दैवी नामाद्वारे जातीच्या पलीकडे
रविदास आपली जात चर्मकार अशी सांगतात आणि म्हणतात की रामाच्या गुणांनी त्यांचे हृदय भरलेले आहे. भक्ती, जन्म नव्हे, मनुष्याला शुद्ध करते.
श्लोक
माझी जात चमार म्हणून प्रसिद्ध आहे; पण हरीच्या नामात रंगून मी रामरसाचा आस्वाद घेत आहे.
श्लोक 1
लोक गंगेला गंगा म्हणून खूप वंदन करतात; पण चार अक्षरांचे नाम जपून ते शुद्धता प्राप्त करतात.
श्लोक 2
जर मन प्रभूच्या चरणी मग्न झाले, तर सत्संगात सामील होऊन ते भवसागर तरून जाते.
श्लोक 3
ज्याच्या हृदयात गोविंद आहे, त्याची अवस्था काय सांगावी? तो मोठ्या भाग्याने जगात जन्माला येतो, व त्याचे कुळ पवित्र होते.
श्लोक 4
रविदास चमार व स्त्री यांनी तीन लोक तारले; नाम घेताच तो पवित्र झाला, प्रभूच्या घरी भक्त झाला.
श्लोक 5
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
दररोज किंवा शुभ तिथींवर
ब्राह्ममुहूर्त (पहाटे 4 ते 6) किंवा संध्याकाळ
तुपाचा दिवा, अगरबत्ती, ताजी फुले व नैवेद्य
- मानसिक शांती, आत्मिक उन्नती व सकारात्मक ऊर्जा
पृष्ठभूमि
हा भगत रविदास यांचा शबद गुरु ग्रंथ साहिबच्या अंग १२९३ वर राग मलारमध्ये, त्यांच्या बाणीच्या शीर्षकाखाली आहे. नगरातील लोकांना परिचित असलेले चर्मकार म्हणून बोलताना रविदास शिकवतात की दैवी नामाची भक्ती, जन्म नव्हे, माणसाला शुद्ध करते. नम्रता आणि श्रद्धेचे आवाहन म्हणून हा शबद कीर्तनात गायला जातो आणि रविदासिया समाजाला तसेच शीख सभांना सारखाच प्रिय आहे.
या पाठाबद्दल
रचयिता: Bhagat Ravidas · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th–16th century, Varanasi
A poet-saint and leather worker by trade from Varanasi, whose hymns envisioned Begampura — a utopian realm free of sorrow, fear, and caste-based inequality. His compositions are included in the Guru Granth Sahib and form the devotional core of the modern Ravidassia tradition.
तुम्हाला माहीत आहे का?
रचयिता व संदर्भ
हा शबद भगत रविदास यांचा असून, ते १५ व्या शतकातील भक्ती चळवळीचे संत-कवी होते. वाराणसीत चर्मकार (चांभार) कुटुंबात त्यांचा जन्म झाला. हा शबद राग मलारमधील अंग १२९३ वर आहे, गुरु ग्रंथ साहिबमधील त्यांच्या रचनांपैकी एक आहे, आणि तो गुरु अमरदास यांची रचना नाही.
ध्रुवपदातील स्पष्ट विधान
रविदास नगरवासीयांना संबोधून म्हणतात की त्यांची जात, म्हणजे चर्मकाराची, सर्वश्रुत आहे, तरीही रामाचे व गोविंदाचे गुण त्यांचे हृदय भरून टाकतात. ज्या लेबलाने त्यांना खाली ढकलले जाते, त्याच लेबलाचा ते आपल्या भक्तीचा पाया म्हणून उल्लेख करतात.
शुद्धीकरणाच्या प्रतिमा
मूळ शबद दैनंदिन प्रतिमांकडे वळतो: पाण्यापासून बनवलेली मदिरा संत पीत नाहीत, पण गंगेला मिळणारे अशुद्ध पाणी नदीत एकरूप होते, आणि अशुद्ध स्रोतापासूनचा कागद भक्तीचे शब्द लिहिल्यानंतर त्याला नमन केले जाते.
भक्तीने मिळवलेला आदर
रविदास आठवण करून देतात की त्यांचे लोक वाराणसीत हलक्या दर्जाची कामे करत होते, तरीही त्यांनी प्रभूचा आश्रय घेतला आहे, आणि आता नगरातील विद्वानही त्यांना नमन करतात. मान जन्मातून नव्हे तर देवाच्या आश्रयातून येतो.
मजकुरावरील टीप
या पृष्ठावर दिलेली गुरमुखी ही सैलसर मांडणी आहे. त्याचे 'महला ३' हे शीर्षक आणि अनेक ओळी अंग १२९३ पेक्षा वेगळ्या आहेत, जिथे हा शबद भगत रविदास यांच्या शीर्षकाखाली आहे. त्यामुळे नेमक्या शब्दांसाठी अंग १२९३ पाहावे.
Guru Ravidas Ji
रविदासिया धर्म से और
संबंधित शिकवणी
तीच शिकवण, विविध परंपरांमध्ये प्रतिध्वनीत