පළිගැනීමට එඩිතර නොවූ මී හරකා

ජේතවනාරාමයේ (බුදුරජාණන් වහන්සේ බොහෝ විට වාසය කළ සාවත්ථි නගරය ළඟ විහාර උයන), පවුලක ඇති වදුරෙක්, මොළොක්, දිගු ඉවසීමක් ඇති අලියෙකුගේ පිටට නැඟ එය අපවිත්‍ර කරන්නට පුරුදු වී තිබුණේය, අලියා කිසි දිනක ආපසු ප්‍රතිචාර නොදුන් නිසා. දිනක් වදුරා එම ම උපායම රාජ ගාල්ලෙහි තවත් අලියෙකු මත උත්සාහ කළේය, එකක් ඉතා අඩු ඉවසීමක් ඇති එකක්, හා එම අලියා වදුරාව තම ඌරුමෙන් අල්ලාගෙන, බිමට ගසා, පාගාගත්තේය. බුදුරජාණන් වහන්සේ තම භික්ෂූන්ට මෙය එවැනි අවිනීතභාවයක් එවැනි අවසානයක් හමුවූ එකම අවස්ථාව නොවූ බව කීහ, හා ඔවුන්ට ඇයින්ද යෑයි පෙන්වීම සඳහා පැරණි යුගයක කතාවක් වදාළ සේක.

එම පෙරපැවති යුගයේ, බෝධිසත්වයා (අනාගත බුදුරජාණන් වහන්සේ, පෙර භවයක) හිමාලය පාමුල වනයක නිහඬව ජීවත් වූ මහත් මීහරකෙකු ලෙස උපත ලැබූහ, නිහඬව ගිනි කමින් වෙනත් කිසිදු සත්ත්වයෙකුට කරදරයක් නොකරමින්. එම ම වන ප්‍රදේශය බෙදාගෙන ජීවත් වූයේ, හුදෙකලා විනෝදයක් සඳහාම මොළොක් මීහරකාව කරදරයට ලක් කිරීමේ විශේෂ, දුෂ්ට සතුටක් ලබන කරදරකාරී වදුරෙකි.

වදුරාගේ දරුණුකම් කුඩා වුවද අප්‍රතිහත විය: ඔහු මීහරකාගේ පළල් පිටට නැඟ, එය තම ඇරූ වාහනයක් මෙන් ධාවනය කරමින්, එහි අං මත පැද වමින්, හා ඉහළින් එයට අපවිත්‍ර දේ දැමීය. ඔහු තමාට හානි කළ හැකි සත්ත්වයෙකුට කිසි දිනක ප්‍රදර්ශනය කරන්නට උත්සාහ නොකරන අපහාසයකින් ම විශාල, බලගතු සත්ත්වයාට සැලකුවේය, එය මීහරකා, තම විශාල ප්‍රමාණය හා බලය තිබිය දී, කිසිදා නොකළේය. මේ සියල්ල හරහා, මීහරකා සපාගසීම හෝ වික්ෂිප්තතාවයක් ප්‍රකාශ කිරීම පවා නොකළේය, ඉවසීමෙන් සිටිමින් එක් එක් නව අපකීර්තිය, එයට ප්‍රතිචාර දීම තම ම අවධානයට වඩා පහත් දෙයක් මෙන් දරාගෙන.

ළඟ ගසක වාසය කළ දේවතාවක්, මෙම එක් පැත්තක අයහපත් සැලකිල්ල ටික කලක් නිරීක්ෂණය කර, තමාගේ විස්මයට සැකයක් ඇති කර ගත නොහැකි විය. ඇය පහතට බැස, මීහරකාගෙන් ඍජුවම ඇසුවාය, තම අං එක් සංචලනයකින් හෝ තම කුර එක් තට්ටුවකින් කරදරකාරී වදුරා එකවර මරා, තවදුරටත් කරදරයෙන් තමාව නිදහස් කර ගත හැකි විට ඔහු එවැනි සැලකිල්ලක් ඉවසන්නේ ඇයින්ද යෑයි. නියත වශයෙන්, ඇය යෝජනා කළාය, වරදකරුවෙකු එතරම්ම පැහැදිලිව දඬුවම් වලට සුදුසු විට ඔහුගේ ඉවසීම අධික විය.

මීහරකා නිහඬ ස්ථිරසාරත්වයකින් පිළිතුරු දුන්නේය. වදුරාට හානි කිරීම, ඔහු පැහැදිලි කළේය, කොතරම් නැවතුමකින් තොරව අයහපත් වුවද, තමාට පමුණුවන ලද එම ම දරුණුකමින්ම තම ම චරිතය කිලිටි කිරීම වනු ඇත, තමාගේ ම යහපත්කම පළිගැනීමේ මොහොතක තෘප්තියක් සඳහා වෙළඳාම් කිරීම. ඔහුට වරදකාරුගේ දඬුවම තම ම අතට ගන්නට අවශ්‍ය නැත, ඔහු කීවේය, එසේනම් වරදකාරිකම කාලයාගේ ඇවෑමෙන් තම ම ප්‍රතිඵල දරයි, ඔවුන් වරදකළ අයගෙන් කිසිදු උදව්වක් නොමැතිවම එහි ස්ථිරව පවතින අයව ගසා වදියි. ඔහු හිංසාව හරහා සාමයක් මිලදී ගැනීමට වඩා ක්‍රෝධයෙන් නොකිලිටි ව රැුඳී සිටීමට කැමති විය.

ටික කලකින්ම, දිගු කාලීන සාර්ථකත්වයෙන් ඉවසීම දරණ මීහරකාව කරදරයට ලක් කිරීමෙන් නිර්භීත වූ එම ම වදුරා, වනයේ වෙනත් කොටසකට ඇවිද ගියේය. එහි ඔහු එම ම උපායම තවත් මීහරකෙකු මත උත්සාහ කළේය, එකක් ඉතා දරුණු ස්වභාවයක් ඇති, මුල් මීහරකාගේ ඉවසීම කිසිසේත් නැති එකක්. එම මීහරකා, එම ම සැලකිල්ල ලැබූ විට, එක් මොහොතකටවත් සැක නොකළේය. ඔහු වදුරාව තම පිටෙන් සොලවූයේය, එහි හදවත හරහා අංගකුට ගසා, බිමට පාගාගත්තේය. මෙය ඔහුගේ කරදරකාරී වෘත්තියම සදහටම අවසන් කළේය, මුල් මීහරකා පුරෝකථනය කළාක්ම, වරදකරුවාට කිසිවක් කරන්නට අවශ්‍ය නොවීම.

බුදුරජාණන් වහන්සේ ජේතවනාරාමයේ අලියාව අපවිත්‍ර කළ එම ම කරදරකාරී වදුරා, පැරණි යුගයේ මීහරකාව කරදරයට ලක් කළ එම ම වදුරා බව හෙළිකරමින් ඉගැන්වීම අවසන් කළ සේක. ගාල්ලෙහි දරුණු, සමාව නැති අලියා, එකල එම ම දරුණු, සමාව නැති මීහරකා නැවත උපත ලැබූ එකෙකු බව උන්වහන්සේ වදාළ සේක. තමන්ම, බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ සේක, වැඩි දරුණුකම පොළඹවීමට හෝ එය අවසන් කිරීම සඳහා හිංසාව අවශ්‍ය නොවූ, ඉවසීම ඇති මුල් මීහරකා ව සිටි බවය. පාලි ත්‍රිපිටකයේ ජාතක අංක 278 මෙම කතාව මෙම ආකාරයෙන් සටහන් කරයි.

මුල් මීහරකාගේ ඉවසීම සරල නිෂ්ක්‍රියභාවයක් ලෙස වරදවා වටහාගැනීම පහසුය, ඔහුට තමාව ආරක්ෂා කිරීමේ කැමැත්තක් හුදෙක් නොතිබූවාක් මෙන්. ගස් දෙවතාවට ඔහුගේම වදන් වෙනස් දෙයක් තර්ක කරයි: ඔහු දුර්වලකමින් ක්‍රියා කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කරන්නේ නොව, පාලනය නොකළ දරුණුකම තම ම අවසානයට ගෙනයන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි දැක්මකින්ය. ඔහුගේ ඉවසීම ස්ථිර නොවීම ට වඩා හේතුව හා ප්‍රතිඵලය මත ලොතරැයියකි, හා දෙවැනි මීහරකාගේ ඉක්මන් දඬුවම, මුල් මීහරකාට තම ම අඩංගුකරණයෙන් කිසිවක් වියදම් නොකර, එම ලොතරැයිය නිවැරදි බව තහවුරු කළේය.

කතාවේ ව්‍යුහය සම්පූර්ණයෙන් නැවත කිරීම මත රැුඳී සිටියි: එකම වදුරා, එකම පොළඹවීම්, එකම දෙනාවක් බෙහෙවින් වෙනස් ස්වභාවයන් දෙකක් මත උත්සාහ කළේය, සෑම විටම විවිධ ප්‍රතිඵල සහිතව. වදුරාගේ හැසිරීම දෙකම අතර කිසිවක් වෙනස් නොවීය; ලැබූ පැත්තේ සත්ත්වයා පමණක් වෙනස් විය. එම ප්‍රතිවිරුද්ධතාව ම කතාවේ සත්‍ය තර්කයයි, එය මුල් මීහරකා පුරෝකථනය කළ ප්‍රතිඵල කිසි දිනක සැකයේ නොතිබූ බව පෙන්වන නිසා, ඒවා අවසානයේ ඒවා දරාගැනීමට අඩු කැමැත්තක් ඇති කෙනෙකුව හමුවන තෙක් ප්‍රමාද වූයේ පමණි.