ଜପୁଜୀ ସାହିବ

ଏକ ଓଁକାର, ସତ୍ୟ ନାମ, କର୍ତ୍ତା ପୁରୁଷ, ନିର୍ଭୟ, ନିର୍ବୈର, ଅକାଳ ମୂର୍ତ୍ତି, ଅଜୋନି, ସ୍ୱୟଂଭୂ, ଗୁରୁ ପ୍ରସାଦ । ଜପ୍ । ଆଦିରେ ସତ୍ୟ, ଯୁଗାଦିରେ ସତ୍ୟ, ବର୍ତ୍ତମାନ ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟ, ହେ ନାନକ, ସେ ସର୍ବଦା ସତ୍ୟ ହିଁ ରହିବେ ।।୧।।

ଆଚାରିକ ଶୁଦ୍ଧୀକରଣ ଦ୍ୱାରା ମନ ପବିତ୍ର ହୁଏ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ଶହ ହଜାର ଥର ଧୋଇଲେ ମଧ୍ୟ।

ମୌନ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ତର୍ମୁଖୀ ସ୍ଥିରତା ମିଳେ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ଗଭୀର ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ ରହିଲେ ମଧ୍ୟ।

ସାଂସାରିକ ସମ୍ପଦର ଗଦା ସଞ୍ଚୟ କଲେ ଆତ୍ମାର କ୍ଷୁଧା ମିଟେ ନାହିଁ। ଶହ ହଜାର ଚତୁରତା ଶେଷରେ କାହା ସହ ଯାଏ ନାହିଁ।

ମଣିଷ କିପରି ସତ୍ୟବାଦୀ ହୁଏ? କିପରି ମିଥ୍ୟାର କାନ୍ଥ ଭାଙ୍ଗେ?

ହେ ନାନକ, ଦିବ୍ୟ ଇଚ୍ଛା (ହୁକମ) ଅନୁସାରେ ଚାଲିବା ଦ୍ୱାରା, ଯେପରି ତାହା ଭିତରେ ଲେଖା ଅଛି।

ଦିବ୍ୟ ଆଦେଶ (ହୁକମ) ଦ୍ୱାରା ରୂପ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ; ହୁକମ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇ ନ ପାରେ।

ହୁକମ ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମା ଜନ୍ମ ନିଏ; ହୁକମ ଦ୍ୱାରା ମହତ୍ତ୍ୱ ମିଳେ।

ହୁକମ ଦ୍ୱାରା କେହି ଉଚ୍ଚ, କେହି ନୀଚ; ହୁକମ ଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖ ଓ ସୁଖ ଲେଖାଯାଏ।

କେହି ହୁକମ ଦ୍ୱାରା ଆଶୀର୍ବାଦିତ; ଅନ୍ୟମାନେ ଚକ୍ରରେ ଚିରକାଳ ଘୂରନ୍ତି।

ସମସ୍ତେ ହୁକମ ଭିତରେ ଅଛନ୍ତି; କେହି ତା'ର ବାହାରେ ନାହାନ୍ତି।

ହେ ନାନକ, ଯିଏ ହୁକମ ବୁଝେ, ସେ ଅହଂକାରର କଥା କହେ ନାହିଁ।

ଜଣେ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି ଗାଏ, ଯେହେତୁ ସେ ନିଜେ ଶକ୍ତିମାନ; ଅନ୍ୟ ଜଣେ ତାଙ୍କ ଦାନ ଗାଏ, ତାଙ୍କ ଚିହ୍ନ ଜାଣି।

ଜଣେ ତାଙ୍କ ଗୁଣ ଓ ମହତ୍ତ୍ୱ ଗାଏ; ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଓ ଗଭୀର ଚିନ୍ତନ ଗାଏ।

ଜଣେ ଗାଏ ଯେ ସେ ଶରୀର ଗଢ଼ନ୍ତି ଓ ଧୂଳିରେ ପରିଣତ କରନ୍ତି; ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଗାଏ ଯେ ସେ ଜୀବନ ନେଇ ପୁନର୍ବାର ଦିଅନ୍ତି।

ଜଣେ ଗାଏ ଯେ ସେ ଦୂରରେ, ତଥାପି ଦୃଶ୍ୟ; ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଗାଏ ଯେ ସେ ସଦା ଉପସ୍ଥିତ, ସମ୍ମୁଖରେ।

ତାଙ୍କ ବର୍ଣ୍ଣନା ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ; କୋଟି କୋଟି ଲୋକ କହିଛନ୍ତି ଓ କହୁଛନ୍ତି।

ଦାତା ଦିଏ, ଗ୍ରହୀତାମାନେ କ୍ଳାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି; ସବୁ ଯୁଗରେ ସେମାନେ ଖାଇ ଖାଇ ଚାଲନ୍ତି।

ତାଙ୍କ ହୁକମ ଦ୍ୱାରା ସେ ପଥ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ସେ ଆନନ୍ଦମୟ ଓ ଚିନ୍ତାହୀନ।

ସତ୍ୟ ପ୍ରଭୁ ସତ୍ୟ, ତାଙ୍କ ନାମ ସତ୍ୟ। ଅସୀମ ପ୍ରେମ ସହ ବଚନ କୁହ।

ସେମାନେ ମାଗନ୍ତି, ଭିକ୍ଷା କରନ୍ତି, 'ଦିଅ, ଦିଅ', ଏବଂ ଦାତା ଦାନ କରନ୍ତି।

ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ କଣ ଅର୍ପଣ କରିପାରିବା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ଦରବାର ଦେଖି ପାରିବା? କେଉଁ ବାଣୀ କହିପାରିବା, ଯାହା ଶୁଣି ସେ ଆମକୁ ଭଲପାଆନ୍ତି?

ଅମୃତ ବେଳାରେ ସତ୍ୟ ନାମ ଓ ତାଙ୍କ ମହିମା ଧ୍ୟାନ କର।

ତାଙ୍କ କୃପାରେ ଆମେ ସମ୍ମାନର ବସ୍ତ୍ର ପାଉ; ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଆମେ ମୁକ୍ତିର ଦ୍ୱାର ପାଉ।

ହେ ନାନକ, ଜାଣ ଯେ କେବଳ ସେ ସତ୍ୟ।

ତାଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇ ନ ପାରେ, କିମ୍ବା ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇ ନ ପାରେ। ସେ ନିଜେ ନିର୍ମଳ।

ଯିଏ ତାଙ୍କ ସେବା କରେ ସେ ସମ୍ମାନ ପାଏ। ହେ ନାନକ, ଗୁଣର ଭଣ୍ଡାରଙ୍କ ଗୀତ ଗାଅ।

ଗୀତ ଗାଅ ଓ ଶୁଣ, ପ୍ରେମ ସହ ମନରେ ସ୍ଥାପନ କର। ତେବେ ଦୁଃଖ ଦୂର ହୁଏ ଓ ଘରେ ଶାନ୍ତି ଆସେ।

ଗୁରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିବ୍ୟ ଶବ୍ଦ ଓ ବେଦ ଜ୍ଞାତ ହୁଏ; ଗୁରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏକ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ରୂପେ ଉପଲବ୍ଧ ହୁଏ।

ଗୁରୁ ଶିବ, ଗୁରୁ ଗୋରଖ, ଗୁରୁ ବ୍ରହ୍ମା, ଗୁରୁ ପାର୍ବତୀ ମାତା।

ଯଦି ଜାଣିଥାନ୍ତି ତେବେ କହି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ; ଏହା ଅବର୍ଣ୍ଣନୀୟ ସ୍ୱଭାବ।

ଗୁରୁ ଏକ ବୁଦ୍ଧି ଦିଅନ୍ତି: ସମସ୍ତ ଆତ୍ମାର ଏକ ଦାତା, ଯେମିତି ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କେବେ ଭୁଲି ନ ପାରେ।

ଯଦି ସେ ମୋତେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନର ମୂଲ୍ୟ, ଅନ୍ୟଥା ପ୍ରେମ ବିନା କାହିଁକି ସ୍ନାନ କରିବି? ମୁଁ ସମଗ୍ର ସୃଷ୍ଟି ଦେଖୁଛି, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ କୃପା ବିନା କଣ ପାଇପାରିବି? ବୁଦ୍ଧିରେ ରତ୍ନ, ଜବାହର, ମାଣିକ ରହିଛି, ଯଦି ଗୁରୁଙ୍କର ଏକ ଶିକ୍ଷା ଶୁଣେ। ହେ ଗୁରୁ, ମୋତେ ଏକ ବୁଝାଇ ଦିଅନ୍ତୁ: ସମସ୍ତ ଜୀବଙ୍କର ଏକ ଦାତା, ସେ ମୋତେ କେବେ ବିସ୍ମୃତ ନ ହୁଅନ୍ତୁ।।୬।।

ଚାରି ଯୁଗ ବଞ୍ଚିଲେ, କିମ୍ବା ତାର ଦଶ ଗୁଣ, ଏବଂ ନଅ ମହାଦ୍ୱୀପରେ ପରିଚିତ ହେଲେ, ସମସ୍ତ ଲୋକ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ, ଏବଂ ଯଦି ଜଗତରେ ତାଙ୍କର ଭଲ ନାମ ଓ ଖ୍ୟାତି ଥାଏ, ତଥାପି ଯଦି ପ୍ରଭୁଙ୍କ କୃପା-ଦୃଷ୍ଟି ତାଙ୍କ ଉପରେ ନ ପଡ଼େ, ତେବେ କେହି ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଯତ୍ନ ନେବେ ନାହିଁ।

କୀଟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଏକ କୀଟ ଗଣିତ ହେବେ, ଏବଂ ପାପୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ପାପୀ ବୋଲି ଧରିବେ।

ହେ ନାନକ, ପ୍ରଭୁ ପୁଣ୍ୟବାନଙ୍କୁ ପୁଣ୍ୟ ଦିଅନ୍ତି, ଏବଂ ପୁଣ୍ୟବାନଙ୍କୁ ପୁଣ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଏପରି କାହାକୁ ଜାଣେ ନାହିଁ ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ପୁଣ୍ୟ ଦେଇ ପାରେ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ସିଦ୍ଧ, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଶିକ୍ଷକ, ବୀର ଓ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ସ୍ଥିତି ମିଳେ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ, ଧାରଣକାରୀ ବୃଷ ଓ ଆକାଶ ବୁଝାଯାଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ମହାଦ୍ୱୀପ, ଲୋକ ଓ ପାତାଳ ଜଣାଯାଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ପାରେ ନାହିଁ।

ହେ ନାନକ, ଭକ୍ତମାନେ ସଦା ଆନନ୍ଦରେ। ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖ ଓ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଶିବ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ଜଣାଯାଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଦୁଷ୍ଟମାନେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଯୋଗ ମାର୍ଗ ଓ ଶରୀରର ରହସ୍ୟ ଜଣାଯାଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଶାସ୍ତ୍ର, ସ୍ମୃତି ଓ ବେଦ ଜଣାଯାଏ।

ହେ ନାନକ, ଭକ୍ତମାନେ ସଦା ଆନନ୍ଦରେ। ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖ ଓ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ସତ୍ୟ, ସନ୍ତୋଷ ଓ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ମିଳେ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଅଡ଼ସଠି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।

ଶ୍ରବଣ, ପାଠ ଓ ଜପ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନ ମିଳେ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ସହଜରେ ଗଭୀର ଧ୍ୟାନ ମିଳେ।

ହେ ନାନକ, ଭକ୍ତମାନେ ସଦା ଆନନ୍ଦରେ। ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖ ଓ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ମଣିଷ ପୁଣ୍ୟର ସାଗରରେ ଗଭୀର ଡୁବ ଦିଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଶିକ୍ଷକ, ସନ୍ତ ଓ ସମ୍ରାଟମାନଙ୍କୁ ଜଣାଯାଏ।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ଧମାନେ ମଧ୍ୟ ପଥ ପାଆନ୍ତି।

ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଅଗାଧ ମଧ୍ୟ ପହଞ୍ଚରେ ଆସେ।

ହେ ନାନକ, ଭକ୍ତମାନେ ସଦା ଆନନ୍ଦରେ। ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖ ଓ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।

ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇ ନ ପାରେ।

କେହି ଯଦି ତାହା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ, ସେ ପଛକୁ ଅନୁତାପ କରିବ।

ନା କାଗଜ, ନା କଲମ, ନା ଲେଖକ ତାହା ଧରି ପାରିବେ।

କେବଳ ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ ବ୍ୟକ୍ତି ତାହା ଚିନ୍ତନ କରିପାରେ।

ଏପରି ନିର୍ମଳ ନାମ। ଯିଏ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହ ମନରେ ତାହା ଉପଲବ୍ଧ କରେ, ସେ ପ୍ରକୃତରେ ଜାଣେ।

ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ମନ ଜ୍ଞାନ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଲୋକର ସାରତତ୍ତ୍ୱ ଜଣାପଡ଼େ। ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁର ଆଘାତ ସହିବାକୁ ପଡ଼େ ନାହିଁ। ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟକ୍ତି ଯମଦୂତଙ୍କ ସହିତ ଯାଏ ନାହିଁ। ଏପରି ଅଟେ ପବିତ୍ର ନାମ। ଯେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ମନରେ ଏହାକୁ ଅନୁଭବ କରେ, ସେ ପ୍ରକୃତରେ ଜାଣେ।

ମାନିବାଦ୍ୱାରା ମାର୍ଗରେ ବାଧା ମିଳେ ନାହିଁ। ମାନିବାଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନ ସହିତ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇ ଯାଏ। ମାନିବାଦ୍ୱାରା ପଥ (ମିଥ୍ୟା ମାର୍ଗ) ଚଳେ ନାହିଁ। ମାନିବାଦ୍ୱାରା ଧର୍ମ ସହିତ ସମ୍ବନ୍ଧ ହୁଏ। ଏପରି ନିରଞ୍ଜନ ନାମ ହୁଏ। ଯଦି କେହି ମନରେ ମାନି ଜାଣେ।

ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତିର ଦ୍ୱାର ମିଳେ। ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ପରିବାର ଓ ବଂଶର ଉଦ୍ଧାର ହୁଏ। ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ଗୁରୁ ଓ ଶିଷ୍ୟ ଭବସାଗର ପାର ହୁଅନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଭିକ୍ଷା ମାଗି ଭ୍ରମଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ଏପରି ନିର୍ମଳ ନାମ। ଯିଏ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହ ମନରେ ତାହା ଉପଲବ୍ଧ କରେ, ସେ ପ୍ରକୃତରେ ଜାଣେ।

ପାଞ୍ଚ ସ୍ୱୀକୃତ, ପାଞ୍ଚ ନେତା। ପାଞ୍ଚ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦରବାରରେ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି। ପାଞ୍ଚ ରାଜଦ୍ୱାରରେ ସୁନ୍ଦର। ପାଞ୍ଚ ଏକ ଗୁରୁଙ୍କ ପ୍ରତି ଏକାଗ୍ର।

ଯଦି ଚିନ୍ତନ ଓ ଧ୍ୟାନ କରାଯାଏ, ସ୍ରଷ୍ଟାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଗଣନାତୀତ।

ଧର୍ମର ଦିବ୍ୟ ବୃଷ କରୁଣାର ପୁତ୍ର; ସନ୍ତୋଷ ସେଥିକୁ ଧରି ରଖୁଥିବା ସୂତା। ଯଦି ଏହା ବୁଝାଯାଏ, ତେବେ ଜଣେ ସତ୍ୟ ହୁଏ।

ସେ ବୃଷ କେତେ ଭାର ବହନ କରେ! ଏବଂ ତାର ତଳେ ଆଉ ଏକ ପୃଥିବୀ, ଆଉ ଏକ, ଆଉ ଏକ। ସେ ଭାରକୁ କେଉଁ ଶକ୍ତି ଧରିଥାଏ?

ପ୍ରାଣୀମାନେ, ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରଜାତି, ରଙ୍ଗ ଓ ନାମ — ସବୁ ସ୍ରଷ୍ଟାଙ୍କ ଲେଖନୀରେ ଲେଖା ହୋଇଛି। ଏହି ହିସାବ କିଏ ଜାଣିପାରିବ? ଲେଖନ କେତେ ବିସ୍ତୃତ!

ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି, ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଦାନ କେତେ ମହାନ? ସେମାନଙ୍କ ପରିମାପ କିଏ ବୁଝିପାରିବ?

ସେ ଏକ ଶବ୍ଦରେ ସୃଷ୍ଟି ବିସ୍ତାର କଲେ, ଏବଂ ତାହାଠାରୁ ଅସଂଖ୍ୟ ନଦୀ ଉଠିଲା।

ତୁମର ଶକ୍ତି କଣ? ମୁଁ ତାହା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାର ଆରମ୍ଭ ମଧ୍ୟ କରିପାରେ ନାହିଁ। ମୁଁ ଥରେ ହେଲେ ତୁମ ପ୍ରତି ବଳିଦାନ। ଯାହା ତୁମକୁ ଖୁସି କରେ ତାହା ହିଁ ସତ୍କର୍ମ। ତୁମେ ସଦା ସୁରକ୍ଷିତ, ହେ ନିରାକାର!

ଅସଂଖ୍ୟ ଜପ, ଅସଂଖ୍ୟ ପ୍ରେମ।

ଅସଂଖ୍ୟ ପୂଜା, ଅସଂଖ୍ୟ ତପ ଓ ତପସ୍ୟା।

ଅସଂଖ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ର, ବେଦ ପାଠ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଯୋଗୀ, ଅନାସକ୍ତ ମନ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଭକ୍ତ, ଗୁଣ ଓ ଜ୍ଞାନ ଚିନ୍ତନ କରୁଥିବା।

ଅସଂଖ୍ୟ ସତ୍ୟବାଦୀ, ଅସଂଖ୍ୟ ଦାତା।

ଅସଂଖ୍ୟ ବୀର, ଯୁଦ୍ଧର ଆଘାତ ସହୁଥିବା ମୁଖ।

ଅସଂଖ୍ୟ ମୌନ ଋଷି, ଏକରେ ପ୍ରେମରେ ଲୀନ।

ତୁମର ଶକ୍ତି କଣ? ମୁଁ ତାହା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାର ଆରମ୍ଭ ମଧ୍ୟ କରିପାରେ ନାହିଁ। ମୁଁ ଥରେ ହେଲେ ତୁମ ପ୍ରତି ବଳିଦାନ। ଯାହା ତୁମକୁ ଖୁସି କରେ ତାହା ହିଁ ସତ୍କର୍ମ। ତୁମେ ସଦା ସୁରକ୍ଷିତ, ହେ ନିରାକାର!

ଅସଂଖ୍ୟ ମୂର୍ଖ, ଅନ୍ଧକାରରେ ଅନ୍ଧ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଚୋର ଓ ନିଷିଦ୍ଧ ବସ୍ତୁ ଭୋଗକାରୀ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଅତ୍ୟାଚାରୀ ଯେଉଁମାନେ ବଳରେ ଶାସନ କରନ୍ତି।

ଅସଂଖ୍ୟ ଖୁନୀ ଯେଉଁମାନେ ହତ୍ୟା କରନ୍ତି।

ଅସଂଖ୍ୟ ପାପୀ ଯେଉଁମାନେ ପାପ କରିବାକୁ ଲାଗିଥାନ୍ତି।

ଅସଂଖ୍ୟ ମିଥ୍ୟାବାଦୀ, ମିଥ୍ୟାରେ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବା।

ଅସଂଖ୍ୟ ଅଶୁଚି, ଅପବିତ୍ର ଖାଦ୍ୟ ଭୋଜନକାରୀ।

ଅସଂଖ୍ୟ ନିନ୍ଦାକାରୀ, ଗୁରୁଭାର ବହୁଥିବା।

ନାନକ, ନମ୍ର, ଏହି ଚିନ୍ତନ କହନ୍ତି। ମୁଁ ଥରେ ହେଲେ ତୁମ ପ୍ରତି ବଳିଦାନ। ଯାହା ତୁମକୁ ଖୁସି କରେ ତାହା ହିଁ ସତ୍କର୍ମ। ତୁମେ ସଦା ସୁରକ୍ଷିତ, ହେ ନିରାକାର!

ତୁମ ନାମ ଅସଂଖ୍ୟ, ତୁମ ସ୍ଥାନ ଅସଂଖ୍ୟ। ଅଗମ୍ୟ, ଅଗଣନୀୟ ତୁମ ଲୋକସମୂହ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଲୋକ ତୁମ ବିଷୟରେ କହନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ତାହା କେବଳ ଭାର ବଢ଼ାଏ।

ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ତୁମ ନାମର ପ୍ରଶଂସା ହୁଏ; ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ଜ୍ଞାନ ଓ ଗୁଣଗାନ ଗାଯାଏ।

ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଲେଖୁ, କହୁ, ପ୍ରକାଶ କରୁ। ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ଭାଗ୍ୟ ଲେଖାଯାଏ।

କିନ୍ତୁ ଯିଏ ଏହି ବାକ୍ୟ ଲେଖିଛନ୍ତି ତାଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ଭାଗ୍ୟ ନାହିଁ। ସେ ଯେମିତି ଆଦେଶ କରନ୍ତି, ଆମେ ସେମିତି ପ୍ରାପ୍ତ କରୁ।

ସେ ଯେତେ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି, ସେତେ ତାଙ୍କ ନାମ। ନାମ ବିନା କୌଣସି ସ୍ଥାନ ନାହିଁ।

ତୁମର ଶକ୍ତି କଣ? ମୁଁ ତାହା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାର ଆରମ୍ଭ ମଧ୍ୟ କରିପାରେ ନାହିଁ। ମୁଁ ଥରେ ହେଲେ ତୁମ ପ୍ରତି ବଳିଦାନ। ଯାହା ତୁମକୁ ଖୁସି କରେ ତାହା ହିଁ ସତ୍କର୍ମ। ତୁମେ ସଦା ସୁରକ୍ଷିତ, ହେ ନିରାକାର!

ହାତ, ପାଦ ଓ ଶରୀର ମଇଳା ହେଲେ ପାଣିରେ ଧୋଇ ପବିତ୍ର କରାଯାଏ।

ବସ୍ତ୍ର ପରିସ୍ରାରେ ଦାଗ ଲାଗିଲେ ସାବୁନରେ ସଫା କରାଯାଏ।

କିନ୍ତୁ ମନ ପାପରେ କଳଙ୍କିତ ହେଲେ ନାମର ପ୍ରେମରେ ପବିତ୍ର ହୁଏ।

ପୁଣ୍ୟ ଓ ପାପ କେବଳ ନାମ ନୁହେଁ; ଆମେ ଯେଉଁ କର୍ମ କରୁ, ତାହା ଲେଖା ହୁଏ ଏବଂ ଫଳ ଭୋଗିବାକୁ ପଡ଼େ।

ଆମେ ନିଜେ ବୁଣୁ ଓ ନିଜେ ଖାଉ।

ହେ ନାନକ, ଦିବ୍ୟ ଆଦେଶ ଅନୁସାରେ ଆମେ ଆସୁ ଓ ଯାଉ।

ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା, ତପସ୍ୟା, କରୁଣା, ଦାନ — ଯଦି ଏଥିର ଗୋଟିଏ ଅଂଶର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ, ତେବେ ତାହା ଭଲ। କିନ୍ତୁ ଶ୍ରବଣ, ଗ୍ରହଣ ଓ ମନରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରେମ କରିବା ଅଧିକ ମହାନ।

ପ୍ରକୃତ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା ହେଉଛି ହୃଦୟର ଭିତରୁ ଶୁଦ୍ଧି।

ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଆପଣଙ୍କର, ମୋର କୌଣସି ନାହିଁ। ଗୁଣ ବିନା ଭକ୍ତି ନାହିଁ।

ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ, ଆଦି ବାଣୀ, ବେଦ। ସତ୍ୟ ସୁନ୍ଦର, ଏବଂ ମନ ସଦା ଆନନ୍ଦିତ।

ସେ କେଉଁ ସମୟ, କେଉଁ ମୁହୂର୍ତ୍ତ, କେଉଁ ଦିନ, କେଉଁ ତିଥି, କେଉଁ ଋତୁ, କେଉଁ ମାସ ଥିଲା ଯେତେବେଳେ ସୃଷ୍ଟି ରୂପ ନେଲା?

ପଣ୍ଡିତମାନେ ସେହି ସମୟ ପୁରାଣରୁ ମଧ୍ୟ ଖୋଜି ପାରିଲେ ନାହିଁ। କାଜୀମାନେ କୋରାନରୁ ମଧ୍ୟ ଖୋଜି ପାରିଲେ ନାହିଁ। ଯୋଗୀମାନେ ଦିନ, ତିଥି, ଋତୁ ବା ମାସ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ।

କେବଳ ସ୍ରଷ୍ଟା ଜାଣନ୍ତି, କାରଣ ସେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ନିର୍ମାଣ କରିଛନ୍ତି। ମୁଁ କିପରି ତାଙ୍କୁ କହିବି, ପ୍ରଶଂସା କରିବି, ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି, ବା ଜାଣିବି?

ହେ ନାନକ, ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ କହନ୍ତି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅନ୍ୟ ଠାରୁ ଅଧିକ ଜ୍ଞାନୀ ବୋଲି ଭାବି।

ପ୍ରଭୁ ମହାନ, ତାଙ୍କ ନାମ ମହାନ; ଯାହା ହୁଏ ତାହା ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ। ହେ ନାନକ, ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ଜାଣିଛି ବୋଲି ଦାବି କରେ, ସେ ପରଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ ନାହିଁ।

ଅନେକ ଲକ୍ଷ ପାତାଳ ଓ ଆକାଶ। ଶେଷ-ଶେଷ ଖୋଜି ଖୋଜି କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି; ବେଦ ଗୋଟିଏ କଥା କହେ। କତେବା (ଧର୍ମଗ୍ରନ୍ଥ) ଅଠର ହଜାର କହେ, କିନ୍ତୁ ମୂଳ ଏକ ତତ୍ତ୍ୱ। ଯଦି ହିସାବ ହୁଏ, ତେବେ ଲେଖାଯାଏ; ହିସାବରେ ବିନାଶ ହୁଏ। ହେ ନାନକ, ତାଙ୍କୁ ମହାନ କୁହାଯାଏ; ସେ ନିଜେ ଆପଣାକୁ ଜାଣନ୍ତି।

ପ୍ରଶଂସା କରି ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ଏତିକି ସ୍ମୃତି ମିଳିଲା ନାହିଁ। ନଦୀ ଓ ନାଳ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ, ସମୁଦ୍ର ଜାଣିହୁଏ ନାହିଁ। ସମୁଦ୍ର, ଶାହ, ସୁଲତାନ, ଗିରିହା (ଧନ) ସହିତ ଧନ। ସେମାନେ ପିମ୍ପୁଡ଼ି ସହ ସମାନ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, ଯଦି ତାଙ୍କୁ ମନରୁ ନ ଭୁଲନ୍ତି।

ତୁମ ପ୍ରଶଂସାର ଶେଷ ନାହିଁ, ତୁମ ବାଣୀର ଶେଷ ନାହିଁ।

ତୁମ କର୍ମର ଶେଷ ନାହିଁ, ତୁମ ଦାନର ଶେଷ ନାହିଁ।

ତୁମ ଦର୍ଶନର ଶେଷ ନାହିଁ, ତୁମ ଶ୍ରବଣର ଶେଷ ନାହିଁ।

ତୁମ ରହସ୍ୟର ଶେଷ ନାହିଁ; ମନର ମନ୍ତ୍ର କଣ?

ତୁମ ସୃଷ୍ଟିର ଶେଷ ନାହିଁ। ତୁମ ନିକଟ ଓ ଦୂରର ଶେଷ ନାହିଁ।

ଅନେକେ ତୁମ ସୀମା ଖୋଜିବାକୁ ସଂଘର୍ଷ କଲେ, କିନ୍ତୁ ପାରିଲେ ନାହିଁ। ତୁମ ସୀମା କେହି ଜାଣେ ନାହିଁ। ଯେତେ ଅଧିକ କହୁ, ସେତେ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହେ।

ପ୍ରଭୁ ମହାନ, ତାଙ୍କ ବାସସ୍ଥାନ ଉଚ୍ଚ। ଉଚ୍ଚତମଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ତାଙ୍କ ନାମ।

ପରମ ଜ୍ଞାନ ଜାଣିବାକୁ କେତେ ମହାନ ହେବା ଉଚିତ? ସେ ନିଜକୁ ନିଜେ ଜାଣନ୍ତି। ସେ ଯେତେ ମହାନ, ସେ ନିଜେ ଜାଣନ୍ତି।

ହେ ନାନକ, ତାଙ୍କ କୃପାରେ ଦାନ ପ୍ରଦାନ ହୁଏ।

ତାଙ୍କ ମହାନ ଦାନ ଲେଖାଯାଇ ନ ପାରେ। ମହାନ ଦାତାଙ୍କର ଲୋଭ ନାହିଁ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଯୋଦ୍ଧା ଭିକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଅସଂଖ୍ୟ ଗଣନାତୀତ।

ଅନେକେ କ୍ଷୟ ପାଇ ନଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି। ଅନେକେ ନେଇ ପୁଣି ଅସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି। ଅନେକ ମୂର୍ଖ କେବଳ ଖାଇ ଖାଇ ଚାଲନ୍ତି। ଅନେକେ କ୍ଷୁଧା ଓ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗନ୍ତି।

ଏସବୁ ହେଲା ତୁମ ଦାନ, ହେ ଦାତା। ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ତୁମ ଇଚ୍ଛାରେ ମିଳେ; ଅନ୍ୟ କେହି କିଛି କହି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

ଯଦି କେହି ମୂର୍ଖତାରେ ଦମ୍ଭ କରେ, ସେ କେବଳ ନିଜେ ଯାହା ଖାଇଛି ତାହା ହିଁ ଜାଣେ।

ସେ ଏକା ଜାଣନ୍ତି ଓ ସେ ଏକା ଦିଅନ୍ତି। ଅଳ୍ପ, ଅତି ଅଳ୍ପ, ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ କହନ୍ତି।

ଯାହାଙ୍କୁ ସେ ଆଶୀର୍ବାଦ କରନ୍ତି ସେମାନେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା ଗାନ କରନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ସେହି ରାଜା ରାଜାମାନଙ୍କର ରାଜା।

ତାଙ୍କ ଗୁଣ ଅମୂଲ୍ୟ, ତାଙ୍କ ବ୍ୟବସାୟ ଅମୂଲ୍ୟ। ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଅମୂଲ୍ୟ, ଧନ-ଭଣ୍ଡାର ଅମୂଲ୍ୟ।

ଆସନ୍ତି ଯେମାନେ ସେମାନେ ଅମୂଲ୍ୟ, ନେଇ ଯାଆନ୍ତି ଯେମାନେ ସେମାନେ ଅମୂଲ୍ୟ। ପ୍ରେମ ଅମୂଲ୍ୟ, ପ୍ରେମରେ ଲୀନ ହେଉଥିବା ସେମାନେ ଅମୂଲ୍ୟ।

ଧର୍ମ ଅମୂଲ୍ୟ, ଧର୍ମସଭା ଅମୂଲ୍ୟ। ତୁଳାଦଣ୍ଡ ଅମୂଲ୍ୟ, ଅନୁମୋଦନ ଅମୂଲ୍ୟ।

ଆଶୀର୍ବାଦ ଅମୂଲ୍ୟ, ଚିହ୍ନ ଅମୂଲ୍ୟ। ତାଙ୍କ କୃପା ଅମୂଲ୍ୟ, ତାଙ୍କ ଆଦେଶ ଅମୂଲ୍ୟ।

ସେ ଅମୂଲ୍ୟର ପରେ, ବର୍ଣ୍ଣନାର ପରେ। ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ କହନ୍ତି ସେମାନେ ପ୍ରେମରେ ଲୀନ ରହନ୍ତି।

ବେଦ, ପୁରାଣ, ଶାସ୍ତ୍ର କହନ୍ତି। ପଣ୍ଡିତମାନେ ପାଠ କରନ୍ତି ଓ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରନ୍ତି।

ବ୍ରହ୍ମା କହନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ର କହନ୍ତି। ଗୋପୀମାନେ ଓ ଗୋବିନ୍ଦ କହନ୍ତି। ଶିବ କହନ୍ତି, ସିଦ୍ଧମାନେ କହନ୍ତି। ଅନେକ ବୁଦ୍ଧ କହନ୍ତି।

ଦାନବ ଓ ଦେବତା କହନ୍ତି। ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ, ମଣିଷମାନେ, ମୌନ ଋଷିମାନେ ଓ ସେବକମାନେ କହନ୍ତି।

ଅନେକ କହନ୍ତି ଓ କହିବା ଜାରି ରଖନ୍ତି। ଅନେକ କହିବା ପରେ ଉଠି ଚାଲିଯାଆନ୍ତି।

ତୁମେ ଏତେ ସୃଷ୍ଟି କରିଛ, ଆହୁରି କରିବ ମଧ୍ୟ, ତଥାପି ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ବିଷୟରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କହି ପାରିବେ ନାହିଁ।

ତୁମେ ଯେତେ ମହାନ, ତୁମ ପ୍ରଶଂସା ସେତେ ମହାନ। ହେ ନାନକ, ସତ୍ୟ ଯେ ସେ ଅଛନ୍ତି, ଏହା ଜାଣେ।

ଯଦି କେହି ଅହଂକାର ସହ କହେ, ସେ ମୂର୍ଖମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୂର୍ଖ ବୋଲି ଗଣିତ ହୁଏ।

ସେହି ଦ୍ୱାର କଣ, ସେହି ଗୃହ କଣ, ଯେଉଁଠି ତୁମେ ବସି ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତିପାଳନ କର?

ଅସଂଖ୍ୟ ସଙ୍ଗୀତ ସ୍ୱର ବାଜେ, ଅନେକ ବାଦକ। ଅନେକ ରାଗ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସୁର, ଅନେକ ଗାୟକ।

ବାୟୁ, ଜଳ ଓ ଅଗ୍ନି ତୁମକୁ ଗାନ କରେ; ଧର୍ମରାଜ ତୁମ ଦ୍ୱାରରେ ଗାନ କରେ।

ଲେଖକ ଦୂତ ଚିତ୍ର ଓ ଗୁପ୍ତ, ଯେଉଁମାନେ ଲେଖନ୍ତି ଓ ବିଚାର କରନ୍ତି, ଗାନ କରନ୍ତି।

ଶିବ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଦେବୀ, ସଦା ସୁନ୍ଦରୀ, ଗାନ କରନ୍ତି।

ଇନ୍ଦ୍ର, ଆସନରେ ବସି, ତୁମ ଦ୍ୱାରରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ ଗାନ କରନ୍ତି।

ସିଦ୍ଧମାନେ ଗଭୀର ଧ୍ୟାନରେ ଗାନ କରନ୍ତି; ପବିତ୍ର ଜନମାନେ ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତି।

ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ସତ୍ୟବାଦୀ, ସନ୍ତୋଷୀ ଓ ବଳବାନ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଗାନ କରନ୍ତି।

ପଣ୍ଡିତମାନେ ଯୁଗଯୁଗ ଧରି ବେଦ ପାଠ କରନ୍ତି।

ସ୍ୱର୍ଗ, ପୃଥିବୀ ଓ ପାତାଳରେ ମନ ମୋହିତକାରୀ ମନୋହର ସୁନ୍ଦରୀମାନେ ଗାନ କରନ୍ତି।

ତୁମ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ ରତ୍ନ, ଓ ଅଡ଼ସଠି ତୀର୍ଥ ଗାନ କରନ୍ତି।

ବଳବାନ ଯୋଦ୍ଧା ଓ ବୀରମାନେ, ଚାରି ଜୀବନ-ଉତ୍ସ ଗାନ କରନ୍ତି।

ମହାଦ୍ୱୀପ, ଲୋକ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ, ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ ଓ ପାଳିତ, ଗାନ କରନ୍ତି।

ଯେଉଁମାନେ ତୁମକୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରନ୍ତି ସେମାନେ ଗାନ କରନ୍ତି, ପ୍ରେମରେ ମଗ୍ନ ଭକ୍ତମାନେ। ଅନ୍ୟ ଅନେକ ଗାନ କରନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ମୋ ମନକୁ ଆସନ୍ତି ନାହିଁ। ନାନକ କ'ଣ ଚିନ୍ତନ କରିପାରିବେ?

ସେ ସେହି ଏକ, ଅନନ୍ତ ସତ୍ୟ ପ୍ରଭୁ; ସତ୍ୟ ତାଙ୍କ ନାମ। ସେ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ରହିବେ; ସେ ଚାଲିଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ।

ସେ ଏହି ସୃଷ୍ଟି ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ସେ ବହୁବିଧ ରଙ୍ଗୀନ ମାୟା ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ସେ ନିଜ ସୃଷ୍ଟି ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି ଓ ଦେଖନ୍ତି।

ଯାହା ତାଙ୍କୁ ଖୁସି କରେ ସେ ତାହା କରନ୍ତି; କେହି ତାଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଇ ପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ସେ ରାଜା, ରାଜାମାନଙ୍କର ରାଜା।

ହେ ନାନକ, ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ରହିବା ସତ୍ୟ।

ସନ୍ତୋଷ ହେଉଛି ମୁଣ୍ଡ (ମୁଦ୍ରା), ଲଜ୍ଜା ହେଉଛି ପତ୍ (କାନ), ଧ୍ୟାନ ହେଉଛି ଭସ୍ମ। କାଳ ହେଉଛି ଖିନ୍ଥା (ଲଙ୍ଗଟି), ସଂସାର ଅବସ୍ଥା ହେଉଛି କୁମାରୀ କାୟା; ବିଶ୍ୱାସ ହେଉଛି ଯୋଗ-ଦଣ୍ଡ। ସମସ୍ତ ଯାତ୍ରୀ (ସାଧୁ) ହେଉଛନ୍ତି ସଙ୍ଗୀ; ମନକୁ ଜିତିଲେ ଜଗତ ଜିତା। ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ; ଆଦି, ଅନୀଳ, ଅନାଦି, ଅନାହତ; ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଏକ ରୂପ।

ଜ୍ଞାନ ହେଉଛି ଭୋଜନ, ଦୟା ହେଉଛି ଭଣ୍ଡାର; ପ୍ରତ୍ୟେକ ହୃଦୟରେ ନାଦ ବାଜେ। ସେ ନିଜେ ନାଥ, ସବୁ ତାଙ୍କର ଅଧୀନ; ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଓ ସିଦ୍ଧି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ସ୍ୱାଦ। ମିଳନ ଓ ବିଚ୍ଛେଦ—ଦୁଇଟି କାର୍ଯ୍ୟ ଚଳାଏ; ଭାଗ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଆସେ। ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ; ଆଦି, ଅନୀଳ, ଅନାଦି, ଅନାହତ; ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଏକ ରୂପ।

ଏକ ଆଦି ମାତା ତିନି ଗୁଣ (ତ୍ରିଗୁଣ) ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଏବଂ ସୃଷ୍ଟି ଅନୁମୋଦିତ ହେଲା।

ଏକ ଜଗତ ଗ୍ରାସକାରୀ, ଏକ ଭଣ୍ଡାରୀ, ଏକ ବିଚାରକ।

ସେ ଯେମିତି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ସେମିତି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରନ୍ତି; ଯେମିତି ଆଦେଶ, ସେମିତି ହୁଏ।

ସେ ସବୁ ଦେଖନ୍ତି, କିନ୍ତୁ କେହି ତାଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ। ଏହା ଏକ ମହାନ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ।

ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ, ନମସ୍କାର କରେ। ସେ ଆଦି ପୁରୁଷ, ପବିତ୍ର, ଅନାଦି, ଅନାହତ; ସବୁ ଯୁଗରେ ତାଙ୍କ ରୂପ ଏକ।

ପ୍ରତ୍ୟେକ ଲୋକରେ ଆସନ ଓ ଭଣ୍ଡାର। ଯାହା କିଛି ରଖାଯାଇଛି, ତାହା ଏକ ଥର। ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ସୃଷ୍ଟି କରି ଦେଖନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ସତ୍ୟର କାର୍ଯ୍ୟ ସତ୍ୟ। ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ; ଆଦି, ଅନୀଳ, ଅନାଦି, ଅନାହତ; ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଏକ ରୂପ।

ଯଦି ଗୋଟିଏ ଜିଭ ଲକ୍ଷ ହୁଏ, ଏବଂ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ହୁଏ, ଲକ୍ଷ ବିଂଶ ହୁଏ; ଏବଂ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଥର କୁହାଯାଏ, ତଥାପି ଜଗଦୀଶଙ୍କ ଏକ ନାମ। ସେହି ପଥରେ ସମ୍ମାନର ସୋପାନ, ଉପରକୁ ଚଢ଼ାଯାଏ, ଯେତେବେଳେ କେହି ଏକରୂପ ହୁଏ। ଆକାଶର କଥା ଶୁଣି, କୀଟ ପତଙ୍ଗ ଈର୍ଷା କରନ୍ତି। ହେ ନାନକ, କୃପାରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ; ମିଥ୍ୟା ତ ମିଥ୍ୟାର ଡମ୍ବର।

କହିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ, ନୀରବ ରହିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ।

ଭିକ୍ଷା ମାଗିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ, ଦାନ କରିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ।

ବଞ୍ଚିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ, ମରିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ।

ଶାସନ କରିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ, ଧନ ସଞ୍ଚୟ କରିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ, କିମ୍ବା ମନକୁ ବିଚଳିତ କରିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ।

ଜ୍ଞାନ ଓ ଦିବ୍ୟ ବୁଦ୍ଧି ପାଇବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ।

ଜଗତରୁ ପଳାଇବାର ପଥ ଖୋଜିବାର ଶକ୍ତି ନାହିଁ।

କେବଳ ସେ ଶକ୍ତିମାନ, ଏବଂ ସେ ଏକା ନଜର ରଖନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖେ ଉଚ୍ଚ ବା ନୀଚ କେହି ନାହିଁ।

ରାତି, ଋତୁ, ତାରିଖ, ଦିନ, ପବନ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି ଓ ପାତାଳ ଲୋକ — ଏ ସବୁ ମଧ୍ୟରେ ସେ ପୃଥିବୀକୁ ଧର୍ମର ସ୍ଥାନ ରୂପେ ସ୍ଥାପନ କଲେ।

ଏଥିରେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ୱଭାବ ଓ ରଙ୍ଗର ପ୍ରାଣୀ ଅଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ନାମ ଅସଂଖ୍ୟ ଓ ଅସୀମ।

ସେମାନଙ୍କ କର୍ମ ଅନୁସାରେ ବିଚାର ହୁଏ। ସତ୍ୟ ପ୍ରଭୁ, ସତ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦରବାର।

ସେଠାରେ ଗୃହୀତମାନେ ସୁନ୍ଦର। ତାଙ୍କ କୃପାରେ ଚିହ୍ନ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

ସେଠାରେ ପାଙ୍କିଥିବା ଓ କଞ୍ଚା ଉଭୟର ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ହୁଏ। ହେ ନାନକ, ଜାଣି କେହି ସେଠାକୁ ଯାଏ।

ଏହା ଧର୍ମ-ଖଣ୍ଡର ସ୍ୱଭାବ। ଏବେ ଜ୍ଞାନ-ଖଣ୍ଡର ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

ଅସଂଖ୍ୟ ପବନ, ଜଳ ଓ ଅଗ୍ନି; ଅସଂଖ୍ୟ କୃଷ୍ଣ ଓ ଶିବ।

ଅସଂଖ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମା, ଯେଉଁମାନେ ରୂପ, ରଙ୍ଗ ଓ ପୋଷାକ ଗଢ଼ନ୍ତି।

ଅସଂଖ୍ୟ କର୍ମଭୂମି, ମେରୁ ପର୍ବତ, ଏବଂ ଅସଂଖ୍ୟ ଧ୍ରୁବଙ୍କ ଶିକ୍ଷା।

ଅସଂଖ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ; ଅସଂଖ୍ୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ଦେଶ।

ଅସଂଖ୍ୟ ସିଦ୍ଧ, ବୁଦ୍ଧ, ନାଥ; ଅସଂଖ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ରୂପର ଦେବୀ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଦେବତା, ଦାନବ, ଋଷି; ଅସଂଖ୍ୟ ସମୁଦ୍ରର ରତ୍ନ।

ଅସଂଖ୍ୟ ଜୀବନ-ଉତ୍ସ, ଅସଂଖ୍ୟ ଭାଷା, ଅସଂଖ୍ୟ ରାଜା।

ଅସଂଖ୍ୟ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସାଧନା, ଅସଂଖ୍ୟ ଭକ୍ତ। ହେ ନାନକ, ଶେଷ ନାହିଁ, ଶେଷ ନାହିଁ।

ଜ୍ଞାନ-ଖଣ୍ଡରେ ଜ୍ଞାନ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ।

ସେଠାରେ ଦିବ୍ୟ ଶବ୍ଦ ଓ ଆନନ୍ଦ ଅସଂଖ୍ୟ ରୂପେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ।

ପ୍ରୟାସ-ଖଣ୍ଡରେ ବାଣୀ ସୁନ୍ଦର।

ସେଠାରେ ରୂପ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ସହ ଗଢ଼ାଯାଏ।

ଏହି ସବୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇ ନ ପାରେ; କେହି ଚେଷ୍ଟା କଲେ ଅନୁତାପ କରିବ।

ସେଠାରେ ମନ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ପ୍ରଜ୍ଞା ଗଢ଼ାଯାଏ।

ସେଠାରେ ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନଙ୍କ ସଚେତନତା ପରିଷ୍କୃତ ହୁଏ।

କୃପା-ଖଣ୍ଡରେ ବାଣୀ ଶକ୍ତି ଅଟେ। ସେଠାରେ ଏକ ବିନା ଆଉ କେହି ନାହିଁ।

ସେଠାରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସହ ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଳବାନ ଯୋଦ୍ଧା ଓ ବୀରମାନେ ଅଛନ୍ତି। ସେଠାରେ ସେମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମହିମାରେ ଲୀନ।

ସେମାନଙ୍କ ରୂପ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇ ନ ପାରେ। ସେମାନେ ମରନ୍ତି ନାହିଁ, କିମ୍ବା ପ୍ରତାରିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।

ପ୍ରଭୁ ସେମାନଙ୍କ ମନରେ ବାସ କରନ୍ତି। ସେଠାରେ ଅନେକ ଲୋକର ଭକ୍ତମାନେ ବାସ କରନ୍ତି। ସେମାନେ ସତ୍ୟ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦିତ।

ସତ୍ୟ-ଖଣ୍ଡରେ ଅରୂପ ସତ୍ତା ବାସ କରନ୍ତି। ସେ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି ଓ ଦେଖନ୍ତି, କୃପାରେ ଦୃଷ୍ଟି ପକାଇ।

ସେଠାରେ ଲୋକସମୂହ, ଜଗତ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଅଛି। ଯଦି କେହି ସେମାନଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ସେଥିର ଶେଷ ନାହିଁ।

ଖଣ୍ଡ ଉପରେ ଖଣ୍ଡ, ରୂପ ଉପରେ ରୂପ ଅଛି। ତାଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏ।

ସେ ଦେଖନ୍ତି, ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି, ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ଏହା ବର୍ଣ୍ଣନା ଅତି କଠିନ।

ଆତ୍ମସଂଯମକୁ ଭଟ୍ଟି କର, ଧୈର୍ଯ୍ୟକୁ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣକାର କର।

ମନକୁ ନିଆଁ ଓ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନକୁ ଉପକରଣ କର।

ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଭୟକୁ ଧଉଳା କର, ତପସ୍ୟାର ଅଗ୍ନିକୁ ତାପ କର।

ପ୍ରେମର ମୂଷାରେ ଅମୃତ ନାମ ଢାଳ। ସତ୍ୟ ଟଙ୍କଶାଳରେ ଶବଦ ଗଢ଼।

ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କ କୃପାରେ ଆଶୀର୍ବାଦିତ ସେମାନେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଆନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ତାଙ୍କ କୃପାରେ ସେମାନେ ଧନ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି।

ପବନ ଗୁରୁ, ଜଳ ପିତା, ପୃଥିବୀ ମହାନ ମାତା।

ଦିନ ଓ ରାତ୍ରି ଦୁଇ ଧାତ୍ରୀ, ଯାହାଙ୍କ କୋଳରେ ସମଗ୍ର ଜଗତ ଖେଳେ।

ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭଲ ଓ ମନ୍ଦ କର୍ମର ବିଚାର ହୁଏ।

ନିଜ କର୍ମ ଅନୁସାରେ କେହି ନିକଟ, କେହି ଦୂରରେ।

ଯେଉଁମାନେ ନାମର ଧ୍ୟାନ କରି, ପରିଶ୍ରମ କରି ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିଛନ୍ତି। ହେ ନାନକ, ସେମାନଙ୍କ ମୁଖ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ସହ ଅନେକ ଅନ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଧାର ପାଆନ୍ତି।