မဟာမောရဇာတ် - ရွှေဥဒေါင်းမင်းနှင့် မုဆိုး၏ ကရုဏာ

ဘုရားရှင်သည် ဤဇာတ်တော်ကို ပါဠိဇာတ်ကျမ်း ပကိဏ္ဏကနိပါတ် (အမှတ် ၄၉၁) အဖြစ် ဇေတဝန်ကျောင်းတွင် ဟောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ကာမဂုဏ်ကို လိုက်၍ ဝိနည်းကို စွန့်ပြီး လူဝတ်လူစားဘဝသို့ ပြန်သွားသော ရဟန်းတစ်ပါးအကြောင်း ဖြစ်သည်။ ရဟန်းညီအစ်ကိုများက နောက်ပြန်ဆုတ်သွားသော ရဟန်းကို ဘုရားရှင်ထံ ခေါ်ဆောင်လာသောအခါ ဘုရားရှင်က ကာမဆန္ဒသည် ခုနစ်ထောင်နှစ် ကြာအောင် စိတ်ထဲ ပေါ်ပေါက်လာသမျှ တဏှာမှ ဝေးကွာနေခဲ့သော သန့်ရှင်းသူများကိုပင် တုန်လှုပ်စေနိုင်ကြောင်း ဟောကြားခဲ့သည်။ ထိုသို့သော ရာဂသည် အကောင်းဆုံး ထိန်းချုပ်ထားသော စိတ်ကိုပင် ဆွဲယူသွားနိုင်ပြီး ဆုတ်ယုတ်သွားသော သစ်ရွက်ကို လေမုန်တိုင်းက သေးငယ်စေသကဲ့သို့ ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤအမှန်တရားကို ပြသရန် ဘုရားရှင်သည် ရွှေဥဒေါင်း၏ ရှေးဟောင်းဇာတ်လမ်းကို ပြောပြခဲ့သည်။

ဗာရာဏသီပြည်တွင် ဗြဟ္မဒတ်မင်း နိုင်ငံအုပ်စိုးစဉ် ဗောဓိသတ္တသည် နယ်ခြားဒေသတွင် မိန်းမ ဥဒေါင်း၏ ဝမ်းမှ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပြီး ရိုက်ထုံးထားသော ရွှေကဲ့သို့ တောက်ပသော အမွေးရှိသည့် ဥဒေါင်းအဖြစ် ပေါက်ဖွားလာခဲ့သည်။ ထိုသို့သော လှပမှုသည် မုဆိုးတို့၏ မျက်စိကို ဆွဲဆောင်ပြီး လူတို့ကြားတွင် အန္တရာယ်သာ ယူဆောင်လာမည်ကို သိသောကြောင့် ၎င်းသည် ငယ်စဉ်ကတည်းက နိမ့်ပြားသော ဒေသမှ ထွက်ခွာပြီး ဟိမဝန္တာတောင်သို့ တစ်ကိုယ်တည်း ပျံသန်းသွားခဲ့သည်။ ထိုနေရာတွင် တောင်ကြီးတန်းတစ်ခု၏ စတုတ္ထအဆင့်ရှိ ကြာပန်းများဖြင့် ပြည့်နေသော ကျယ်ပြန့်သော ရေကန်အနီးရှိ တောအုပ်တွင် နေထိုင်ခဲ့ပြီး ညောင်ပင်နှင့် အထက်မှ သို့မဟုတ် အောက်မှ မရောက်နိုင်သော ဂူတစ်ခု ရှိသည်၊ ၎င်းသည် တိရစ္ဆာန်နှင့် လူ နှစ်မျိုးလုံးမှ ဘေးကင်းသော ခိုလှုံရာ ဖြစ်သည်။

နေ့တိုင်း နေမင်းသည် အရှေ့တောင်ကုန်းများပေါ်သို့ တက်လာသောအခါ ရွှေဥဒေါင်းသည် အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူပြီး နေမင်းနှင့် ယခင်ကလွန်မြောက်သွားသော ဗုဒ္ဓါများနှင့် ရဟန္တာများအား ရိုသေစွာ ဂါထာတစ်ပုဒ်ကို ရွတ်ဆိုသည်၊ ရှေ့ဆက်လာမည့် နေ့ရက်တစ်လျှောက် ၎င်းတို့၏ စောင့်ရှောက်မှုကို တောင်းလျှောက်သည်။ နေ့စဉ်ညနေ နေဝင်ချိန်တွင် အနောက်ဘက်သို့ မျက်နှာမူပြီး ည၏ လုံခြုံမှုအတွက် ဒုတိယဂါထာကို ရွတ်ဆိုသည်။ တစ်ကြိမ်မျှ ပျက်ကွက်ခြင်းမရှိဘဲ ထိန်းသိမ်းခဲ့သော ဤကျင့်ဝတ်သည် ခုနစ်ထောင်နှစ် ကြာအောင် သူ့ကို ထိခိုက်မှုမရှိဘဲ ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ အမွေးတွင် မန္တရားအားဖြင့် မဟုတ်ပါ။

ဗာရာဏသီတွင် အဓိကဘုရင်မ ခေမာ ဟု အမည်ရှိသော ဘုရင်မသည် တစ်ညတွင် ရွှေဥဒေါင်းတစ်ကောင်သည် လူ့အသံဖြင့် တရားဟောနေသည်ကို အိပ်မက်မက်ခဲ့သည်။ နိုးလာသောအခါ ၎င်းသည် ဘုရင်အား ထိုကဲ့သို့သော ဥဒေါင်းကို ကြားလိုသော ဆန္ဒရှိကြောင်း ပြောပြပြီး ထိုဆန္ဒသည် ကိုယ်ဝန်ဆောင်သူ၏ တောင့်တမှုနှင့် တူကြောင်း ပြောပြကာ ထိုငှက်ကို ရှာဖွေ၍ ထံသို့ ယူဆောင်ပေးရန် တောင်းပန်ခဲ့သည်။ ဘုရင်သည် မုဆိုးတစ်ဦးကို စေလွှတ်ပြီး ထို့အပြင် ဥဒေါင်း၏ အသားကို စားသောသူသည် မကုန်ဆုံးနိုင်သော ငယ်ရွယ်မှုကို ရရှိမည်ဟု ကတိပေးခဲ့သည်။ ပထမဆုံး မုဆိုးသည် ငှက်ကို လက်ဖြင့် မထိမီ တောထဲတွင် သေဆုံးခဲ့ပြီး ဘုရင်မကိုယ်တိုင်လည်း မပြည့်စုံသေးဘဲ သေဆုံးခဲ့သည်။ ဒေါသနှင့် ဝမ်းနည်းမှုဖြင့် ဘုရင်သည် ဥဒေါင်း၏ တည်နေရာနှင့် သက်တမ်းရှည်ကတိကို ရွှေပြားတစ်ခုပေါ်တွင် ထွင်းထားစေပြီး ဘဏ္ဍာတိုက်တွင် သိမ်းထားစေခဲ့သည်၊ ထိုအရာကြောင့် ဤရှာဖွေမှုကို မေ့မသွားစေရန် ဖြစ်သည်။

ဆက်တိုက်ဖြစ်သော နိုင်ငံအုပ်စိုးမှု ခြောက်ခုအတွင်း ဘုရင်ခြောက်ပါးသည် ထိုရွှေပြားကို အစဉ်လိုက် ဖတ်ရှုပြီး ဥဒေါင်းကို ဖမ်းဆီးရန် ဟိမဝန္တာသို့ မုဆိုးခြောက်ဦးကို စေလွှတ်ခဲ့သည်ဟု ဇာတ်တော် အမှတ် ၄၉၁ ၏ ဖော်ပြချက်အရ ဖြစ်သည်၊ ထိုသူတိုင်း ပျက်ကွက်ပြီး ကြိုးပမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးခဲ့သည်။ ငှက်၏ ကိုယ်ပိုင်စည်းကမ်းသည် ၎င်းတို့၏ ထောင်ချောက်တိုင်းကို ဖြိုခွဲခဲ့သည်၊ မိုးလင်းချိန်နှင့် ညနေချိန် ရွတ်ဆိုမှုများကို ပျက်ကွက်ခြင်းမရှိဘဲ ပြီးမြောက်စေသရွေ့ သူ့အတွက် ချထားသော ထောင်ချောက်များ ဘယ်တော့မျှ ပိတ်နိုင်မည် မဟုတ်ပေ။

ခုနစ်ဦးမြောက် မုဆိုးက ထိုအလုပ်ကို ဆက်လက်လုပ်ကိုင်ပြီး တောထဲတွင် ဥဒေါင်းကို ကြည့်ရှုရင်း ခုနစ်နှစ်ကြာ ဖြုန်းတီးခဲ့သည်၊ တစ်စုံတစ်ရာကို နားလည်မှုရှိလာသည်အထိ။ ငှက်သည် မနက်ဆုတောင်းချက် ပြီးမြောက်မှသာ သူ့အိပ်ရာမှ ဘယ်တော့မျှ မထသည်ကို သတိပြုမိပြီး ဤအဆက်မပြတ်ကျင့်ဝတ်သည် ကံကြောင့် မဟုတ်ဘဲ သူ့မတိုင်မီကတည်းက ထောင်ချောက်အားလုံးကို အောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း သိမြင်ခဲ့သည်။ အင်အားနှင့် ရိုးရှင်းသော ဉာဏ်ကလည်း ထိုကဲ့သို့ စည်းကမ်းကို မထိနိုင်ဟု ယူဆပြီး နယ်ခြားရွာသို့ သွားကာ တောကြက်မ တစ်ကောင်ကို ဖမ်းဆီးပြီး အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ သူ၏ လက်ခုပ်တီးသံနှင့်အတူ ကခုန်ရန်နှင့် လက်ချောင်းပုတ်သံနှင့်အတူ အော်ဟစ်ရန် လေ့ကျင့်ပေးခဲ့သည်။

မုဆိုးသည် လေ့ကျင့်ထားသော ကြက်မကို တောင်ပေါ်သို့ ပြန်ယူသွားပြီး ဥဒေါင်းက ၎င်း၏ ကာကွယ်ရေး ဂါထာကို ရွတ်ရန် မထခင် မှောင်ထဲတွင် ထောင်ချောက်ကို ချိတ်ခဲ့သည်။ သင့်တော်သော အချိန်တွင် သူက လက်ချောင်းကို ပုတ်လိုက်ပြီး ကြက်မ၏ အော်ဟစ်သံသည် တောင်ကြောတစ်လျှောက် ပဲ့တင်ထပ်သွားခဲ့သည်။ ထိုအသံကို ကြားလိုက်ရသော ရွှေဥဒေါင်းသည် ယခင်က မခံစားဖူးသော ဆန္ဒ၏ ရုတ်တရက် လှုပ်ရှားမှုကို ခံစားရပြီး ခုနစ်ထောင်နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် မနက်ဆုတောင်းချက်၏ စကားလုံးတစ်လုံးမျှ မရွတ်ဘဲ သူ့အိပ်ရာမှ ထွက်ခွာခဲ့သည်။ သူ၏ ခြေထောက်သည် စောင့်နေသော ကြိုးပတ်ထဲသို့ တိုက်ရိုက် ကျရောက်သွားခဲ့သည်။

မုဆိုးက လေးကို မြှောက်ကိုင်ပြီး နီးကပ်လာသည်ကို မြင်သောအခါ ဥဒေါင်းက ချက်ချင်း သတ်ဖြတ်ခံရမည်ကို စိုးရိမ်ပြီး ကဗျာဖြင့် အော်ဟစ်ကာ အသက်ရှင်စေရန် တောင်းပန်ခဲ့သည်၊ ရပ်နေရာတွင် မသတ်ဘဲ ဘုရင်ရှေ့သို့ ယူဆောင်သွားစေရန် တောင်းခဲ့သည်။ အသက်ချမ်းသာခဲ့လျှင် မုဆိုးအတွက် ဘုရင့်ဘဏ္ဍာတိုက်မှ ကြီးမားသော ဆုကို အမှန်ရရှိစေမည်ဟု ပြောခဲ့ပြီး ၎င်း၏ သေခြင်းက ပေးနိုင်သည့် အရာထက် ပိုကြီးသည်ဟု ဆိုခဲ့သည်။ သူက ဒဏ်ရာမရစေရန်သာ တောင်းဆိုပြီး အသက်ရှင်စွာ ဖမ်းယူစေရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။

မုဆိုးက သူ့ကို သတ်ရန် ရည်ရွယ်ချက် မရှိကြောင်း၊ ကြိုးကို ဖြတ်ပြီး လွတ်ပေးရန်သာ ရည်ရွယ်ကြောင်း ဖြေခဲ့သည်။ အံ့သြသွားသော ဥဒေါင်းက ခုနစ်နှစ်တိုင် ထိုမျှ သည်းခံစွာ သူ့ကို လိုက်ခဲ့သော လူတစ်ဦးသည် အောင်မြင်ချိန်ဝယ် အမြတ်အစွန်းအစား ကရုဏာကို ဘာကြောင့် ရွေးချယ်နိုင်သနည်းဟု မေးခဲ့သည်။ ၎င်း၏ အံ့ဩမှုတွင် သူက ထိုကဲ့သို့သော အပြုအမူ၏ အကျိုးအကြောင်းကို မေးမြန်းခဲ့သည်၊ ဖမ်းဆီးခံရသော အသက်ကို ချမ်းသာပေးခြင်းသည် နောက်ဘဝတွင် ဆုလာဘ် ရရှိမည်လော၊ ဤကဲ့သို့သော ကောင်းမှုသည် ဤတစ်သက်တည်းထက် ကျော်လွန်၍ အမှန်တကယ် အဓိပ္ပာယ်ရှိလော ဟူ၍ ဖြစ်သည်။

မုဆိုးကလည်း ဥဒေါင်းအား အမြတ်အစွန်းအစား ကရုဏာကို ရွေးချယ်သူအတွက် ဆုလာဘ်ရှိပါက ဘာဖြစ်သနည်း ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သင်ပေးရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ဥဒေါင်းက သူ့ကိုယ်ပိုင် နက်နဲသော မေးခွန်းဖြင့် ပြန်ဖြေခဲ့ပြီး နတ်ဘုရားများနှင့် မျက်စိဖြင့် မြင်နိုင်သော ကမ္ဘာအပြင် အခြားကမ္ဘာ ရှိ၊ မရှိ၊ အကျိုးတရားသည် ဤတစ်ဘဝတည်းတွင်သာ အသီးသီးသလော၊ သို့မဟုတ် နောက်ဘဝများသို့ ဆက်လက် အရင့်အမာ ရောက်ရှိလော ဟု စဉ်းစားရန် မုဆိုးကို တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ထိုမေးခွန်းများဖြင့် တုန်လှုပ်သွားသော မုဆိုးက လူတစ်ဦးသည် ဆင်းရဲဒုက္ခ ပြည့်စုံသော နိမ့်ကျသော ဘုံများသို့ ပြန်ဖွားခြင်းမှ လုံးဝလွတ်မြောက်ရန် မည်သို့ ပြုမူရမည်ကို ထပ်မံ မေးမြန်းခဲ့သည်။

သူ့ကို ပြန်ဖြေရာတွင် ဥဒေါင်းသည် ဝါဝတ်ကို ဝတ်ဆင်ထားသော ကောင်းမြတ်သော ရဟန်းများအကြောင်း ပြောခဲ့သည်၊ ၎င်းတို့သည် ဤလောကနှင့် နောက်လောက နှစ်ခုလုံး၏ ဗဟုသုတကို ကိုင်ဆောင်ထားကြသည်။ ပြီးလျှင် ပြုပြင်ထားသော တည်ရှိမှုအားလုံးကို အမှတ်အသားပြုသော လက္ခဏာ သုံးပါး၊ ဆိုလိုသည်မှာ မမြဲခြင်း၊ ကျေနပ်မှုမရှိခြင်း၊ နှင့် အမြဲတည်ရှိသော အတ္တ မရှိခြင်းတို့ အကြောင်း ပြောခဲ့သည်။ မုဆိုးက နားထောင်ပြီး ဤအမှန်တရားများကို စိတ်ထဲတွင် လှန်လှောသွားသောအခါ နားလည်မှုသည် သူ့အတွင်း တစ်ပြိုင်နက် ရင့်မှည့်လာခဲ့သည်။ ထိုအခိုက်အတန့်တွင် မုဆိုးသည် ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၏ ပညာကို ထိုးဖောက်သိမြင်ခဲ့ပြီး ဥဒေါင်းသည် ထောင်ချောက်မှ လွတ်မြောက်ခဲ့သည်၊ ဖြစ်ရပ်နှစ်ခုလုံးသည် တစ်ခုအဖြစ် တပြိုင်နက် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။

ပြောင်းလဲသွားပြီး အသိဉာဏ်ရလိုက်သော မုဆိုးသည် တိတ်ဆိတ်စွာ အိမ်သို့ ပြန်မသွားခဲ့ပါ။ အစား သူသည် ပြင်းထန်သော သစ္စာကိရိယာကို ပြုလုပ်ပြီး၊ နှစ်များအတွင်း သူ၏ အိမ်တွင် ဖမ်းဆီးပြီး အချုပ်ထဲ ထည့်ထားခဲ့သော ငှက်များ၊ ရာနှင့်ချီ ထောင်နှင့်ချီသော ငှက်များအားလုံးသည် ထိုနေ့တွင် သူတို့၏ အသက်နှင့် လွတ်လပ်မှုကို ပြန်ရပြီး ကိုယ်ပိုင်အိမ်သို့ ပျံသန်းသွားနိုင်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ ထိုစကား၏ အစွမ်းဖြင့် သူ ချုပ်ထားခဲ့သော ငှက်တိုင်း ချက်ချင်း လွတ်မြောက်သွားခဲ့ပြီး၊ ထိုအမှန်တရားအင်အားသည် အပြင်သို့ ပျံ့နှံ့သွားကာ အိန္ဒိယတစ်ပြည်လုံးတွင် မည်သည့်လက်ဖြင့် ချုပ်ထားခံရသော သတ္တဝါတိုင်းသည် လွတ်လပ်နေသည်ကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။

ဇာတ်လမ်းကို အဆုံးသတ်ရာတွင် ဘုရားရှင်သည် ပရိသတ်အား စတုရာရိယသစ္စာကို ကြေညာခဲ့ပြီး၊ ဇာတ်လမ်းကို စတင်စေခဲ့သော နောက်ပြန်ဆုတ်သွားသော ရဟန်းသည် သောတာပန်အသီးကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဘုရားရှင်သည် ဟိမဝန္တာ၏ ရှေးဟောင်းတောအုပ်ရှိ ရွှေဥဒေါင်းမင်း ကိုယ်တိုင် ဖြစ်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤဇာတ်တော်သည် မုဆိုး၊ ဘုရင်၊ သို့မဟုတ် ဘုရင်မ ခေမာ တို့ကို ထိုအချိန်တွင် အသက်ရှင်နေသော မည်သူ၏ အတိတ်ဘဝအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း မပြုဘဲ၊ မုဆိုး၏ ကိုယ်ပိုင် နိုးထမှုကို ကိုယ်ပိုင်အံ့ဩဖွယ်အဖြစ် ဆက်လက် ကျန်ရှိစေသည်။

မဟာမောရဇာတ်သည် ခုနစ်ထောင်နှစ်ကြာ ဆက်မပြတ် စည်းကမ်းကျင့်သုံးခြင်းသည် မည်သည့်သတ္တဝါကိုမျှ အစဉ်အမြဲ တဏှာမှ ကင်းလွတ်စေသည်ဟု ဟန်ဆောင်ခြင်း မရှိပါ။ ကာကွယ်မှုမရှိသော မိုးလင်းချိန်တစ်ခုတည်းသည် ခုနစ်ထောင်နှစ် လေ့ကျင့်ခဲ့သော အရာများကို ဖျက်ဆီးရန် လုံလောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ၎င်းသည် ရိုးသားစွာ ဟောကြားပြီး ရိုးသားစွာ လက်ခံခဲ့သော အမှန်တရားတစ်ခု၏ တစ်ခဏသာ သင်ကြားမှုသည် ထိုရှည်လျားသော စည်းကမ်းတောင် မပြုနိုင်ခဲ့သော အရာကို ပြုနိုင်ကြောင်း ပြသခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ ထိုသင်ကြားမှုသည် ဥဒေါင်းကို မုဆိုး၏ ကြိုးမှသာမက၊ မုဆိုးကိုပါ ၎င်း၏ အလုပ်အကိုင်မှ လွတ်မြောက်စေခဲ့ပြီး၊ သူ့မှတစ်ဆင့် ပြည်တစ်ပြည်လုံးရှိ အချုပ်ထဲက ငှက်တိုင်းကို ၎င်းတို့၏ ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်စေခဲ့သည်။ ဤအရာအားလုံးသည် ပြောဆိုခဲ့သော ကဗျာအနည်းငယ်၏ ကာလအတွင်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။