श्री हनुमद् रक्षा स्तोत्रम्
यो एक सुरक्षात्मक स्तोत्र हो जसमा हनुमानजीका विभिन्न नामहरूको आवाहन गरी शरीरको हरेक अङ्गको रक्षा मागिन्छ। यसलाई पढ्ने व्यक्तिले दीर्घायु, सुख, सन्तान, बल र बुद्धि प्राप्त गर्ने विश्वास गरिन्छ।
श्लोक
श्री गणेश, श्री राम र मारुती (हनुमान) लाई प्रणाम गरेर, बुद्धिमान व्यक्तिले श्रद्धा र भक्तिपूर्वक यो रक्षा (स्तोत्र) पाठ गर्नुपर्छ।
श्लोक 1
हनुमानले मेरो टाउकोको रक्षा गरून् र पवननन्दनले मेरो निधारको रक्षा गरून्। अञ्जनेयले मेरा आँखाहरूको रक्षा गरून् र रामचन्द्रका प्रियले मेरा कानहरूको रक्षा गरून्।
श्लोक 2
महावीरले मेरो नाकको रक्षा गरून् र लक्ष्मणप्राणदाताले मेरो मुखको रक्षा गरून्। मनोजवले मेरो जिब्रोको रक्षा गरून् र जितेन्द्रियले मेरो घाँटीको रक्षा गरून्।
श्लोक 3
महाबलीले मेरा काँधहरूको रक्षा गरून् र सङ्कटमोचनले便利な मेरा हात (पाखुरा) हरूको रक्षा गरून्। विश्वम्भरले मेरा हत्केलाहरूको रक्षा गरून् र सर्वशक्तिमानले मेरो हृदयको रक्षा गरून्।
श्लोक 4
महातेजस्वीले मेरो मध्य भागको रक्षा गरून् र सागरलङ्घन गर्नेले मेरो नाभिको रक्षा गरून्। रामदूतले मेरो कम्मरको रक्षा गरून् र राक्षसेन्द्रलाई जित्नेले मेरा तिघ्राहरूको रक्षा गरून्।
श्लोक 5
पुच्छबल (पुच्छरमा बल भएका) ले मेरा तिघ्राहरूको रक्षा गरून् र भीमको घमण्ड चूर्ण गर्नेले रक्षा गरून्। श्रीप्रद (समृद्धि दिने) ले मेरा घुँडाहरूको रक्षा गरून् र लङ्का दहन गर्नेले मेरा पिँडौलाहरूको रक्षा गरून्।
श्लोक 6
श्रीरामभक्त र सूर्यमण्डल भक्षण गर्नेले मेरा गोडाहरूको रक्षा गरून्। मकरध्वजका पिता हनुमानले मेरो सम्पूर्ण शरीरको रक्षा गरून्।
श्लोक 7
जसले रुद्रको बलले युक्त यो रक्षा (स्तोत्र) पाठ गर्दछ, त्यो पुण्यात्मा दीर्घायु, सुखी, पुत्रवान, बलवान र बुद्धिमान हुन्छ।
श्लोक 8
यसरी श्रीरामरक्षास्तोत्र सुनेर श्री सीतारामशर्माद्वारा (यो रचना गरिएको हो)।
श्लोक 9
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Tuesday (Mangalwar) & Saturday (Shaniwar)
Morning Puja or Evening Twilight (Sandhya)
Sindoor, Jasmine oil, Tulsi garland, Boondi/Laddoo & Betel leaf (Paan)
- Unshakeable courage, physical vitality (Bala), and protection from evil energies
पृष्ठभूमि
यो स्तोत्र हनुमानजीको कवचको रूपमा प्रसिद्ध छ र प्रायः हनुमान भक्तिधारामा पाठ गरिन्छ। यसलाई मङ्गलवार, शनिवार वा हनुमानजीको पूजाको समयमा नियमित रूपमा पढ्ने चलन छ। कतिपय परम्परामा यो श्रीरामरक्षास्तोत्रको अंश मानिन्छ, तर स्वतन्त्र रूपमा पनि प्रचलित छ।
यस पाठको बारेमा
रचयिता: Sitarama Sharma
के तपाईं जान्नुहुन्छ?
रचयिता
यो स्तोत्र श्रीरामरक्षास्तोत्रको एक अंश हो, जसलाई परम्परागत रूपमा श्रीसीतारामशर्माले रचेको मानिन्छ। केही विद्वान्हरू यसलाई १७औँ शताब्दीका संत रामदास वा अन्य कविसँग पनि जोड्छन्, तर प्रचलित श्रेय सीतारामशर्मालाई नै दिइन्छ।
संरचना
यो स्तोत्र हनुमान्का विभिन्न नाम र गुणहरूलाई शरीरका अङ्ग–अङ्गमा रक्षाको रूपमा आह्वान गर्दछ। पहिलो श्लोकमा गणेश, राम र मारुतिलाई प्रणाम गरेपछि, दोस्रोदेखि सातौँ श्लोकसम्म टाउकोदेखि खुट्टासम्म हरेक भागको रक्षाको लागि छुट्टाछुट्टै विशेषण प्रयोग गरिएको छ। यो ‘कवच’ शैलीको स्तोत्र हो, जसले भक्तलाई पूर्ण सुरक्षाको आश्वासन दिन्छ।
अद्वितीय विशेषणहरू
यस स्तोत्रमा हनुमान्का केही दुर्लभ नामहरू उल्लेख छन्, जस्तै ‘मकरध्वजजन्मदः’ (मकरध्वजका पिता) र ‘सूर्यमण्डलभक्षकः’ (जसले सूर्यलाई निलेका थिए)। ‘रुद्रबलोपेतां’ भन्नाले हनुमान्लाई रुद्र (शिव) को शक्ति प्राप्त भएको जनाउँदछ। यी नामहरू रामायणका प्रसिद्ध घटनाहरूसँग जोडिएका छन्, जसले स्तोत्रलाई विशेष प्रभावशाली बनाउँदछ।
पाठको फल
अन्तिम श्लोकमा भनिएको छ कि जसले श्रद्धा र भक्तिका साथ यो रक्षास्तोत्र पढ्दछ, उसले दीर्घायु, सुख, सन्तान, बल र बुद्धि प्राप्त गर्दछ। यस नियमित पाठले मानसिक र शारीरिक संकटहरूबाट रक्षा हुने विश्वास गरिन्छ।
प्रयोग विधि
यो स्तोत्र प्रायः बिहान–बेलुका वा कुनै कठिन काम सुरू गर्नुअघि पाठ गरिन्छ। पहिलो श्लोकमा ‘प्रणम्य’ (प्रणाम गरेर) र ‘पठेत्’ (पढ्नु) भन्नाले भक्तिले यसलाई नियमित रूपमा पढ्नुपर्ने सङ्केत गर्दछ।
Hanuman
हिन्दु धर्म बाट थप
सबै हेर्नुहोस्सम्बन्धित शिक्षाहरू
उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित