ശ്രീ പാർശ്വനാഥ ആരതി
ജൈനമതത്തിലെ വണങ്ങപ്പെടുന്ന ആത്മീയ ഗുരുവായ പാർശ്വനാഥനെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട് ആലപിക്കുന്ന ഒരു ഭക്തിഗാനമാണിത് (ആരതി). അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതം, ഭക്തരുടെ സംരക്ഷണം, അദ്ദേഹം നൽകുന്ന ജ്ഞാനത്തിന്റെ വെളിച്ചം എന്നിവയെ ഇത് ആഘോഷിക്കുകയും അനുഗ്രഹം യാചിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ശ്ലോകങ്ങൾ
പാർശ്വ ജിനേശ്വരന് വിജയമേ, ഞാൻ അങ്ങയുടെ ആരതി ഉഴിയുന്നു; സംസാരസാഗരത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നവനേ, ഞാൻ അങ്ങയെ ദർശിക്കുന്നു.
ശ്ലോകം 1
അങ്ങയുടെ ശരീരം ശ്വേതവർണ്ണമാകുന്നു; ശിരസ്സിൽ ഛത്രം ശോഭിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രന്റെ നാഗഫണം തന്നെ ഛത്രമായി അങ്ങയുടെ ശിരസ്സിൽ അത്യന്തം ശോഭിക്കുന്നു.
ശ്ലോകം 2
കാശീനഗരിയിൽ ജനനം; രാജാവായ അശ്വസേനന്റെ പുത്രൻ; മാതാവ് വാമാദേവിക്ക് അങ്ങ് പ്രിയപ്പെട്ട പുത്രനാകുന്നു.
ശ്ലോകം 3
കമഠൻ എന്ന അസുരൻ ഉപദ്രവം ചെയ്തു, കഠിനമായ ഉപസർഗ്ഗം കൊണ്ടുവന്നു; എന്നാൽ ധരണേന്ദ്രനും പദ്മാവതിയും വന്ന് അങ്ങയോടൊപ്പം നിന്നു.
ശ്ലോകം 4
ജ്ഞാനദർശനത്തിന്റെ ജ്യോതി പ്രകാശിപ്പിച്ച്, അങ്ങ് മോക്ഷമഹൽ പ്രാപിച്ചു; ഭക്തജനങ്ങളുടെ സങ്കടങ്ങൾ അകറ്റുന്നു, അങ്ങയുടെ ദർശനം ലഭിച്ചവർക്ക്.
ശ്ലോകം 5
ഞാൻ മനസ്സുറപ്പിച്ച് ആരതി ചെയ്യുന്നു; അങ്ങ് ഗതിയുടെ ദാതാവാകുന്നു. 'ജ്ഞാനസുന്ദർ' ഗുണങ്ങളെ പാടുന്നു; ഭവസാഗരത്തിൽ നിന്ന് കടന്നുപോകുന്നു.
ശ്ലോകം 6
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Daily or auspicious lunar days (Ekadashi, Purnima, Pradosham)
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Evening Dusk (Sandhya)
Ghee lamp (Deepa), Incense (Dhoopa), Fresh flowers & Water offering
- Peace of mind, spiritual upliftment, and harmonious energy in the home
പശ്ചാത്തലം
ജൈന പാരമ്പര്യത്തിൽ ദീപം തെളിയിച്ചും ആരാധിച്ചും ആലപിക്കുന്ന ഒരു ഭക്തിഗാനമാണ് (ആരതി) ഇത്. പുനർജന്മ ചക്രം മറികടന്ന ആത്മീയ ഗുരുവായ 23-ാം തീർത്ഥാങ്കരൻ പാർശ്വനാഥനെ ഇത് പ്രത്യേകമായി ആദരിക്കുന്നു. അനുഷ്ഠാന വേളകളിൽ, വീടുകളിലോ ക്ഷേത്രങ്ങളിലോ, ദൈവവിഗ്രഹത്തിന് മുന്നിൽ ദീപം വീശിക്കൊണ്ടാണ് സാധാരണയായി ആരതി നടത്താറുള്ളത്. ഈ ഗാനം വിശാലമായ ജൈന ഭക്തി പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്, കൂടാതെ ഹിന്ദിയിലും മറ്റ് പ്രാദേശിക ഭാഷകളിലും ഇത് ആലപിക്കപ്പെടുന്നു. അവസാന വരിയിൽ 'ജ്ഞാനസുന്ദർ' എന്ന രചയിതാവിന്റെ പേര് കാണപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, എഴുത്തുകാരനെക്കുറിച്ചുള്ള നിർദ്ദിഷ്ട ചരിത്രപരമായ വിവരങ്ങൾ വ്യാപകമായി ലഭ്യമായിട്ടില്ല, അതിനാൽ ഇതിന്റെ പശ്ചാത്തലം പൊതുവായ രീതിയിൽ നിലനിർത്തുന്നതാണ് നല്ലത്.
നിങ്ങൾക്കറിയാമോ?
ആരതിയുടെ ലക്ഷ്യം
ജൈനമതത്തിലെ 23-ാമത്തെ തീർത്ഥങ്കരനായ പാർശ്വനാഥനെ (പാർശ്വ ജിനേശ്വരൻ) സ്തുതിക്കുന്ന ഒരു ഭക്തിഗാനമാണിത്. 'ആരതി' എന്നാൽ ദീപം കാണിച്ചുള്ള ഉപാസനാ രീതി; ഭക്തൻ ദൈവത്തിന് മുന്നിൽ വിളക്ക് വീശി ആദരവ് അർപ്പിക്കുന്ന ഹിന്ദു-ജൈന ആചാരമാണ്.
പാർശ്വനാഥന്റെ പ്രത്യേകത
ശ്വേതാംബര പാരമ്പര്യത്തിൽ പാർശ്വനാഥനെ വെളുത്ത നിറത്തിൽ (ശ്വേതവർണം) ചിത്രീകരിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തലയ്ക്ക് മുകളിൽ പാമ്പിന്റെ (നാഗ) പത്ത് തലകൾ കൊണ്ടുള്ള കുട പോലെയുള്ള ഛത്രം കാണപ്പെടുന്നു — ഇത് ധരണേന്ദ്രൻ എന്ന നാഗരാജാവ് സംരക്ഷണത്തിനായി നൽകിയതാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
ജന്മകഥ
വാരാണസിയിൽ (കാശി) രാജാവായ അശ്വസേനന്റെയും രാണി വാമാദേവിയുടെയും പുത്രനായാണ് പാർശ്വനാഥൻ ജനിച്ചത്. ജൈന വിശ്വാസമനുസരിച്ച്, ജനനത്തിന് മുമ്പ് അമ്മയ്ക്ക് ഉണ്ടായ സ്വപ്നങ്ങളിൽ പാമ്പിനെ കണ്ടതിനാലാണ് 'പാർശ്വ' (പാമ്പ്) എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്.
കമഠാസുരന്റെ ഉപദ്രവം
ധ്യാനത്തിലിരിക്കുമ്പോൾ കമഠൻ എന്ന അസുരൻ പാർശ്വനാഥനെ പലവിധത്തിൽ ഉപദ്രവിച്ചു — ചെളിയും കല്ലും എറിഞ്ഞു, വെള്ളപ്പൊക്കവും കൊടുങ്കാറ്റും ഉണ്ടാക്കി. എന്നാൽ നാഗരാജാവായ ധരണേന്ദ്രനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ പദ്മാവതിയും എത്തി അദ്ദേഹത്തെ സംരക്ഷിച്ചു; ധരണേന്ദ്രൻ തലയ്ക്ക് മുകളിൽ കുട പിടിച്ചു, പദ്മാവതി പാമ്പിന്റെ രൂപത്തിൽ ചുറ്റിനിന്നു.
മോക്ഷപ്രാപ്തി
ജ്ഞാനവും ദർശനവും (ശരിയായ കാഴ്ചപ്പാട്) എന്ന ജൈന തത്ത്വങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി സ്വീകരിച്ച് പാർശ്വനാഥൻ സംസാരചക്രത്തിൽ നിന്ന് മുക്തി നേടി. ജൈനവിശ്വാസമനുസരിച്ച്, അദ്ദേഹം ശമ്മേദ ശിഖരത്തിൽ (പാർശ്വനാഥ് മല) വച്ച് മോക്ഷം പ്രാപിച്ചു.
രചയിതാവ്
ഗാനത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ 'ജ്ഞാനസുന്ദർ' എന്ന പേര് കാണാം — ഇത് രചയിതാവിന്റെ മുദ്രിക (ഒപ്പ്) ആണ്. ഭക്തിഗാനങ്ങളിൽ കവി തന്റെ പേര് അവസാന വരിയിൽ ചേർക്കുന്ന പതിവ് ഇവിടെയും പിന്തുടർന്നിരിക്കുന്നു.
Parshvanatha
ജൈനമതം ൽ നിന്ന് കൂടുതൽ
എല്ലാം കാണുകബന്ധപ്പെട്ട ഉപദേശങ്ങൾ
ഒരേ ഉപദേശം, പാരമ്പര്യങ്ങളിലുടനീളം പ്രതിധ്വനിക്കുന്നു