चत्तारि मंगलं (जैन प्रार्थना)
यो जैन धर्मको एक पवित्र प्रार्थना हो जसमा चार उत्तम मङ्गल तत्त्वहरूको वर्णन छ। यसले अरिहन्त, सिद्ध, साधु र केवलीद्वारा प्रतिपादित धर्मलाई मङ्गलकारी, लोकोत्तम र शरण मानिन्छ भनेर बताउँछ।
श्लोक
चार मंगल छन्: अरिहन्त मंगल हुन्, सिद्ध मंगल हुन्, साधु मंगल हुन्, र केवलीद्वारा प्रतिपादित धर्म मंगल हो।
श्लोक 1
चार लोकोत्तम छन्: अरिहन्त लोकोत्तम हुन्, सिद्ध लोकोत्तम हुन्, साधु लोकोत्तम हुन्, र केवलीद्वारा प्रतिपादित धर्म लोकोत्तम हो।
श्लोक 2
म चार शरण लिन्छु: अरिहन्तको शरण लिन्छु, सिद्धको शरण लिन्छु, साधुको शरण लिन्छु, र केवलीद्वारा प्रतिपादित धर्मको शरण लिन्छु।
श्लोक 3
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Daily or auspicious lunar days (Ekadashi, Purnima, Pradosham)
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Evening Dusk (Sandhya)
Ghee lamp (Deepa), Incense (Dhoopa), Fresh flowers & Water offering
- Peace of mind, spiritual upliftment, and harmonious energy in the home
पृष्ठभूमि
यो प्रार्थना जैन परम्पराको अत्यन्त प्राचीन एवं प्रचलित मङ्गलपाठ हो। यसलाई प्रारम्भमा वा कुनै शुभ कार्यको सुरुवातमा भन्ने चलन छ। यसले अरिहन्त (जितेन्द्रिय), सिद्ध (मुक्त आत्मा), साधु (सन्त) र केवली (सर्वज्ञ) साथै उनले बताएको धर्मलाई सर्वश्रेष्ठ मानीन्छ। यो प्रार्थना प्राकृत भाषामा रचिएको छ र जैन धर्मावलम्बी द्वारा दैनिक रूपमा पाठ गरिन्छ।
के तपाईं जान्नुहुन्छ?
यो सूत्र
यो प्रार्थना जैन धर्मको 'चत्तारि मङ्गलम्' (चार शुभ वस्तु) भनेर चिनिन्छ। यसलाई दैनिक रूपमा जैनहरु (विशेष गरी श्वेताम्बर परम्परा) बिहान वा पूजाको क्रममा पढ्छन्।
चार शुभ
अरिहन्त (जितेन्द्रिय, ज्ञानी), सिद्ध (मुक्त आत्मा), साधु (मुनि) र केवली-प्रणीत धर्म (सर्वज्ञले बताएको मार्ग) लाई चार उत्तम तथा मङ्गलकारी मानिएको छ। प्रत्येक पंक्तिमा यिनै चारको नाम आउँछ।
तीन रूप
पहिलो पंक्तिमा 'मङ्गलम्' (शुभ) भनिएको छ, दोस्रोमा 'लोगुत्तमा' (तीन लोकमा श्रेष्ठ) र तेस्रोमा 'सरणं पव्वज्जामि' (म शरण लिन्छु) भनेर शरणागति व्यक्त गरिएको छ। यो संरचनाले श्रद्धा र समर्पण देखाउँछ।
ऐतिहासिकता
यो सूत्र प्राकृत भाषाको अर्धमागधीमा रचिएको हो, जो जैन आगमहरुको भाषा हो। यसको रचनाकार अज्ञात छ, तर यो साँच्चै प्राचीन र आज पनि प्रयोग हुने सूत्र हो।
अन्य परम्परासँग सम्बन्ध
जैन धर्ममा यसलाई प्रायः 'चैत्यवन्दन' वा 'नमोकार मन्त्र' पछि भनिन्छ। यसले बुद्ध धर्मको 'रत्नत्रय' (बुद्ध, धर्म, संघ) जस्तै तीन आश्रयको विचारलाई झल्काउँछ, तर जैनमा चार वस्तु छन्।
Mahavira
जैन धर्म बाट थप
सबै हेर्नुहोस्सम्बन्धित शिक्षाहरू
उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित
