श्री शनि अष्टोत्तरशतनामावली
सूर्याचे मंद गतीचे पुत्र शनि यांची १०८ नावे, शनि बीज मंत्रासह, आणि भक्त त्यांची कृपा कशी मिळवतात याची एक सूचना.
श्लोक
ध्यान व मंगलाचरण
१०८ नामांच्या जपापूर्वी देवाच्या दिव्य स्वरूपाचे ध्यान आणि बीज मंत्र.
ज्यांचा हा बीजमंत्र आहे, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक बीज मन्त्र
१०८ पावन नामावली
देवाचे १०८ पावन नाम, ज्यांचा 'ॐ' आणि 'नमः' सह पूजा-अर्चन व जप केला जातो.
जे शनैश्चर (मंदगतीने चरणारे) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 1
जे शांत आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 2
जे सर्व अभीष्ट फळे देतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 3
जे शरणागताचे रक्षण करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 4
जे वंदनीय व श्रेष्ठ आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 5
जे सर्वांचे ईश्वर आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 6
जे सौम्य स्वभावाचे आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 7
जे देवांनाही वंदनीय आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 8
जे देवलोकात विहार करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 9
जे सुखासनावर विराजमान आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 10
जे सुंदर आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 11
जे घन (मेघासारखे गंभीर) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 12
जे घनरूप (मेघासारखे स्वरूप) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 13
जे घन आभरण धारण करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 14
जे घनसार (कापूर) लेपन करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 15
जे खद्योत (दीप्तिमान) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 16
जे मंद (हळू) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 17
जे मंद चेष्टा करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 18
ज्यांचे गुण महनीय आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 19
जे मर्त्याला पावन करणारे पद आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 20
जे महेश (महान ईश्वर) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 21
जे छायापुत्र आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 22
जे शर्व (संहारक) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 23
जे शततूणीर (शंभर बाणांचे भाते) धारण करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 24
ज्यांचा स्वभाव चर व स्थिर दोन्ही आहे, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 25
जे अचंचल (स्थिर) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 26
ज्यांचा वर्ण निळा आहे, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 27
जे नित्य (शाश्वत) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 28
जे नीलांजन (काजळ) प्रमाणे दिसतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 29
जे निळे वस्त्र व आभूषण धारण करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 30
जे निश्चल आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 31
जे वेद्य (जाणण्यायोग्य) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 32
जे विधि (ब्रह्मदेव) यांचे रूप आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 33
जे विरोधाचे आधार आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 34
ज्यांचा स्वभाव भेदाचे स्थान आहे, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 35
ज्यांचा देह वज्रासारखा आहे, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 36
जे वैराग्य देतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 37
जे वीर (शूर) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 38
जे रोग व भय यांपासून मुक्त आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 39
जे आपत्तींच्या परंपरेचे ईश्वर आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 40
जे विश्वाला वंदनीय आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 41
ज्यांचे वाहन गृध्र आहे, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 42
जे गूढ आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 43
ज्यांचे अंग कूर्मासारखे आहे, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 44
जे कुरूप आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 45
जे कुत्सित (निंद्य) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 46
जे गुणाढ्य आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 47
जे गोचर (राशीत संचार करणारे) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 48
जे अविद्येच्या मुळाचा नाश करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 49
जे विद्या व अविद्या या दोन्हींचे स्वरूप आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 50
जे आयुष्याचे कारण आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 51
जे आपत्तीतून उद्धार करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 52
जे विष्णूचे भक्त आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 53
जे वशी (स्वाधीन) आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 54
जे विविध आगम जाणतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 55
ज्यांची स्तुती ब्रह्मदेव करतात, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 56
जे वंदनीय आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 57
ज्यांचे डोळे विरूप आहेत, त्या शनिदेवाला नमस्कार.
श्लोक 58
सर्वोत्तम असलेल्या
श्लोक 59
अतिशय गुरुत्व असलेल्या
श्लोक 60
वज्र व अंकुश धारण करणाऱ्या
श्लोक 61
वरद व अभय हात असलेल्या
श्लोक 62
लहान स्वरूपाच्या
श्लोक 63
ॐ, आपल्या पत्नी ज्येष्ठेसह विराजमान असलेल्यांना नमस्कार.
श्लोक 64
श्रेष्ठ असलेल्या
श्लोक 65
मितभाषी असलेल्या
श्लोक 66
कष्टांचा समूह नाश करणाऱ्या
श्लोक 67
पुष्टी देणाऱ्या
श्लोक 68
स्तुती करण्यायोग्य
श्लोक 69
स्तोत्राने प्राप्त होणाऱ्या
श्लोक 70
भक्तीच्या वश असलेल्या
श्लोक 71
प्रकाशमान स्वरूपाच्या
श्लोक 72
सूर्यपुत्र असलेल्या
श्लोक 73
शुभ व सुंदर असलेल्या
श्लोक 74
पवित्र करणाऱ्या
श्लोक 75
धनुष्याच्या मंडळात स्थित असलेल्या
श्लोक 76
धन देणाऱ्या
श्लोक 77
धनुष्य धारण करणाऱ्या
श्लोक 78
शरीर प्रकाशमान असलेल्या
श्लोक 79
तमोगुणी असलेल्या
श्लोक 80
सर्व लोकांनी वंदनीय असलेल्या
श्लोक 81
विशेष फळ देणाऱ्या
श्लोक 82
ॐ, मानवांच्या शासकांना आपल्या अधिकारात आणणाऱ्यांना नमस्कार.
श्लोक 83
पशूंच्या स्वामी
श्लोक 84
आकाशात विचरण करणाऱ्या
श्लोक 85
पक्ष्यांच्या स्वामी
श्लोक 86
घन निळे वस्त्र धारण करणाऱ्या
श्लोक 87
कठोर मनाच्या
श्लोक 88
आर्य समूहाने स्तुती केल्या जाणाऱ्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 89
निळ्या छत्र धारण करणाऱ्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 90
नित्य (शाश्वत) स्वरूपाच्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 91
निर्गुण (गुणातीत) प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 92
गुणांचे आत्मस्वरूप असलेल्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 93
निरामय (रोगरहित, निर्दोष) प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 94
निंद्य (निंदा करण्याजोगा) प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 95
वंदनीय (वंदन करण्यायोग्य) प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 96
धीर (स्थिर, धैर्यवान) प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 97
दिव्य देह धारण करणाऱ्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 98
दीनांची आर्ती (दुःख) हरण करणाऱ्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 99
दैन्य (दारिद्र्य, दुःख) नाश करणाऱ्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 100
आर्य जनांमध्ये गणला जाणाऱ्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 101
क्रूर (निर्दय) प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 102
क्रूर चेष्टा (कृत्ये) करणाऱ्या प्रभूला नमस्कार.
श्लोक 103
काम आणि क्रोध यांना उत्पन्न करणाऱ्या शनिदेवास नमस्कार.
श्लोक 104
पत्नी व पुत्र यांच्याशी शत्रुत्व निर्माण करण्याचे कारण असलेल्या शनिदेवास नमस्कार.
श्लोक 105
भक्तांचे पालनपोषण करणाऱ्या शनिदेवास नमस्कार.
श्लोक 106
इतरांचे भय दूर करणाऱ्या शनिदेवास नमस्कार.
श्लोक 107
भक्तसमूहाच्या मनोभिलाषित फळे प्रदान करणाऱ्या शनिदेवास नमस्कार.
श्लोक 108
समापन व फलश्रुती
पाठाची सांगता, ईश्वरार्पण व फलश्रुती.
अशा प्रकारे शनिदेवाची ही अष्टोत्तरशतनामावली संपूर्ण झाली.
श्लोक समापनम्
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
दररोज किंवा शुभ तिथींवर
ब्राह्ममुहूर्त (पहाटे 4 ते 6) किंवा संध्याकाळ
तुपाचा दिवा, अगरबत्ती, ताजी फुले व नैवेद्य
- मानसिक शांती, आत्मिक उन्नती व सकारात्मक ऊर्जा
पृष्ठभूमि
शनी, म्हणजे शनैश्चर, हे नवग्रहांतील एक देवता, म्हणजे शनि ग्रह आहेत. त्यांच्या नावाचा अर्थ मंद गतीने चालणारा असा आहे, कारण शनि राशिचक्राची एक फेरी सुमारे साडेएकोणतीस वर्षांत पूर्ण करतो. ही नामावली एका बीज मंत्रानंतर त्यांची १०८ नावे देते, प्रत्येक ॐ ने सुरू होऊन 'नमः' ने संपते. बीज मंत्र असा आहे: ॐ प्रां प्रीं प्रौं सः शनैश्चराय नमः. संस्कृत डॉक्युमेंट्सचा पाठ 'अष्टोत्तरशतनामावली शतकम्' यावरून घेतला आहे, ज्याचे संपादन आर. मुरलीकृष्ण श्रौतिगल यांनी केले आणि ते विद्वत् सभा, चेन्नई यांनी प्रकाशित केले. नावे त्यांना सूर्य आणि छाया यांचा पुत्र, नीलवर्ण, धीर आणि अचल म्हणून वर्णितात; अशा रूपाचे, ज्यांना लोक भिऊन असतात पण जे आपल्याकडे वळणाऱ्यांना वर आणि संरक्षण देतात. त्याच आवृत्तीत भक्तांसाठी एक सूचनाही आहे: शनिवारी संध्याकाळी दान, शनीच्या दशेत शनिवारी उपवास, आणि सूर्योदयापूर्वी जप.
तुम्हाला माहीत आहे का?
नावांपूर्वी बीज मंत्र
पाठ शनि बीज मंत्राने सुरू होतो, ॐ प्रां प्रीं प्रौं सः शनैश्चराय नमः, जो श्लोक 1 म्हणून उभा आहे. 108 नावे श्लोक 2 ते 109 मध्ये येतात, आणि एक समारोपाची ओळ नामावली संपवते.
सूर्याचे पुत्र
श्लोक 23 त्यांना छायापुत्र, म्हणजे छायेचा पुत्र, आणि श्लोक 74 भानुपुत्र, म्हणजे सूर्याचा पुत्र, म्हणतो. श्लोक 18 आणि 19 त्यांना मंद गतीचे म्हणतात, आणि श्लोक 63 मध्ये त्यांचा हात वर आणि अभय देणाऱ्या मुद्रेत दाखवला आहे.
सौम्य आणि कठोर एकत्र
श्लोक 3 त्यांना शांत, श्लोक 8 सौम्य आणि श्लोक 12 सुंदर म्हणतो. श्लोक 103 त्यांना कठोर म्हणतो, आणि श्लोक 46, 47 आणि 96 मध्ये जगाने त्यांना लावलेले शब्द वापरले आहेत, जसे कुरूप आणि निंदनीय. ही नामावली हे सर्व एकत्र धरते, आणि श्लोक 100, 101 आणि 108 मध्ये पीडितांचे दुःख, दैन्य आणि भय दूर करतात असेही सांगते.
रंग आणि वाहन
श्लोक 28 ते 31 त्यांना गडद निळ्या रंगाचे, निळ्या अंजनासारखे, आणि निळी वस्त्रे धारण करणारे म्हणून वर्णन करतात, आणि श्लोक 91 त्यांना निळे छत्र देतो. श्लोक 43 त्यांचे वाहन गिधाड असल्याचे सांगतो, आणि श्लोक 56 त्यांना अनेक आगमांचे जाणकार म्हणून गौरवतो.
भक्तांसाठी एक शिस्त
स्रोतातील सूचना भक्तांना शनिवारी संध्याकाळी दान देण्यास सांगते. त्यात नमूद दानांत चामडे, शेतजमीन, काळी गाय, भांड्यांसह स्वयंपाकाची शेगडी, म्हैस, आणि काळी मोहरी किंवा काळे तीळ यांचा समावेश आहे. शनीच्या दशेत शनिवारी उपवास आणि सूर्योदयापूर्वी जप करण्याचाही ती सल्ला देते.
Shani
हिंदू धर्म से और
सभी देखेंसंबंधित शिकवणी
तीच शिकवण, विविध परंपरांमध्ये प्रतिध्वनीत