ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମ୍ୟଷ୍ଟକ
ଶ୍ରୀନିବାସ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ ଆଠଟି ଶ୍ଲୋକ, ଯାହା ବୃନ୍ଦାବନର ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଭକ୍ତିକୁ ସ୍ତୁତି କରେ।
ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ
ମୁଁ ଶ୍ରୀଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନାମସଂକୀର୍ତ୍ତନରେ ମଗ୍ନ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଏବଂ ଶ୍ରୀଚୈତନ୍ୟଙ୍କ କୃପାକୁ ବିସ୍ତାର କରିଛନ୍ତି।
ଶ୍ଲୋକ 1
ମୁଁ ସେହି ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ଶାସ୍ତ୍ରବିଚାରରେ ନିପୁଣ, ଧର୍ମର ସଂସ୍ଥାପକ ଏବଂ ରାଧାକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ଭ୍ରମର ପରି ନିମଗ୍ନ।
ଶ୍ଲୋକ 2
ମୁଁ ସେହି ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରୀଗୌରାଙ୍ଗଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମର ମଧୁପ ଏବଂ ଗୋପୀଭାବରେ ସଦା ମଗ୍ନ।
ଶ୍ଲୋକ 3
ମୁଁ ସେହି ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ରାଜସୁଖ ତ୍ୟାଗ କରି କୌପୀନ ଧାରଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଗୋପୀପ୍ରେମରେ ନିମଗ୍ନ ଥିଲେ।
ଶ୍ଲୋକ 4
ମୁଁ ସେହି ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ତଟରେ ବସି ରାଧାକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମଧୁର ଲୀଳାକୁ ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲେ।
ଶ୍ଲୋକ 5
ମୁଁ ସେହି ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ନିଦ୍ରା ଓ ଆହାରକୁ ଜୟ କରି ସଂଖ୍ୟାପୂର୍ବକ ନାମଜପ କରୁଥିଲେ।
ଶ୍ଲୋକ 6
ମୁଁ ସେହି ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ରାଧାକୁଣ୍ଡ ଓ ବୃନ୍ଦାବନର ବନେ ବନେ ପ୍ରେମାଶ୍ରୁ ସହ ବିଚରଣ କରୁଥିଲେ।
ଶ୍ଲୋକ 7
ମୁଁ ସେହି ଷଡ଼ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ, ଯେଉଁମାନେ ବିରହରେ ବ୍ୟାକୁଳ ହୋଇ ବ୍ରଜରେ 'ହେ ରାଧେ! ହେ ନନ୍ଦନନ୍ଦନ! ଆପଣ କେଉଁଠି?' ବୋଲି ଡାକୁଥିଲେ।
ଶ୍ଲୋକ 8
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ବୁଧବାର, ଗୁରୁବାର ଓ ଏକାଦଶୀ
ପ୍ରାତଃକାଳ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟ
ତୁଳସୀ ପତ୍ର, ଲହୁଣୀ, ମିଶ୍ରି ଓ ହଳଦିଆ ଫୁଲ
- ନିର୍ମଳ ଭକ୍ତି, ପରମାନନ୍ଦ ଓ ଚିନ୍ତା ମୁକ୍ତି
ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଏହି ସଂସ୍କୃତ ଅଷ୍ଟକମ୍ (ଆଠ ଶ୍ଲୋକର ପ୍ରାର୍ଥନା) ଶ୍ରୀନିବାସ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଚନା ବୋଲି ମନାଯାଏ — ଗୌଡ଼ୀୟ ବୈଷ୍ଣବ ପରମ୍ପରାର ଜଣେ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ଯିଏ ସେହି ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ ଗୋପାଳ ଭଟ୍ଟ ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଥିଲେ ଏବଂ ଗୋସ୍ୱାମୀମାନଙ୍କ ଗ୍ରନ୍ଥସମୂହ ବୃନ୍ଦାବନରୁ ବଙ୍ଗଳକୁ ବହନ କରିଥିଲେ। ଏହା ବୃନ୍ଦାବନର ଛଅ ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦିଏ — ଶ୍ରୀ ଚୈତନ୍ୟ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ସେହି ଶିଷ୍ୟମାନେ ଯେଉଁମାନେ ପରମ୍ପରାର ଭକ୍ତି ଅଭ୍ୟାସ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଭିତ୍ତି ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ: ଶ୍ରୀ ରୂପ, ସନାତନ, ରଘୁନାଥ ଭଟ୍ଟ, ରଘୁନାଥ ଦାସ, ଜୀବ ଓ ଗୋପାଳ ଭଟ୍ଟ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକ ସମାନ ପ୍ରଣାମ ପଂକ୍ତିରେ ଶେଷ ହୁଏ: 'ମୁଁ ରୂପ ଓ ସନାତନ, ରଘୁନାଥ, ଜୀବ ଓ ଗୋପାଳଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରେ।'
ଏହି ପାଠ ବିଷୟରେ
ରଚୟିତା: Srinivasa Acharya
ଗୌଡ଼ୀୟ ବୈଷ୍ଣବ ରୁ ଅଧିକ
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ରଚୟିତା
ଏହି ଅଷ୍ଟକମ୍ ଗୌଡ଼ୀୟ ବୈଷ୍ଣବ ପରମ୍ପରାର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଶ୍ରୀନିବାସ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଚନା ବୋଲି ଜଣାଯାଏ, ଏବଂ ଶ୍ରୀ ଚୈତନ୍ୟ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଭକ୍ତମାନେ ଛଅ ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଇ ଏହା ଗାନ କରନ୍ତି। ଏ. ସି. ଭକ୍ତିବେଦାନ୍ତ ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରଭୁପାଦ ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୬୮ ରେ ଲସ ଏଞ୍ଜେଲସରେ ଏହା ଉପରେ ପ୍ରବଚନ ଦେଇଥିଲେ।
ଛଅ ଗୋସ୍ୱାମୀ
ଶ୍ରୀ ରୂପ, ସନାତନ, ରଘୁନାଥ ଭଟ୍ଟ, ରଘୁନାଥ ଦାସ, ଜୀବ ଓ ଗୋପାଳ ଭଟ୍ଟ ବୃନ୍ଦାବନ ଓ ତହିଁର ଆଖପାଖରେ ରହି ପରମ୍ପରାର ଭକ୍ତି ସାହିତ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଲୀଳାସ୍ଥଳୀଗୁଡ଼ିକୁ ପୁନଃ ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଜୀବ ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କ ସନ୍ଦର୍ଭ ଗ୍ରନ୍ଥସମୂହ ଭାଗବତର ଶିକ୍ଷାକୁ ପଦ୍ଧତିବଦ୍ଧ କରେ।
ଗାନ ଓ ନୃତ୍ୟ ସାଧନା
ପ୍ରଥମ ଶ୍ଲୋକ ସେମାନଙ୍କୁ 'ସର୍ବଦା କୃଷ୍ଣ-ନାମର ଉଚ୍ଚ କୀର୍ତ୍ତନ, ଗାନ ଓ ନର୍ତ୍ତନରେ ଲୀନ' ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଦିବ୍ୟ ପ୍ରେମାମୃତ ସାଗରରେ ନିମଜ୍ଜିତ। ଏହା ପବିତ୍ର ନାମ କୀର୍ତ୍ତନକୁ ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନର କେନ୍ଦ୍ର କରେ।
ବୈରାଗ୍ୟ
ଚତୁର୍ଥ ଶ୍ଲୋକ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରେ, କାରଣ ସେମାନେ ରାଜାମାନଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ଓ ଧନକୁ ତୃଣ ପରି ପରିହାର କରି, ସରଳ କୌପୀନ ଓ ଜୀର୍ଣ୍ଣ ବସ୍ତ୍ରରେ ବାସ କରି ଗୋପୀ-ଭାବର ପ୍ରେମାମୃତ ତରଙ୍ଗରେ ଡୁବି ରହିଥିଲେ।
ବ୍ରଜର ସ୍ଥଳୀ
ପଞ୍ଚମ ଓ ସପ୍ତମ ଶ୍ଲୋକ ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପର୍ବତ, ରାଧାକୁଣ୍ଡ, ଭାଣ୍ଡୀରବନ ଓ ବୃନ୍ଦାବନର ବନସମୂହକୁ ସେହି ସ୍ଥଳୀ ଭାବେ ନାମିତ କରନ୍ତି ଯେଉଁଠି ସେମାନେ ସ୍ମରଣରେ ଅଶ୍ରୁ ବହାଇଥିଲେ; ଏବଂ ଅଷ୍ଟମ ଶ୍ଲୋକ ବିରହ ବେଦନାରେ ସେମାନେ 'ହେ ରାଧେ, ହେ ଲଳିତେ, ହେ ନନ୍ଦସୂନୋ, ତୁମେ କେଉଁଠି?' ବୋଲି ଡାକୁଥିବାର ଚିତ୍ର ଦେଖାଏ।
Krishna
ହିନ୍ଦୁ dharm ରୁ ଅଧିକ
ସବୁ ଦେଖନ୍ତୁସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ
