സമായിക
ജൈന സന്യാസിമാരുടെ സമത്വധ്യാനപരമ്പര
സമായിക എന്നത് ജൈന പാരമ്പര്യത്തിലെ ഒരു പ്രധാന ആചാരമാണ്. നിശ്ചിത സമയം (സാധാരണയായി 48 മിനിറ്റ്) വരെ സ്ഥിരതയോടെ ഇരുന്ന് ലോകജീവിതത്തിൽ നിന്ന് പിന്മാറി ആത്മസമാധാനവും സമത്വവും വളർത്തിയെടുക്കുന്ന ഈ പ്രയോഗത്തെക്കുറിച്ചാണ് ഈ ലേഖനം വിവരിക്കുന്നത്.
ജൈനമതത്തിന്റെ മുഖ്യ ദൈനംദിന ആചാരങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് സമായിക. ഈ വാക്കിന്റെ അർത്ഥം 'സമത്വത്തിൽ ഇരിക്കൽ' എന്നാണ്. ഭഗവാൻ മഹാവീരൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ജൈന തീർത്ഥങ്കരന്മാർ ഈ രീതി കർശനമായി പിന്തുടർന്നിരുന്നു. പണ്ടുമുതൽ ജൈന സന്യാസിമാരും ശ്രാവക-ശ്രാവികമാരും (ഗൃഹസ്ഥ ഭക്തർ) ഇത് ആചരിക്കുന്നു. സമായികയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം ലോകത്തോടുള്ള ആസക്തിയും വ്യാപാരചിന്തകളും ഉപേക്ഷിച്ച് ആത്മാവിന്റെ ശുദ്ധിയിലേക്ക് മനസ്സിനെ തിരിക്കുക എന്നതാണ്.
ഈ ആചാരത്തിന് നിശ്ചിത സമയപരിധിയുണ്ട്. ജൈന കാലഗണന പ്രകാരം 'അന്തർമുഹൂർത്ത'ം എന്നു പറയുന്ന ഒരു കാലളവാണ് ഇതിന് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇത് സാധാരണയായി 48 മിനിറ്റിനു തുല്യമാണ്. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇത് 48 മിനിറ്റിൽ അല്പം വ്യത്യാസപ്പെടാം, പക്ഷേ ഏകദേശം ഒരു മണിക്കൂറിനടുത്ത് വരും. ഇത്രയും സമയം നിശ്ചലമായി, ഏകാഗ്രതയോടെ ഇരിക്കുക എന്നത് സാധാരണക്കാർക്ക് വെല്ലുവിളിയാണ്. അതിനാൽ ഇത് മാനസികവും ശാരീരികവുമായ ശക്തി വളർത്താനുള്ള ഒരു ഉപാധിയായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
സമായിക എങ്ങനെ ആചരിക്കണമെന്നതിന് പൊതുവായ ചില നിയമങ്ങളുണ്ട്. ആദ്യം ശാന്തവും ശുചിയുമായ ഒരു സ്ഥലം തിരഞ്ഞെടുക്കണം. വസ്ത്രങ്ങൾ വെളുത്തതും ലളിതവുമായിരിക്കും. ഇരിക്കുന്ന ഭാഗത്ത് ഒരു പായയോ വിരിയോ വിരിക്കാം. ശരീരം ഞെട്ടാതെ, കുനിയാതെ നേരെ നിർത്തി ഇരിക്കണം. കണ്ണുകൾ അടച്ചിടാം, അല്ലെങ്കിൽ മൂക്കിന്റെ അറ്റത്ത് കേന്ദ്രീകരിക്കണം. ഇതിനിടയിൽ ജൈന മന്ത്രങ്ങളോ 'നമോകാര മന്ത്ര'മോ (അർഹന്ത്, സിദ്ധ, ആചാര്യ, ഉപാധ്യായ, സാധു എന്നിവരെ വന്ദിക്കുന്ന മന്ത്രം) ഉരുവിടാറുണ്ട്. പ്രധാനമായും 'അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ഒന്നിനോടും ബന്ധമില്ലാതെ, ഞാൻ സമായികയിൽ ഇരിക്കുന്നു' എന്ന അർത്ഥത്തിൽ ഒരു പ്രതിജ്ഞ ചൊല്ലിക്കൊണ്ടാണ് ഇത് ആരംഭിക്കുക.
ഈ 48 മിനിറ്റിനിടയിൽ, വ്യക്തി ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള ശാരീരിക ചലനമോ സംസാരമോ ഒഴിവാക്കണം. കൈയും കാലും അനക്കരുത്, ചുമയ്ക്കുകയോ തുമ്മുകയോ ചെയ്യരുത്. ചിലർ ഇതിനായി ഒരു ചെറിയ മണിവട്ടം (ഘട്ട) കയ്യിൽ പിടിച്ച് ഇരിക്കും, അത് അനങ്ങിയാൽ എളുപ്പത്തിൽ തിരിച്ചറിയാൻ. ഒരു ചെറിയ വിളക്ക് മുന്നിൽ കത്തിച്ചുവെച്ചും പലരും ഇത് ആചരിക്കും. മനസ്സിനെറമ്, ' ഞാൻ ആത്മാവാണ്', 'എല്ലാം ജീവനുകളും സമാൻ' എന്നീ ചിന്തകൾ ഉള്ളിൽ ഉറപ്പിച് ഇരിക്കും. ഇതാണ് 'സമയ' (സമത്വ)ത്തിന്റെ പ്രായോഗിക രൂപം.
സമായിക സമയത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ, സമയം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, 'പ്രതികമണ'സൂത്രം എന്ന ഒരു പ്രാർത്ഥന ചൊല്ലി, ചെയ്ത പാപങ്ങൾക്ക് ക്ഷമയും പുനരാരംഭത്തിനുള്ള സങ്കല്പവും നടത്തും. അനന്തരം സാധാരണ ജീവിതത്തിലേക്ക് മടങ്ങുന്നു. ഇത് ദിവസത്തിൽ ഒരിക്കലെങ്കിലും ചെയ്യേണ്ട ആചാരമായി അനേകം ജൈനർ കരുതുന്നു. ചിലർ പ്രാതഃകാലത്തും മറ്റു ചിലർ സായാഹ്നത്തിലും ഇത് ചെയ്യുന്നു. ജൈനമതത്തിലെ ശ്വേതാംബര, ദിഗംബര പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ സമായികയുടെ രീതിയിൽ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടാകാം - ചിലയിടത്ത് കൂടുതൽ മന്ത്രങ്ങളും ചിലയിടത്ത് കൂടുതൽ മൗനവും ഊന്നൽ നൽകുന്നു. എങ്കിലും ആശയം ഒന്നുതന്നെ - മനസ്സിനെ സമത്വത്തില് നിർത്ത്തി, സമൂഹത്തിന്റെ ശലയും ലോകജീവിതനതിന്റെ ദ്വന്ദ്വളും ഉപേക്ഷിച് ആത്മാവിന്റെ ശുദധിയിലേക്ക്ക്ക്രമാണം.
ഈആചയുതം അകായലും ആുവയും ആമകമാർകും 48 മिनिऱ്റ് എന്നത് ദീർഘമായി തോന്നാം. എങ്കിലും ഇത് ശീലആകുമ്പോൾ ശരീരത്തിനും മനസ്സിനും ഒരു വലിയ വിശ്രമം നൽകുന്നു. ǩഽഋഎഌഎങ്ങ് നിർഭരമായി ഇരിക്കുന ഈആചാരമായതിനാൽ, ഇത് ഒരു Ǫഗ്രഹണം (രാഗം, ദ്വേഷം) ഉപേക്ഷിച് Ǫഒർത്തിയിൽ Ǯവാൻ സഹായിക്കും. Ǫർുട്ടവृത്തികളിൽ ആനന്ദം तेടാനും ǹയുതയെ ഇത് Ǫരശമകള Ǥുട്ടും. ആകയാൽ പല Ǫരുഷരും ഇതിനെ ǂീവിതതിന്റെ ഒരു ǫവശ്യ ഭാഗമായി കാണുന്നു.
ഈ ആചാരത്തിന് Ǫുരाതനമായ ǫലങ്ങ ǰുണ്െന്ന Ǫറയപ്പെടുന്നു. Ǫഴിയുതോറും, Ǫരിസചമകൾ Ǩഗരചുക, Ǥുതുരയും Ǫൂയലും Ǩറയുക, Ǫവിവേകവും ǫക്ഷമയും Ƕാഖി Ǩൊളുക എന്നീ സമസ്ഥകൾ ǰരിതമായും Ǫണ്ടാകുമെന്ന് Ǫളു Ǫരുതുന്നു. Ǹമായിക എന്നത് Ǫനു Ǫണ്ട് Ǯഖുപോഷമാൺ. ǂീവിതതിന്റെ Dzചാജവും മരണവും Ǩളളിൽ, Ǹമ്ത്വമായ ശാന്തയിലും Ǫീർമാർകാനത്തിന് Ǥീതാംം Ǫമുകപികാൻ Ǫരി ഒരു Ǵയവഴയമാണ ഇത്.
നിങ്ങൾക്കറിയാമോ?
ഉത്ഭവവും പ്രാധാന്യവും
ഭഗവാൻ മഹാവീരൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ജൈന തീർത്ഥങ്കരന്മാർ സമായിക കർശനമായി പിന്തുടർന്നിരുന്നു. ഈ ആചാരം ജൈന സന്യാസിമാർക്കും ഗൃഹസ്ഥ ഭക്തർക്കും ഒരുപോലെ നിർബന്ധമാണ്, ഇത് ആത്മശുദ്ധിയിലേക്കുള്ള ഒരു പ്രധാന വഴിയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
സമയദൈർഘ്യം
സമായികയ്ക്ക് നിശ്ചിത സമയം 'അന്തർമുഹൂർത്തം' എന്നറിയപ്പെടുന്നു, ഇത് ഏകദേശം 48 മിനിറ്റാണ്. ഈ കാലയളവ് ശാരീരികവും മാനസികവുമായ സ്ഥിരത പരിശീലിപ്പിക്കുന്നതിന് ഉത്തമമായി കരുതപ്പെടുന്നു.
ആചരണരീതി
ശാന്തമായ സ്ഥലത്ത് വെളുത്ത വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ശരീരം നേരെ നിർത്തി ഇരിക്കണം. കണ്ണുകൾ അടച്ചോ മൂക്കിന്റെ അറ്റത്ത് കേന്ദ്രീകരിച്ചോ, 'നമോകാര മന്ത്രം' ജപിക്കുകയും 'ഞാൻ സമായികയിൽ ഇരിക്കുന്നു' എന്ന പ്രതിജ്ഞ ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ സമയത്ത് യാതൊരു ശാരീരിക ചലനവും സംസാരവും പാടില്ല.
ലക്ഷ്യവും ഫലവും
സമായികയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം ലോകാസക്തി ഉപേക്ഷിച്ച് ആത്മാവിന്റെ ശുദ്ധിയിലേക്ക് മനസ്സിനെ തിരിക്കുകയും സമത്വഭാവം വളർത്തുകയുമാണ്. ഇത് രാഗ-ദ്വേഷങ്ങളിൽ നിന്ന് മുക്തി നേടാനും മനസ്സിന് വിശ്രമം നൽകാനും സഹായിക്കുന്നു.
പാരമ്പര്യ വ്യത്യാസങ്ങൾ
ശ്വേതാംബര, ദിഗംബര പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ സമായികയുടെ രീതിയിൽ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ട്. ചിലയിടത്ത് കൂടുതൽ മന്ത്രങ്ങൾക്കും മറ്റുചിലയിടത്ത് കൂടുതൽ മൗനത്തിനും പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു, എങ്കിലും അടിസ്ഥാന ആശയം ഒന്നുതന്നെ.
Mahavira
ജൈനമതം ൽ നിന്ന് കൂടുതൽ
ബന്ധപ്പെട്ട ഉപദേശങ്ങൾ
ഒരേ ഉപദേശം, പാരമ്പര്യങ്ങളിലുടനീളം പ്രതിധ്വനിക്കുന്നു
