අයකුට ජාතකය

පාලි ත්‍රිපිටකයේ ජාතක අංක 347 මෙම කතාව කියයි, එය වදාළ අවස්ථාව, සැබෑ ගුණයක් සහිත ජීවිතයක් කිසිවෙකුට නොපෙනෙන ලෙස තමා වෙත ආකර්ෂණය කරගන්නා දේ සම්බන්ධ වූ වෙනත් කතාවක් වූ, මහාකණ්හ ජාතකය සමඟ සටහන් වී ඇත. ආරක්ෂාව බොහෝවිට එය අවශ්‍ය වූ බවවත් කිසිවෙකු නොදත් මොහොතට පෙරාතුව පැමිණෙන බවක් සිහිපත් කරවීම සඳහා බුදුරජාණන් වහන්සේ එය පිරිනැමූ සේක.

බරණැස, බෝධිසත්වයන් වහන්සේ රජු ලෙස උපන් සේක, ධර්මිෂ්ඨ රජෙකුගෙන් සම්ප්‍රදායිකව අපේක්ෂිත ගුණාංග වූ, දස රාජ ධර්ම අනුව, ගැඹුරු මෙත්තාවෙන් හා යුක්තියෙන් පාලනය කරමින්. තම ජනයාගෙන් බොහෝ දෙනා, කුසගින්නේ සිටින ආත්ම හා යකුන් සතුටු කිරීම අරමුණු කරගත් ලේ බහුල ආචාරාත්මක ක්‍රියාවලිවල එළුවන්, බැටළුවන් හා ගවයින් ඝාතනය කරනු දැක, ඔහු තම රාජ්‍යය පුරාම එවන් පූජාව තහනම් කරන නියෝගයක් නිකුත් කළේය. ඔහු ඒ වෙනුවට, තම ජනයාට මල්, පහන් හා පලතුරු පූජා කරන ලෙසත්, හැම ජීවියකුටම ගුණවතකමක් වැඩීම සඳහාත් උනන්දු කළේය.

මෙම රුධිරක ත්‍යාගවලට පුරුදුව සිටි යක්ෂයෝ, එසැණින් ඉවත් කිරීමෙන් කෝපයට පත් වූහ. ආත්මීය සතුරන්ගේ මධ්‍යම රාත්‍රී රැස්වීමකදී, ජ්වාලා ගිනිගත් යකඩ ගෙඩි ආයුධයක් දරන එක් මහාකාය යක්ෂයෙකු, ඔවුන්ගේ උත්සවය එහි මූලාශ්‍රයෙන්ම කපාගත් රජුව මරා දැමීමට ස්වේච්ඡාසේවකත්වයෙන් ඉදිරිපත් විය. තම ම ශය කාමරයේ නිදාගෙන සිටින මිනිසෙකුගෙන් කිසි ප්‍රතිවිරෝධයක් ලැබෙනු ඇතැයි ඔහු විශ්වාස කළේ නැත.

යකඩයා රජුගේ ම ශය කාමරයට බැස, ඔහුගේ නිදි හිස ඉහළින් විශාල ආයුධය ඔසවා, ගසා දැමීමට සූදානම්ව. එම ම මොහොතේදීම, බොහෝ ඈත තව්තිසා දෙව්ලොවේ, දෙවියන්ගේ රජ ශක්‍රයාගේ ලෝකයේ, ඔහුගේ ම ආසනය අපහසුතාවට හේතුවන ලෙස උණුසුම් විය, එය ඔහු කිසි දිනක නොතැකිය යුතු බව බොහෝ කලකට පෙර ඉගෙනගත් ලකුණකි, ඔහු එසැණින්ම රජුගේ ඇඳ ළඟ, කිසි මර්ත්‍ය ඇසකට නොපෙනෙන ලෙස, සිටගත්තේය.

රජු අවදි වූ විට, යක්ෂයා ඔහුට ඉහළින් නැඟී සිටිනු දුටුවේය, ගෙඩි තවමත් ඔසවාගෙන, එහෙත් සම්පූර්ණයෙන්ම පහර නිමකිරීමට නොහැකිව. ශක්‍රයාගේ නොපෙනෙන පැමිණීම, යක්ෂයාගෙන් පහර දීමේ සම්පූර්ණ බලය ගලවාගෙන තිබුණි. දිගු, නිශ්චල මොහොතකට පසු, යක්ෂයා තම ආයුධය බියෙන් පහතට බා, කිසි වදනක් නොකියා වනය තුළට ඇවිද ගියේය, රජු ජීවතුන් අතර තබා, එහෙත් තම ම ඇඳ ළඟින් තමාම දුටු දේ නිසා බරපතල ලෙස කලබල කරමින්.

රජු, එම රැයේ සැබවින්ම තමාව ආරක්ෂිතව තබාගත් දේ ගැන සම්පූර්ණ විස්තරය ඉගෙනගත්තේ පසුව පමණි. මෙම ආරංචිය ඔහුට මහත් ලෙස දිරිගැන්වීය: යක්ෂයා සැබෑ විය, අනතුර සැබෑ විය, රජුට හෝ ඔහුගේ රාජ සභාවට එකක් ඉඳුරු ඉල්ලීමට කිසි හේතුවක් තිබුණ ට පෙරාතුව පැමිණි රාක්ෂකයා ද සැබෑ විය.

රජුගේ රුධිර පූජා තහනම, සතුන් නිශ්ප්‍රයෝජන ඝාතනයකින් බේරාගැනීම මූලික අරමුණ ලෙස පමණක් තිබුණේය. එහෙත් මෙම කතාව එය ඉලක්ක කළාට බොහෝ ඔබ්බට, තව්තිසා දෙව්ලොවින් රාක්ෂකයෙකු, එය අවශ්‍ය වූ හරියටම මොහොතේ, නිදාගත් රජුගේ ඇඳ ළඟට ගෙනා බව පෙන්වයි. තහනමේම කිසි තැනකත් ආරක්ෂාව ඉඳුරු ඉල්ලා සිටියේ නැත, එහි කිසි තැනකත් එයක් පොරොන්දු වූයේ ද නැත; ආරක්ෂාව එසැණින්ම, එම තහනම ප්‍රකාශ කිරීම සඳහා ලියන ලද එම ම ගුණයේ, සැලසුම් නොකළ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස පැමිණියේය.

මෙම කතාව සරල බේරාගැනීමේ කතාවකින් වෙනස් කරන්නේ, රජු, තමාව කිසියම් විශේෂිත අනතුරක සිටින බව කිසි දිනක නොදැන, හැම දෙයක්ම නිවැරදිව කළ බවයි. ඝාතනයෙන් ඔහුගේ හෘදසාක්ෂිය කැළඹුණ හෙයින් ඔහු පූජා තහනම් කළේය, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස තම ම ඇඳ ඉහළින් සැරිසරන යක්ෂ ගෙඩියක් බලාපෙරොත්තු වූ හෙයින් නොවේ. ඔහුට ලැබුණ ආරක්ෂාව, ඔහු කිසි දිනක සැලසුම් කළ හැකි හෝ ඉඳුරු ඉල්ලා සිටිය හැකි දෙයක් නොවූයේය, එය හුදෙක්, ඔහුගේම නොකඩවූ ගුණය, ඔහුගේ දෘශ්‍යයට සම්පූර්ණයෙන්ම ඔබ්බෙහි වූ මූලාශ්‍රයකින් තම වෙත ආකර්ෂණය කරගත් දෙයක් විය. මාලිගාවක හැම සම්පතක්ම තම අණ යටතේ ඇති රජෙකුටවත්, යක්ෂයෙකුගේ ගෙඩිය අවසානම හැකි මොහොතේදීම නිශ්චල කරන්නට සැලසුම් කළ නොහැකි විය. එම විශේෂිත ආරක්ෂාව, දැනටමත් හොඳින් ජීවත් වූ ජීවිතයක නිහඬ ස්ථිරභාවයටත් වඩා හිතාමතාම කරන ලද කිසිවක් නැතිව, සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනත් තැනකින් පැමිණිය යුතු විය.

සැබවින්ම සිදු වූයේ කුමක්ද යයි වටහාගත් පසු, රජු, තම රාජ සභාවට එකම එක පාඩමක් බරපතලව එල්ල කළ බව සිහිපත් වේ. සත්‍යය හා හිංසනයෙන් තොරබව තුළ විශ්වාසවන්තව තබාගත් ජීවිතයක්, කිසි අනතුරක් එම ආරක්ෂාව දිස්වන තුරුවත් ඊට බොහෝ පෙර, තම ම නිහඬ ආරක්ෂාව ගොඩනඟයි, එනම්, මාලිගාවේ කිසිවෙකුට, රජු තමන්ම ඇතුළුව, තර්ජනය දැනටමත් පැමිණ ගොස් ඇති තුරු, යක්ෂයෙකු තම ඉහළින් සිටි බවට කිසි ලකුණක් නොතිබූ බැවින්.