କବୀରଙ୍କ ଦୋହା ଓ ଚଦରିଆ ଭଜନ
ଏହି ରଚନାରେ କବୀରଙ୍କ ଦୁଇଟି ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପଦ ସମାହିତ: ପ୍ରଥମଟି ଜୀବନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବିଷୟରେ ଏକ ଦୋହା, ଦ୍ବିତୀୟଟି 'ଚଦରିଆ' (ଏକ ପତଳା ଲୁଗା)ର ପ୍ରତୀକ ମାଧ୍ୟମରେ ଶରୀର ଓ ଭଗବାନଙ୍କ ନାମରେ ରଙ୍ଗାଯିବାର ଭଜନ।
ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ
କବୀର ! ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଜନ୍ମ ହେଲୁ, ଜଗତ ହସିଲା, ଆମେ କାନ୍ଦିଲୁ । ଏପରି କର୍ମ କରି ଚାଲ, ଯେପରି ଆମେ ହସିବା ଓ ଜଗତ କାନ୍ଦିବ ।
ଶ୍ଲୋକ 1
ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା, ରାମନାମ ରସରେ ଭିଜା, ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା ।
ଶ୍ଲୋକ 2
ଆଠ କମଳର ଚରଖା ନିର୍ମାଣ କରି, ପାଞ୍ଚ ତତ୍ତ୍ଵର ପୁନୀ ବନାଇଲା । ନଅ-ଦଶ ମାସ ବୁଣିବାରେ ଲାଗିଲା, ମୂର୍ଖ ଲୋକ ତାକୁ ମଇଳା କଲା । ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା, ରାମନାମ ରସରେ ଭିଜା, ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା ।
ଶ୍ଲୋକ 3
ଯେତେବେଳେ ମୋର ଚାଦର ତିଆରି ହୋଇ ଘରକୁ ଆସିଲା, ମୁଁ ତାକୁ ରଙ୍ଗରେଜକୁ ଦେଲି । ରଙ୍ଗରେଜ ଏପରି ରଙ୍ଗ ରଙ୍ଗିଲା, ଯେ ତାକୁ ଲାଲ ଲାଲ କରିଦେଲା । ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା, ରାମନାମ ରସରେ ଭିଜା, ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା ।
ଶ୍ଲୋକ 4
ଚାଦର ପିନ୍ଧି ସନ୍ଦେହ କରନାହିଁ, ଏହା ତୁମକୁ ଦୁଇ ଦିନ ପାଇଁ ଦିଆଯାଇଛି । ମୂର୍ଖ ଲୋକମାନେ ଏହାର ଭେଦ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ, ଦିନକୁ ଦିନ ଏହାକୁ ମଇଳା କରନ୍ତି । ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା, ରାମନାମ ରସରେ ଭିଜା, ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା ।
ଶ୍ଲୋକ 5
ଧ୍ରୁବ, ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ସୁଦାମା ଏହି ଚାଦର ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ଶୁକଦେବ ତାକୁ ନିର୍ମଳ କଲେ । ଦାସ କବୀର ଏପରି ପିନ୍ଧିଲେ, ଯେ ଯେପରି ଥିଲା ସେପରି ରଖିଦେଲେ । କେବଳ ରାମନାମ ରସରେ ଭିଜା, ଚାଦରଟି ଅତି ପତଳା ।
ଶ୍ଲୋକ 6
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
ପ୍ରତିଦିନ କିମ୍ବା ଶୁଭ ତିଥିରେ
ବ୍ରାହ୍ମ ମୁହୂର୍ତ୍ତ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟ
ଘିଅ ଦୀପ, ଧୂପ, ତାଜା ଫୁଲ ଓ ନୈବେଦ୍ୟ
- ମାନସିକ ଶାନ୍ତି, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଉନ୍ନତି ଓ ସକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତି
ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଏହି ପଦଗୁଡ଼ିକ କବୀର ପରମ୍ପରାର ଅଂଶ, ଯିଏ 15ଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଭାରତୀୟ ସନ୍ଥ କବି ଥିଲେ। ଏହା ଭକ୍ତି ଆନ୍ଦୋଳନର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ଵ କରେ ଏବଂ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବରେ ଭଜନ, କୀର୍ତ୍ତନ ଓ ସତ୍ସଙ୍ଗରେ ଗାନ କରାଯାଏ। ପ୍ରଥମ ଦୋହା ଜୀବନର ନୈତିକତା ଶିଖାଏ, ଦ୍ବିତୀୟ ଭଜନ ଶରୀରକୁ ଏକ କ୍ଷଣସ୍ଥାୟୀ ବସ୍ତ୍ର ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ନାମର ମହତ୍ତ୍ଵ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ଵ ଦିଏ।
ଏହି ପାଠ ବିଷୟରେ
ରଚୟିତା: Sant Kabir · Medieval Nirguna Bhakti Poet-Saint · 15th century, Varanasi
A mystic poet and weaver by trade from Varanasi, whose blunt, image-rich couplets (dohas) rejected ritualism and caste distinctions in favor of direct, formless (nirguna) devotion. His verses are revered across Hindu, Sikh (many appear in the Guru Granth Sahib), and Sufi-influenced traditions alike.
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ଗୀତର ମୁଖ୍ୟ ବାର୍ତ୍ତା
'ଚଦରିଆ' (ଲୁଗା) ମାନବ ଶରୀର ଓ ଆତ୍ମାର ପ୍ରତୀକ। କବୀର କୁହନ୍ତି ଯେ ଏହି ଶରୀର ଏକ ପତଳା ଲୁଗା ପରି, ଯାହା 'ରାମନାମ' (ଭଗବାନଙ୍କ ସ୍ମୃତି) ରସରେ ଭିଜାଇ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଚଦରିଆ ବୁଣିବାର ରୂପକ
'ଅଷ୍ଟ-କମଳ' (ଆଠଟି କମଳ) ଶରୀରର ଆଠ ପ୍ରମୁଖ ଅଙ୍ଗ ବା ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଚକ୍ରକୁ ସୂଚାଏ, 'ପାଞ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱ' (ପୃଥିବୀ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ଆକାଶ) ସୃଷ୍ଟିର ମୌଳିକ ଉପାଦାନ ଏବଂ 'ନଅ-ଦଶ ମାସ' ଗର୍ଭାବସ୍ଥା। ଏହି ବୁଣେଇ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶରୀରର ନିର୍ମାଣ ଓ ଆତ୍ମାର ବିକାଶକୁ ବୁଝାଏ।
ରଙ୍ଗରେଜ୍ ଓ ରଙ୍ଗର ଅର୍ଥ
ଶରୀର ତିଆରି ହେବା ପରେ ତାକୁ 'ରଙ୍ଗରେଜ' (ଭଗବାନ) ନିକଟକୁ ଦିଆଯାଏ। ସେ ଏହାକୁ 'ଲାଲ' (ଲାଲ ରଙ୍ଗ, ପ୍ରେମ ଓ ଭକ୍ତିର ପ୍ରତୀକ) କରି ଦିଅନ୍ତି। ଅର୍ଥାତ୍, ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରେମରେ ରଙ୍ଗିତ ହେବା ହିଁ ଜୀବନର ଲକ୍ଷ୍ୟ।
ଅଜ୍ଞାନୀଙ୍କ ଭୁଲ
କବୀର ଚେତାବନୀ ଦିଅନ୍ତି ଯେ 'ମୂର୍ଖ' (ଅଜ୍ଞାନ) ଲୋକମାନେ ଏହି ଶରୀରର ପ୍ରକୃତ ମୂଲ୍ୟ ଜାଣି ନପାରି ଦିନକୁ ଦିନ ଏହାକୁ ମଇଳା (ପାପ-ପଙ୍କ) କରି ଦିଅନ୍ତି। ଏହା କ୍ଷଣିକ ଶରୀରର ମାୟାରେ ଲିପ୍ତ ହେବାର ଫଳ।
ଙ୍କାନ୍ତି ଚରିତ୍ର
'ଧ୍ରୁବ, ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ସୁଦାମା, ଶୁକଦେବ' ଆଦି ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ କରି କବୀର ଦର୍ଶାନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ଏହି ଶରୀରଲୁଗାକୁ ନିର୍ମଳ (ପବିତ୍ର) ରଖିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ କବୀର ନିଜେ 'ଜ୍ୟୋଁ କି ତ୍ୟୋଁ' (ଯେମିତି ଥିଲା ସେମିତି) ରଖି ଦେଇଥିଲେ – ଅର୍ଥାତ୍, ସେ କୌଣସି ଦାବି ନ କରି ଭଗବାନଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଥିଲେ।
Rama
ହିନ୍ଦୁ dharm ରୁ ଅଧିକ
ସବୁ ଦେଖନ୍ତୁସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ