एक ओंकार

सिख धर्मशास्त्रको मुटुमा 'एक ओंकार' निहित छ, जुन ईश्वरीय एकताको एक गहिरो अभिव्यक्ति हो र जसले पवित्र ग्रन्थ गुरु ग्रन्थ साहिबको आरम्भ गर्छ। पञ्जाबी अंक 'एक' (एक) र गुरुमुखी अक्षर 'ओंकार' (ब्रह्माण्डका सृष्टिकर्ता) मिलेर बनेको यसले केवल एक सर्वोच्च वास्तविकता रहेको कुरामा जोड दिन्छ, जो अनन्त र अविभाज्य छ। यो अवधारणाले सम्पूर्ण साम्प्रदायिक विभाजनहरूलाई पार गर्दै, दिव्यसत्ता न त पुरुष हो न त नारी, न त समयले बाँधिएको छ न त कुनै भौतिक रूपमा सीमित छ, यो त सम्पूर्ण अस्तित्वको आधारभूत अनन्त सत्यको रूपमा विद्यमान छ भनी जोड दिन्छ। सिख दर्शनमा, एक ओंकार कुनै टाढाको स्वर्गमा बसेको पराइ देवता होइन, तर ब्रह्माण्डको पनेरसँगै गाँसिएको एक सर्वव्यापी उपस्थिति हो। यो दैवी ऊर्जा, आफ्नो परात्पर अवस्थामा 'निर्गुण' (गुणरहित) भनेर चिनिन्छ, सृष्टिमा आफ्नो प्रकटीकरण मार्फत 'सगुण' (गुणसहित) बन्छ। प्रत्येक तारा, प्रत्येक परमाणु, र जीवनको प्रत्येक श्वास यसै एकल वास्तविकताको प्रतिबिम्ब हो, जसले गर्दा सम्पूर्ण ब्रह्माण्ड नै ईश्वरीय एक पवित्र प्रकटीकरण बन्छ। साधकका लागि, एक ओंकारलाई आत्मसात गर्नु भनेको आफ्नैभित्र र प्रत्येक अन्य जीवित प्राणीभित्र दैवी ज्योतिलाई अनुभव गर्नु हो। यो अनुभूतिले मानव अस्तित्वलाई सताउने भिन्नता, अहङ्कार र द्वैतका भ्रमहरूलाई नष्ट गर्छ। एक ओंकारको ध्यान गरेर र दिव्य नामको जप गरेर (नाम जप्ना), एक भक्तले आफ्नो मनलाई ब्रह्माण्डको लयसँग मिलाउँछन्, जसले निस्वार्थ सेवा (सेवा) र सार्वभौमिक प्रेमले भरिएको जीवनलाई प्रवर्द्धन गर्दछ। अन्ततः, एक ओंकारले आध्यात्मिक यात्राको उद्गम र गन्तव्य दुवैको रूपमा काम गर्दै, मानवतालाई अन्धकारबाट सत्यको अनन्त प्रकाशतर्फ डोर्‍याउँछ।