ଗୁରୁ ନାନକ ଦେବ ଜୀ

ଏହା ଏକ ଭକ୍ତିମୂଳକ ଦୋହା, ଯେଉଁଥିରେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଭଗବାନ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଇଛି। ଏହା ଶିକ୍ଷା ଦିଏ ଯେ ଗୁରୁଙ୍କ କୃପାରୁ ହିଁ ଭଗବାନଙ୍କ ଦର୍ଶନ ମିଳିଥାଏ।

ସିଖ ଆର୍ଦାସ, ଏକ ସମବେତ ପ୍ରାର୍ଥନା, ଯାହା ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ‘ବାର ଶ୍ରୀ ଭଗଉତୀ ଜୀ କୀ’ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ସମାପ୍ତ ହୁଏ।

ଏହା ଗୁରୁ ନାନକ ଦେବଜୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ ଏକ ପବିତ୍ର ପ୍ରାର୍ଥନା, ଯାହା ଏକ ଈଶ୍ୱର, ସତ୍ ନାମର ମହିମା ଏବଂ ସତ୍ୟ ଓ ନମ୍ରତାର ପଥ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦିଏ।

ଏହା ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବର ଏକ ପବିତ୍ର ଭଜନ, ଯାହା ଆନନ୍ଦ ଓ ପରମାତ୍ମାଙ୍କ ସହ ଏକତାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ଏହା ପଢ଼ିବା ଦ୍ୱାରା ମନକୁ ଶାନ୍ତି ମିଳେ।

ଏହି ଭକ୍ତିଗୀତ ଗୁରୁଙ୍କ ଚରଣ କମଳର ଧ୍ୟାନ ଓ ପ୍ରତି ଶ୍ୱାସରେ ହରି ନାମ ଜପିବାର ମହତ୍ତ୍ୱ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ଏହା ଭବ ସାଗରରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇ ଆନନ୍ଦ ପ୍ରଦାନ କରେ।

ଏହା ଶ୍ରୀ ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବରୁ ସଙ୍କଳିତ ଭଜନ ଓ ଶବଦମାନଙ୍କର ଏକ ସଂକଳନ, ଯାହା ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଗୁଣଗାନ, ଭକ୍ତିର ମାର୍ଗ ଏବଂ ମାନବ ଜୀବନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବିଷୟରେ ଶିକ୍ଷା ଦିଏ ।

ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବର ଆଙ୍ଗ ୧୨–୧୩ରୁ ଆସିଥିବା ଶିଖ ରାତ୍ରି ପ୍ରାର୍ଥନାର ପାଞ୍ଚ ଶବଦ, ଯାହା ଶୋଉବା ସମୟରେ ଓ ଅନ୍ତିମ ସଂସ୍କାରରେ ଗାଯାଏ।

ଦଶମ ଗ୍ରନ୍ଥର ଦଶଟି ସବୈୟା, ଯାହା ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ରଚନା ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ। ଏଗୁଡ଼ିକ ଶିକ୍ଷା ଦିଏ ଯେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରେମପୂର୍ଣ୍ଣ ଭକ୍ତି ବିନା ଆଚାର, ଶକ୍ତି ଓ ତପସ୍ୟାର କୌଣସି ମୂଲ୍ୟ ନାହିଁ।

ଏହା ଗୁରୁ ଅମର ଦାସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ ଏକ ପବିତ୍ର ଭଜନ, ଯେଉଁଥିରେ ସତ୍ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପାଇବାର ଆନନ୍ଦ ଏବଂ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ନାମରେ ମନ ଲଗାଇବାର ମହତ୍ତ୍ୱ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।

ଗୁରୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ସାହିବର ଅଙ୍ଗ 1ରେ ଥିବା ଗୁରୁ ନାନକଙ୍କ ରଚିତ ମୂଳ ମନ୍ତ୍ର, ଯାହା ସିଖ ଧର୍ମର ମୂଳ ବିଶ୍ୱାସ-ସୂତ୍ର: ଏକ ସ୍ରଷ୍ଟା, ସତ୍ୟ ନାମ, ନିର୍ଭୟ, ବୈରହୀନ, କାଳାତୀତ ଓ ଅଜନ୍ମା।