शब्दगुरुः दिव्यध्वनिना सह चेतनायाः सम्मिलनम्
सिखधर्मे सत्यगुरुः दिव्यवाक्यं (शब्दः) अस्ति, आध्यात्मिकी मुक्तिश्च यदा चेतना (सुरत्) शब्दे विलीयते तदा भवति।
'बाणी गुरु गुरु है बाणी' — वाक्यं गुरुः अस्ति। गुरुबाण्याः चिन्तनम् अन्तर्निहितप्रकाशस्य साक्षात्साक्षात्कारम् आनयति।
ज्ञातव्य-विशेषः
शब्दगुरुः
– सिखधर्मे गुरुः न व्यक्तिः अपितु दिव्यवाक्यम् (शब्दः) अस्ति। "बाणी गुरु गुरु है बाणी" इति वचनम् एतत् स्पष्टयति यत् गुरुबाणी एव गुरुः। अतः शब्दगुरुः आध्यात्मिकमार्गदर्शकः।
सुरत्-शब्द-सम्मिलनम्
– चेतना (सुरत्) यदा शब्दे विलीयते तदा मुक्तिः भवति। एषः योगः ध्यानेन साध्यते, यत्र मनः दिव्यध्वनौ लीनं भवति।
गुरुबाणी-चिन्तनम्
– गुरुबाण्याः चिन्तनम् अन्तर्निहितप्रकाशस्य साक्षात्कारम् आनयति। अर्थात् शब्दस्य मननम् आत्मज्योतिः प्रकटयति।
दिव्यध्वनिः
– शब्दः केवलं वाचिकः न, अपितु दिव्यः स्पन्दनः (vibration) अस्ति। एषः ध्वनिः आत्मानं परमात्मना सह योजयति।
मुक्तिः
– सिखधर्मे मुक्तिः शब्देन सह चेतनायाः पूर्णसम्मिलनम् उच्यते। तदा जीवः संसारबन्धनात् मुक्तः भवति।
Guru Nanak Dev Ji
सिखधर्मःतः अधिकम्
सम्बद्धशिक्षाः
सैव शिक्षा, विविधपरम्परासु प्रतिध्वनिता