കനകധാരാ സ്തോത്രം
ആദി ശങ്കരാചാര്യർ രചിച്ച 21 ശ്ലോകങ്ങളുള്ള കനകധാരാ സ്തോത്രം ദാരിദ്ര്യം അകറ്റി സ്വർണ്ണവൃഷ്ടി പെയ്യിച്ച പ്രസിദ്ധമായ മഹാലക്ഷ്മി സ്തുതിയാണ്.
ശ്ലോകങ്ങൾ
Just as a dark female honeybee hovers lovingly over a blossoming Tamala tree laden with buds, so does Goddess Lakshmi's glance rest upon the dark, thrilled form of Lord Hari. May the playful sidelong glance of that supreme Goddess of Auspicious Fortune, in which all universal wealth and majesty resides, bestow boundless prosperity upon me! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 1
Repeatedly directed towards the face of Murari (Vishnu), alternating between shy modesty and overflowing love, Her line of glances flits like a honeybee drawn to a grand blooming blue lotus. May that radiant glance of the Ocean-Born Goddess bestow divine prosperity upon me! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 2
Capable of easily bestowing the sovereign sovereignty of celestial Indra across the universe, and creating immense bliss even in the heart of Lord Vishnu, may that half-opened sidelong glance of Goddess Indira (Lakshmi), resembling the deep blue interior of a blooming blue lotus, rest gently upon me for a single moment! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 3
Beholding Lord Mukunda (Vishnu) with His eyes half-closed in divine ecstasy, drinking in that root of supreme bliss with unblinking love and tender pupils, may the bashful, loving gaze of the Consort of Him who reclines upon the serpent Shesha grant me lasting abundance and fortune! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 4
Shining upon the broad chest of the slayer of Madhu, which is already adorned by the radiant Kaustubha gem, Her stream of dark glances gleams like a necklace of sapphires. Fulfilling the desire even of the Supreme Lord Himself, may that stream of sidelong glances of Lotus-Dwelling Lakshmi bring me supreme auspiciousness! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 5
Like a flash of dazzling golden lightning flashing amidst dark, moisture-laden rainclouds, Her presence gleams upon the dark, tender chest of the enemy of Kaitabha. May the venerable, worshipful form of the Mother of all the worlds, the beloved daughter of Sage Bhrigu, bestow all blessings upon me! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 6
By whose sovereign influence alone Kamadeva (the god of love) obtained his exalted power even over the auspicious Lord Vishnu, the conqueror of Madhu—may that gentle, languid, and grace-filled half-glance of the Daughter of the Ocean fall upon me here! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 7
Impelled by the breeze of unconditional compassion, may the raincloud of the eyes of Lord Narayana's Beloved pour down a torrential shower of golden wealth upon me—a helpless, dejected, fledgling bird—dispelling forever the scorching summer heat of past sinful karmas! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 8
By whose glance moistened with compassion, seekers of spiritual wisdom easily attain the highest celestial realms of heaven—may that glance of the Goddess seated upon the lotus seat, radiant like the interior of a blossoming lotus, bestow upon me the fulfillment of all noble desires and nourishment! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 9
She who is Saraswati (the goddess of speech) in creation, Lakshmi (consort of Garuda-bannered Vishnu) in preservation, and Shakambhari or Parvati (beloved of crescent-crested Shiva) in cosmic dissolution—salutations unto that ever-youthful Divine Mother, the eternal partner of the supreme Guru of the three worlds! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 10
Salutations to You as Shruti (the Vedic revelation), the mother of the auspicious fruits of righteous deeds! Salutations to You as Rati (divine delight), the ocean of delightful virtues! Salutations to You as Shakti (supreme power), residing in the hundred-petaled lotus! Salutations to You as Pushti (cosmic nourishment), the beloved of Purushottama Vishnu! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 11
Salutations to You whose face blossoms like a pristine lotus! Salutations to You whose birthplace is the Ocean of Milk! Salutations to You, the twin sister of the Moon and the immortal Nectar! Salutations to You, the eternal beloved of Lord Narayana! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 12
O Lotus-Eyed Mother! Prostrations offered to You generate supreme prosperity, delight all the senses, possess the power to grant imperial sovereignty, and are ever ready to eradicate all sins. O venerable Mother, may devotion and reverent bows unto You eternally abide within me! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 13
Worship of whose gracious sidelong glance expands all forms of wealth and spiritual goals for Her humble servant—unto You, the sovereign Empress residing in the heart of Lord Murari, I surrender with word, body, and mind! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 14
O Goddess seated on a lotus, holding blooming lotuses in Your hands, adorned with dazzling white garments, fragrant unguents, and garlands! O divine Sovereign, Beloved of Hari, charming and auspicious, Creator of all prosperity in the three worlds, be pleased with me and shower Your grace! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 15
Bathed in the pristine celestial waters of the heavenly Ganga poured from golden pitchers held in the trunks of the elephants of the eight directions—I bow at dawn unto the Mother of all the worlds, the Queen of the Lord of all realms, the Daughter of the Ocean of Nectar! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 16
O Kamala, Lotus-Born Goddess, Beloved of the Lotus-Eyed Vishnu! Cast Your glances rippling with the tidal waves of boundless compassion upon me, who am the foremost among the destitute and a truly worthy recipient of Your unconditional mercy! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 17
Those who praise Goddess Rama, the embodiment of the threefold Vedas and Mother of the three worlds, daily with these sacred hymns become abundantly endowed with noble virtues and immense fortune, and their minds are treasured and honored by the wise throughout the earth. (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 18
Salutations to You who is seated upon a golden lotus throne! Salutations to You, the Empress of the entire earth! Salutations to You who is ever compassionate toward the gods and all living beings! Salutations to You, the beloved of the wielder of the Sharnga bow (Vishnu)! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 19
Salutations to the Goddess, the noble daughter of Sage Bhrigu! Salutations to Her who abides eternally upon the chest of Lord Vishnu! Salutations to Lakshmi who makes the lotus Her abode! Salutations to the beloved of Lord Damodara! (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 20
Whoever recites this Kanakadhara Stotram composed by Sri Adi Shankaracharya at dawn, noon, and dusk daily attains wealth and abundance equal to Kubera, the treasurer of the gods. (കനകധാരാ സ്തോത്രത്തിലെ പവിത്ര ശ്ലോകം).
ശ്ലോകം 21
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Daily or auspicious lunar days (Ekadashi, Purnima, Pradosham)
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Evening Dusk (Sandhya)
Ghee lamp (Deepa), Incense (Dhoopa), Fresh flowers & Water offering
- Peace of mind, spiritual upliftment, and harmonious energy in the home
പശ്ചാത്തലം
കാലടിയിൽ വെച്ച് ശങ്കരാചാര്യർ രചിച്ച ഈ സ്തോത്രം ദീപാവലി, ധനത്രയോദശി നാളുകളിലും വെള്ളിയാഴ്ചകളിലും ജപിക്കുന്നത് ഐശ്വര്യദായകമാണ്.
കഥയും പ്രാധാന്യവും
മാധവീയ 'ശങ്കര ദിഗ്വിജയം' അനുസരിച്ച്, ആദി ശങ്കരാചാര്യർ ബാല്യത്തിൽ കാലടിയിൽ ഭിക്ഷാടനം നടത്തുമ്പോഴാണ് കനകധാരാ സ്തോത്രം രചിക്കപ്പെട്ടത്. തനിക്ക് നൽകാൻ ഒന്നുമില്ലാതെ കണ്ണീരോടെ ഒരു ഉണങ്ങിയ നെല്ലിക്ക മാത്രം ഭിക്ഷയായി സമർപ്പിച്ച സാധു സ്ത്രീയുടെ ദാരിദ്ര്യം കണ്ട് അലിഞ്ഞ ശങ്കരൻ മഹാലക്ഷ്മിയെ 21 ശ്ലോകങ്ങളാൽ സ്തുതിക്കുകയും, തുടർന്ന് സ്വർണ്ണ നെല്ലിക്കകളുടെ മഴ പെയ്യുകയും ചെയ്തു.
മുഴുവൻ കഥയും വായിക്കുക →ഈ പാഠത്തെക്കുറിച്ച്
രചയിതാവ്: Adi Shankaracharya · Classical Philosopher-Saint · 8th century CE, Kaladi (Kerala)
A philosopher and monk born in Kaladi, Kerala, credited with systematizing Advaita Vedanta (non-dual philosophy) and establishing four monastic seats (mathas) across India. Alongside his commentaries on the Upanishads and Brahma Sutras, he composed numerous devotional hymns to various deities in classical Sanskrit.
Adi Shankaracharya ന്റെ കൂടുതൽ
നിങ്ങൾക്കറിയാമോ?
The Legend of the Amla Offering
In Kalady, Kerala, young Shankara encountered an impoverished woman who wept because she had nothing to offer except a single dried amla fruit. Her pure, self-effacing generosity so moved Shankara that his prayer compelled Mahalakshmi to shower her home with gooseberries of solid gold.
The Metaphor of the Dark Bee (Verse 1)
Verse 1 uses the striking poetic imagery of a female honeybee ('bhringanganeva') flitting around a dark Tamala tree to represent Lakshmi's dark, loving sidelong glances hovering over Lord Hari's blue chest.
Synthesis of the Triple Goddess (Verse 10)
Verse 10 identifies Mahalakshmi as Saraswati in cosmic creation, Lakshmi in sustenance, and Parvati/Shakambhari in dissolution, embodying the complete unified Mother Principle.
The Raincloud of Grace (Verse 8)
In verse 8, Shankara humbly likens himself to a fledgling chataka bird parched by the scorching heat of past karmas, praying for the monsoon raincloud of Lakshmi's mercy to shower golden grace.
Advaita in devotion
Though celebrated as the foremost philosopher of non-dual Advaita Vedanta, Shankara shows in the Kanakadhara Stotram that non-dual realization can blossom into tender devotion. Verse 21 closes by promising that whoever recites it at the three twilights becomes equal to Kubera.
Devi
ഹിന്ദു മതം ൽ നിന്ന് കൂടുതൽ
എല്ലാം കാണുകബന്ധപ്പെട്ട ഉപദേശങ്ങൾ
ഒരേ ഉപദേശം, പാരമ്പര്യങ്ങളിലുടനീളം പ്രതിധ്വനിക്കുന്നു