କାଲି କରିବାର କଥା ଆଜି କର
ଏହା ଏକ ଭକ୍ତିମୂଳକ ଦୋହା ଯାହା ମନୁଷ୍ୟକୁ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଳମ୍ବ ନ କରିବାକୁ ଉପଦେଶ ଦିଏ। ଏହା କହେ ଯେ ମୃତ୍ୟୁ ଯେକୌଣସି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଆସିପାରେ, ତେଣୁ ଆଜିର କାର୍ଯ୍ୟ ଆଜି ହିଁ ସମ୍ପନ୍ନ କରିବା ଉଚିତ।
ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ
ଯାହା କାଲି କରିବ, ତାହା ଆଜି କର; ଯାହା ଆଜି କରିବ, ତାହା ଏବେ କର। ଏକ ପଳରେ ପ୍ରଳୟ ଘଟିପାରେ, ତା’ପରେ ଆଉ କେବେ କରିବ?
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ପ୍ରତିଦିନ କିମ୍ବା ଶୁଭ ତିଥିରେ
ବ୍ରାହ୍ମ ମୁହୂର୍ତ୍ତ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟ
ଘିଅ ଦୀପ, ଧୂପ, ତାଜା ଫୁଲ ଓ ନୈବେଦ୍ୟ
- ମାନସିକ ଶାନ୍ତି, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଉନ୍ନତି ଓ ସକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତି
ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଏହି ଦୋହାଟି କବୀର ଦୋହାବଳୀରେ ଦୋହା 24 ଭାବେ ଲିପିବଦ୍ଧ (କବିତାକୋଶ, ପ୍ରଥମ ପୃଷ୍ଠା), ଯେଉଁଠି ଏହା କବୀରଙ୍କ ରଚନା ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି; ଦୋହାବଳୀ ଏକ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସଂକଳନ, ତେଣୁ ଏହି ଆରୋପଣ ସେହି ମୁଦ୍ରିତ ପରମ୍ପରା ଉପରେ ଆଧାରିତ। ଏହା ପନ୍ଦରଶ ଶତାବ୍ଦୀର ରହସ୍ୟବାଦୀ କବି କବୀରଙ୍କ ଭକ୍ତି ଓ ସନ୍ତ ପରମ୍ପରା ସହିତ ସଂପୃକ୍ତ, ଯିଏ ଉତ୍ତର ଭାରତର ଭକ୍ତି ଓ ସନ୍ତ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ସ୍ଥାନ ଧାରଣ କରନ୍ତି। କବୀରଙ୍କ ପଦ ପ୍ରାୟତଃ ଭକ୍ତି ସମାବେଶରେ ଗାଯାଏ ବା ପଠିତ ହୁଏ, ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ସରଳ ଓ ତୀବ୍ର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପରାମର୍ଶ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା। ଏହି ଦୋହାଟି ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଜୀବନର ନଶ୍ୱରତା ଓ ଏଥିପାଇଁ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଓ ଆନ୍ତରିକ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପ୍ରୟାସର ଆବଶ୍ୟକତାର ସ୍ମାରକ ଭାବେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ।
ଏହି ପାଠ ବିଷୟରେ
ରଚୟିତା: Sant Kabir · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th century, Varanasi
A mystic poet and weaver by trade from Varanasi, whose blunt, image-rich couplets (dohas) rejected ritualism and caste distinctions in favor of direct, formless (nirguna) devotion. His verses are revered across Hindu, Sikh (many appear in the Guru Granth Sahib), and Sufi-influenced traditions alike.
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ଆରୋପଣ
ଏହି ଦୋହାକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ପନ୍ଦରଶ ଶତାବ୍ଦୀର ରହସ୍ୟବାଦୀ କବି କବୀରଙ୍କୁ ଶ୍ରେୟ ଦିଆଯାଏ, ଯଦିଓ ଏହା ଉତ୍ତର ଭାରତର ଅନ୍ୟ ସନ୍ତ-କବିମାନଙ୍କ ମୌଖିକ ପରମ୍ପରାରେ ମଧ୍ୟ ମିଳେ। କବୀରଙ୍କ ପଦ ସରଳ ଓ ତୀବ୍ର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପରାମର୍ଶ ପାଇଁ ପରିଚିତ, ଯାହା ପ୍ରାୟତଃ ଦୈନନ୍ଦିନ ଭାଷାରେ ମୃତ୍ୟୁ ଓ ଅନାସକ୍ତି ବିଷୟରେ ଏକ ବିନ୍ଦୁକୁ ଦୃଢ଼ କରେ।
କାବ୍ୟ ଛନ୍ଦ
ଏହି ପଦ୍ୟଟି ଏକ ଦୋହା — ହିନ୍ଦୀ ଓ ଉତ୍ତର ଭାରତର ଅନ୍ୟ ଭାଷାରେ ସାଧାରଣ ଦୁଇ ପଂକ୍ତିର ଅନ୍ତ୍ୟମିଳର ଛନ୍ଦ, ଯାହାର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଛନ୍ଦୋବନ୍ଧ 24 ମାତ୍ରା (13+11)। ଦୋହା ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଗାଯାଉଥିଲା ବା ପଠିତ ହେଉଥିଲା, ଯାହା ଏହାକୁ ସହଜରେ ମନେ ରଖିବା ଓ ମୌଖିକ ଭାବେ ପ୍ରଚାର କରିବା ସହଜ କରିଥିଲା।
ମୂଳ ବାର୍ତ୍ତା
ଏହି ଦୋହା କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପର୍କରେ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ବା ନୈତିକ ତତ୍ପରତାର ଜରୁରୀତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଏ। ଏହା ସତର୍କ କରେ ଯେ ମୃତ୍ୟୁ (ଏଠାରେ ପ୍ରଳୟ କୁହାଯାଇଛି, ଅର୍ଥାତ୍ ‘ବିଲୟ’ ବା ‘ବିପର୍ଯ୍ୟୟ’) ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ଆସିପାରେ — ‘ପଲ ମେଁ’ — ତେଣୁ ଯାହା ଏବେ କରାଯାଇ ପାରିବ, ତାହା କେବେ ହେଲେ ଟାଳିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏହା ବହୁ ଧାର୍ମିକ ପରମ୍ପରାରେ ମିଳୁଥିବା ଏକ ବିଷୟର ପ୍ରତିଧ୍ୱନି, ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ‘ମୃତ୍ୟୁଶଯ୍ୟାରେ ଅନୁତାପ’ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଖ୍ରୀଷ୍ଟୀୟ ଧର୍ମର ‘ସତର୍କ ରୁହ, କାରଣ ତୁମେ ଦିନ କିମ୍ବା ସମୟ ଜାଣ ନାହିଁ’ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ।
ସାଂସ୍କୃତିକ ପ୍ରତିଧ୍ୱନି
ଆଧୁନିକ ଭାରତରେ ଏହି ଦୋହା ପ୍ରାୟତଃ ସ୍ୱ-ସହାୟତା, ସମୟ ପରିଚାଳନା ପରାମର୍ଶ ଓ ଏପରିକି ରାଜନୈତିକ ଭାଷଣରେ ଉଦ୍ଧୃତ ହୁଏ। ଏହାର ସରଳ ଗଠନ ଓ ତୀବ୍ର ସତର୍କବାଣୀ ଏହାକୁ ଲୋକଙ୍କୁ ଢିଲା ନ କରିବା ପାଇଁ ସ୍ମରଣ କରାଇବାରେ ପ୍ରିୟ କରିଥାଏ — ସାଂସାରିକ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ହେଉ କିମ୍ବା ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସାଧନା।
ଭାଷାଗତ ଟିପ୍ପଣୀ
ବାକ୍ୟାଂଶ ପଲ ମେଁ ପ୍ରଳୟ ହୋଗି ରେ ବ୍ୟବହୃତ ପ୍ରଳୟ ଶବ୍ଦଟି ହିନ୍ଦୁ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡତତ୍ତ୍ୱରେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମିକ ବିନାଶକୁ ବୁଝାଏ। ଏଠାରେ ଏହା ରୂପକ ଭାବେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ମୃତ୍ୟୁକୁ ବୁଝାଏ, ଏବଂ ଏହା ଜୋର ଦିଏ ଯେ ବ୍ୟକ୍ତିର ନିଜ ‘ଅନ୍ତ’ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ବିଲୟ ପରି ହଠାତ୍ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଆସିପାରେ।
Sant Kabir
କବୀର ପନ୍ଥ ରୁ ଅଧିକ
ସବୁ ଦେଖନ୍ତୁସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ