed to the Buddha

您知道嗎?

舍小樂得大樂(第290偈)

若捨棄少許安樂能見得廣大無邊之快樂,則智者應舍少樂而觀大樂。

斬親滅執之妙喻(第294–295偈)

斬殺母親(生輪迴之渴愛)與父親(我慢),推翻二位戰士王(常見與斷見),摧毀王國與稅吏(十二根塵與執著)——正念清淨之聖者無恐無憂,自在安樂!

喬達摩弟子之六重警覺(第296–301偈)

真正清醒的是喬達摩佛之弟子,其正念晝夜不斷專注於:(1)佛陀、(2)法教、(3)僧伽、(4)身體覺知、(5)無害之喜悅及悲憫心、(6)禪思之喜樂。

聖德光輝(第304偈)

善人如覆雪之喜馬拉雅山,遠處即熠熠生輝;惡人如夜幕中射出之箭,近在眼前亦形若虛無。

獨處之至樂(第305偈)

獨坐、獨臥、獨行不懈,獨自調伏己心——令其在寂靜林邊得清淨之樂。

跨傳統相通教義

同一教義,迴響於不同傳統之中