गुरु गोविन्द दोउ खडे
यो एक भक्तिपूर्ण दोहा हो जसले गुरुलाई भगवानभन्दा पनि माथि राखेको छ, किनकि गुरुले नै भगवानको दर्शन गराउँछन्।
श्लोक
गुरु र भगवान दुवै मेरो अगाडि उभिएका छन्, मैले पहिले कसको पाउमा झुक्नु? गुरुलाई जय होस् जसले मलाई भगवानसम्म पुर्यायो।
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Wednesday (Budhwar), Thursday (Guruwar) & Ekadashi
Early Morning (Brahma Muhurta) or Sandhya (Twilight)
Tulsi leaves, Butter (Makhan), Mishri, Yellow flowers & Chandan
- Awakening of pure divine love (Prema Bhakti), mental joy, and freedom from anxiety
पृष्ठभूमि
यो दोहा भक्ति परम्पराको एक प्रसिद्ध रचना हो, जुन प्रायः गुरु र गोविन्द (भगवान) बीचको सम्बन्धलाई उजागर गर्न प्रयोग गरिन्छ। यो सिख तथा हिन्दू दुवै परम्परामा सम्मानित छ र प्रायः गुरुको महत्त्व सिकाउन सत्संग वा प्रवचनमा सुनाइन्छ। यसको रचनाकारको बारेमा विद्वान्हरूमा मतभेद छ, तर यो सामान्यतया कबीर वा गुरु ग्रन्थ साहिबसँग सम्बन्धित मानिन्छ।
यस पाठको बारेमा
रचयिता: Sant Kabir · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th century, Varanasi
A mystic poet and weaver by trade from Varanasi, whose blunt, image-rich couplets (dohas) rejected ritualism and caste distinctions in favor of direct, formless (nirguna) devotion. His verses are revered across Hindu, Sikh (many appear in the Guru Granth Sahib), and Sufi-influenced traditions alike.
के तपाईं जान्नुहुन्छ?
अर्थ
यो दोहाले गुरुको महिमा गोविन्द (भगवान) भन्दा पनि माथि राखेको छ। कवि भन्छन्—गुरु र गोविन्द दुवै सामुन्ने उभिएका छन्, तर म कसको पाउ छुने? गुरुकै पाउ छुन्छु, किनकि गुरुले नै मलाई गोविन्दको दर्शन गराए।
रचनाकार
यो दोहा प्रायः सन्त कबीरदासलाई श्रेय दिइन्छ, तर यो अन्य भक्ति सन्तहरूमा पनि पाइन्छ। कबीर १५औँ शताब्दीका भक्ति आन्दोलनका प्रमुख कवि थिए, जसले गुरु र भक्तिलाई सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण ठान्थे।
भाषिक विशेषता
यो दोहा साधारण हिन्दी (अवधी/ब्रज) मा रचिएको छ, जसले गर्दा यो सर्वसाधारणले सजिलै बुझ्न सक्छ। 'बलिहारी' शब्दको अर्थ 'बलिदान दिनु' वा 'समर्पण गर्नु' हो, जसले गुरुप्रति पूर्ण समर्पणको भाव व्यक्त गर्छ।
प्रभाव
यो दोहा भक्ति परम्परामा गुरुको स्थानलाई स्पष्ट पार्ने सबैभन्दा प्रसिद्ध उद्धरणहरूमध्ये एक हो। यसले गुरुलाई ईश्वरको मार्गदर्शक मात्र नभई ईश्वरभन्दा पनि ठूलो ठान्ने भक्तिको धारणालाई बलियो बनाएको छ।
Krishna
कबीर पन्थ बाट थप
सबै हेर्नुहोस्सम्बन्धित शिक्षाहरू
उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित
