आहे नीलशैल (हे नीलाचलपती जगन्नाथा)
१७व्या शतकातील महान ओडिया भक्तकवी सालबेग यांनी रचलेले जगप्रसिद्ध जगन्नाथ भजन, ज्यामध्ये त्यांनी निळाचलपती जगन्नाथाला आपल्या संकटांचा संहार करण्याची आर्त हाक दिली आहे.
श्लोक
हे नीलाचलपती जगन्नाथा, तू एका बलाढ्य मदोन्मत्त हत्तीसारखा आहेस! माझ्या दुःखांचे हे कमळवन तू आपल्या पायांखाली तुडवून नष्ट कर!
श्लोक 1
गजेंद्र जेव्हा खोल पाण्यात मगरीच्या जबड्यात अडकून काकुळतीने तुझा धावा करत होता, तेव्हा तू सुदर्शन चक्र चालवून मगरीचा वध केलास आणि स्वतः त्याचा उद्धार केलास.
श्लोक 2
दाट जंगलात जेव्हा ती निष्पाप हरणी महासंकटात सापडली होती, तेव्हा केवढ्या मोठ्या संकटातून तू तिचे रक्षण केले होतेस!
श्लोक 3
कौरवांच्या भरसभेत द्रौपदीची आर्त हाक ऐकून, तू कोट्यवधी वस्त्रे पुरवून लीलया तिची अब्रू वाचवलीस.
श्लोक 4
रावणाचा भाऊ बिभीषण जेव्हा तुझ्या शरणी आला, तेव्हा तू त्याच्या शरणागतीचा स्वीकार करून त्याला लंकेचा राजा बनवलेस.
श्लोक 5
प्रल्हादाचा पिता अत्यंत दुष्ट आणि क्रूर होता; तू खांबातून प्रकट होऊन तत्काळ त्याचे पोट फाडून त्याचा वध केलास.
श्लोक 6
सालबेग म्हणतो: मी जातीने हीन यवन असलो, तरी श्रीरंगाच्या (जगन्नाथाच्या) चरणकमलांवर मी माझी ही आर्त प्रार्थना अर्पण करत आहे!
श्लोक 7
पूजा मार्गदर्शक आणि पाठ लाभ (फलश्रुती)
फलश्रुतीदररोज किंवा शुभ तिथींवर
ब्राह्ममुहूर्त (पहाटे 4 ते 6) किंवा संध्याकाळ
तुपाचा दिवा, अगरबत्ती, ताजी फुले व नैवेद्य
- मानसिक शांती, आत्मिक उन्नती व सकारात्मक ऊर्जा
पृष्ठभूमि
ओडिशाचे महान भक्तकवी सालबेग यांनी रचलेले हे भजन जगन्नाथ भक्तीचे शिखर मानले जाते. गजेंद्र, द्रौपदी, बिभीषण आणि प्रल्हादाचा उद्धार करणाऱ्या जगन्नाथाच्या चरणी सालबेग यांनी लीन होऊन स्वतःचे समर्पण केले आहे.
या पाठाबद्दल
रचयिता: Bhaktakavi Salabega
स्रोत: archive.org
विशिष्टाद्वैत (श्री वैष्णव) मधून आणखी
तुम्हाला माहीत आहे का?
The Poet Salabega
Composed by Bhaktakavi Salabega, a 17th-century saint born to a Muslim father and an Odia Brahmin mother, who became one of Lord Jagannath's most beloved and passionate poet-devotees.
Devotion from the Grand Road
As he could not enter the Sri Mandir in Puri, Salabega sat on the Grand Road (Bada Danda) outside and poured his soul into Jananas (supplicatory prayers). Tradition holds that Jagannath's chariot stopped during Ratha Yatra until Salabega arrived.
The Elephant & Lotus Metaphor
Salabega addresses Jagannath as Nila Saila (the Blue Mountain) and compares Him to a majestic, rutting wild elephant (matta barana) who stamps upon and destroys the lotus pond (nalini bana) of mortal misery.
Five Deliverances
Verses 2 to 6 vividly recount five classic rescues: Gajendra the elephant in the lake, the doe in the forest, Draupadi in the Kuru assembly, Vibhishana at Rama's feet, and child Prahlada from the pillar.
Humble Surrender
In the final verse, Salabega names his own humble birth, singing Kahe Salabega heena jatire mun yabana ('Says Salabega, lowly in birth am I, a Yavana'), and offers his plea at the lotus feet of Sri Ranga.
हिंदू धर्म से और
सभी देखेंसंबंधित शिकवणी
तीच शिकवण, विविध परंपरांमध्ये प्रतिध्वनीत