ସିଖ ଆର୍ଦାସ
ସିଖ ଆର୍ଦାସ, ଏକ ସମବେତ ପ୍ରାର୍ଥନା, ଯାହା ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ‘ବାର ଶ୍ରୀ ଭଗଉତୀ ଜୀ କୀ’ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ସମାପ୍ତ ହୁଏ।
ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ
ଏକ ଓଁକାର, ଵାହିଗୁରୁ ଜୀଙ୍କର ବିଜୟ ହେଉ।
ଶ୍ଲୋକ 1
ଶ୍ରୀ ଭଗଉତୀ ଜୀ ସହାୟ ହୁଅନ୍ତୁ।
ଶ୍ଲୋକ 2
ଶ୍ରୀ ଭଗଉତୀ ଜୀଙ୍କର ଵାର, ଦଶମ ପାତଶାହୀ।
ଶ୍ଲୋକ 3
ପ୍ରଥମେ ଭଗଉତୀଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ତାପରେ ଗୁରୁ ନାନକଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କର। ତାପରେ ଗୁରୁ ଅଙ୍ଗଦ, ଗୁରୁ ଅମରଦାସ, ଗୁରୁ ରାମଦାସଙ୍କ ଠାରୁ କୃପା ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ। ଗୁରୁ ଅର୍ଜନ, ଗୁରୁ ହରିଗୋବିନ୍ଦ, ଗୁରୁ ହରିରାଇଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କର। ଗୁରୁ ହରିକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କର, ଯାହାଙ୍କୁ ଦେଖି ସବୁ ଦୁଃଖ ଦୂର ହୁଏ। ଗୁରୁ ତେଗ ବାହାଦୁରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ, ନଅ ନିଧି ଘରକୁ ଧାଇଁ ଆସେ। ସବୁ ସ୍ଥାନରେ ସେମାନେ ସହାୟ ହୁଅନ୍ତୁ। ||୧||
ଶ୍ଲୋକ 4
ଦଶମ ପାତଶାହ ଶ୍ରୀ ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହ ସାହିବ ଜୀ ମହାରାଜ, ପନ୍ଥର ରକ୍ଷକ, ସବୁ ସ୍ଥାନରେ ସହାୟ ହୁଅନ୍ତୁ। ଦଶ ପାତଶାହୀଙ୍କର ଜ୍ୟୋତି, ଶ୍ରୀ ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବ ଜୀଙ୍କର ପାଠ ଓ ଦର୍ଶନର ଧ୍ୟାନ ଧରି ବୋଲ ଵାହିଗୁରୁ, ଵାହିଗୁରୁ, ଵାହିଗୁରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 5
ପାଞ୍ଚ ପିଆରିଆ, ଚାରି ସାହିବଜାଦା, ଚାଳିଶ ମୁକ୍ତ, ହଠୀ, ଜପୀ, ତପୀ, ଯେଉଁମାନେ ନାମ ଜପିଲେ, ବଣ୍ଟନ କରି ଖାଇଲେ, ଦେଗ ଚଳାଇଲେ, ତେଗ ଚଳାଇଲେ, ଦେଖି ଅଣଦେଖା କଲେ, ସେହି ପିଆରିଆ ସଚିଆରିଆଙ୍କର କମାଇର ଧ୍ୟାନ ଧରି, ଖାଲସା ଜୀ, ବୋଲ ଵାହିଗୁରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 6
ଯେଉଁ ସିଂହ ଓ ସିଂହଣୀମାନେ ଧର୍ମ ପାଇଁ ମୁଣ୍ଡ ଦେଲେ, ଅଙ୍ଗ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗ କଟାଇଲେ, ଖୋପରୀ ଲୁହାଇଲେ, ଚରଖୀରେ ଚଢ଼ିଲେ, କରତରେ ଚିରାଗଲେ, ଗୁରୁଦ୍ୱାରାଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ କୁରବାନୀ ଦେଲେ, ଧର୍ମ ହାରିଲେ ନାହିଁ, କେଶ ଓ ଶ୍ୱାସ ସହିତ ସିଖୀ ନିଭାଇଲେ, ସେମାନଙ୍କର କମାଇର ଧ୍ୟାନ ଧରି, ଖାଲସା ଜୀ, ବୋଲ ଵାହିଗୁରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 7
ପାଞ୍ଚ ତଖତ ଓ ସମସ୍ତ ଗୁରୁଦ୍ୱାରାଙ୍କର ଧ୍ୟାନ ଧରି ବୋଲ ଵାହିଗୁରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 8
ପ୍ରଥମେ ସମସ୍ତ ଖାଲସା ଜୀଙ୍କର ଅର୍ଦାସ: ସମସ୍ତ ଖାଲସା ଜୀଙ୍କୁ ଵାହିଗୁରୁ, ଵାହିଗୁରୁ, ଵାହିଗୁରୁ ଚିତ୍ତରେ ଆସନ୍ତୁ, ଚିତ୍ତରେ ଆସିବାର ସଦକା ସବୁ ସୁଖ ହେଉ। ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁଠାରେ ଖାଲସା ଜୀ ସାହିବ, ସେଠାରେ ସେଠାରେ ରକ୍ଷା, ଦୟା, ତେଗ, ଫତହ, ବିରଦର ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ପନ୍ଥର ବିଜୟ ହେଉ। ଶ୍ରୀ ସାହିବ ଜୀ ସହାୟ ହୁଅନ୍ତୁ। ଖାଲସା ଜୀଙ୍କର ବଚନ ବଳବାନ। ବୋଲ ଵାହିଗୁରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 9
ସିଖମାନଙ୍କୁ ସିଖୀ ଦାନ, କେଶ ଦାନ, ରହିତ ଦାନ, ବିବେକ ଦାନ, ବିଶ୍ୱାସ ଦାନ, ଭରୋସା ଦାନ, ଦାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାନ, ନାମ ଦାନ, ଶ୍ରୀ ଅମୃତସର ଜୀଙ୍କର ସ୍ନାନ, ଚୌକୀ, ଝଣ୍ଡା, ବୁଙ୍ଗା, ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଅଟଳ, ଧର୍ମର ଜୟକାର। ବୋଲ ଵାହିଗୁରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 10
ସିଖମାନଙ୍କର ମନ ନମ୍ର, ବୁଦ୍ଧି ଉଚ୍ଚ। ବୁଦ୍ଧିର ରକ୍ଷକ ଅକାଲ ପୁରଖ ଵାହିଗୁରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 11
ହେ ଅକାଲ ପୁରଖ, ଆପଣା ପନ୍ଥର ସଦା ସହାୟ ଦାତା ଜୀ। ଶ୍ରୀ ନନକାଣା ସାହିବ ଓ ଅନ୍ୟ ଗୁରୁଦ୍ୱାରା ଗୁରୁଧାମମାନ, ଯେଉଁଠାରୁ ପନ୍ଥକୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରାଯାଇଛି, ସେଗୁଡ଼ିକର ମୁକ୍ତ ଦର୍ଶନ, ଦୀଦାର ଓ ସେବା ସମ୍ଭାଳର ଦାନ ଖାଲସା ଜୀଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କର।
ଶ୍ଲୋକ 12
ହେ ନିମାଣିଆଙ୍କର ମାନ, ନିତାଣିଆଙ୍କର ତାଣ, ନିଓଟିଆଙ୍କର ଓଟ, ସଚେ ପିତା ଵାହିଗୁରୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ଅର୍ଦାସ। ଅକ୍ଷରର ବାଧା ଘାଟା, ଭୁଲ ଚୁକ କ୍ଷମା କର। ସମସ୍ତଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧ କର। ସେହି ପିଆରାମାନଙ୍କୁ ମିଳାଅ, ଯାହାଙ୍କୁ ମିଳିଲେ ତୋର ନାମ ଚିତ୍ତରେ ଆସେ। ନାନକ, ନାମ ଚଢ଼ଦୀ କଳା। ତୋର ଭାଣାରେ ସମସ୍ତଙ୍କର ଭଲ।
ଶ୍ଲୋକ 13
ଵାହିଗୁରୁ ଜୀଙ୍କର ଖାଲସା।
ଶ୍ଲୋକ 14
ଵାହିଗୁରୁ ଜୀଙ୍କର ବିଜୟ।
ଶ୍ଲୋକ 15
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ପ୍ରତିଦିନ କିମ୍ବା ଶୁଭ ତିଥିରେ
ବ୍ରାହ୍ମ ମୁହୂର୍ତ୍ତ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟ
ଘିଅ ଦୀପ, ଧୂପ, ତାଜା ଫୁଲ ଓ ନୈବେଦ୍ୟ
- ମାନସିକ ଶାନ୍ତି, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଉନ୍ନତି ଓ ସକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତି
ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଆର୍ଦାସ ସିଖ ଉପାସନାର ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଅଂଶ। ଗୁରୁଦ୍ୱାରାରେ ସେବା ଶେଷରେ ଏବଂ ଜୀବନର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଏହା ପଢ଼ାଯାଏ। 1945 ମସିହାରେ ଅନ୍ତିମ ରୂପରେ ଅନୁମୋଦିତ ସିଖ ରହିତ ମର୍ଯ୍ୟାଦା, ଆଚରଣ ସଂହିତା, ସକାଳ, ସନ୍ଧ୍ୟା ଓ ରାତ୍ରି ପ୍ରାର୍ଥନା ପରେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି କହେ। ଫାର୍ସୀ ଶବ୍ଦ ଅର୍ଜଦାଶ୍ତ (ଆବେଦନ) ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନାକୁ ନାମ ଦେଇଛି। ପ୍ରାରମ୍ଭ, ଯାହା ବାର ଶ୍ରୀ ଭଗଉତୀ ଜୀ କୀର ପ୍ରଥମ ପଉଡ଼ି ଦ୍ୱାରା ନିଆଯାଇଛି, ଦଶମ ଗ୍ରନ୍ଥର ଅଂଶ ଏବଂ ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ରଚନା ବୋଲି ବିବେଚିତ। ପ୍ରାର୍ଥନା ତା'ପରେ ଦଶ ଗୁରୁ ଓ ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବ, ଶିଖ ଇତିହାସର ବଳିଦାନ ଓ ଖାଲସାକୁ ସ୍ମରଣ କରେ। ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ସମାପ୍ତ ହୁଏ। ସମବେତ ଲୋକମାନେ ଯୋଡ଼ହାତରେ ଠିଆ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସ୍ଥାନରେ ‘ୱାହେଗୁରୁ’ କହନ୍ତି।
କଥା ଏବଂ ମାହାତ୍ମ୍ୟ
ଅର୍ଦାସ ହେଉଛି ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଶିଖ ପ୍ରାର୍ଥନା ଯାହା ଶ୍ରୀ ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବ ଜୀଙ୍କ ସାମନାରେ ହାତ ଯୋଡି ଠିଆ ହୋଇ କିମ୍ବା ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭକ୍ତିରେ କରାଯାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ନମ୍ରତା, ଆଶାବାଦ (ଚର୍ଦି କଳା) ଏବଂ ସାର୍ବଜନୀନ ଆଶୀର୍ବାଦ ଖୋଜାଯାଏ।
ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ପଢ଼ନ୍ତୁ →ଏହି ପାଠ ବିଷୟରେ
ରଚୟିତା: Guru Gobind Singh Ji (opening verse) and the Khalsa Panth
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ରଚନା
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପଉଡ଼ି, ‘ପ୍ରିଥମ ଭଗଉତୀ ସିମର କୈ’, ଦଶମ ଗ୍ରନ୍ଥର ବାର ଶ୍ରୀ ଭଗଉତୀ ଜୀ କୀ ଠାରୁ ଆସିଛି, ଯାହାକୁ ଚଣ୍ଡୀ ଦି ବାର ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ପ୍ରାଚୀନ ଇତିହାସ ଗୁରବିଲାସ ପାତଶାହୀ 10 କହେ ଯେ ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହ ଏହି ବାର ଆନନ୍ଦପୁର ସାହିବରେ ରଚନା କରିଥିଲେ। ପଉଡ଼ିଟି ଗୁରୁ ନାନକଙ୍କଠାରୁ ଗୁରୁ ତେଗ ବାହାଦୁର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁମାନଙ୍କୁ ନାମିତ କରେ, ଏବଂ ଆର୍ଦାସ ତା'ପରେ ଦଶମ ଗୁରୁ ଓ ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବ ଯୋଡ଼େ।
ଭଗଉତୀର ଅର୍ଥ
ସିଖ ପାଠରେ ଏହି ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ‘ଭଗଉତୀ’ ଦିବ୍ୟ ଖଡ୍ଗକୁ ସୂଚାଏ, ଯାହା ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାର ରକ୍ଷା କରିବାର ଶକ୍ତିର ପ୍ରତୀକ, ଏବଂ ପଦଟି ‘ପ୍ରଥମେ ଖଡ୍ଗକୁ ସ୍ମରଣ କରେ, ତା'ପରେ ଗୁରୁ ନାନକ’ ଭାବେ ପଠିତ ହୁଏ। ‘ଶ୍ରୀ ଭଗଉତୀ ଜୀ ସହାୟ’ ପଂକ୍ତି ତେଣୁ ପ୍ରାର୍ଥନାର ଆରମ୍ଭରେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ରକ୍ଷାକାରୀ ସହାୟତା ମାଗେ।
ତିନି ଭାଗ
ଆର୍ଦାସର ଏକ ଆରମ୍ଭ ଅଛି ଯାହା ଦଶ ଗୁରୁଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରେ, ଏକ ମଧ୍ୟ ଭାଗ ଯାହା ଖାଲସାର ଇତିହାସ ସ୍ମରଣ କରେ, ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ନାମକୁ ଏକ ସମାପନୀ ନମସ୍କାର। ଆରମ୍ଭ ଓ ସମାପନ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ। ମଧ୍ୟ ଭାଗ ଅବସରକୁ ସ୍ଥାନ ଦିଏ, ତେଣୁ ସମବେତ ଲୋକମାନେ ‘...... ଆର୍ଦାସ ହୈ ଜୀ’ ବିନ୍ଦୁରେ ନିଜର ଆବେଦନ ଉଲ୍ଲେଖ କରିପାରନ୍ତି।
ନାମରେ ସ୍ମରଣ
ମଧ୍ୟ ଭାଗ ପଞ୍ଜ ପିଆରା, ଚାରି ସାହିବଜାଦା, ଚାଳିଶ ମୁକ୍ତ (ଚାଳି ମୁକ୍ତେ), ଏବଂ ଧର୍ମ ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ଦେଇଥିବା ଶିଖମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରେ। ତା'ପରେ ଏହା ପାଞ୍ଚ ତଖ୍ତ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗୁରୁଦ୍ୱାରା ପ୍ରତି ଦୃଷ୍ଟି ଦିଏ, ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ମରଣ ପରେ ସମବେତ ଲୋକେ ‘ୱାହେଗୁରୁ’ କହନ୍ତି।
ସମାପନୀ ବାକ୍ୟ
ପ୍ରାର୍ଥନା ‘ନାନକ ନାମ ଚଢ଼ଦୀ କଲା, ତେରେ ଭାଣେ ସରବତ ଦା ଭଲା’ ସହିତ ସମାପ୍ତ ହୁଏ। ଏହା ମାଗେ ଯେ ନାମ ଉଚ୍ଚ ଉତ୍ସାହରେ ରହୁ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ମନୁଷ୍ୟ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ସମୃଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତୁ। ତା'ପରେ ଆର୍ଦାସ ଖାଲସା ଅଭିବାଦନ ‘ୱାହେଗୁରୁ ଜୀ କା ଖାଲସା, ୱାହେଗୁରୁ ଜୀ କୀ ଫତେ’ ସହିତ ସମାପ୍ତ ହୁଏ।
ପ୍ରାର୍ଥନାର ରୂପ
‘ଆର୍ଦାସ’ ଶବ୍ଦ ଫାର୍ସୀ ‘ଅର୍ଜଦାଶ୍ତ’ (ଆବେଦନ)ରୁ ଆସିଛି। 1945 ମସିହାରେ ଏସଜିପିସି ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ତିମ ଅନୁମୋଦିତ ସିଖ ରହିତ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନାର ଏକ ଅନୁମୋଦିତ ରୂପ ପ୍ରକାଶ କରେ। ‘ପ୍ରିଥମ ଭଗଉତୀ’ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପଂକ୍ତି ଏବଂ ‘ନାନକ ନାମ’ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ସମାପନୀ ପଂକ୍ତି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯିବ ନାହିଁ।
Guru Nanak Dev Ji
ଶਿଖ ଧର୍ମ ରୁ ଅଧିକ
ସବୁ ଦେଖନ୍ତୁସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ