सुब्रह्मण्य अष्टोत्तरशत नामावलि
इदं सुब्रह्मण्यस्य अष्टोत्तरशतनाम्नां सङ्कलनम्। भक्त्या पठित्वा सर्वान् कामान् प्राप्नुयात्।
पद्यानि
ध्यानम् मङ्गलाचरणं च
अष्टोत्तरशतनामजपात् पूर्वं भगवत्स्वरूपस्य ध्यानं बीजमन्त्रश्च।
सुब्रह्मण्यम् अजं शान्तं कुमारं करुणालयं किरीटहारकेयूरमणिकुण्डलमण्डितम् इति वर्ण्यते।
श्लोकः ध्यान 1
षण्मुखं द्वादशबाहुं शूलाद्यायुधधारिणं स्मितवक्त्रं प्रसन्नाभं बुधैः सदा स्तूयमानम् इति वर्ण्यते।
श्लोकः ध्यान 2
वल्लीदेवीप्राणनाथं वाञ्छितार्थप्रदायकं सिंहासने सुखासीनं कोटिसूर्यसमप्रभं देवसेनापतिं गुहं सततं भक्त्या ध्यायामि।
श्लोकः ध्यान 3
अष्टोत्तरशतनामावली
भगवतः १०८ पावननामानि, यैः प्रणवपूर्वकं नमः-अन्तेन च अर्चनं जप्यते।
स्कन्दनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 1
गुहनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 2
षण्मुखनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 3
भालनेत्रसुतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 4
प्रभवनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 5
पिङ्गलनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 6
कृत्तिकासूनुनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 7
शिखिवाहननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 8
द्विषड्भुजनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 9
द्विषण्णेत्रनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 10
शक्तिधरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 11
पिशिताशप्रभञ्जननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 12
तारकासुरसंहर्तृनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 13
रक्षोबलविमर्दननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 14
मत्तनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 15
प्रमत्तनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 16
उन्मत्तनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 17
सुरसैन्यसुरक्षकनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 18
देवासेनापतिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 19
प्राज्ञनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 20
कृपालुनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 21
भक्तवत्सलनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 22
उमासुतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 23
शक्तिधरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 24
कुमारनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 25
क्रौञ्चदारणनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 26
सेनानीनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 27
अग्निजन्मनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 28
विशाखनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 29
शङ्करात्मजनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 30
शिवस्वामिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 31
गणस्वामिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 32
सर्वस्वामिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 33
सनातननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 34
अनन्तशक्तिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 35
अक्षोभ्यनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 36
पार्वतीप्रियनन्दननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 37
गङ्गासुतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 38
शरोद्भूतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 39
आहुतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 40
पावकात्मजनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 41
जृम्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 42
प्रजृम्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 43
उज्जृम्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 44
कमलासनसंस्तुतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 45
एकवर्णनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 46
द्विवर्णनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 47
त्रिवर्णनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 48
सुमनोहरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 49
चतुर्वर्णनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 50
पञ्चवर्णनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 51
प्रजापतिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 52
अहस्पतिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 53
अग्निगर्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 54
शमीगर्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 55
विश्वरेतसनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 56
सुरारिघ्ननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 57
हरिद्वर्णनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 58
शुभकरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 59
वसुमन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 60
वटुवेषभृन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 61
पूषन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 62
गभस्तिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 63
गहननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 64
चन्द्रवर्णनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 65
कलाधरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 66
मायाधरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 67
महामायिन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 68
कैवल्यनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 69
शङ्करात्मजनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 70
विश्वयोनिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 71
अमेयात्मन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 72
तेजोनिधिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 73
अनामयनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 74
परमेष्ठिन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 75
परब्रह्मन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 76
वेदगर्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 77
विराट्सुतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 78
पुलिन्दकन्याभर्तृनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 79
महासारस्वतव्रतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 80
आश्रिताखिलदातृनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 81
चोरघ्ननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 82
रोगनाशननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 83
अनन्तमूर्तिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 84
आनन्दनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 85
शिखण्डिकृतकेतननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 86
डम्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 87
परमडम्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 88
महाडम्भनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 89
वृषाकपिनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 90
कारणोपात्तदेहनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 91
कारणातीतविग्रहनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 92
अनीश्वरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 93
अमृतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 94
प्राणनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 95
प्राणायामपरायणनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 96
विरुद्धहन्तृनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 97
वीरघ्ननाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 98
रक्तश्यामगळनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 99
श्यामकन्धरनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 100
महन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 101
सुब्रह्मण्यनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 102
गुहप्रीतनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 103
ब्रह्मण्यनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 104
ब्राह्मणप्रियनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 105
वेदवेद्यनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 106
अक्षयफलप्रदनाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 107
वल्लीदेवसेनासमेतश्रीसुब्रह्मण्यस्वामिन्नाम्ना देवं प्रणमामि।
श्लोकः 108
समापनम् फलश्रुतिश्च
पाठस्य समाप्तिः, ईश्वरार्पणं फलप्राप्तिश्च।
इति सुब्रह्मण्यस्य अष्टोत्तरशतनामावलिः समाप्ता।
श्लोकः समापनम्
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
प्रतिदिनं अथवा शुभतिथौ
ब्राह्मे मुहूर्ते सन्ध्याकाले च
घृतदीपः, धूपः, शुद्धपुष्पं, जलं च
- मानसिकशान्तिः, आत्मोन्नतिः, मङ्गलमयवातावरणम्
पृष्ठभूमिः
एषा नामावलिः स्कन्दपुराणादिप्रसिद्धा। सुब्रह्मण्यस्य पूजायां प्रातःकाले वा पठ्यते। भक्तेभ्यः अभीष्टफलप्रदा।
ज्ञातव्य-विशेषः
अष्टोत्तरशतनामावलिः
— इदं स्तोत्रं श्रीसुब्रह्मण्यस्य १०८ नामभिः रचितम्। अष्टोत्तरशतनाम्नां परम्परा भारतीयस्तोत्रसाहित्ये अतीव लोकप्रिया। प्रत्येकं नाम "ॐ" "नमः" इत्याभ्यां युक्तम्।
ध्यानश्लोकः
— आद्याः तिस्रः श्लोकाः (०-२) सुब्रह्मण्यमूर्तेः ध्यानं वर्णयन्ति। तत्र कुमारः षण्मुखः, द्वादशभुजः, किरीटहारकेयूरमणिकुण्डलैः मण्डितः, शूलाद्यायुधधारी, वल्लीदेवीप्राणनाथः, सिंहासनस्थः, कोटिसूर्यसमप्रभः इति चित्रितः।
नामानां विविधता
— नामसु प्रसिद्धानि सन्ति: "तारकासुरसंहर्त्रे" (तारकासुरं हतवते), "क्रौञ्चदारणाय" (क्रौञ्चपर्वतं भेदितवते), "षण्मुखाय", "शिखिवाहनाय" (मयूरवाहनाय), "देवसेनापतये"। प्रत्येकं नाम पुराणकथानुसारि सुब्रह्मण्यस्य कार्यं स्वरूपं वा स्मारयति।
वल्लीदेवसेनासमेतः
— अन्तिमे नाम्नि (११०) "वल्ली देवसेनासमेत श्री सुब्रह्मण्यस्वामिने नमः" इति उक्तम्। वल्ली तमिळ्जनपदकन्या, देवसेना (सेना) इन्द्रपुत्री, उभे अपि सुब्रह्मण्यस्य पत्न्यौ। एतद्विवाहकथा स्कन्दपुराणे विस्तरतः वर्णिता।
समूहविभागः
— अत्र १०८ नामानि ११ समूहेषु विभक्तानि। प्रत्येकं समूहः दशभिः नामभिः युक्तः, अन्तिमः समूहः अष्टाभिः नामभिः युक्तः। समूहान्ते "॥ १०॥", "॥ २०॥" इत्यादि चिह्नं दृश्यते। इदं स्तोत्रं प्रातःकाले संध्याकाले वा पठितुं प्रचलितम्।
Murugan
हिन्दूधर्मःतः अधिकम्
सर्वं पश्यतसम्बद्धशिक्षाः
सैव शिक्षा, विविधपरम्परासु प्रतिध्वनिता