तारामन्त्रः
अयं मन्त्रः तारादेव्याः आह्वानं करोति। अत्र आयुः, पुण्यम्, ज्ञानं, पुष्टिश्च इति चतुर्णां वराणां प्रार्थना क्रियते।
पद्यानि
हे तारे! हे तुत्तारे! हे तुरे! मम आयुः पुण्यं ज्ञानं पुष्टिं च प्रयच्छ। स्वाहा।
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
प्रतिदिनं अथवा शुभतिथौ
ब्राह्मे मुहूर्ते सन्ध्याकाले च
घृतदीपः, धूपः, शुद्धपुष्पं, जलं च
- मानसिकशान्तिः, आत्मोन्नतिः, मङ्गलमयवातावरणम्
पृष्ठभूमिः
अयं मन्त्रः महायान-वज्रयान-बौद्धपरम्परायाम् (बौद्धधर्मस्य उत्तर-शाखायाम्) अन्तर्भवति, विशेषतः तिब्बतीयबौद्धधर्मे अत्यन्तं पूज्यते। तारा करुणामयी बुद्धदेवी मन्यते, या भक्तानां कष्टं शीघ्रं निवारयति। तारायाः प्रसिद्धमन्त्रस्य विस्ताररूपः अयं मन्त्रः, यस्मिन् दीर्घायुः, सुकृतम्, विद्या, च समृद्धिः इति विशेषप्रार्थना सम्मिलिता। प्रायः ध्यानकाले, जपकाले, च आपत्काले अस्य पाठः क्रियते।
ज्ञातव्य-विशेषः
तारा का?
तारा नाम्नी बुद्धमाता करुणायाः प्रतीकः अस्ति। सा शीघ्रकारिणी देवी इति प्रसिद्धा, या भक्तानां रक्षणाय सदा तत्परा भवति।
तारे तुत्तारे तुरे इत्यस्य अर्थः।
एते त्रयः शब्दाः तारायाः त्रिविधं कार्यं निर्दिशन्ति – संसारदुःखात् मोक्षणम्, अष्टमहाभयेभ्यः (सिंह, अग्नि, जल, चौर इत्यादिभ्यः) रक्षणम्, च उत्तमसिद्धिप्रदानम् च।
मम आयुः पुण्य ज्ञान पुष्टिं कुरु इत्यस्य विशेषता।
अनेन भक्तः स्वस्य दीर्घायुष्यम्, पुण्यम्, ज्ञानम्, पोषणम् च याचते। इदं मन्त्रं सामान्यप्रार्थनातः विशेषवरप्रार्थनारूपेण परिणमयति।
स्वाहा इत्यस्य अर्थः।
स्वाहा इत्यस्य अर्थः 'एवं भवतु' अथवा 'देव्यै समर्पितम्' इति। मन्त्रस्य अन्ते एतत् पदं देवतायै आहुतिं समर्पयति, यथा अग्निहोत्रे घृताहुतिः दीयते।
ॐ इत्यस्य महत्त्वम्।
ॐ इत्येतत् ब्रह्माण्डस्य मूलध्वनिः अस्ति। अस्य उच्चारणेन बुद्धानां कायवाङ्मनः स्मृतिं प्राप्नुवन्ति भक्ताः, तथा च मन्त्रस्य प्रारम्भः पवित्रतां जनयति।
Tara
बौद्धधर्मःतः अधिकम्
सर्वं पश्यतसम्बद्धशिक्षाः
सैव शिक्षा, विविधपरम्परासु प्रतिध्वनिता