ਅਜਿਤਨਾਥ, ਅਜਿੱਤ ਤੀਰਥੰਕਰ

ਜੈਨ ਪਰੰਪਰਾ ਹਰ ਤੀਰਥੰਕਰ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਮੋੜਾਂ ਨੂੰ, ਪੰਚਕਲਿਆਣਕਾਂ ਨੂੰ, ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਜਸ਼ਨ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ: ਗਰਭ ਧਾਰਨ, ਜਨਮ, ਤਿਆਗ (ਦੀਕਸ਼ਾ), ਸਰਬੱਗਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ (ਕੇਵਲ ਗਿਆਨ), ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਮੁਕਤੀ (ਨਿਰਵਾਣ)। ਅਜਿਤਨਾਥ ਦਾ ਜੀਵਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਰੋ-ਵਾਰੀ ਲੰਘਦਾ ਹੋਇਆ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਏ ਹਾਥੀ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਦਹਾਕਿਆਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਨੂੰ ਤਾਜ ਪਹਿਨਾਉਣ ਵਾਲੀ ਮੁਕਤੀ ਤੱਕ। ਜੈਨ ਮੰਦਿਰ ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਇਸ ਤੀਰਥੰਕਰ ਲਈ, ਹਰ ਤੀਰਥੰਕਰ ਲਈ ਜਿਵੇਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਪੰਜ ਪਲਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਆਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਕਰਾਮਾਤਾਂ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਹਰ ਮੁਕਤ ਆਤਮਾ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੁਆਰਾ ਧਾਰਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਛਾਣਨਯੋਗ ਰੂਪ ਵਜੋਂ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ।

ਰਿਸ਼ਭਨਾਥ ਨੇ ਜੈਨ ਮਾਰਗ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ ਮੋਕਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਕਾਲ-ਚੱਕਰ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਰਿਹਾ; ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਪਵਿੱਤਰ ਨਗਰੀ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜਿਤਸ਼ਤਰੂ ਅਤੇ ਰਾਣੀ ਵਿਜਯਾ ਦੇ ਘਰ ਸੋਨੇ ਰੰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਤੀਰਥੰਕਰਾਂ ਵਾਂਗ, ਕਲਪ ਸੂਤਰ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ ਅਤੇ ਆਚਾਰੀਆ ਹੇਮਚੰਦਰ ਦੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ਸ਼ਟਿਸ਼ਲਾਕਾ ਪੁਰੁਸ਼ ਚਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਰਵ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਪਰੰਪਰਾ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਰਾਣੀ ਵਿਜਯਾ ਨੇ ਤੀਰਥੰਕਰ ਦੇ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਚੌਦਾਂ ਸ਼ੁਭ ਸੁਪਨਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਹਾਥੀ ਵੇਖਿਆ ਸੀ। ਬਾਲਕ ਦਾ ਨਾਮ ਅਜਿਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ — ਜਿਸਨੂੰ ਕੋਈ ਜਿੱਤ ਨਾ ਸਕੇ — ਕਿਉਂਕਿ ਨੌਜਵਾਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਹੁੰਦਿਆਂ ਵੀ ਹੁਨਰ, ਤਾਕਤ ਜਾਂ ਗੁਣ ਦਾ ਕੋਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। ਇਸ ਗੁਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵੱਖਰਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੋਕ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਕਿ ਇਸਦਾ ਅੰਤਿਮ ਅਰਥ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ।

ਬਾਅਦ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥੰਕਰਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸਾਲ ਇੱਕੋ ਨਾਟਕੀ ਤਿਆਗ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਹਨ, ਅਜਿਤਨਾਥ ਦਾ ਜੀਵਨ ਇੱਕ ਸਥਿਰ, ਘੱਟ ਡੂੰਘਾ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਨਿਆਂ ਅਤੇ ਸੰਜਮ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ; ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਕਤੀ ਵੱਲ ਉਹੀ ਅਡੋਲ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਆਈ ਜਿਸਦਾ ਵਾਅਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਕਈ ਸਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਦੁਨਿਆਵੀ ਫ਼ਰਜ਼ ਨਿਭਾ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਖ਼ਤ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ, ਤਪਸਵੀ ਰਸਤਾ ਅਪਣਾਇਆ ਅਤੇ ਕਠੋਰ ਤਪ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ — ਜਿਸ ਲਈ ਇੱਕ ਅਜੇਤੂ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਜੀਵਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸਲ ਤਿਆਰੀ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਜੇਤੂਤਾ, ਜੈਨ ਆਚਾਰੀਆ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਰੋਧੀ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਕ੍ਰੋਧ, ਹੰਕਾਰ, ਛਲ ਅਤੇ ਲੋਭ ਵਰਗੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਉੱਤੇ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਕਿਤੇ ਔਖੀ ਜਿੱਤ ਬਾਰੇ ਸੀ — ਜੋ ਹਰ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਪੁਨਰਜਨਮ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਕੋਈ ਵੀ ਫ਼ੌਜ, ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋਵੇ, ਕਿਸੇ ਆਤਮਾ ਦੀ ਤਰਫ਼ੋਂ ਇਹ ਖ਼ਾਸ ਲੜਾਈ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕਦੀ।

ਲਗਾਤਾਰ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਸੰਜਮ ਰਾਹੀਂ, ਅਜਿਤਨਾਥ ਨੇ ਕੇਵਲ ਗਿਆਨ — ਸੰਪੂਰਨ ਅਤੇ ਸਰਬੱਗ ਗਿਆਨ — ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਿਸ਼ਭਨਾਥ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੇ ਚਤੁਰਵਿਧ ਮਾਰਗ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਯੁੱਗ ਲਈ ਉਹੀ ਅਹਿੰਸਾ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਸੰਜਮ ਦੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨਾਂ ਨੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕੀਤਾ — ਜੋ ਪਹਿਲੇ ਤੀਰਥੰਕਰ ਤੋਂ ਹੀ ਜੈਨ ਅਭਿਆਸ ਦਾ ਆਧਾਰ ਸਨ; ਉਸ ਸਥਾਪਕ ਉਦਾਹਰਣ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਇੱਕ ਪੀੜ੍ਹੀ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਨੂੰ ਢਾਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਭਿਕਸ਼ੂਣੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਾਧੂ ਸੰਘ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਅਨੁਯਾਈਆਂ ਦੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵੀ ਕੀਤੀ; ਚਾਰ ਵੱਖਰੇ ਸਮੂਹਾਂ ਵਾਂਗ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਤੁਰਨ ਦੀ ਥਾਂ, ਚਤੁਰਵਿਧ ਸੰਘ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜੀਵੰਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਜੋਂ ਇਕੱਠਾ ਰੱਖਿਆ। ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਬਹੱਤਰ ਲੱਖ ਪੂਰਵ ਜੀਵੇ — ਜੈਨ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਵੀ ਲਗਭਗ ਅਕਲਪਨੀ ਸਮਾਂ। ਇਹ ਉਸ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਾਲ-ਮਾਪ ਦਾ ਗਵਾਹ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜੈਨ ਪਰੰਪਰਾ ਆਪਣੇ ਮੁਢਲੇ ਤੀਰਥੰਕਰਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਟਿਕਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਉਮਰ ਅੱਜ ਦੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘਟਣ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ, ਸੰਸਾਰ ਆਪਣੇ ਆਦਿ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸਰਲਤਾ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਾਂਭੀ ਬੈਠਾ ਸੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜੈਨ ਟੀਕਾਕਾਰ ਅਜਿਤਨਾਥ ਦੇ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਵਿਰੋਧਾਭਾਸ ਵੱਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੁੜਦੇ ਹਨ: ਇੱਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਜੋ ਦੁਨਿਆਵੀ ਹਰ ਪੈਮਾਨੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਜਾਂ ਹੁਨਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਸਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ ਕਿ ਅਜਿਹੀ ਜਿੱਤ ਸਥਾਈ ਮੁੱਲ ਵਾਲੀ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਵੱਡੀ ਫ਼ੌਜ ਅੱਗੇ ਆਪਣਾ ਤਖ਼ਤ ਗੁਆ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੈਂਪੀਅਨ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਿਪੁੰਨ ਵਿਰੋਧੀ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੈਨ ਉਪਦੇਸ਼ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ — ਕ੍ਰੋਧ, ਹੰਕਾਰ, ਛਲ ਅਤੇ ਲੋਭ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਜਾਂ ਚਤੁਰਾਈ ਨਾਲ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਹਰਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਉਹ ਕੇਵਲ ਆਤਮ-ਸੰਜਮ ਦੇ ਹੌਲੀ, ਬੇਰੰਗ ਕੰਮ ਅੱਗੇ ਝੁਕਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਕੰਮ ਅਜਿਤਨਾਥ ਨੇ ਉਦੋਂ ਚੁੱਕਿਆ ਜਦੋਂ ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਬਤ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਸਨ ਕਿ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਚਿਆ।

ਅਜਿਤਨਾਥ ਨੇ ਅੱਜ ਦੇ ਝਾਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਖਰਜੀ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਚੋਟੀਆਂ ਉੱਤੇ ਅੰਤਿਮ ਮੁਕਤੀ, ਮੋਕਸ਼, ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ — ਉਸੇ ਪੂਜਨੀਕ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਜਿੱਥੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥੰਕਰਾਂ ਨੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅੰਤਿਮ ਕਰਮ ਝਾੜ ਦਿੱਤੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ, ਹਾਥੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਮਨ ਦੀ ਸਥਿਰ, ਅਡੋਲ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਕਿਸੇ ਵਿਰੋਧੀ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਅੱਜ ਵੀ ਜੈਨ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਅਜਿਤਨਾਥ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਸਲ ਅਜੇਤੂਤਾ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਅੱਗੇ ਕਦੇ ਨਾ ਝੁਕਣ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਅਜਿਹੀ ਜਿੱਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਿਰੋਧੀ ਹਾਰਦਾ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਗਈ। ਜੈਨ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਮੰਦਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਹਾਥੀ ਉੱਕਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰਚੇ ਸਤਵਨ ਭਜਨ ਉਸੇ ਵਿਚਾਰ ਵੱਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੁੜਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ: ਤਖ਼ਤ, ਫ਼ੌਜ ਜਾਂ ਜੇਤੂ ਦਾ ਰੁਤਬਾ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਆਤਮਾ ਦੀ ਅਸਲ ਲੋੜ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਜਿੱਤਣ ਯੋਗ ਇਕੋ-ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਦਰ ਲੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਖਰਜੀ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀ, ਉਸ ਚੋਟੀ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਦਿਆਂ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥੰਕਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੰਤਿਮ ਕਰਮ ਝਾੜੇ ਸਨ, ਅਕਸਰ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਰਬਤ ਆਪ ਤਾਕਤਵਰ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਹਰ ਯਾਤਰੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੁਨਿਆਵੀ ਰੁਤਬਾ ਜੋ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸੇ ਰਸਤੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ — ਅਜਿਤਨਾਥ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਗਈ ਬਰਾਬਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਗੂੰਜ।