Bharat Devotion
Embroidered artwork for हनुमानजीको आरती: Embroidered Om symbol above a brass diya, marigolds and a temple spire at sunrise

हनुमानजीको आरती

हनुमानजीको आरती

यो हनुमानजीको प्रसिद्ध आरती हो, जसमा उहाँको शक्ति, भक्ति र भगवान रामप्रतिको समर्पणको गुणगान गरिएको छ। यसलाई गाउँदा भक्तहरूले हनुमानजीको कृपा प्राप्त हुने विश्वास गरिन्छ।

श्लोक

आरती जै हनुमान लला की दुष्ट दलन रघुनाथ कला की
Aarti Jai Hanuman Lala Ki Dusht Dalan Raghunath Kala Ki

श्लोक 1

जाके बल से गिरिवर कांपे रोग दोष जाके निकट न झांके
Jake Bal Se Girivar Kampe Rog Dosh Jake Nikat Na Jhanke

श्लोक 2

अंजनि पुत्र महा बलदाई सन्तन के प्रभु सदा सहाई
Anjani Putra Maha Baldaai Santan Ke Prabhu Sada Sahaai

श्लोक 3

दे बीरा रघुनाथ पठाए लंका जारि सिया सुधि लाए
De Beera Raghunath Pathaaye Lanka Jaari Siya Sudhi Laaye

श्लोक 4

लंका सो कोट समुद्र-सी खाई जात पवनसुत बार न लाई
Lanka So Kot Samudra-Si Khaai Jaat Pawansut Baar Na Laai

श्लोक 5

लंका जारि असुर संहारे सियारामजी के काज सवारे
Lanka Jaari Asur Samhaare Siyaramji Ke Kaaj Sawaare

श्लोक 6

लक्ष्मण मूर्छित पड़े सकारे आनि संजीवन प्राण उबारे
Lakshman Murchhit Pade Sakaare Aani Sanjeevan Praan Ubaare

श्लोक 7

पैठि पाताल तोरि जम-कारे अहिरावण की भुजा उखारे
Paithi Paataal Tori Jam-Kaare Ahiravan Ki Bhuja Ukhaare

श्लोक 8

बाएं भुजा असुरदल मारे दाहिने भुजा संतजन तारे
Baayein Bhuja Asurdal Maare Daahine Bhuja Santjan Taare

श्लोक 9

सुर नर मुनि आरती उतारें जय जय जय हनुमान उचारें
Sur Nar Muni Aarti Utaarein Jai Jai Jai Hanuman Uchaarein

श्लोक 10

कंचन थार कपूर लौ छाई आरती करत अंजना माई
Kanchan Thaar Kapoor Lau Chhaai Aarti Karat Anjana Maai

श्लोक 11

जो हनुमानजी की आरती गावे बसि बैकुण्ठ परम पद पावे
Jo Hanumanji Ki Aarti Gaave Basi Baikunth Param Pad Paave

श्लोक 12

Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)

Auspicious Day

Tuesday (Mangalwar) & Saturday (Shaniwar)

Best Time (Muhurta)

Morning Puja or Evening Twilight (Sandhya)

Sacred Offerings

Sindoor, Jasmine oil, Tulsi garland, Boondi/Laddoo & Betel leaf (Paan)

Spiritual Benefits (Phalashruti)
  • Unshakeable courage, physical vitality (Bala), and protection from evil energies
Chanting Practice:Sing together with family at the conclusion of evening worship while offering a circular light flame.

पृष्ठभूमि

यो आरती हिन्दू धर्मका भक्तिगीत हो, जुन हनुमानजीको पूजामा गाइन्छ। यो आरती प्रायः मङ्गलवार र शनिवारका दिन, साथै हनुमानजीका मन्दिरहरूमा विशेष अवसरहरूमा गाइन्छ। यो आरती हनुमान चालीसा जस्तै लोकप्रिय छ र यसलाई तुलसीदासजीले रचेको मानिन्छ, तर यसको सही रचनाकाल र रचयिताबारे विद्वान्हरूमा मतभेद छ। यसको सरल भाषा र भावपूर्ण शब्दहरूले गर्दा यो सबै उमेरका भक्तहरूले सजिलै गाउन सक्छन्।

यस पाठको बारेमा

रचयिता: Swami Ramananda

के तपाईं जान्नुहुन्छ?

प्रसंग

यो आरती हनुमानजीको महिमा र उनका पराक्रमका प्रसिद्ध प्रसङ्गहरूमा आधारित छ — लंका दहन, संजीवनी बुटी ल्याएर लक्ष्मणलाई बचाउनु, र अहिरावणको वध। प्रत्येक पदले उनको शक्ति र भक्तिप्रतिको समर्पणलाई उजागर गर्छ।

रचना

यो आरती मुख्यतया अवधी भाषामा रचिएको छ, जुन उत्तर भारतमा लोकप्रिय भक्ति भाषा हो। यसको सरल र लयबद्ध शैलीले गर्दा यो घर-घर र मन्दिरहरूमा सजिलै गाइन्छ।

पद ३–५

रामले हनुमानलाई सीताको खोजीमा लंका पठाएका थिए। समुद्रको विशाल खाडल (कोट) नाघेर उनले लंका जलाए र सीताको सुख-समाचार ल्याए। यो प्रसङ्ग रामायणको सबैभन्दा रोमाञ्चक घटनामध्ये एक हो।

पद ६

युद्धमा लक्ष्मण मूर्छित भएपछि हनुमानले हिमालयबाट संजीवनी बुटी ल्याएर उनको प्राण बचाए। यसले हनुमानको अद्भुत शक्ति र सेवाभावलाई देखाउँछ।

पद ७

अहिरावणले राम र लक्ष्मणलाई पाताल लगेर लुकाएका थिए। हनुमानले पाताल पसेर जम (यमराज) को कारागार तोडे र अहिरावणको भुजा उखारेर दुवै भाइलाई मुक्त गरे।

पद १०

आरतीको अन्त्यमा अञ्जना माताले सुनको थालमा कपूर बालेर आरती गरेको वर्णन छ। यसले हनुमानको बाल्यकाल र मातृप्रेमको स्मरण गराउँछ।

फलश्रुति

अन्तिम पदमा भनिएको छ कि जसले यो आरती गाउँछ, उसले बैकुण्ठ (विष्णुको धाम) प्राप्त गर्छ। यसले यो आरतीलाई मोक्षदायिनी मानिने विश्वासलाई पुष्टि गर्छ।

Hanuman का सम्पूर्ण स्तुति र पाठ

Hanuman

Hanuman का सबै पाठ हेर्नुहोस् →

हिन्दु धर्म बाट थप

सबै हेर्नुहोस्

सम्बन्धित शिक्षाहरू

उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित