ସିଖ ଧର୍ମର ସପ୍ତମ ଏବଂ ଅଷ୍ଟମ ଗୁରୁ
ଗୁରୁ ହର ରାୟ ଏବଂ ଗୁରୁ ହର କୃଷ୍ଣ
ଏହି ଆଲେଖ୍ୟରେ ସିଖ ଧର୍ମର ସପ୍ତମ ଗୁରୁ ଗୁରୁ ହର ରାୟଙ୍କ ଦୟାଭାବ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଔଷଧ ସେବା ଏବଂ ଅଷ୍ଟମ ଗୁରୁ ଗୁରୁ ହର କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସ୍ୱଳ୍ପକାଳୀନ କିନ୍ତୁ ପ୍ରେରଣାଦାୟକ ନେତୃତ୍ୱ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ସିଖ ଧର୍ମର ଇତିହାସରେ ଗୁରୁ ହର ରାୟ ଜୀ ସପ୍ତମ ଗୁରୁ ଭାବେ ପୂଜନୀୟ। ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଦୟା, କ୍ଷମା ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ପ୍ରତି ଅഗാଧ ପ୍ରେମର ଏକ ମହାନ ଉଦାହରଣ ଥିଲା। ସେ କେବଳ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ମାର୍ଗଦର୍ଶନ କରିନଥିଲେ, ବରଂ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ମଧ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ। ଏହି ଉଦ୍ୟାନରେ ବିଭିନ୍ନ ଦୁର୍ଲଭ ଗୁଣକାରୀ ଗଛ ଏବଂ ଜଡ଼ିବୁଟି ଲଗାଯାଉଥିଲା, ଯାହାଠାରୁ ରୋଗୀମାନଙ୍କୁ ବିନା ମୂଲ୍ୟରେ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଉଥିଲା। ସେ ପ୍ରାଣୀ ଏବଂ ଉଭିଦ ଜଗତ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଥିଲେ।ଗୁରୁ ହର ରାୟ ଜୀଙ୍କ ପରେ ତାଙ୍କର କନକପୁତ୍ର ଗୁରୁ ହର କୃଷ୍ଣ ଜୀ ଅଷ୍ଟମ ଗୁରୁ ଭାବେ ଗଦିରେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ବୟସ ଅତି ଅଳ୍ପ ଥିଲା, ଯାହାଙ୍କୁ ଶିଶୁ ଗୁରୁ ବା ବାଳ ଗୁରୁ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ବୟସରେ ଛୋଟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଶାନ୍ତ ସ୍ୱଭାବର ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ସ୍ୱଳ୍ପକାଳୀନ ନେତୃତ୍ୱ ସମୟରେ ସେ ଅନେକ ଦୁଃଖୀ ଓ ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱସନା ଏବଂ ସାହାଯ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ।ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରା ଏବଂ ଐତିହାସିକ ବର୍ଣ୍ଣନା ଅନୁଯାୟୀ, ଗୁରୁ ହର କୃଷ୍ଣ ଜୀ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଥିବା ସମୟରେ ସେଠାରେ ବସନ୍ତ ଓ ହେଝା ଭଳି ମହାମାରୀ ବ୍ୟାପିଥିଲା। ସେ ନିଜ ଜୀବନର ପରୱା ନକରି ଅନେକ ପୀଡ଼ିତ ଲୋକଙ୍କ ସେବା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଶେଷରେ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ସେହି ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ଅଳ୍ପ ବୟସରେ ଏହି ମଶାଣି ଧରା ଧାମ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ସ୍ୱଳ୍ପକାଳୀନ ଜୀବନ ଏବଂ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥପର ସେବା ଆଜି ମଧ୍ୟ ସିଖ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଏବଂ ବିଶ୍ୱବାସୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରେରଣାର ଉତ୍ସ ହୋଇ ରହିଛି।
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ୟାନ
ଗୁରୁ ହର ରାୟ ଜୀ କିରତପୁର ସାହିବରେ ଏକ ବୃହତ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ଦୁର୍ଲଭ ଗଛ ଓ ଜଡ଼ିବୁଟି ଲଗାଯାଇଥିଲା। ସେଠାରୁ ରୋଗୀମାନଙ୍କୁ ବିନା ମୂଲ୍ୟରେ ଚିକିତ୍ସା ଓ ଔଷଧ ଦିଆଯାଉଥିଲା, ଯାହା ସେବା ଓ ଦୟାର ଏକ ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ।
ପ୍ରକୃତି ପ୍ରତି ପ୍ରେମ
ଗୁରୁ ହର ରାୟ ଜୀ କେବଳ ମନୁଷ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି, ବରଂ ପ୍ରାଣୀ ଓ ଉଭିଦ ଜଗତ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଏହି ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରେମ ତାଙ୍କୁ ସିଖ ଧର୍ମରେ ଏକ ବିଶେଷ ସ୍ଥାନ ଦେଇଥାଏ।
ବାଳ ଗୁରୁ
ଗୁରୁ ହର କୃଷ୍ଣ ଜୀ ମାତ୍ର ୫ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଅଷ୍ଟମ ଗୁରୁ ଭାବେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ। ଏତେ ଛୋଟ ବୟସ ସତ୍ତ୍ୱେ ସେ ଅସାଧାରଣ ବୁଦ୍ଧି, ଜ୍ଞାନ ଓ ଶାନ୍ତ ସ୍ୱଭାବ ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ।
ମହାମାରୀରେ ସେବା
ଦିଲ୍ଲୀରେ ବସନ୍ତ ଓ ହେଝା ଭଳି ମହାମାରୀ ବ୍ୟାପିବା ସମୟରେ ଗୁରୁ ହର କୃଷ୍ଣ ଜୀ ନିଜ ଜୀବନକୁ ବାଜି ଲଗାଇ ଅସଂଖ୍ୟ ପୀଡ଼ିତଙ୍କ ସେବା କରିଥିଲେ। ଶେଷରେ ସେ ନିଜେ ସେହି ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ଅଳ୍ପ ବୟସରେ ଦେହତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ।
ପ୍ରେରଣାର ଉତ୍ସ
ଗୁରୁ ହର କୃଷ୍ଣ ଜୀଙ୍କର ସ୍ୱଳ୍ପକାଳୀନ କିନ୍ତୁ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥପର ଜୀବନ ଆଜି ମଧ୍ୟ ସିଖ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଓ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥ ସେବା ଓ ତ୍ୟାଗର ଏକ ମହାନ ଉଦାହରଣ ହୋଇ ରହିଛି।
Guru Har Rai Ji
ଶਿଖ ଧର୍ମ ରୁ ଅଧିକ
ସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ
