ဘုရားရှင်၏ ဖွားမြင်တော်မူခြင်း

ရှေးကပိလဝတ္ထု နိုင်ငံ၊ ဟိမဝန္တာတောင်ခြေတွင် ဘုရင် သုဒ္ဓောဒန နှင့် ချစ်ခင်ရသော မိဖုရား မာယာ တို့ နေထိုင်ကြသည်။ ဘုရားရှင်၏ ဖွားမြင်ခြင်း အကြောင်းကို အပြည့်အစုံ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်မှာ ပထမရာစုတွင် ကဗျာဆရာ အရွဃောသ ရေးသားသော ဗုဒ္ဓစရိတ (အခန်း ၁) ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် ချစ်ခင်စွာ နေထိုင်ကြသော်လည်း ကလေးမရှိသောကြောင့် ပျော်ရွှင်မှု မပြည့်စုံခဲ့ပေ။ တစ်ညတွင် မိဖုရား မာယာ အိပ်စက်နေစဉ် အလွန် ထင်ရှားသော အိပ်မက်တစ်ခု မက်သည်။ ထိုအိပ်မက်တွင် နှင်းဖုံးတောင်ကဲ့သို့ တောက်ပသော အဖြူရောင် ဆင်ကြီးတစ်ကောင် ကောင်းကင်မှ ဆင်းလာပြီး ၎င်း၏ တုံးဖြင့် ဘေးတစ်ဖက်ကို နူးညံ့စွာ ထိခတ်သည်။ အိပ်မက်သည် ထိုမျှ ပြင်းထန်ပြီး ငြိမ်သက်သဖြင့် နိုးထသောအခါ နက်ရှိုင်းသော ငြိမ်သက်မှုနှင့် အံ့ဩမှု ခံစားရသည်။ ခင်ပွန်းကို ပြောပြသောအခါ ၎င်းတို့နှစ်ဦးစလုံးက ကံကောင်းခြင်း၏ နိမိတ်ဖြစ်ကြောင်း ခံစားကြပြီး၊ မကြာမီ မိဖုရားသည် ကိုယ်ဝန်ရှိကြောင်း သိရှိခဲ့သည်။

မွေးဖွားချိန် နီးကပ်လာသောအခါ မိဖုရား မာယာသည် ဓလေ့အတိုင်း မိဘ၏ နေအိမ် ဒေဝဒဟ သို့ သွားရောက်လိုသည်။ လမ်းခရီးတွင် သစ်ပင်ပန်းများ ပွင့်ဖူးနေသော လုမ္ဗိနီ၏ လှပသော ဥယျာဉ်တွင် ရပ်နားသည်။ လေသည် မွှေးရနံ့ရှိပြီး ငှက်များက ချိုမြိန်စွာ သီဆိုကြသည်။ သစ်ပင်ပန်းတစ်ခုကို ကိုင်ဆွဲရန် လက်ဆန့်လိုက်သည်နှင့် မွေးဖွားမှု၏ ဝေဒနာကို ခံစားရသည်။ ထိုငြိမ်သက်ပြီး သဘာဝ နေရာတွင်ပင် သားတစ်ယောက် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ အများစု ဇာတ်ကြောင်းများတွင် ဖွားမြင်ခြင်းသည် အံ့ဖွယ်ဖြစ်ပြီး နာကျင်မှု မရှိခဲ့ဟု ဆိုကြပြီး၊ မွေးကင်းစ မင်းသားသည် ချက်ချင်း ခြေလှမ်း ခုနစ်လှမ်း လှမ်းကာ ခြေအောက်တွင် ကြာပန်းများ ပွင့်ကြပြီး ဤဘဝသည် နောက်ဆုံးဘဝ ဖြစ်မည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ကလေးကို သိဒ္ဓတ္ထ ဟု အမည်ပေးခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် “ရည်မှန်းချက် ပြည့်မြောက်သူ” သို့မဟုတ် “ဆန္ဒ ပြည့်စုံသူ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

မင်းသား၏ ဖွားမြင်မှု သတင်း မြန်မြန် ပျံ့နှံ့သွားပြီး နိုင်ငံတစ်ခုလုံး ဝမ်းမြောက်ကြသည်။ ဘုရင် သုဒ္ဓောဒန သည် ဝမ်းမြောက်ကာ နန်းတော်၏ ပညာရှိများနှင့် ပုရောဟိတ်များကို အမည်ပေးပွဲသို့ ဖိတ်ခေါ်သည်။ ထိုပွဲကို ရက်အနည်းငယ်အကြာတွင် ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့က ပူဇော်ရန် အထိမ်းအမှတ် ထုံးစံများကို ဆောင်ရွက်ကာ ကလေးအား သိဒ္ဓတ္ထ ဟု တရားဝင် အမည်ပေးခဲ့သည်။ ဘုရင်သည် ကလေး၏ အနာဂတ်ကို ခန့်မှန်းရန် အမည်ကျော်ကြားသော ရသေ့များ၏ အကြံဉာဏ်ကိုလည်း ရှာဖွေခဲ့သည်။ ထိုသူများထဲတွင် ဖွားမြင်မှုအကြောင်း ကြားသိပြီး ကလေးကို ကြည့်ရှုရန် တောင်ကြီးရှိ ရဟန်းကျောင်းမှ ခရီးထွက်လာသော ကြီးမြတ်သော ပညာရှိ ရသေ့ အသိတ လည်း ပါဝင်သည်။ သူသည် နက်ရှိုင်းသော တရားထိုင်ဘဝနှင့် ကြိုတင်မြင်နိုင်သော ဉာဏ်ရှိသူ ဖြစ်သည်။

အသိတသည် ကလေးကို မြင်သောအခါ မျက်လုံးများ မျက်ရည်ဖြင့် ပြည့်လာသည်။ ဘုရင် စိုးရိမ်စွာ ရသေ့အား ဘေးဆိုးကြုံရမည်ကို မြင်သလားဟု မေးမြန်းသည်။ အသိတက ၎င်း၏ မျက်ရည်သည် ဝမ်းနည်းခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဝမ်းမြောက်ခြင်းနှင့် ကိုယ်ပိုင် ဝမ်းနည်းမှုတို့ကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြကာ ဘုရင်အား စိတ်ချစေသည်။ ကလေးသည် ကြီးမြတ်သော သတ္တဝါ၏ သုံးဆယ့်နှစ်ပါး လက္ခဏာ အားလုံး ရှိကြောင်း၊ ၎င်း၏ အနာဂတ်သည် သေချာကြောင်း ဆိုသည်။ အသိတက မင်းသားအတွက် လမ်းကြောင်း နှစ်ခု ရှိနိုင်ကြောင်း ခန့်မှန်းသည်။ နန်းတော်တွင် နေ၍ မင်း ဖြစ်လာလျှင် ဓမ္မဖြင့် ကမ္ဘာကို အနိုင်ယူသော ကြီးမြတ်သည့် ဖြောင့်မတ်သော ကမ္ဘာ့ဘုရင် စကြဝတ္တိ ဖြစ်မည်။ သို့သော် လောကကို စွန့်ခွာ၍ ရဟန်းဝတ်ထွက်ခွာလျှင် ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်ရာ လမ်းကို ပြသမည့် ပြည့်စုံစွာ နိုးကြားသော ဘုရား ဖြစ်လာမည်ဟု ဆိုသည်။

ထို့နောက် အသိတသည် ငိုကြွေးသည်၊ အကြောင်းမှာ သူကိုယ်တိုင် ဤအနာဂတ် ဘုရား၏ တရားကို နားထောင်ရန် အသက်ရှည်နိုင်ရန် အရွယ်ကြီးနေပြီဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ သူက ကလေးကို ဦးချ၍ ထွက်ခွာသွားပြီး ဘုရင်ကို ရင်ထဲ ဝမ်းနည်းစွာ ထားခဲ့သည်။ ဘုရင် သုဒ္ဓောဒန သည် ဤဗျာဒိတ်ကြောင့် အလွန် စိုးရိမ်ခဲ့သည်။ သားသည် ရဟန်းမဟုတ်ဘဲ ကြီးမြတ်သော မင်း၏ လမ်းကြောင်းကို လိုက်ရန် အလွန် ဆန္ဒရှိသည်။ ထိုကြောင့် သိဒ္ဓတ္ထကို ဘဝ၏ ပြင်းထန်သော အမှန်တရားများ — ရောဂါ၊ အိုမင်းခြင်းနှင့် သေခြင်းတို့မှ ကာကွယ်ရန် ဆုံးဖြတ်သည်။ မင်းသားကို အလှအပ၊ ပျော်ရွှင်မှုနှင့် အဆင်ပြေမှု အားလုံးဖြင့် ဝန်းရံ၍ ရာသီသုံးမျိုးအတွက် ပြာသာဒ သုံးဆောင် တည်ဆောက်ပေးကာ၊ လှပသော ကခုန်သူများ၊ တေးသီဆိုသူများနှင့် အစေခံများဖြင့် ဖြည့်သွင်းခဲ့သည်။ မင်းသားကို နန်းတော်နံရံများအတွင်း ထားရှိကာ ပျော်ရွှင်မှုနှင့် ချစ်ခင်မှု၏ ကြိုးများဖြင့် ကမ္ဘာသို့ ချည်နှောင်ရန် မျှော်လင့်ခဲ့သည်။

ဖခင်၏ ကြိုးပမ်းမှုများရှိသော်လည်း ဗျာဒိတ်၏ မျိုးစေ့များသည် ရှိပြီးသားဖြစ်ပြီး နန်းတော်နံရံများက ထိန်းထားနိုင်မည်မဟုတ်သော ကံကြမ္မာသို့ ညွှန်ပြနေခဲ့သည်။ သိဒ္ဓတ္ထ၏ ဖွားမြင်မှု ဇာတ်လမ်းသည် မင်းမျိုးမင်းနွယ် မင်းသား တစ်ပါး၏ ပုံပြင်သာ မဟုတ်ဘဲ၊ ဘုရား၏ ခရီးစဉ်၏ အခြေခံ ဇာတ်လမ်း ဖြစ်ပြီး နောက်ဆုံး စွန့်ထွက်ခြင်းနှင့် ဗောဓိဉာဏ်အတွက် ခင်းကျင်းပေးခဲ့သည်။ အာရှတစ်လျှောက် အသေးစိတ်တွင် ကွဲပြားသော်လည်း အဓိကအချက် တူညီသည့် ပုံပြင်အဖြစ် ပြောပြကြသည် — အမှန်တရား အကြီးဆုံးကို ရှာဖွေ၍ ကမ္ဘာသို့ မျှဝေရန် ရည်ရွယ်ထားသော သတ္တဝါတစ်ဦး၏ ရောက်ရှိမှု။

လုမ္ဗိနီသည် ဗုဒ္ဓဘာသာ၏ မူလ ဗဟိုဒေသ အိန္ဒိယတွင် ကျဆင်းပြီးနောက် ရာစုနှစ်များစွာ တက်ကြွစွာ မှတ်မိခံခြင်းမှ ပျောက်ကွယ်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ တိကျသော တည်နေရာသည် ၁၉ ရာစုတွင် ရှေးဟောင်းသုတေသီများက ထပ်မံ ရှာဖွေတွေ့ရှိသည်အထိ ပျောက်ဆုံးနေခဲ့သည်။ အသောကမင်းသည် ဘုရားပွင့်တော်မူပြီး နှစ်ရာခန့်အကြာတွင် ၎င်း၏ ကိုယ်ပိုင် ဖူးမြော်ခရီးကို မှတ်တမ်းတင်ရန် ထိုနေရာတွင် တိုင်တစ်ခု စိုက်ထူခဲ့သည်။ ထိုတိုင်သည် မြေအောက်တွင် မေ့လျော့ခံခဲ့ရပြီး၊ ဖော်ထုတ်ခံရသည်အထိ ဖော်ထုတ်မှု ပြုလုပ်သည့်အခါ နေရာ၏ အမှတ်အသားကို အလုံးစုံ အတည်ပြုခဲ့သည်။ ယနေ့ လုမ္ဗိနီသည် ဗောဓိဂယာ၊ သာရနာထ နှင့် ကုသိနာရာ တို့နှင့်အတူ ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓဘာသာ၏ အဓိက ဖူးမြော်ရာ ဌာနလေးခုထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်ကာ၊ ဗုဒ္ဓစရိတ က အနာဂတ် ဘုရား ပထမဆုံး အသက်ရှူခဲ့သော နေရာဟု ဖော်ပြသည့် တိကျသော နေရာသို့ ဖူးမြော်သူများကို ဆွဲဆောင်သည်။ ထိုပြန်လည်တွေ့ရှိမှုသည် ရှေးဟောင်းသုတေသနထက် ကျော်လွန်၍ အရေးပါသည် — ၎င်းသည် ဗုဒ္ဓစရိတ၏ ဖွားမြင်မှု အကြောင်းကို စာသားအဖြစ်သာ ကျန်ရှိခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ တိကျစွာ စစ်ဆေးနိုင်သော နေရာတစ်ခုနှင့် ပြန်လည် ချိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ရာစုနှစ်များစွာ ဖွင့်ထားခဲ့သော ကျမ်းဂန်နှင့် ပထဝီဝင်ကြား ကွာဟချက်ကို ပိတ်ပေးခဲ့သည်။