ബ്രഹ്മം

സനാതന ധർമ്മത്തിൻ്റെ അതീന്ദ്രിയ ദർശനത്തിൻ്റെ ഉച്ചിയിൽ ബ്രഹ്മത്തെക്കുറിച്ചുള്ള തിരിച്ചറിവ് നിലകൊള്ളുന്നു—കാരണമില്ലാത്ത കാരണം, ശാശ്വതമായ അടിസ്ഥാനം, എല്ലാ അസ്തിത്വത്തിൻ്റെയും അതിരില്ലാത്ത സമഗ്രത. ഉപനിഷത്തുകളിൽ പരമമായ സത്യം (സത്യം), അനന്തം (അനന്തം), അറിവ് തന്നെ (ജ്ഞാനം) എന്നിങ്ങനെ ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന ബ്രഹ്മം, ഗ്രഹിക്കപ്പെടേണ്ട ഒരു വസ്തുവോ സ്വർഗ്ഗീയ മണ്ഡലത്തിൽ ഒതുങ്ങിയ ഒരു വിദൂര സത്തയോ അല്ല. മറിച്ച്, ബ്രഹ്മം പ്രകടമല്ലാത്ത അടിസ്ഥാനമാണ്, അത് സൃഷ്ടിയുടെ ഓരോ കണത്തിലും വ്യാപിച്ച്, എല്ലാ ദ്വന്ദ്വങ്ങൾക്കും അതീതമായ അതീന്ദ്രിയവും ഓരോ ഹൃദയമിടിപ്പിനുള്ളിലും വസിക്കുന്ന അഭിന്നമായ സത്തയുമായി ഒരേസമയം നിലനിൽക്കുന്നു.

ഈ അഗാധമായ രഹസ്യം മനസ്സിലാക്കാൻ, വേദാന്തത്തിലെ ഋഷിമാർ ബ്രഹ്മത്തെ രണ്ട് അടിസ്ഥാന വശങ്ങളിൽ ധ്യാനിക്കുന്നു: നിർഗുണ, സഗുണ. നിർഗുണ ബ്രഹ്മം നിബന്ധനകളില്ലാത്ത കേവലമാണ്, ഗുണങ്ങൾ, ലിംഗം, രൂപം അല്ലെങ്കിൽ സ്ഥലപരിധികൾ എന്നിവയിൽ നിന്ന് പൂർണ്ണമായും മുക്തമാണ്. മനുഷ്യ ഭാഷ ഈ അനന്ത വിസ്തൃതിക്ക് മുന്നിൽ പരാജയപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഉപനിഷത്തുകൾ നേതി, നേതി ('ഇതല്ല, ഇതല്ല') എന്ന നിഷേധാത്മക വാദരീതി പ്രസിദ്ധമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഏത് പരിമിതമായ ആശയവും അനന്തത്തിന് താഴെയാണെന്ന് അന്വേഷകരെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. നേരെമറിച്ച്, ഈ പ്രകടമല്ലാത്ത യാഥാർത്ഥ്യത്തെ ദിവ്യകാരുണ്യത്തിൻ്റെയും പ്രപഞ്ച പ്രകടനത്തിൻ്റെയും വീക്ഷണത്തിലൂടെ കാണുമ്പോൾ, അത് സഗുണ ബ്രഹ്മം അല്ലെങ്കിൽ ഈശ്വരൻ എന്ന് ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു—അനന്തമായ ശുഭഗുണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട വ്യക്തിഗത ദേവൻ, അവൻ സ്നേഹപൂർവ്വം സൃഷ്ടിയെ നയിക്കുകയും പരിപാലിക്കുകയും വീണ്ടെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

ശാസ്ത്രീയ ദൈവശാസ്ത്രം ബ്രഹ്മത്തിൻ്റെ അവശ്യ സ്വഭാവത്തെ (സ്വരൂപം) സച്ചിദാനന്ദ—കേവല അസ്തിത്വം, ശുദ്ധ ബോധം, കലർപ്പില്ലാത്ത ആനന്ദം എന്നിങ്ങനെ വർണ്ണിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മം കേവലം നിലനിൽക്കുന്നവനല്ല; അത് അസ്തിത്വം തന്നെയാണ്. അത് വെറുതെ ജ്ഞാനം ഉള്ളവനല്ല; അത് എല്ലാ പ്രതിഭാസങ്ങളും പ്രകാശിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന സ്വയം പ്രകാശിക്കുന്ന ബോധമാണ്. അത് ആനന്ദത്തിനായി ബാഹ്യ സാഹചര്യങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്നില്ല; അതിൻ്റെ സ്വഭാവം തന്നെ കേവലമായ, അക്ഷുബ്ധമായ ആനന്ദമാണ്. ബ്രഹ്മം അവിഭാജ്യമായതിനാൽ (അദ്വൈത), പ്രപഞ്ചം ശൂന്യതയിൽ നിന്ന് ബ്രഹ്മത്തിൽ നിന്ന് വേറിട്ട് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ഒരു വസ്തുവല്ല, മറിച്ച് മായയുടെ ശക്തിയിലൂടെ കേവലത്തിൻ്റെ കാൻവാസിൽ പ്രതിഷ്ഠിക്കപ്പെടുന്ന തുടർച്ചയായ ഒരു പവിത്രമായ പ്രകടനമാണ്.

വ്യക്തിഗത അന്വേഷകനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, വേദാന്തത്തിലെ ഏറ്റവും പരിവർത്തനാത്മകമായ വെളിപാട് വ്യക്തിഗത ആത്മാവും (ആത്മൻ) പ്രപഞ്ച യാഥാർത്ഥ്യവും (ബ്രഹ്മം) തമ്മിലുള്ള അടിസ്ഥാന ഐക്യമാണ്. അഹം ബ്രഹ്മാസ്മി ('ഞാൻ ബ്രഹ്മമാണ്'), തത് ത്വം അസി ('നീ അതാണ്') തുടങ്ങിയ പവിത്രമായ മഹാവാക്യങ്ങളിൽ ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിരിക്കുന്നതുപോലെ, മനുഷ്യൻ്റെ കഷ്ടപ്പാട് വേർപിരിയലിൻ്റെ മിഥ്യാബോധത്തിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാകുന്നതെന്ന് ഹിന്ദു തത്ത്വശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കുന്നു. ആത്മാവ് അജ്ഞാനത്താൽ (അവിദ്യ) മറയ്ക്കപ്പെടുമ്പോൾ, അത് ക്ഷണികമായ ശരീരവും ചാഞ്ചാടുന്ന മനസ്സുമായി മാത്രം തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, ജനന-മരണ ചക്രങ്ങളിലൂടെ അലയുന്നു.

അതിനാൽ, മോക്ഷം (മോക്ഷം) ഒരു പുതിയ അവസ്ഥയുടെയോ വിദൂര സ്വർഗ്ഗത്തിൻ്റെയോ പ്രാപ്തിയല്ല, മറിച്ച് ബ്രഹ്മത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമല്ലാത്ത തൻ്റെ ആദിമ ഐഡൻ്റിറ്റിയിലേക്കുള്ള ഉണർവാണ്. ആത്മീയ പ്രകാശത്തിൻ്റെ ഈ പരമമായ പ്രഭാതത്തിൽ, ഭയം അലിഞ്ഞുപോകുന്നു, മരണം മറികടക്കപ്പെടുന്നു, പ്രബുദ്ധനായ ഋഷി (ജീവൻമുക്തൻ) മുഴുവൻ പ്രപഞ്ചത്തെയും ഒരേ ദിവ്യ ബോധത്തിൻ്റെ തിളങ്ങുന്ന നൃത്തമായി കാണുന്നു. ബ്രഹ്മവുമായി തുടർച്ചയായ സംവാദത്തിൽ ജീവിക്കുന്ന ആത്മാവ്, എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളോടും നിസ്വാർത്ഥമായ സ്നേഹവും കേവല സമചിത്തതയും അതിരില്ലാത്ത അനുകമ്പയും പ്രസരിപ്പിക്കുന്നു.