धैरे धीरे रे मना
यो एउटा भक्ति पद हो जसले धैर्य र धीरताको महत्त्व बताउँदछ। यसले मालीले सयौं गाग्री पानी हाले पनि फल ऋतु आएपछि मात्र फल्ने उदाहरण दिएर हतार नगर्न उपदेश दिन्छ।
श्लोक
बिस्तारै बिस्तारै, हे मन, सबै कुरा बिस्तारै हुन्छ। मालीले सय घडा सिञ्चित गरे पनि, ऋतु आएपछि मात्र फल लाग्छ।
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Daily or auspicious lunar days (Ekadashi, Purnima, Pradosham)
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Evening Dusk (Sandhya)
Ghee lamp (Deepa), Incense (Dhoopa), Fresh flowers & Water offering
- Peace of mind, spiritual upliftment, and harmonious energy in the home
पृष्ठभूमि
यो पद भक्ति परम्पराको एउटा प्रसिद्ध रचना हो, जसलाई प्रायः संत कबीरको नामसँग जोडिन्छ। यो प्रायः सत्संग, ध्यान वा प्रार्थनाको समयमा गाइन्छ, जहाँ मानिसलाई धैर्य र ईश्वरको भरोसा राख्न प्रेरित गरिन्छ। यसले प्रकृतिको नियम अनुसार सबै कुरा आ-आफ्नो समयमा हुने सन्देश दिन्छ।
यस पाठको बारेमा
रचयिता: Sant Kabir · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th century, Varanasi
A mystic poet and weaver by trade from Varanasi, whose blunt, image-rich couplets (dohas) rejected ritualism and caste distinctions in favor of direct, formless (nirguna) devotion. His verses are revered across Hindu, Sikh (many appear in the Guru Granth Sahib), and Sufi-influenced traditions alike.
के तपाईं जान्नुहुन्छ?
सन्दर्भ
यो दोहा प्रायः संत कबीरलाई श्रेय दिइन्छ, तर यो अन्य भक्ति कविहरूमा पनि पाइन्छ। यसले धैर्य र समयको महत्त्वलाई जोड दिन्छ।
अर्थ
'धीरे धीरे' को पुनरावृत्तिले मनलाई शान्त रहन र सबै कुरा आफ्नै गतिमा हुने विश्वास गर्न प्रेरित गर्छ। मालीले सय घड़ा पानी हाले पनि फल ऋतु आएपछि मात्र फल्छ।
संरचना
यो दोहा छन्दमा रचिएको छ, जसमा पहिलो र तेस्रो पंक्तिमा १३ मात्रा, दोस्रो र चौथोमा ११ मात्रा हुन्छन्। यसले सरलता र लयात्मकता प्रदान गर्छ, जसले कण्ठस्थ गर्न सजिलो बनाउँछ।
व्यवहार
भक्ति परम्परामा यो पद्य साधकलाई आध्यात्मिक अभ्यासमा धैर्य राख्न प्रेरित गर्न प्रयोग गरिन्छ। नामजप वा ध्यानको फल तुरुन्तै नदेखिए पनि निरन्तरता आवश्यक छ भन्ने सन्देश दिन्छ।
तुलना
यो भाव गीता (२.४७) को 'कर्मण्येवाधिकारस्ते मा फलेषु कदाचन' सँग मिल्दोजुल्दो छ, तर यहाँ फलको प्रतीक्षा गर्नुपर्छ भन्ने थप जोड दिइएको छ। यसले प्रक्रियाको साथै समयको पनि महत्त्व देखाउँछ।
Sant Kabir
कबीर पन्थ बाट थप
सबै हेर्नुहोस्सम्बन्धित शिक्षाहरू
उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित
