ਸੰਤ ਕਬੀਰ ਜੀ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਭਜਨ
ਇਹ ਸੰਤ ਕਬੀਰ ਜੀ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਭਜਨ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਾਜ਼ੁਕ ਚਾਦਰ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਨਾਮ ਦੇ ਰੰਗ ਨਾਲ ਰੰਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਭਜਨ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸੱਚੀ ਕਾਰਜ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤੁਕਾਂ
ਕਬੀਰ ਜਦ ਮੈਂ ਜੰਮਿਆ, ਜਗ ਹੱਸਿਆ, ਮੈਂ ਰੋਇਆ ਅਜਿਹੀ ਕਰਨੀ ਕਰ ਚੱਲਾਂ, ਮੈਂ ਹੱਸਾਂ, ਜਗ ਰੋਵੇ
ਸ਼ਲੋਕ 1
ਚਾਦਰ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੈ, ਰਾਮ ਨਾਮ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਭਿੱਜੀ ਹੋਈ, ਚਾਦਰ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੈ
ਸ਼ਲੋਕ 2
ਅੱਠ ਕਮਲਾਂ ਦਾ ਚਰਖਾ ਬਣਾਇਆ, ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਪੂਣੀ ਨੌ-ਦਸ ਮਹੀਨੇ ਬੁਣਨ ਲੱਗੇ, ਮੂਰਖ ਨੇ ਮੈਲੀ ਕੀਤੀ; ਚਾਦਰ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੈ, ਰਾਮ ਨਾਮ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਭਿੱਜੀ
ਸ਼ਲੋਕ 3
ਜਦ ਮੇਰੀ ਚਾਦਰ ਬੁਣ ਕੇ ਘਰ ਆਈ, ਰੰਗਰੇਜ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਰੰਗਰੇਜ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਰੰਗ ਰੰਗਿਆ ਕਿ ਲਾਲ-ਲਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ; ਚਾਦਰ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੈ, ਰਾਮ ਨਾਮ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਭਿੱਜੀ
ਸ਼ਲੋਕ 4
ਚਾਦਰ ਓਢ ਕੇ ਸ਼ੱਕ ਨਾ ਕਰ, ਇਹ ਦੋ ਦਿਨ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਭੇਦ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਦਿਨ-ਦਿਨ ਮੈਲੀ ਕੀਤੀ; ਚਾਦਰ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੈ, ਰਾਮ ਨਾਮ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਭਿੱਜੀ
ਸ਼ਲੋਕ 5
ਧਰੁਵ, ਪ੍ਰਹਲਾਦ, ਸੁਦਾਮਾ ਨੇ ਚਾਦਰ ਓਢੀ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਕੀਤੀ ਦਾਸ ਕਬੀਰ ਨੇ ਅਜਿਹੀ ਓਢੀ, ਜਿਉਂ ਦੀ ਤਿਉਂ ਧਰ ਦਿੱਤੀ; ਰਾਮ ਨਾਮ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਭਿੱਜੀ, ਚਾਦਰ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੈ
ਸ਼ਲੋਕ 6
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜਾਂ ਸ਼ੁਭ ਤਿਥੀਆਂ 'ਤੇ
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲਾ ਜਾਂ ਸੰਝ ਵੇਲੇ
ਘਿਓ ਦਾ ਦੀਵਾ, ਧੂਫ਼, ਤਾਜ਼ੇ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਜਲ
- ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ
ਪਿਛੋਕੜ
ਕਬੀਰ ਜੀ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਗਤੀ ਕਵੀ-ਸੰਤ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਜਨ ਭਗਤੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਤਿਸੰਗਾਂ ਅਤੇ ਕੀਰਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਭਜਨ 'ਚਾਦਰਿਆ ਝੀਨੀ ਰੇ' ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉਧਾਰ ਦਿੱਤੀ ਚਾਦਰ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਮ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਪਾਠ ਬਾਰੇ
ਰਚੇਤਾ: Sant Kabir · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th century, Varanasi
A mystic poet and weaver by trade from Varanasi, whose blunt, image-rich couplets (dohas) rejected ritualism and caste distinctions in favor of direct, formless (nirguna) devotion. His verses are revered across Hindu, Sikh (many appear in the Guru Granth Sahib), and Sufi-influenced traditions alike.
Sant Kabir ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ
ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ?
ਚਾਦਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ
ਇਸ ਭਜਨ ਵਿੱਚ 'ਚਾਦਰ' ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਅੱਠ ਕਮਲ (ਚੱਕਰ) ਤੋਂ ਚਰਖਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਪੰਜ ਤੱਤ (ਧਰਤੀ, ਜਲ, ਅਗਨੀ, ਵਾਯੂ, ਆਕਾਸ਼) ਦੀ ਪੂਨੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਨੌ-ਦਸ ਮਹੀਨੇ (ਗਰਭ ਦਾ ਸਮਾਂ) ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਰੀਰ ਬੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰੀਰ ਇੱਕ ਅਸਥਾਈ ਵਸਤਰ ਹੈ।
ਰੰਗਰੇਜ਼ (ਪਰਮਾਤਮਾ)
ਚਾਦਰ ਬਣ ਕੇ ਆਉਣ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਰੰਗਰੇਜ਼ (ਪਰਮਾਤਮਾ) ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਰਾਮ ਨਾਮ ਦੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਲਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਭਾਵ ਭਗਤੀ ਦਾ ਰੰਗ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ। 'ਲਾਲੋ ਲਾਲ' ਸ਼ਬਦ ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਮਿਸਾਲ
ਧ੍ਰੁਵ, ਪ੍ਰਹਲਾਦ, ਸੁਦਾਮਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਨੇ ਇਸ ਚਾਦਰ (ਸਰੀਰ) ਨੂੰ ਓਢ਼ਿਆ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਨਿਰਮਲ (ਸ਼ੁੱਧ) ਰੱਖਿਆ। ਕਬੀਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਚਾਦਰ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਦੀ ਤਿਵੈਂ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ, ਭਾਵ ਮੋਹ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ।
ਸਾਵਧਾਨੀ
ਕਬੀਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਚਾਦਰ (ਸਰੀਰ) ਸਿਰਫ ਦੋ ਦਿਨ (ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ) ਲਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ ਨਾ ਕਰੋ। ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਇਸ ਦਾ ਭੇਦ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇਸਨੂੰ ਮੈਲਾ ਕਰਦੇ (ਪਾਪ ਕਮਾਉਂਦੇ) ਹਨ।
ਭਜਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਭਾਵ
'ਰਾਮ ਨਾਮ ਰਸ ਭੀਨੀ' - ਚਾਦਰ ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਮ ਦੇ ਰਸ ਵਿੱਚ ਭਿੱਜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਭਜਨ ਦਾ ਸਾਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਰੱਖਦਿਆਂ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਭਾਵ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸਰੀਰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ ਸਕੇ।
Rama
ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਤੋਂ ਹੋਰ
ਸਭ ਵੇਖੋਸੰਬੰਧਿਤ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ
ਉਹੀ ਸਿੱਖਿਆ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗੂੰਜਦੀ