မယှကဇာတ်

ဤဇာတ်ကို ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဘုရားရှင်က ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။ သာဝတ္ထိပြည်၌ အခြေချနေထိုင်ပြီး အလွန်ကြွယ်ဝလာသော နိုင်ငံခြားမှ ကုန်သည်တစ်ဦးအကြောင်း ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ထိုသူသည် ကြွယ်ဝလှသော်လည်း ဥစ္စာကို မိမိကိုယ်တိုင် မသုံးစွဲ၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း တစ်စုံတစ်ရာ မပေးခဲ့ပေ။ ကောင်းမွန်သော အစားအစာ ကမ်းလှမ်းသော်လည်း ပယ်ကာ ဆန်ဖွပ်မှုန့်ရေနှင့် ချဉ်သော ဆန်ပြုတ်ကိုသာ စားသည်။ ပိုးချည်အဝတ် ကမ်းလှမ်းသော်လည်း ပယ်ကာ ကြမ်းတမ်းသော ဆံပင်အထည်ကိုသာ ဝတ်သည်။ ရတနာဆင်ယင်ထားသော ရထား ကမ်းလှမ်းသော်လည်း ပယ်ကာ ခြောက်သွေ့သော သစ်ရွက်ထီးအောက်၌ ပျက်စီးနေသော လှည်းကိုသာ စီးသည်။ ဤသို့ ပျော်ရွှင်မှုမရှိသော နည်းလမ်းဖြင့် တစ်သက်တာလုံး ဥစ္စာစုဆောင်းခဲ့ပြီး ဒါနတစ်ပြားမျှ မပေးခဲ့ဘဲ သေဆုံးသောအခါ အမွေခံ မရှိခဲ့ပေ။ ခုနစ်ရက် ခုနစ်ည ပတ်လုံး မင်း၏ လူများက ပိုင်ရှင်မဲ့ ကြီးမားလှသော ဥစ္စာကို မင်းဘဏ္ဍာတိုက်သို့ သယ်ဆောင်ရန် ပင်ပန်းခဲ့ကြသည်။

ထိုကိစ္စ ပြီးဆုံးသောအခါ ကောသလနိုင်ငံ ပသေနဒိမင်းသည် ဇေတဝန်သို့ ကြည်ညိုဦးချရန် ကြွရောက်လာသည်။ အဘယ်ကြောင့် ဤမျှ စောစောမလာခဲ့သနည်းဟု မေးသောအခါ၊ မင်းက ထိုကုန်သည်အကြောင်းကို ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားသည် — ဤမျှ ကြွယ်ဝလျက်လည်း ဆင်းရဲသူကဲ့သို့ နေ၍ သေဆုံးသွားသော လူတစ်ဦးအကြောင်း ဖြစ်သည်။ “အရှင်ဘုရား၊ ထိုသို့ ထိုက်တန်ခြင်းမရှိသော လူသည် အဘယ်ကြောင့် ဤမျှ ဥစ္စာကို ရခဲ့သနည်း။ အဘယ်ကြောင့် ထိုဥစ္စာကို ခံစားရန် တစ်ခါမျှ မတတ်နိုင်ခဲ့သနည်း။ ထို့အပြင် အဘယ်ကြောင့် သားမရှိဘဲ သေခဲ့သနည်း” ဟု မင်းက မေးသည်။ မင်း၏ တောင်းဆိုချက်အရ ဘုရားရှင်က အတိတ်ဘဝ ဇာတ်ကြောင်းနှစ်ခုဖြင့် ဖြေကြားတော်မူသည်။

ရှေးကာလ၊ ဗြဟ္မဒတ်မင်းက ဗာရာဏသီပြည်ကို စိုးစံစဉ်၊ တစ်ယောက်မျှ မပေးဘဲ တစ်ယောက်အား မစောင့်ရှောက်သော ကုန်သည်တစ်ဦး ရှိခဲ့သည်။ တစ်နေ့ မင်းနန်းတော်သို့ သွားစဉ် တဂရသိခီ အမည်ရှိသော ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတစ်ပါး ဆွမ်းခံနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ ရုတ်တရက် ရိုသေမှုစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာ၍ ထိုဆွမ်းခံ ပုဂ္ဂိုလ်အား အစာရခဲ့သလားဟု မေးခဲ့သည်။ မရခဲ့ဟု ပြန်ကြားသောအခါ ကုန်သည်သည် မိမိအတွက် ပြင်ဆင်ထားသော ကောင်းမွန်သည့် ထမင်းဖြင့် ပြည့်သော ပန်းကန်တစ်လုံးကို ပေးရန် မိမိအိမ်သို့ ညွှန်ကြားလိုက်သည်။ သူ၏ ဇနီးက ဝမ်းမြောက်စွာ လိုက်နာခဲ့သည်။

သို့ရာတွင် မင်းနန်းတော်မှ ပြန်လာစဉ် ကုန်သည်သည် တဂရသိခီ ချိုမြိန်သော အစားအစာများဖြင့် ပြည့်နေသော ပန်းကန်ကို သယ်ဆောင်သွားသည်ကို မြင်ရသည်။ ထိုမြင်ကွင်းကြောင့် စိတ်ထိခိုက်သွားပြီး “ဤအစားအစာကို ကျွန်ုပ်၏ ကိုယ်ပိုင်အမှုထမ်းများ စားခဲ့လျှင် အနည်းဆုံး သူတို့၏ အလုပ်သည် ကျွန်ုပ်ကို ပြန်ဆပ်နိုင်မည် — အဘယ်မျှ ဆုံးရှုံးခဲ့သနည်း!” ဟု တွေးခဲ့သည်။ ထိုနောင်တ စိတ်ကို နောက်ပြန်ဖြေဖျက်၍ ဘယ်တော့မျှ မရနိုင်ခဲ့ပေ။ ဘုရားရှင်က ဒါနသည် စိတ်သုံးပါး ပြည့်စုံစွာ ထားနိုင်သောအခါတွင်သာ အပြည့်အဝ အကျိုးပေးကြောင်း ရှင်းပြတော်မူသည် — ပေးလိုသော စေတနာ၌ ဝမ်းမြောက်ခြင်း၊ ပေးစဉ် ဝမ်းမြောက်ခြင်း၊ နှင့် ပေးပြီးနောက်တွင်ပင် ဝမ်းမြောက်ခြင်း တို့ ဖြစ်သည်။ ကုန်သည်သည် တတိယအချက်ကို နောင်တဖြင့် ပျက်စီးစေသောကြောင့်၊ တဂရသိခီအား ပေးခဲ့သော ဒါနသည် ဘဝတစ်ဆက်ပြီးတစ်ဆက် ကြီးမားသော ဥစ္စာအဖြစ် ဖြစ်ထွန်းလာခဲ့သော်လည်း၊ ထိုသူသည် ဘယ်တော့မျှ ခံစားနိုင်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။

သူ၏ သားမရှိခြင်းအကြောင်းကိုမူ ဘုရားရှင်က ဒုတိယ ဇာတ်ကြောင်းဖြင့် ဖော်ပြတော်မူသည်။ ရှေးကာလ၊ ဗာရာဏသီ၌ ဗြဟ္မဒတ်မင်း၏ ခေတ်တွင်လည်း ဘုရားလောင်းသည် ကုန်သည်အိမ်ထောင်စုတစ်ခုတွင် ဖြစ်ခဲ့သည် — ထိုအိမ်ထောင်စု၏ ဥစ္စာမှာ ကုဋေ ရှစ်ဆယ် တန်ဖိုးရှိသည်။ မိဘများ ကွယ်လွန်သောအခါ အိမ်ခြံမြေ၏ တာဝန်ကို ယူခဲ့ပြီး ဂိတ်ဝ၌ ဒါနခန်းကို တည်ဆောက်ကာ ရက်ရောစွာ နေထိုင်ပြီး ညီငယ်ကိုလည်း ထောက်ပံ့ခဲ့သည်။ အချိန်ကြာလာသောအခါ သားတစ်ယောက် မွေးဖွားလာခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ထိုကလေးသည် လမ်းလျှောက်နိုင်သည့် အရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ၊ ဘုရားလောင်းသည် လောကီဘဝတွင် ပါဝင်သော ဒုက္ခကို ရှင်းလင်းစွာ မြင်ကာ ထိုလောကကို စွန့်လွှတ်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ မိမိ၏ဇနီး၊ သားနှင့် ဥစ္စာအားလုံးကို ညီငယ်အား အပ်နှံပြီး ဒါနပေးခြင်းကို အမြဲ ဆက်လက်ပြုလုပ်စေရန် မှာကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရဟန်းတော်အဖြစ် ဟိမဝန္တာသို့ ထွက်ခွာသွားပြီး၊ ထိုနေရာ၌ တရားထိုင်ခြင်းဖြင့် ဉာဏ်တော် ထူးခြားသော စွမ်းအားများကို ရရှိခဲ့သည်။

ဥစ္စာကို ကိုင်တွယ်ထားသော ညီငယ်သည် တူကို မကျေနပ်သော အကြည့်ဖြင့် စတင်ကြည့်လာသည်။ ကလေးသည် အရွယ်ရောက်သောအခါ ဥစ္စာတစ်ဝက်ကို တောင်းဆိုမည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ လောဘကြောင့် ရေချိုးပေးမည်ဟု ဆိုကာ ကလေးကို မြစ်ကမ်းသို့ ခေါ်ဆောင်သွားသည်။ ထိုနေရာ၌ ဖြစ်ပျက်ခဲ့သည်ကို သူတစ်ဦးတည်းသာ သိပြီး ဘယ်တော့မျှ ဝန်ခံခြင်း မပြုခဲ့ပေ — သို့သော် ကလေးသည် အိမ်သို့ ပြန်မလာခဲ့ပေ။ ကလေး၏ မိခင်က သားဘယ်မှာလဲဟု မေးသောအခါ၊ သူက “သူ ရေထဲတွင် ကစားနေခဲ့သည်၊ ကျွန်ုပ် ရှာခဲ့သော်လည်း မတွေ့ခဲ့ပါ” ဟု ပြောသည်။ မိခင်သည် ငိုကြွေးပြီး ဘာမျှ ဆက်မပြောတော့ပေ။

ဟိမဝန္တာ၌ နေထိုင်ရာမှ ဘုရားလောင်းသည် ကြည်လင်သော ဒိဗ္ဗစက္ခုဖြင့် အမှုအရာ အားလုံးကို သိမြင်ပြီး အမှန်တရားကို ထင်ရှားစေရန် ဆုံးဖြတ်သည်။ လေကြောင်းဖြင့် ဗာရာဏသီသို့ ခရီးသွားကာ ကောင်းမွန်စွာ ဝတ်ဆင်ထားသော အဝတ်အစားဖြင့် မိမိ၏ အိမ်ဟောင်း တံခါးဝ၌ ရပ်နေခဲ့သည် — ဒါနခန်း မရှိတော့သည်ကို တွေ့ရ၍ ညီက ထိုဝတ္ထုကို လျစ်လျူရှုထားသည်ဟု ထင်မှတ်ကာ ဝမ်းနည်းခဲ့သည်။ ညီသည် သူ၏ ရောက်ရှိလာမှုကို သိသောအခါ ထွက်လာပြီး ရိုသေစွာ ဦးချကာ ထမင်းစားရန် အပေါ်ထပ်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားသည်။ ထမင်းစားပြီးနောက် အတူထိုင်နေစဉ် ဘုရားလောင်းက သားငယ်အကြောင်း မေးမြန်းသည်။ “သခင်၊ သူ သေဆုံးသွားပါပြီ” ဟု ညီက ဝန်ခံသည်။ “အဘယ်ကြောင့်လဲ?” “ရေချိုးရာနေရာ၌ — သို့သော် ဘယ်လိုဖြစ်ခဲ့သည်ကို အတိအကျ မပြောနိုင်ပါ။”

“မပြောနိုင်ဘူးလား?” ဟု ဘုရားလောင်းက ပြန်မေးသည်။ “ဤအမှုကို ကျွန်ုပ် ကြိုတင် သိပြီးဖြစ်သည်။ မြစ်ရေက သူ့ကို ညှိုးနှောက်ခဲ့သည်မဟုတ်ပါလော — သင့်လက်ဖြင့်ပင် မဟုတ်လော? ထို့ပြင် ပြောပါဦး — မင်းများ၊ သူခိုးများနှင့် အချိန်ကာလကိုယ်တိုင်က သင်စုဆောင်းထားသော ဥစ္စာတိုင်းကို ဖြန့်ကြဲသွားသောအခါ၊ ထိုအရာကြောင့် သင် အမှန်တကယ် အဘယ်အရာကို ရရှိမည်နည်း? နောက်ဆုံးတွင် သင်နှင့် မယှ ငှက်ကြား ခြားနားချက် အဘယ်နည်း?”

ဘုရားရှင်၏ ဉာဏ်တော်ဖြင့် အလွယ်တကူ ဟောကြားတော်မူသည့်အနေဖြင့် ဤဂါထာများကို ရွတ်ဆိုတော်မူသည်။ “တောင်ဂူတစ်ခု၌ နေထိုင်သော မယှကဟုခေါ်သော ငှက်တစ်ကောင် ရှိသည်။ အသီးမှည့်များဖြင့် လေးလံနေသော သဖန်းပင်ပေါ်တွင် ထိုင်ကာ ‘ငါ့ဟာ! ငါ့ဟာ!’ ဟု မနားတမ်း အော်ဟစ်သည်။ သို့သော် ထိုငှက်သည် ညည်းညူနေစဉ် အခြားငှက်အုပ်တို့ လာရောက်၍ အသီးများကို စားသုံးကြသည်။ ထိုသို့ဖြစ်သော်လည်း ၎င်း၏ ညည်းညူသံသည် မပြတ် ဆက်လက်ရှိနေသည်။ ထို့အတူ လူတစ်ယောက်သည် အကန့်အသတ်မဲ့ ဥစ္စာကို စုဆောင်းနိုင်သော်လည်း မိမိ၏ ဆွေမျိုးနှင့် တရားမျှတသော အပိုင်းကို ဘယ်တော့မျှ မဝေမျှပေ။ ကောင်းမွန်သော အစားအစာ၊ အနံ့ရှိသော ဆီ သို့မဟုတ် ပန်းပွင့်ပန်းတောင်း၏ ပျော်ရွှင်မှုကို သိခြင်းမရှိပေ၊ မိမိ၏ မိသားစုကိုလည်း ဘာကောင်းကျိုးမျှ မပေးနိုင်ပေ။ ‘ငါ့ဟာ၊ ငါ့ဟာ’ ဟု ညည်းညူရင်း စုဆောင်းထားသည့် ဥစ္စာကို စောင့်ရှောက်နေသော်လည်း၊ နောက်ဆုံး၌ မင်းများ၊ သူခိုးများနှင့် မိမိ၏ ကြပ်ပါသော အမွေခံများက ထိုဥစ္စာကို ဖြန့်ကြဲသွားကြလိမ့်မည်။ ထိုအခါ လောဘသမား၏ ညည်းညူသံ ဆက်လက်ရှိနေသည်။ သို့သော် ကြီးမားသော ဥစ္စာကို ရရှိသော ပညာရှိသူသည် မိမိ၏ ဆွေမျိုးတို့အတွက် အသုံးဝင်သည်။ ထိုအရာဖြင့် ဤဘဝ၌ ကောင်းသော ကျော်ကြားမှုနှင့် နောက်ဘဝ၌ နတ်ပြည်ကို ရရှိသည်။”

အပြစ်ကို ထောက်လှမ်းခံရသောအခါ ရှက်ကြောက်စိတ်ဖြင့် ညီက ဝန်ခံပြီး၊ ဘုရားလောင်း၏ လမ်းညွှန်ချက်အတိုင်း ရိုသေစိတ်ဖြင့် ဒါနကို ပြန်လည် စတင်ခဲ့သည်။ တရားဟောပြီးနောက် ဘုရားလောင်းသည် ဟိမဝန္တာသို့ ပြန်သွားပြီး မပြတ်တရားထိုင်ခြင်းကို ဆက်လက်ပြုကာ နောက်ဆုံး ဗြဟ္မာ့နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ခဲ့သည်။

ဇာတ်ကြောင်းကို နိဂုံးချုပ်ရာ၌ ဘုရားရှင်က “ထို့ကြောင့်ပင် မင်းကြီးရေ — ထိုသူသည် တစ်ချိန်က ငါ့သားကို ရေနစ်သတ်ခဲ့သဖြင့်၊ ဤဘဝ၌လည်း ကိုယ်ပိုင် သားသို့မဟုတ် သမီးမရှိဘဲ သေရန် ကံကြမ္မာ ရှိခဲ့သည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ ထို့နောက် ဖြစ်ခဲ့သော ဘဝကို ဖော်ပြတော်မူသည် — “ထိုအချိန်က လောဘကြီးသော ညီငယ်သည် ယနေ့ ပြည်ပမှ ကုန်သည်ဖြစ်သည်။ ထိုမယှ ငှက်၏ မိုက်မဲမှုကို ရှင်းပြခဲ့သော ကြီးသော ညီသည် ငါကိုယ်တိုင် ဖြစ်သည်။”

မယှကဇာတ်သည် ပါဠိပိဋကတ်၏ အမှတ် ၃၉၀ ဖြစ်ပြီး၊ မွေးဖွားမှု ဇာတ်ကြောင်းများ ထဲတွင် ကွဲပြားသော အကြောင်းရင်းနှစ်ခုကို တစ်ခုတည်းသော ကံကြမ္မာအဖြစ် ချိတ်ဆက်ထားသောကြောင့် ထူးခြားသည်။ တစ်ခုမှာ နောက်တွင် နောင်တဖြင့် အကျိုးပျက်သွားသော ဒါနကံ ဖြစ်ပြီး၊ နောက်တစ်ခုမှာ နောက်ပိုင်း မည်သည့်ဥစ္စာဖြင့်မျှ ပြန်လည် ပြင်ဆင်နိုင်မည်မဟုတ်သော လောဘဖြင့် ကျူးလွန်သည့် အကြမ်းဖက်မှု ဖြစ်သည်။ ဤနှစ်ခုပေါင်းစပ်၍ ကုသိုလ်သည်လည်းကောင်း၊ အကုသိုလ်သည်လည်းကောင်း အချိန်ကြာလာသည်ဖြင့် ပျောက်ကွယ်မသွားဟု သင်ကြားပေးသည်။ လောဘသမား၏ ဥစ္စာသည် မယှကငှက်၏ အကျိုးမဲ့ ညည်းညူသံဖြင့် စောင့်ရှောက်ထားသော်လည်း၊ အဘယ်သူကိုမျှ အကျိုးမပြုခဲ့ပေ — အထူးသဖြင့် မိမိကိုယ်တိုင်အတွက်ပင်။ ညီအစ်ကိုကြီး၏ ရိုးရှင်းသော မေးခွန်းမှာ မင်းများ၊ သူခိုးများနှင့် အချိန်ကာလက ဘယ်လိုမဆို ဖြန့်ကြဲသွားမည့် အရာကို စုဆောင်းခြင်းဖြင့် အဘယ်အကျိုးရှိသနည်း ဟူ၍ ဖြစ်ပြီး၊ ဗာရာဏသီ၌ ရှိခဲ့သည့်အတိုင်း ယနေ့ လောဘအတွက် ထက်မြက်သော စိန်ခေါ်မှု ဖြစ်နေဆဲ ဖြစ်သည်။