ବୁଦ୍ଧ ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଟ୍ଠଗାଥା
ଏହା ଏକ ବୌଦ୍ଧ ପ୍ରାର୍ଥନା ଯାହା ଭଗବାନ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଆଠଟି ବିଜୟକୁ ପାଳନ କରେ। ଏହାକୁ ପ୍ରତିଦିନ ପାଠ କଲେ ମନରେ ଶାନ୍ତି ମିଳେ ଏବଂ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ମିଳେ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ।
ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ
ସହସ୍ର ବାହୁ ନିର୍ମାଣ କରି ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରରେ ସଜ୍ଜିତ ହୋଇ, ଭୟଙ୍କର ଗିରିମେଖଳା ହସ୍ତୀ ସମେତ ଆସିଥିବା ମାରକୁ କ୍ଷାନ୍ତି, ଶୁଦ୍ଧବୁଦ୍ଧି ଓ ମୁନି ବିଧାନରେ ଜୟ କରି ଯେଉଁ ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା ହୁଏ, ତାହାକୁ ମନୁଷ୍ୟ ପାଠ କରୁ।
ଶ୍ଲୋକ 1
ସହସ୍ର ବାହୁ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ରସଜ୍ଜ, ଭୟଙ୍କର ଗିରିମେଖଳା ହସ୍ତୀସମେତ ମାରକୁ କ୍ଷାନ୍ତି, ଶୁଦ୍ଧବୁଦ୍ଧି ଓ ମୁନି ବିଧାନରେ ଜୟ କରି ଯେଉଁ ମୁନି ନର ମହାବିଜୟ ଲାଭ କରନ୍ତି, ସେ ପ୍ରତିଦିନ ମହାନ ହୁଅନ୍ତି।
ଶ୍ଲୋକ 2
କ୍ଷାନ୍ତି, ଶୁଦ୍ଧବୁଦ୍ଧି ଓ ମୁନି ବିଧାନରେ ଯିଏ ସହସ୍ର ବାହୁ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ରସଜ୍ଜ, ଭୟଙ୍କର ଗିରିମେଖଳା ହସ୍ତୀସମେତ ମାରକୁ ଜୟ କଲେ; ସେହି ଲୋକନାଥଙ୍କ ବନ୍ଦନା ହିଁ ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା।
ଶ୍ଲୋକ 3
ରାଜା (ବୁଦ୍ଧ) ମାରଠାରୁ ଅଧିକ ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ସହିତ ସମଗ୍ର ରାତ୍ରି ଯୁଦ୍ଧ କରି ଭୟଙ୍କର ବର୍ଷାମେଘ ସୃଷ୍ଟି କଲେ; ଏହାପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମାତୁଆଳା ନଳାଗିରି ନାମକ ଭୟଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହସ୍ତୀକୁ ଦାବାନଳ ଚକ୍ର ପରି ଦମନ କଲେ; ସେହି ବିଜୟ ହିଁ ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା।
ଶ୍ଲୋକ 4
ହାତରେ ଉତ୍ତୋଳିତ ଖଡ୍ଗ ଧରି, ଯୋଜନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପ୍ତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ଦାବାନଳ ଚକ୍ର ପରି ଦୌଡ଼ୁଥିବା ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳକୁ ଋଦ୍ଧିବିଧାନରେ ମୁନି ଜୟ କଲେ – ଏହା ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା।
ଶ୍ଲୋକ 5
କାଠର ପେଟ ବାନ୍ଧି ଗର୍ଭବତୀ ପରି ଛଳନା କରି, ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚିଞ୍ଚା ରଚିଥିବା ଦୁଷ୍ଟ ମିଥ୍ୟା କଥାକୁ ଶାନ୍ତ ଓ ସୌମ୍ୟ ବିଧାନରେ ମୁନି ନର ଜୟ କଲେ – ଏହା ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା।
ଶ୍ଲୋକ 6
ସତ୍ୟକୁ ପରିତ୍ୟାଗ କରି, ବୁଦ୍ଧିର ମିଥ୍ୟା ବାଦକୁ ପତାକା ଭଳି ଧରି ରଖିଥିବା ସଚ୍ଚକ, ଯାହାର ମନ ବିବାଦରେ ଆସକ୍ତ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅନ୍ଧ; ପ୍ରଜ୍ଞାରୂପ ଦୀପ ଜ୍ୱଳାଇ ମୁନି ନର ତାହାକୁ ଜୟ କଲେ – ଏହା ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା।
ଶ୍ଲୋକ 7
ନନ୍ଦୋପନନ୍ଦ ନାମକ ମହାନ ବିଦ୍ୱାନ ନାଗରାଜକୁ ଥେର ଶିଷ୍ୟ ନାଗରୂପ ଧାରଣ କରି ଦମନ କରାଇ, ଋଦ୍ଧିବିଧାନରେ ମୁନି ନର ତାହାର ଅଭିମାନ ଦମନ କଲେ – ଏହା ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା।
ଶ୍ଲୋକ 8
ଦୁଷ୍କର୍ମ ଯୋଗୁଁ ନାଗଯୋନିରେ ଜନ୍ମିତ ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ନାମକ ସେହି ନାଗ, ଯାହାର ବିକଟ ମୁଖ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ନୀଚ କର୍ମ; ଜ୍ଞାନରୂପ ଔଷଧ ପ୍ରୟୋଗ କରି ବୁଦ୍ଧିଦୀପ ଜ୍ୱଳାଇ ମୁନି ନର ତାହାକୁ ଜୟ କଲେ – ଏହା ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥା।
ଶ୍ଲୋକ 9
ଯେଉଁ ବିଜ୍ଞ ନର ପ୍ରତିଦିନ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଏହି ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଷ୍ଟଗାଥାକୁ ପାଠ କରି ବୁଦ୍ଧି ସହିତ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି, ସେ ଅନେକ ବିପଦକୁ ପରିତ୍ୟାଗ କରି ମୋକ୍ଷ ଓ ସୁଖ ଲାଭ କରିପାରେ।
ଶ୍ଲୋକ 10
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ପ୍ରତିଦିନ କିମ୍ବା ଶୁଭ ତିଥିରେ
ବ୍ରାହ୍ମ ମୁହୂର୍ତ୍ତ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟ
ଘିଅ ଦୀପ, ଧୂପ, ତାଜା ଫୁଲ ଓ ନୈବେଦ୍ୟ
- ମାନସିକ ଶାନ୍ତି, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଉନ୍ନତି ଓ ସକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତି
ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଜୟମଙ୍ଗଳ ଗାଥା ହେଉଛି ଥେରବାଦ ବୌଦ୍ଧ ପରମ୍ପରାର ଆଠଟି ପାଳି ଶ୍ଳୋକ, ଯାହା ପାଳି ଭାଷାରେ ରଚିତ। ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଏବଂ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ବୁଦ୍ଧଙ୍କର ବିଜୟକୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଏବଂ ଆଶୀର୍ବାଦ ଲାଭ କରିବା ପାଇଁ ଏହାକୁ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବରେ ସୁରକ୍ଷାମୂଳକ ଶ୍ଳୋକ (ପରିତ୍ତ) ଭାବରେ ଜପ କରାଯାଏ। ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆରେ ଶୁଭଭାଗ୍ୟ ଆଣିବା ଏବଂ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଏହି ଶ୍ଳୋକଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରାୟତଃ ବିଭିନ୍ନ ଉତ୍ସବ ଏବଂ ପର୍ବରେ ପାଠ କରାଯାଏ।
ଏହି ପାଠ ବିଷୟରେ
ରଚୟିତା: Anonymous (traditional Sri Lankan Pali composition)
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ଏହି ଗାଥାଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ସ
ଏହା 'ବୁଦ୍ଧ ଜୟମଙ୍ଗଳ ଅଟ୍ଠଗାଥା' ନାମକ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ପାଳି ସ୍ତୋତ୍ର, ଯାହା ଭଗବାନ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଜୀବନର ଆଠଟି ବିଜୟ ଘଟଣାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ଏହା ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଓ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆର ବୌଦ୍ଧ ପରମ୍ପରାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଲୋକପ୍ରିୟ, ଯେଉଁଠାରେ ଏହାକୁ ପ୍ରତିଦିନ ପାଠ କରାଯାଏ ଏବଂ ଏହାକୁ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ।
ପ୍ରଥମ ବିଜୟ — ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ
ପ୍ରଥମ ଗାଥା ଦୁଇଟି ଘଟଣାକୁ ଏକାଠି କରେ: ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ପ୍ରତି ଦେବତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହଜାର ହାତ ଓ ଅସ୍ତ୍ର ସହିତ ଆକ୍ରମଣ, ଯାହା ବିଫଳ ହେଲା, ଏବଂ ଡକାୟତ ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳଙ୍କୁ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶାନ୍ତି ଓ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବଶୀଭୂତ କରିବା। ଅଙ୍ଗୁଳିମାଳ ହତ୍ୟା କରି ଆଙ୍ଗୁଠି ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ କରୁଣା ତାଙ୍କୁ ସନ୍ନ୍ୟାସୀରେ ପରିଣତ କଲା।
ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଜୟ — ନାଳାଗିରି ହସ୍ତୀ
ରାଜା ଅଜାତଶତ୍ରୁ ବୁଦ୍ଧଙ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ନାଳାଗିରିକୁ ଛାଡ଼ିଲେ। ବୁଦ୍ଧ ମେତ୍ତା (ପ୍ରେମ) ଶକ୍ତିରେ ହସ୍ତୀକୁ ଶାନ୍ତ କଲେ, ଯାହା ଜଳୁଥିବା ଅଗ୍ନି ଚକ୍ର ପରି ଦୌଡ଼ୁଥିଲା। ଏହି ଘଟଣା ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଅହିଂସା ଓ କରୁଣାର ଶକ୍ତିର ପ୍ରତୀକ।
ତୃତୀୟ ବିଜୟ — ଚିଞ୍ଚା ମାନଙ୍କ ଅପବାଦ
ବିରୋଧୀମାନେ ଚିଞ୍ଚା ନାମକ ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ମିଥ୍ୟା ଅଭିଯୋଗ ଆଣିବାକୁ ଉସାହିତ କଲେ, ଯେପରି ସେ ଗର୍ଭବତୀ ଥିଲେ। ବୁଦ୍ଧ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଏହାର ଖଣ୍ଡନ କଲେ, ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ସତ୍ୟତା ପ୍ରମାଣ କଲେ। ଏହା ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ନିର୍ମଳ ଚରିତ୍ର ଓ ଧୈର୍ଯ୍ୟର ପରୀକ୍ଷା ଥିଲା।
ଚତୁର୍ଥ ବିଜୟ — ସଚ୍ଚକ ପରାଜୟ
ସଚ୍ଚକ ନାମକ ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବାଦୀ ବୁଦ୍ଧଙ୍କୁ ତର୍କ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାସ୍ତ କରିବାକୁ ଆସିଲେ। ବୁଦ୍ଧ ତାଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ନୀରବ କରିଦେଲେ, ଏବଂ ସଚ୍ଚକ ପରାଜିତ ହୋଇ ପଳାଇଲେ। ଏହା ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ଓ ବାଦାନୁବାଦ କୌଶଳର ବିଜୟ।
ପଞ୍ଚମ ବିଜୟ — ନନ୍ଦୋପନନ୍ଦ ନାଗ
ନନ୍ଦୋପନନ୍ଦ ନାମକ ଏକ ବିରାଟ ସର୍ପ ରାଜା ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଖାଉଥିଲା। ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନ ତାଙ୍କ ଋଦ୍ଧି ଶକ୍ତିରେ ସର୍ପକୁ ପରାସ୍ତ କଲେ। ଏହା ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଅଲୌକିକ ଶକ୍ତି ଓ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିକ୍ଷାର ପ୍ରଭାବ ଦେଖାଏ।
ଷଷ୍ଠ ବିଜୟ — ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ରାକ୍ଷସ
ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ନାମକ ଏକ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ ବୁଦ୍ଧଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲା, କିନ୍ତୁ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ଶକ୍ତି ତାଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କଲା। ଏହି ଘଟଣା ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଅଲୌକିକ ଶକ୍ତି ଓ ଅଧ୍ୟାତ୍ମିକ ବିଜୟର ପ୍ରତୀକ।
ଅଷ୍ଟମ ଗାଥାର ଫଳଶ୍ରୁତି
ଶେଷ ଗାଥା କହେ ଯେ ଯିଏ ଏହି ଆଠଟି ଗାଥାକୁ ପ୍ରତିଦିନ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହିତ ପାଠ କରେ, ସେ ସବୁ ବିପଦରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରେ। ଏହା ଏହି ସ୍ତୋତ୍ରକୁ କେବଳ ଏକ ପ୍ରାର୍ଥନା ନୁହେଁ, ବରଂ ଜୀବନରେ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଏକ ମାର୍ଗ ଭାବରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରେ।
Buddha
ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ ରୁ ଅଧିକ
ସବୁ ଦେଖନ୍ତୁସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ
