ଖାଲସାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା
ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହ ଏବଂ ପାଞ୍ଜ ପ୍ୟାରେ
ଏହି ଲେଖାରେ ୧୬୯୯ ମସିହାର ବୈଶାଖୀ ପର୍ବରେ ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଖାଲସା ପନ୍ଥର ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ପାଞ୍ଜ ପ୍ୟାରେ (ପାଞ୍ଚ ଜଣ ପ୍ରିୟ) ଙ୍କ ଆବିର୍ଭାବ ଏବଂ ଖାଲସାର ପରିଚୟ ଓ ଆଚରଣ ବିଧି ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଆମେ ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ୧୬୯୯ ମସିହାର ବୈଶାଖୀ ପର୍ବରେ ଖାଲସା ପନ୍ଥର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ବିଷୟରେ ଜାଣିବା। ଏହା ଶିଖ ଧର୍ମର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣା, ଯେଉଁଥିରେ ଗୁରୁ ଜୀ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ପାଞ୍ଜ ପ୍ୟାରେ ନାମରେ ଅଭିହିତ କରିଥିଲେ। ଏହି ଘଟଣା ଶିଖ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ପରିଚୟ ଏବଂ ଆଚରଣ ବିଧି ସ୍ଥିର କରିଥିଲା।
ଆପଣ କଣ ଜାଣନ୍ତି?
ଐତିହାସିକ ପୃଷ୍ଠଭୂମି
୧୬୯୯ ମସିହାର ବୈଶାଖୀ ପର୍ବ (ସାଧାରଣତଃ ଏପ୍ରିଲ ୧୩ କିମ୍ବା ୧୪) ଆନନ୍ଦପୁର ସାହିବଠାରେ ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହ ଏକ ବିଶାଳ ସମାବେଶରେ ଖାଲସା ପନ୍ଥର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ। ଏହି ଦିନ ଶିଖ ଧର୍ମର ଏକ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ମୋଡ଼ ଥିଲା।
ପାଞ୍ଜ ପ୍ୟାରେ
ଗୁରୁ ଜୀ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ – ଭାଇ ଦୟା ସିଂହ, ଭାଇ ଧରମ ସିଂହ, ଭାଇ ହିମ୍ମତ ସିଂହ, ଭାଇ ମୋହକମ ସିଂହ ଏବଂ ଭାଇ ସାହିବ ସିଂହ। ସେମାନେ ପ୍ରଥମ ଖାଲସା ସଦସ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ଗୁରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅମୃତ (ପବିତ୍ର ଜଳ) ଦ୍ୱାରା ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇଥିଲେ।
ଅମୃତ ସଞ୍ଚାର
ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହ ଏକ ଲୌହ ପାତ୍ରରେ ପାଣି ଓ ମିଶ୍ରି ମିଶାଇ ଖଣ୍ଡା (ଦୁଇଧାରିଆ ତରବାରୀ) ଦ୍ୱାରା ହଲାଇ ଅମୃତ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ 'ଅମୃତ ସଞ୍ଚାର' କୁହାଯାଏ, ଯାହା ଆଜି ମଧ୍ୟ ଖାଲସା ଦୀକ୍ଷାର ମୂଳ ରୀତି।
ପାଞ୍ଚ କକାର
ଖାଲସା ସଦସ୍ୟମାନେ ପାଞ୍ଚଟି ବାହ୍ୟ ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରନ୍ତି – କେଶ (ଅଣକଟା ବାଳ), କଙ୍ଗା (କାଠର ଚିରୁଣୀ), କଛ (ଏକ ପ୍ରକାର ପ୍ୟାଣ୍ଟ), କିରପାନ (ଖଣ୍ଡା) ଏବଂ କରା (ଲୌହ ବାହୁବନ୍ଧ)। ଏଗୁଡ଼ିକ ଶିଖ ପରିଚୟର ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ।
ସମାନତା ଓ ଭ୍ରାତୃତ୍ୱ
ଖାଲସା ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଜାତି, ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଲିଙ୍ଗ ନିର୍ବିଶେଷରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ମାନ୍ୟତା ଦେଇଥିଲା। ପାଞ୍ଜ ପ୍ୟାରେ ବିଭିନ୍ନ ଜାତି ଓ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଆସିଥିଲେ, ଯାହା ଶିଖ ଧର୍ମର ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ।
Guru Gobind Singh Ji
ଶਿଖ ଧର୍ମ ରୁ ଅଧିକ
ସମ୍ପର୍କିତ ଶିକ୍ଷା
ସେହି ଶିକ୍ଷା, ବିଭିନ୍ନ ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ