မဟာပဒုမဇာတ်

ဘုရားရှင်သည် ဇေတဝန်ကျောင်းတွင် စိဉ္စမာဏဝိကာအကြောင်း ဤဇာတ်ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။ ထိုမိန်းမသည် အပေါ်ရုံအောက်တွင် သစ်သားစက်ဝိုင်းတစ်ခုကို ချည်နှောင်ထားပြီး ပရိသတ်ရှေ့တွင် ဘုရားရှင်သည် သူ့ကလေး၏ ဖခင်ဖြစ်သည်ဟု မှားယွင်းစွာ ကြေညာခဲ့သည်။ သိကြားမင်း၏ ဝင်ရောက်ကူညီမှုကြောင့် သစ်သားလွတ်ကျသွားပြီး၊ လူအုပ်အလယ်တွင် သူ့လိမ်လည်မှု ထင်ရှားလာကာ ကျောင်းမှ အရှက်ကွဲစွာ နှင်ထုတ်ခံခဲ့ရသည်။ ဘုရားရှင်က ထိုမိန်းမသည် လိမ်ညာခြင်းဖြင့် အပြစ်မဲ့သူကို ဖျက်ဆီးရန် ကြိုးစားခဲ့ရာ ဤအကြိမ်သည် ပထမဆုံးမဟုတ်ကြောင်း မိန့်ကြားပြီး၊ ကာလကြာမြင့်စွာ ရှေးအတိတ်ဇာတ်ကြောင်းကို ပြောပြတော်မူသည်။

ရှေးအခါက ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီးသည် ဗာရာဏသီပြည်ကို တရားသဖြင့် အုပ်ချုပ်တော်မူသည်။ ပဋ္ဌမိဖုရားမှ ဗောဓိသတ်သည် ဖွားမြင်တော်မူသည်။ ပွင့်လန်းသော အဖြူရောင် ကြာပန်း (ပဒုမ) ကဲ့သို့ သန့်ရှင်း၊ တောက်ပ၊ မွှေးကြိုင်သော အသွင်အပြင်ရှိသဖြင့် မင်းသားကို မဟာပဒုမဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။ ပဋ္ဌမိဖုရား နတ်ရွာစံသောအခါ မင်းကြီးသည် လှပသော်လည်း မာနနှင့် ကာမရာဂ ကြီးမားသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို အဓိကမိဖုရား ထားမြှောက်ခဲ့သည်။

နှစ်အနည်းငယ်ကြာသောအခါ နယ်စပ်ဒေသများတွင် အုံကြွမှု ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ မင်းကြီးသည် တပ်ဖွဲ့နှင့်အတူ နှိမ်နင်းရန် ထွက်ခွာပြီး မဟာပဒုမမင်းသားအား မင်းနန်းတော်မြို့ကို စီမံခန့်ခွဲရန် အပ်နှံခဲ့သည်။ မင်းသားသည် ပညာဉာဏ်၊ တရားမျှတမှုနှင့် ကရုဏာဖြင့် အုပ်ချုပ်သဖြင့် လူထုတစ်ခုလုံး ဝမ်းမြောက်ကြသည်။ မင်းကြီး အောင်ပွဲခံ၍ ပြန်ရောက်သောအခါ မဟာပဒုမမင်းသားသည် တန်ဆာဆင်ထားသော ဆင်ပေါ်တွင် စီးလျက် ခမည်းတော်ကို ကြိုဆိုပြီး မြို့ကို အောင်ပွဲအလံများဖြင့် တန်ဆာဆင်ခဲ့သည်။ ဆိုးညစ်သော မိဖုရားသည် နန်းတော်စင်မြင့်မှ ထွန်းတောက်သော မင်းသား၏ ပုံရိပ်ကို ကြည့်ရှုကာ မကောင်းသော ကာမဆန္ဒဖြင့် မီးလောင်ခဲ့သည်။

ထိုနေ့ နေ့လည်ခင်း မင်းသား ပဒုမသည် မိထွေးအား ဂါရဝပြုရန် နန်းတော်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသောအခါ မိဖုရားက ရှက်မဲ့စွာ သူ့ဝတ်ရုံကို ဆွဲကိုင်ပြီး ဘုရင့်အာဏာနှင့် လျှို့ဝှက်ပျော်ရွှင်မှုတို့ဖြင့် သွေးဆောင်ခဲ့သည်။ ထိတ်လန့်သွားသော မင်းသား ပဒုမသည် ရုန်းထွက်ပြီး ပြင်းထန်စွာ ဆုံးမခဲ့သည်။ “မယ်တော်၊ ဤသို့သော မကောင်းသော စကားကို မပြောပါနှင့်။ သင်သည် ကျွန်ုပ်၏ ဖခင်၏ ဇနီးဖြစ်ပြီး ကျွန်ုပ်အတွက် ကိုယ်ဘွားမယ်တော်ကဲ့သို့ ရိုသေထိုက်သူ ဖြစ်သည်။ ထိုအပြစ်ကို ကျူးလွန်ရာထက် သေခြင်းသည်ပင် ပို၍ သာပါသည်” ဟု မိန့်တော်မူသည်။

မိမိ၏ သစ္စာဖောက်မှု ထင်ရှားမည်ကို ကြောက်ရွံ့သဖြင့် မိဖုရားသည် ဆိုးဝါးသော လက်စားချေမှုကို စီစဉ်ခဲ့သည်။ သူမသည် အဝတ်အစားများကို ဖြဲဆွပြီး ကိုယ်ပိုင်လက်သည်းဖြင့် မျက်နှာနှင့် ရင်ခုံများကို ခြစ်ကာ ဆံပင်ပေါ်သို့ မြေမှုန့်ဖြန်းကာ အိပ်ရာပေါ်တွင် ငိုကြွေးလျက် လှဲလျောင်းနေခဲ့သည်။ မင်းကြီး ပြန်ရောက်လာပြီး သူ့အား မည်သူက နှိပ်စက်သနည်းဟု ကရုဏာဖြင့် မေးမြန်းသောအခါ လိမ်ညာသော မိဖုရားက မင်းသား ပဒုမသည် အတင်းဝင်ရောက်ပြီး ကျူးလွန်ခဲ့သည်ဟု ငိုကြွေးရင်း စွပ်စွဲခဲ့သည်။

ဒေါသဖြင့် မျက်စိမှုန်သွားသော မင်းကြီးသည် မင်းသားအား ဝန်ကြီးများ၊ ငိုကြွေးနေသော ပြည်သူများနှင့် ရသေ့များ၏ တောင်းပန်မှုကိုပင် လျစ်လျူရှုကာ နားထောင်ရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် မင်းသား ပဒုမကို ကြိုးချည်ထားပြီး မြို့တွင်း ပို့ဆောင်ခြင်း၊ သေဒဏ်ခံမှုအတွက် ဒိုးခေါက်သံဖြင့် ပို့ဆောင်ခြင်း ပြုကာ “ခိုးသူချောက်” (ကောရပါပါတ) ဟု အမည်ရသော အထက်ပိုင်း ချောက်ကမ်းပါး ထိပ်မှ တွန်းချရန် အမိန့်ပေးခဲ့သည်။

သီလရှိသော မင်းသားကို နက်ရှိုင်းသော ချောက်ထဲသို့ တွန်းချနေစဉ် မင်းသား၏ စိတ်သည် မိမိအပေါ် စွပ်စွဲသူများအပေါ် သန့်ရှင်းသော မေတ္တာတွင် တည်ငြိမ်နေသည်။ ထိုတောင်ပေါ်တွင် နေထိုင်သော နတ်တစ်ပါးသည် မင်းသား၏ သီလ၏ ဂုဏ်ထူးကြောင့် စိတ်ထိခိုက်ပြီး ကျဆင်းလာသော မင်းသားကို မိမိလက်နှစ်ဖက်ဖြင့် ဖမ်းယူကာ “ပဒုမ၊ မကြောက်နှင့်” ဟု နှစ်သိမ့်တော်မူသည်။ လူ့ပြည်တွင် ဘေးကင်းစွာ ထားရှိနိုင်ခြင်း မရှိသောကြောင့် နတ်က မင်းသားကို အောက်သို့ ဆောင်သွားပြီး နဂါးမင်း၏ ဖန်ထီးပေါ်တွင် ထားခဲ့သည်။ နဂါးမင်းက ရိုသေစွာ ကြိုဆိုပြီး မြေအောက် နဂါးပြည်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။

တစ်နှစ်ကြာသောအခါ မင်းသား ပဒုမသည် လူ့ပြည်သို့ ပြန်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ပြီး ဟိမဝန္တာတောင်ရှိ တောအုန်းငြိမ်းချမ်းရာတွင် ရသေ့၏ အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်ကာ ရသေ့ဘဝ ဆက်လက်နေထိုင်ခဲ့သည်။

ထိုအတောအတွင်း မိဖုရားသည် မိမိ၏ အဝတ်များကို ဖြဲဆွပြီး မိမိ၏ အသားကို ခြစ်ခဲ့ခြင်းကို မြင်တွေ့ခဲ့သော တောစောင့်တစ်ဦးက သူ၏ လိမ်ညာမှုကို ဗာရာဏသီသို့ ပြန်ယူဆောင်ခဲ့ပြီး အမှန်တရား ထင်ရှားလာခဲ့သည်။ မင်းသားကို မည်မျှ ပြင်းထန်စွာ လိမ်လည်ခံခဲ့ရကြောင်း သိရှိသောအခါ ဗြဟ္မဒတ်မင်းကြီးသည် မိဖုရားကို ဖမ်းဆီးစေပြီး သူမ၏ အပြစ်မဲ့ သားအား စွပ်စွဲခဲ့သော ခိုးသူချောက်၏ အထက်ဆုံးမှ ဦးခေါင်းဖြင့် ပြုတ်ကျစေခဲ့သည်။ ၎င်းသည် သူမ၏ လိမ်လည်မှုအတွက် တင်းကျပ်ပြီး သင့်တော်သော အဆုံးသတ်ဖြစ်သော်လည်း သူမ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သော ဒုက္ခကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။

ချောက်ထဲသို့ ကျသွားသည်ဟု ယုံကြည်ထားသော သားအတွက် ဝမ်းနည်းကြေကွဲ၍ နောင်တ ပြင်းထန်နေဆဲ မင်းကြီးသည် တောင်တန်းတောထဲသို့ လျှောက်လှမ်းသွားရင်း မင်းသား ပဒုမ၏ ငြိမ်းချမ်းသော ရသေ့အိမ်ကို တွေ့ခဲ့သည်။ ရသေ့ဂုဏ်ဖြင့် တောက်ပနေသော အသက်ရှင်နေသည့် သားကို မှတ်မိသောအခါ မင်းကြီးသည် ခြေရင်းတွင် ငိုကြွေးလျက် ကျူးလွန်မိသော မိုက်မဲမှုကို ဝန်ခံပြီး မင်းနန်းသို့ ပြန်ကာ ထီးနန်းသိမ်းပိုက်ရန် တောင်းပန်ခဲ့သည်။

မင်းသား ပဒုမက နူးညံ့စွာ ငြင်းဆန်တော်မူသည်။ “ဖခင်တော်၊ အဆိပ်ပါသော အစာကို ထွေးအန်ပြီးသူသည် ပြန်မမျိုတတ်ပါ။ လောကီ အုပ်စိုးမှုသည် မိုက်မဲသော တဏှာနှင့် ရက်စက်မှု၏ မွေးရာဌာန ဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်သည် ဖခင်တော်အပေါ် အဆိုးမြင်မှု မရှိပါ၊ သို့သော် ကျွန်ုပ်သည် ရဟန်းဘဝ၏ အမြင့်ဆုံး ငြိမ်သက်မှုကို တွေ့ရှိခဲ့ပါပြီ” ဟု မိန့်တော်မူသည်။ မင်းသားသည် ခွင့်လွှတ်ခြင်း၊ သီလစည်းမျဉ်းနှင့် လွတ်မြောက်ခြင်းအကြောင်း ဂါထာ ၁၂ ပုဒ်ကို ရွတ်ဆိုခဲ့သည်။ မင်းကြီးသည် နှိမ့်ချစွာ အုပ်ချုပ်ရန် ဗာရာဏသီသို့ ပြန်ခဲ့ပြီး၊ မဟာပဒုမမင်းသားသည် ဈာန်ကို ရရှိကာ ဗြဟ္မာ့ပြည်တွင် ဖြစ်ခဲ့သည်။

ဇေတဝန်တွင် ဤဇာတ်ကို ပြီးဆုံးတော်မူသောအခါ ဘုရားရှင်သည် ဖွားဖူးမှုကို ဖော်ပြတော်မူသည်။ “ထိုအချိန်က ဘုရင်မှာ ဒေဝဒတ် ဖြစ်ခဲ့သည်၊ လိမ်လည်သော မိဖုရားမှာ စိဉ္စမာဏဝိကာ ဖြစ်ခဲ့သည်၊ တောင်ပေါ်တွင် နေထိုင်သော နတ်မှာ သာရိပုတ္တ ဖြစ်ခဲ့သည်၊ နဂါးမင်းမှာ အာနန္ဒ ဖြစ်ခဲ့သည်၊ ငါကိုယ်တော်တိုင်ကား မဟာပဒုမ မင်းသား ဖြစ်ခဲ့သည်။” ပါဠိတိပိဋကတ်ရှိ ဇာတ်အမှတ် ၄၇၂ သည် ဤဇာတ်ကြောင်းကို ဤနည်းဖြင့် မှတ်တမ်းတင်ထားပြီး၊ ဘုရားရှင်၏ နောက်ဆုံးဘဝတွင် စိဉ္စမာဏဝိကာ ပြုခဲ့သော စွပ်စွဲမှုကို ရှင်းပြရန် ဤဇာတ်ကြောင်းကို ပြောပြခြင်း ဖြစ်သည်။