ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ
ଏକ ଭୟଙ୍କର ଡକାୟତରୁ ଶାନ୍ତ ଭିକ୍ଷୁକୁ ପରିଣତି
ଏହି ଲେଖାରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ ନାମକ ଜଣେ ଭୟଙ୍କର ଡକାୟତଙ୍କ କାହାଣୀ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ଯିଏ ନିଜ ପୀଡ଼ିତମାନଙ୍କ ଆଙ୍ଗୁଳିର ମାଳ ପିନ୍ଧୁଥିଲେ, ଏବଂ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ସହିତ ସାକ୍ଷାତ ପରେ କିପରି ଜଣେ ଶାନ୍ତ ଭିକ୍ଷୁରେ ପରିଣତ ହେଲେ — ଏହା ବୌଦ୍ଧ ଶିକ୍ଷାରେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଓ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସମ୍ଭାବନା ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରେ।
ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳଙ୍କ କାହାଣୀ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶିକ୍ଷା, ଯାହା ପାପ ଓ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ କହେ। ଏହା କେବଳ ବୌଦ୍ଧ ପରମ୍ପରାରେ ମିଳେ, ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ନୁହେଁ। ତଥାପି ଆପଣଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାନୁସାରେ ଏହାକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଲେଖୁଛି।
ଶୀର୍ଷକ:
ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ: ଏକ ଭୟଙ୍କର ଡକାୟତରୁ ଶାନ୍ତ ଭିକ୍ଷୁକୁ ପରିଣତି
ସାରାଂଶ:
ଏହି ଲେଖାରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ ନାମକ ଜଣେ ଭୟଙ୍କର ଡକାୟତଙ୍କ କାହାଣୀ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ଯିଏ ନିଜ ପୀଡ଼ିତମାନଙ୍କ ଆଙ୍ଗୁଳିର ମାଳ ପିନ୍ଧୁଥିଲେ, ଏବଂ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ସହିତ ସାକ୍ଷାତ ପରେ କିପରି ଜଣେ ଶାନ୍ତ ଭିକ୍ଷୁରେ ପରିଣତ ହେଲେ — ଏହା ବୌଦ୍ଧ ଶିକ୍ଷାରେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଓ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସମ୍ଭାବନା ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରେ।
ଶରୀର:
ବହୁ ପୂର୍ବେ, ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ସମୟରେ, କୋଶଳ ରାଜ୍ୟର ଜଣେ ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପୁତ୍ର ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଅହିଂସକ। କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟବଶତଃ, ସେ ଜଣେ ଦୁଷ୍ଟ ଗୁରୁଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ପଡ଼ିଗଲେ। ଗୁରୁ ତାଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା ଦେଲେ ଯେ ଯଦି ସେ ୧୦୦୦ ଜଣ ଲୋକଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରି ପ୍ରତ୍ୟେକର ଡାହାଣ ଆଙ୍ଗୁଳି କାଟି ନିଜ ମାଳାରେ ଗୁନ୍ଥିବେ, ତେବେ ସେ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରିପାରିବେ। ଅହିଂସକ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ମାନିଲେ। ସେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଡକାୟତରେ ପରିଣତ ହେଲେ, ଲୋକମାନଙ୍କୁ ମାରି ତାଙ୍କ ଆଙ୍ଗୁଳି ସଂଗ୍ରହ କଲେ। ଶେଷରେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ୯୯୯ ଟି ଆଙ୍ଗୁଳି ହେଲା; କେବଳ ଗୋଟିଏ ଆଉ ଆବଶ୍ୟକ ଥିଲା। ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କୁ
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ନାମର ଅର୍ଥ
‘ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ’ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ‘ଆଙ୍ଗୁଳିର ମାଳା’। ଏହି ଡକାୟତ ନିଜ ପୀଡ଼ିତମାନଙ୍କ ଡାହାଣ ହାତର ଆଙ୍ଗୁଳି କାଟି ତାହାକୁ ମାଳ ଭାବରେ ପିନ୍ଧୁଥିଲେ, ଯାହା ତାଙ୍କୁ ଏହି ନାମ ଦେଇଥିଲା।
ମୂଳ ନାମର ବିପରୀତାର୍ଥ
ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳଙ୍କ ଜନ୍ମନାମ ଥିଲା ‘ଅହିଂସକ’, ଯାହାର ଅର୍ଥ ‘ଅହିଂସା କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି’। କିନ୍ତୁ ଜଣେ ଦୁଷ୍ଟ ଗୁରୁଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ସେ ଭୟଙ୍କର ହିଂସକ ହୋଇଗଲେ — ଏହା ନାମ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଗଭୀର ବିପରୀତାର୍ଥ ସୃଷ୍ଟି କରେ।
୧୦୦୦ ଆଙ୍ଗୁଳିର ଲକ୍ଷ୍ୟ
ଗୁରୁଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁସାରେ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳଙ୍କୁ ୧୦୦୦ ଜଣ ଲୋକଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରି ପ୍ରତ୍ୟେକର ଡାହାଣ ଆଙ୍ଗୁଳି ସଂଗ୍ରହ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା। ସେ ୯୯୯ ଟି ଆଙ୍ଗୁଳି ସଂଗ୍ରହ କରିସାରିଥିଲେ, କେବଳ ଗୋଟିଏ ଆଉ ବାକି ଥିଲା — ଏହି ସମୟରେ ବୁଦ୍ଧ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆବିର୍ଭୂତ ହେଲେ।
ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତର ପରିବର୍ତ୍ତନ
ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ ବୁଦ୍ଧଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ବୁଦ୍ଧ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ କହିଲେ, ‘ମୁଁ ରହିଯାଇଛି, ତୁମେ ରହିନାହଁ’ — ଏହାର ଅର୍ଥ ଥିଲା ଯେ ବୁଦ୍ଧ ହିଂସା ଓ କ୍ରୋଧରୁ ମୁକ୍ତ, କିନ୍ତୁ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ ସେଥିରେ ବନ୍ଧା। ଏହି ଉପଦେଶ ତାଙ୍କୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ପ୍ରଭାବିତ କଲା ଏବଂ ସେ ତୁରନ୍ତ ଭିକ୍ଷୁ ହୋଇଗଲେ।
ବୌଦ୍ଧ ପରମ୍ପରାରେ ଏକମାତ୍ର
ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳଙ୍କ କାହାଣୀ କେବଳ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମର ପାଲି ତ୍ରିପିଟକରେ ମିଳେ, ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ନୁହେଁ। ଏହା ବୌଦ୍ଧ ଶିକ୍ଷାର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଉଦାହରଣ ଯେ ଗଭୀର ପାପ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଓ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମାଧ୍ୟମରେ କ୍ଷମା ପାଇପାରେ।
