ಅಷ್ಟಾಂಗಿಕ ಮಾರ್ಗ
ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಬುದ್ಧನ ಎಂಟು ಹಂತಗಳ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ
ಅಷ್ಟಾಂಗಿಕ ಮಾರ್ಗವು ಬುದ್ಧನು ಬೋಧಿಸಿದ ಎಂಟು ಹಂತಗಳ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದು, ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಾಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾರ್ಗವು ಸರಿಯಾದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ, ಸಂಕಲ್ಪ, ಮಾತು, ಕ್ರಿಯೆ, ಜೀವನೋಪಾಯ, ಪ್ರಯತ್ನ, ಸ್ಮರಣೆ ಮತ್ತು ಏಕಾಗ್ರತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಬುದ್ಧನು ತನ್ನ ಜ್ಞಾನೋದಯದ ನಂತರ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಪದೇಶದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಆರ್ಯ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅಷ್ಟಾಂಗಿಕ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು. ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಅವನು ಬೋಧಿಸಿದನು. ಈ ಮಾರ್ಗವು ಕೇವಲ ಸಿದ್ಧಾಂತವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿದೆ.
ಮೊದಲನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ದೃಷ್ಟಿ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ. ಇದರರ್ಥ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಅದು ಇರುವಂತೆ ನೋಡುವುದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಆರ್ಯ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ನಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಮ್ಮ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. ಎರಡನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ಸಂಕಲ್ಪ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ಸಂಕಲ್ಪ. ಇದು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಪ್ರೀತಿ, ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸುವ ಸಂಕಲ್ಪವಾಗಿದೆ. ದುಷ್ಟ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಮಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಮೂರನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ವಾಕ್ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ಮಾತು. ಸುಳ್ಳು ಹೇಳದಿರುವುದು, ಗಾಸಿಪ್ ಮಾಡದಿರುವುದು, ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡದಿರುವುದು ಮತ್ತು ವ್ಯರ್ಥ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡದಿರುವುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮಾತುಗಳು ಇತರರಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡದಂತೆ ಮತ್ತು ಸಾಧ್ಯವಾದಾಗ ಸಹಾಯಕವಾಗಿರುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶ. ನಾಲ್ಕನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ಕರ್ಮಾಂತ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ಕ್ರಿಯೆ. ಇದು ಕೊಲ್ಲದಿರುವುದು, ಕದಿಯದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಲೈಂಗಿಕ ದುರ್ನಡತೆಯಿಂದ ದೂರವಿರುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ನಮ್ಮ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಇತರರ ಯೋಗಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ತತ್ವವನ್ನು ಇದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.
ಐದನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ಆಜೀವ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ಜೀವನೋಪಾಯ. ನಮ್ಮ ಕೆಲಸವು ಇತರರಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡದಂತೆ ಮತ್ತು ನೈತಿಕವಾಗಿ ಸರಿಯಾಗಿರುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರರ್ಥ. ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ, ಮಾಂಸದ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಿಷದ ವ್ಯಾಪಾರ ಮುಂತಾದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಬುದ್ಧ ಬೋಧಿಸಿದನು. ಆರನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ವ್ಯಾಯಾಮ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಯತ್ನ. ಕೆಟ್ಟ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶುದ್ಧವಾಗಿಡಲು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಇದರ ಸಂದೇಶ.
ಏಳನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ಸ್ಮೃತಿ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ಸ್ಮರಣೆ/ಜಾಗರೂಕತೆ. ವರ್ತಮಾನ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ದೇಹ, ಭಾವನೆಗಳು, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಧರ್ಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿರುವುದು ಇದರರ್ಥ. ಧ್ಯಾನದ ಅಭ್ಯಾಸದ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಎಂಟನೆಯದು ಸಮ್ಯಕ್ ಸಮಾಧಿ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾದ ಏಕಾಗ್ರತೆ. ಮನಸ್ಸನ್ನು ಒಂದು ಬಿಂದುವಿನ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿ ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶ. ಈ ಎಂಟು ಮಾರ್ಗಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಾಗಿ ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಅಷ್ಟಾಂಗಿಕ ಮಾರ್ಗವು ಕೇವಲ ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು. ಈ ಮಾರ್ಗವು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ನಿಜವಾದ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಬುದ್ಧನ ಬೋಧನೆಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತಾ?
ಮೂಲ
ಬುದ್ಧನು ಜ್ಞಾನೋದಯದ ನಂತರ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಉಪದೇಶದಲ್ಲೇ ಅಷ್ಟಾಂಗಿಕ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು. ಇದು ನಾಲ್ಕು ಆರ್ಯ ಸತ್ಯಗಳ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿದೆ.
ಮೂರು ವಿಭಾಗಗಳು
ಈ ಎಂಟು ಹಂತಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಪ್ರಜ್ಞೆ (ಸರಿಯಾದ ದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸಂಕಲ್ಪ), ಶೀಲ (ಸರಿಯಾದ ಮಾತು, ಕ್ರಿಯೆ, ಜೀವನೋಪಾಯ), ಮತ್ತು ಸಮಾಧಿ (ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಯತ್ನ, ಸ್ಮರಣೆ, ಏಕಾಗ್ರತೆ). ಇದು ನೈತಿಕತೆ, ಮಾನಸಿಕ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ.
ಸರಿಯಾದ ಜೀವನೋಪಾಯ
ಬುದ್ಧನು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ, ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ವಿಷದ ವ್ಯಾಪಾರದಂತಹ ಹಾನಿಕಾರಕ ವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕೆಂದು ಬೋಧಿಸಿದನು. ನಮ್ಮ ಕೆಲಸವು ಇತರರಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡದಂತೆ ಮತ್ತು ನೈತಿಕವಾಗಿ ಸರಿಯಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬುದು ಇದರ ತಿರುಳು.
ಸರಿಯಾದ ಸ್ಮರಣೆ (ಜಾಗರೂಕತೆ)
ಇದು ವರ್ತಮಾನ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಾಗಿರುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ದೇಹ, ಭಾವನೆಗಳು, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಧರ್ಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗರೂಕತೆಯನ್ನು ಧ್ಯಾನದ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಬುದ್ಧ ಬೋಧಿಸಿದನು.
ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅನ್ವಯ
ಅಷ್ಟಾಂಗಿಕ ಮಾರ್ಗವು ಕೇವಲ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರೂ ತಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅನುಸರಿಸಬಹುದು. ಇದು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ ಮತ್ತು ನಿಜವಾದ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
Buddha
ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ನಿಂದ ಇನ್ನಷ್ಟು
ಸಂಬಂಧಿತ ಬೋಧನೆಗಳು
ಅದೇ ಬೋಧನೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ