लिङ्गाष्टकम्
यो आठ श्लोकको एक पवित्र शैव स्तोत्र हो जसले शिवलिङ्गको महिमा र दिव्य गुणहरूको वर्णन गर्दछ। यसको नियमित पाठले भक्तजनलाई शिवलोक प्राप्ति र मोक्षको मार्ग प्रशस्त गर्ने विश्वास गरिन्छ।
श्लोक
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जसलाई ब्रह्मा, विष्णु र देवताहरूद्वारा पूजा गरिन्छ, जो अत्यन्त निर्मल र प्रकाशमान छ, र जसले जन्मबाट उत्पन्न हुने दुःखहरूलाई नष्ट गर्दछ।
श्लोक 1
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जो महान मुनि र देवताहरूद्वारा पूजित छ, जसले कामदेवलाई भस्म गर्यो, जो करुणाको सागर हो, र जसले रावणको अहंकार नष्ट गर्यो।
श्लोक 2
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जो सबै प्रकारका सुगन्धित लेपहरूले सुशोभित छ, जो बुद्धिको विकासको कारण हो, र जसको सिद्ध, देवता र असुरहरूद्वारा वन्दना गरिन्छ।
श्लोक 3
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जो सुन र बहुमूल्य मणिहरूले सुशोभित छ, जसलाई सर्पहरूको राजाले बेरेर सुन्दर रूप दिएका छन्, र जसले दक्षको यज्ञलाई नष्ट गर्यो।
श्लोक 4
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जसमा कुमकुम र चन्दनको लेप लगाइएको छ, जो कमलको फूलको मालाले सुशोभित छ, र जसले सञ्चित पापहरू नष्ट गर्दछ।
श्लोक 5
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जसको देवगणहरूद्वारा साँचो श्रद्धा र भक्तिपूर्वक पूजा र सेवा गरिन्छ, र जसको चमक करोडौँ सूर्यको समान छ।
श्लोक 6
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जो आठ पंखुडी भएको कमलले घेरिएको छ, जो सम्पूर्ण सृष्टिको मूल कारण हो, र जसले आठै प्रकारका दरिद्रतालाई नष्ट गर्दछ।
श्लोक 7
म त्यस सदाशिव लिङ्गलाई प्रणाम गर्दछु, जसलाई देवताहरूका गुरु र श्रेष्ठ देवताहरूद्वारा पूजा गरिन्छ, जसमा सधैँ देववनका फूलहरू अर्पित गरिन्छन्, र जो परात्पर तथा परमात्मा स्वरूप छ।
श्लोक 8
जसले भगवान शिवको सान्निध्यमा यस पवित्र लिङ्गाष्टकको पाठ गर्दछ, उसले शिवलोक प्राप्त गर्दछ र भगवान शिवसँग सधैँ आनन्दित रहन्छ।
श्लोक 9
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Monday (Somwar) & Pradosham
Early Morning (Brahma Muhurta) or Evening Twilight (Sandhya)
Bilva leaves, Ganga water, Bhasma (sacred ash), Dhatura & White flowers
- Inner stillness, destruction of negative karma, and freedom from fear of death (Mrityunjaya)
पृष्ठभूमि
यो स्तोत्र शैव परम्पराको एक अभिन्न अङ्ग हो र प्रायः लिङ्ग पुराणसँग सम्बन्धित मानिन्छ। यसको रचनाको श्रेय कुनै विशिष्ट ऋषिलाई दिइएको छैन, तर यो शिवभक्तिहरूमा अत्यन्त लोकप्रिय छ। विशेषगरी शिवरात्रि, सोमवार, र शिवलिङ्गको अभिषेकको समयमा यसलाई श्रद्धापूर्वक पाठ गरिन्छ।
यस पाठको बारेमा
रचयिता: Adi Shankaracharya · Classical Philosopher-Saint · 8th century CE, Kaladi (Kerala)
A philosopher and monk born in Kaladi, Kerala, credited with systematizing Advaita Vedanta (non-dual philosophy) and establishing four monastic seats (mathas) across India. Alongside his commentaries on the Upanishads and Brahma Sutras, he composed numerous devotional hymns to various deities in classical Sanskrit.
Adi Shankaracharya का थप रचनाहरू
के तपाईं जान्नुहुन्छ?
रचना
यो ‘लिङ्गाष्टकम्’ नामक प्रसिद्ध स्तोत्र हो, जसको रचना प्रायः आदि शङ्कराचार्यद्वारा भएको मानिन्छ। यसले शिवलिङ्गको विभिन्न रूप, महिमा र पौराणिक घटनाहरूलाई आठ श्लोकमा सुन्दर ढङ्गले वर्णन गरेको छ।
संरचना
प्रत्येक श्लोकको अन्त्यमा ‘तत् प्रणमामि सदाशिवलिङ्गम्’ भन्ने समान पङ्क्ति छ, जसले यसलाई आराधनाको धुनजस्तो बनाउँछ। पहिलो श्लोकमा ब्रह्मा, विष्णु र देवगणले पूजा गरेको लिङ्गको चर्चा छ, भने दोस्रोमा रावणको घमण्ड चूर गर्ने लिङ्गको उल्लेख छ।
पौराणिक सन्दर्भ
चौथो श्लोकमा दक्ष प्रजापतिको यज्ञ ध्वस्त पार्ने लिङ्गको वर्णन छ — यो सतीको आत्मदाहपछि शिवले देखाएको क्रोधको प्रसिद्ध कथासँग जोडिन्छ। त्यस्तै, सातौँ श्लोकमा ‘अष्टदरिद्र’ (आठ प्रकारको गरिबी) नाश गर्ने लिङ्ग भनिएको छ, जसले भक्तहरूलाई आर्थिक र आध्यात्मिक उन्नति हुने विश्वास छ।
प्रतिज्ञा
अन्तिम (नवौँ) श्लोकमा फलश्रुति दिइएको छ — जसले यो आठ श्लोक शिवको समीपमा पाठ गर्छ, उसले शिवलोक प्राप्त गरी शिवसँगै आनन्दित हुन्छ। यसले यस स्तोत्रलाई मोक्षप्रदायक मानिने गरेको छ।
प्रतीकात्मकता
लिङ्गलाई यहाँ निराकार ब्रह्मको प्रतीक मानिन्छ, तर प्रत्येक श्लोकमा सुगन्ध, चन्दन, कुङ्कुम, मणि, सर्प आदिले सजिएको रूपमा वर्णन गरिएको छ — यसले भक्तिको लागि साकार र निराकार दुवै पक्षलाई एकैसाथ समेटेको छ।
Shiva
हिन्दु धर्म बाट थप
सबै हेर्नुहोस्सम्बन्धित शिक्षाहरू
उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित