Bharat Devotion
Embroidered artwork for झीनी झीनी बीनी चदरिया: Sant Kabir seated at his weaving loom with an ektara, in an embroidered riverside scene

झीनी झीनी बीनी चदरिया

झीनी झीनी बीनी चदरिया

यो कबीरको प्रसिद्ध भजन हो, जसमा चदरिया (वस्त्र) बुन्ने प्रक्रियालाई रूपक बनाएर मानव शरीर, योग साधना र आत्माको शुद्धताको कुरा गरिएको छ।

श्लोक

झीनी झीनी बीनी चदरिया
Jheeni Jheeni Beeni Chadariya

श्लोक 1

काहे कै ताना काहे कै भरनी, कौन तार से बीनी चदरिया
Kaahe Kai Taana Kaahe Kai Bharni, Kaun Taar Se Beeni Chadariya

श्लोक 2

इडा पिङ्गला ताना भरनी, सुखमन तार से बीनी चदरिया
Ida Pingla Taana Bharni, Sukhman Taar Se Beeni Chadariya

श्लोक 3

आठ कँवल दल चरखा डोलै, पाँच तत्त्व गुन तीनी चदरिया
Aath Kanwal Dal Charkha Dolai, Paanch Tattva Gun Teeni Chadariya

श्लोक 4

साँ को सियत मास दस लागे, ठोंक ठोंक कै बीनी चदरिया
Sain Ko Siyat Maas Das Laage, Thonk Thonk Kai Beeni Chadariya

श्लोक 5

सो चादर सुर नर मुनि ओढी, ओढि कै मैली कीनी चदरिया
So Chaadar Sur Nar Muni Odhi, Odhi Kai Maili Keeni Chadariya

श्लोक 6

दास कबीर जतन करि ओढी, ज्यों कीं त्यों धर दीनी चदरिया
Daas Kabir Jatan Kari Odhi, Jyon Ki Tyon Dhar Deeni Chadariya

श्लोक 7

Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)

Auspicious Day

Daily or auspicious lunar days (Ekadashi, Purnima, Pradosham)

Best Time (Muhurta)

Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Evening Dusk (Sandhya)

Sacred Offerings

Ghee lamp (Deepa), Incense (Dhoopa), Fresh flowers & Water offering

Spiritual Benefits (Phalashruti)
  • Peace of mind, spiritual upliftment, and harmonious energy in the home

पृष्ठभूमि

यो भजन १५औँ शताब्दीका सन्त कवि कबीरद्वारा रचित मानिन्छ। कबीर भक्ति आन्दोलनका प्रमुख कवि हुन्, जसलाई हिन्दू र सिख दुवै परम्परामा सम्मान गरिन्छ। यो रचना 'कबीर ग्रन्थावली' जस्ता सङ्ग्रहमा पाइन्छ र प्रायः भक्ति सभा तथा कीर्तनमा गाइन्छ। यसमा चदरिया (वस्त्र) को रूपक प्रयोग गरी मानव शरीर र आध्यात्मिक साधनाको वर्णन गरिएको छ।

यस पाठको बारेमा

रचयिता: Sant Kabir · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th century, Varanasi

A mystic poet and weaver by trade from Varanasi, whose blunt, image-rich couplets (dohas) rejected ritualism and caste distinctions in favor of direct, formless (nirguna) devotion. His verses are revered across Hindu, Sikh (many appear in the Guru Granth Sahib), and Sufi-influenced traditions alike.

के तपाईं जान्नुहुन्छ?

प्रतीकात्मक चदर

यो चदर मानव शरीर र आत्माको प्रतीक हो। कबीरले यसलाई 'झीनी झीनी' (अत्यन्त पातलो) भनेर वर्णन गरेका छन्, जसले शरीरको नश्वरता र आत्माको सूक्ष्मतालाई संकेत गर्दछ।

तीन नाडीहरू

पद २ मा इडा, पिङ्गला र सुषुम्ना नाडीहरूको उल्लेख छ। यी योगशास्त्रका तीन प्रमुख ऊर्जा मार्ग हुन्—इडा बायाँ, पिङ्गला दायाँ, र सुषुम्ना मध्यमा। कबीरले यिनैलाई चदरको ताना र भरनी (तार) को रूपमा चित्रित गरेका छन्।

आठ कमल र पाँच तत्त्व

पद ३ मा 'आठ कँवल दल' (आठ पत्रको कमल) शरीरका आठ प्रमुख चक्र हुन्, र 'पाँच तत्त्व' पृथ्वी, जल, अग्नि, वायु र आकाश हुन्। चरखा (चर्खा) यी चक्रहरूको घुमाइलाई जनाउँदै शरीरको सञ्चालन देखाउँछ।

दस महिनाको गर्भावस्था

पद ४ मा 'साँ को सियत मास दस लागे' भन्नुको अर्थ गर्भमा दस महिना बिताएर शरीरको रचना हुनु हो। 'ठोंक ठोंक' भनेर हड्डी र मासुको ढाँचालाई संकेत गरिएको छ।

देवता र मुनिहरूको दाग

पद ५ मा भनिएको छ कि यो चदर देवता, मानव र मुनिहरूले पनि ओढे, तर सबैले यसलाई मैलो (अहंकार र वासनाले) बनाए। कबीरले भने यसलाई जतनपूर्वक ओढेर 'ज्यों की त्यों' (जस्ताको तस्तै) राखे—अर्थात् शरीरलाई विकाररहित राखेर मुक्ति पाए।

कबीरको दर्शन

यो भजन कबीरको अद्वैत र योगमार्गी दृष्टिकोणको उत्कृष्ट उदाहरण हो। उनले शरीरलाई ईश्वरको मन्दिर मानेर यसको सही उपयोग गर्न सिकाएका छन्। 'दास कबीर' भनेर आफूलाई नम्रतापूर्वक प्रस्तुत गर्दै उनले सांसारिक मोहबाट मुक्त हुनुपर्ने सन्देश दिएका छन्।

Sant Kabir का सम्पूर्ण स्तुति र पाठ

Sant Kabir

Sant Kabir का सबै पाठ हेर्नुहोस् →

कबीर पन्थ बाट थप

सबै हेर्नुहोस्

सम्बन्धित शिक्षाहरू

उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित