श्रीललिताष्टोत्तरशतनामावलिः
इयं श्रीललिताष्टोत्तरशतनामावलिः देव्याः ललितायाः अष्टोत्तरशतं नामानि समाविष्टा। ध्यानश्लोकेन सह पठिता भक्तैः पूजायाम् उपयुज्यते।
पद्यानि
ध्यानम् मङ्गलाचरणं च
अष्टोत्तरशतनामजपात् पूर्वं भगवत्स्वरूपस्य ध्यानं बीजमन्त्रश्च।
सर्वविधकल्याणस्य शुभसमृद्धेः च प्राप्तिः भवतु।
श्लोकः मंगलाचरण
अत्र पराशक्तिरूपायाः श्रीललितामहात्रिपुरसुन्दर्याः परमपावनम् अष्टोत्तरशतनामावलिस्तोत्रं प्रारभ्यते।
श्लोकः मंगलाचरण
ॐकारस्वरूपायै वाग्भव-कामराज-शक्तिबीजात्मिकायै श्रीललितापरमेश्वर्यै नमस्करोमि।
श्लोकः बीज मन्त्र
अथ भगवत्याः श्रीललिताम्बिकायाः ध्यानश्लोकस्य भावार्थः प्रस्तूयते।
श्लोकः ध्यान 1
या सिन्दूरवद् रक्ताभा, त्रिनेत्रशोभिता, मणियुक्तकिरीटे चन्द्रकलां धारयन्ती, मन्दहासिनी, पयोधरभारेण नता च वर्तते;
श्लोकः ध्यान 2
या हस्ताभ्यां सुधामयं रत्नपात्रं रक्तोत्पलं च दधाना, अतीव सौम्यरूपा, रत्नघटस्थापितरक्तचरणा च अस्ति, तां परां जगदम्बिकां ध्यायामि।
श्लोकः ध्यान 3
अष्टोत्तरशतनामावली
भगवतः १०८ पावननामानि, यैः प्रणवपूर्वकं नमः-अन्तेन च अर्चनं जप्यते।
कैलासपर्वतस्य शिखरोपरि दिव्यासनस्थानायै भगवत्यै पुनः पुनर्नमस्कारः।
श्लोकः 1
हिमवतः पावनं राजकुलं स्वजन्मना पवित्रीकुर्वत्यै पार्वत्यै भूयो भूयः प्रणतिः।
श्लोकः 2
भगवतः शङ्करस्य वामार्धभागरूपेण स्वसौन्दर्यं प्रकटयन्त्यै देव्यै सादरं नमनम्।
श्लोकः 3
मरकतशिलावत् कान्तिमता विमलेन शरीरेण भासमानायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 4
अनुपमेन लोकोत्तरेण सौन्दर्येण कान्त्या च शोभमानायै परदेवतायै नमनम्।
श्लोकः 5
चन्द्रशेखरस्य शिवस्य प्राणप्रियायै प्राणवल्लभायै देव्यै प्रणतिः।
श्लोकः 6
पञ्चदशाक्षरीमन्त्रेण सह सर्वदा अभिन्नस्वरूपायै देव्यै नमः।
श्लोकः 7
हीरक-माणिक्यादि-मणियुक्तैः कङ्कणैः मुकुटेन च भूषितायै देव्यै नमस्कारः।
श्लोकः 8
कस्तूरीतिलकेन अतिशयेन शोभमानललाटायै जगन्मात्रे नमो नमः।
श्लोकः 9
भस्मत्रिपुण्ड्रेण अङ्कितेन लसता मस्तकेन राजमानायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 10
प्रफुल्लकमलदलवद् विशालेन नयनेन युक्तायै देव्यै भूयो भूयो नमः।
श्लोकः 11
शरत्कालिकचम्पककुसुमवत् सुकुमारातिसुन्दरनासिकायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 12
प्रकाशमानसुवर्णकुण्डलाभ्यां शोभमानकर्णायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 13
मणिनिर्मितदर्पणवत् स्वच्छसुन्दरगण्डस्थलायै देव्यै सादरं प्रणतिः।
श्लोकः 14
ताम्बूलेन शोभितेन मन्दहासयुक्तेन मुखेन विलासमानायै देव्यै नमः।
श्लोकः 15
पक्वदाडिमबीजवत् रक्तातिशुभ्रदन्तपङ्क्तये देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 16
शङ्खवत् क्रमुकफलवच्च सुवृत्तलावण्ययुक्तकण्ठायै देव्यै नमस्कारः।
श्लोकः 17
स्थूलैः श्रेष्ठैः मुक्ताफलैः विरचितं सुन्दरं हारं दधानायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 18
शिवेन बद्धेन मङ्गलसूत्रेण सर्वमङ्गलरूपायै जगदम्बिकायै नमो नमः।
श्लोकः 19
कमलम्, पाशम्, अङ्कुशं च करकमलैः धारयन्त्यै देव्यै सादरं नमः।
श्लोकः 20
कमलोत्पलपारिजातादिदिव्यपुष्पमालाविभूषितायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 21
सुवर्णकलशयुगलवत् सुवृत्तसुन्दरस्तनशोभितायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 22
अतीव मनोहराभिः चतुर्भिः भुजाभिः समन्वितायै परदेवतायै नमो नमः।
श्लोकः 23
सुवर्णनिर्मितैः अङ्गदैः केयूरैश्च अलङ्कृतभुजायै देव्यै प्रणतिः।
श्लोकः 24
पीतकौशेयेन स्वर्णमयेन रमणीयवस्त्रेण आच्छादितायै देव्यै नमः।
श्लोकः 25
विशालेन नितम्बेन सुशोभितजघनभागायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 26
सौभाग्यशृङ्गारमयेन कृशेन मनोहरेण मध्यभागेन युक्तायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 27
नानाविधैः दिव्यैः आभरणसमूहैः समलङ्कृतायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 28
कल्पवृक्षादपि अधिकफलप्रदाभ्यां पादपद्माभ्यां युक्तायै देव्यै नमः।
श्लोकः 29
उत्तमपद्मरागमणिप्रभायुक्तचरणकमलायै देव्यै सादरं प्रणतिः।
श्लोकः 30
कामकोटिनाम्नि महापद्मासने समुपविष्टायै परदेवतायै नमो नमः।
श्लोकः 31
शिवस्य नेत्रात्मककुमुदवनाय चन्द्रिकारूपायै आनन्ददायिन्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 32
चामरधारिणीभ्यां लक्ष्मीसरस्वतीभ्यां समुपवीजितायै राजराजेश्वर्यै नमः।
श्लोकः 33
स्वभक्तानां रक्षणाय करुणापूर्णकटाक्षपातं कुर्वत्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 34
शिवस्यालिङ्गनेन समुत्पन्नरोमाञ्चितशरीरायै देव्यै सादरं नमः।
श्लोकः 35
कामदेवोत्पादकदिव्यापाङ्गदृष्टियुक्तायै परमानन्दरूपायै देव्यै नमः।
श्लोकः 36
ब्रह्माविष्णुप्रभृतिदेवानां किरीटरत्नकान्त्या पूजितचरणायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 37
इन्द्राणीप्रमुखाभिः देवस्त्रीभिः निरन्तरं सेवितायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 38
केवलया लीलया एव अखिलाण्डकोटिब्रह्माण्डं रचयन्त्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 39
अमृतादिभिः अनन्ताभिः महाशक्तिभिः परिवृतायै चक्रेश्वर्यै नमः।
श्लोकः 40
निष्कण्टकसार्वभौमसाम्राज्यस्य मोक्षस्य च प्रदात्र्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 41
सनकसनन्दनादिभिः महर्षिभिः समर्चितायै दिव्यपादुकायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 42
नारदादिदेवर्षिभिः निरन्तरं गीयमानमाहात्म्यायै देव्यै सादरं नमनम्।
श्लोकः 43
अगस्त्यमुनिना दुर्वाससा च परमभक्त्या समर्चितायै परदेवतायै नमः।
श्लोकः 44
गणेश-कार्तिकेययोः प्रति वात्सल्यमयीमातृभावायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 45
श्रीचक्रनाम्नि महायन्त्रस्य बिन्दुचक्रे विराजमानायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 46
चिदग्निकुण्डात् समुद्भूतेन दिव्यशरीरेण राजमानायै देव्यै नमः।
श्लोकः 47
चन्द्रकलया अलङ्कृतेन किरीटेन शोभितायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 48
मत्तराजहंसीवत् अतीव मन्दमनोहरगतियुक्तायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 49
प्रणमद्भिः अनन्तभक्तजनैः पूजितायै संस्तुतायै च देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 50
अन्तर्मुखध्यानयुक्तेभ्यः साधकेभ्यः ब्रह्मानन्दरूपफलं ददात्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 51
पतिव्रतानां नारीणां सकलमनोरथप्रदात्र्यै जगन्मात्रे नमो नमः।
श्लोकः 52
अहेतुककृपारसेन परिपूर्णात्मने परदेवतायै नमनम्।
श्लोकः 53
नित्यसत्य-ज्ञान-आनन्दैकरसस्वरूपायै चिन्मय्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 54
सहस्रसूर्याणाम् इव अयुतकोटितेजसा प्रकाशमानायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 55
चिन्तामणिनामकदिव्यरत्नभवने संस्थितायै महादेव्यै नमो नमः।
श्लोकः 56
क्षय-वृद्धि-विकारादिभ्यः सर्वथा मुक्तायै निर्विकाररूपायै देव्यै नमः।
श्लोकः 57
महापद्मवने सदा निवासं कुर्वत्यै ललिताम्बिकायै नमो नमः।
श्लोकः 58
जाग्रत्-स्वप्न-सुषुप्ति-अवस्थानां साक्षिरूपेण संस्थितायै तुरीयरूपायै देव्यै नमः।
श्लोकः 59
घोरपापसमूहानां समूलं नाशनं कुर्वत्यै पावन्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 60
दुष्टजनभीतेः सर्वप्रकारकमहाभयस्य च विनाशकायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 61
देवानां दानवानां च अन्तर्यामिरूपेण प्रेरकायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 62
सर्वप्राणिनां हृदयकमलमध्यवर्तिन्यै चैतन्यरूपायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 63
अनाहतचक्रस्थे द्वादशदलकमले मन्दिरवद् वसन्त्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 64
शिरःस्थे सहस्रदलकमले सदा विहरन्त्यै कुण्डलिन्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 65
संसारबन्धनरहिते मोक्षनगरे प्रतिष्ठितायै पराशक्तये नमो नमः।
श्लोकः 66
सरस्वती-गायत्री-सावित्री-देवीभिः सम्यक् संस्तुतायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 67
लक्ष्मी-सीता-भूदेवीभिः पूजितपादपद्मायै जगन्मात्रे नमो नमः।
श्लोकः 68
अगस्त्यपत्न्या लोपामुद्रया अनन्यभक्त्या सेवितायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 69
सहस्ररतिदेवीनां सौन्दर्यादपि मनोहरदिव्यदेहायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 70
केवलं शुद्धभावेन भक्त्या च परमं परितोषं प्राप्नुवत्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 71
पूर्णाय सत्यज्ञानाय आत्मविद्यासिद्धये च फलप्रदात्र्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 72
स्वकृपापूर्णदृष्टिपातेन आनन्दं सर्वशुभफलं च प्रयच्छन्त्यै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 73
अमृतसमुद्रस्य मध्यभागे मणिद्वीपे निवासं कुर्वत्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 74
दक्षप्रजापतेः यज्ञध्वंसने हेतुभूतायै शक्तिरूपायै देव्यै नमः।
श्लोकः 75
भगवान् विष्णोः सोदरीरूपेण परमसौन्दर्ययुक्तायै नारायण्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 76
शिवभक्तानां सकलदुःखानां नाशकर्त्र्यै करुणामय्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 77
समस्तोपाधिरहितशुद्धचैतन्यस्वरूपायै परब्रह्ममहिष्यै नमो नमः।
श्लोकः 78
स्वनामपारायणपरेभ्यः भक्तेभ्यः अभीष्टफलं प्रदात्र्यै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 79
जगतः सृष्टि-स्थिति-लय-तिरोधानादिकार्यसङ्कल्पकर्त्र्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 80
षोडशाक्षरीमन्त्रस्य मुख्यप्रतिपाद्यस्वरूपायै मन्त्रमय्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 81
आदिरहिताय अन्तरहिताय स्वयम्भूताय दिव्यमूर्तये देव्यै नमः।
श्लोकः 82
हंसवत् निष्कलुषभक्तैः कदापि वियुक्ता न भवन्त्यै सर्वदा भक्तानुग्रहपरायै देव्यै नमः।
श्लोकः 83
ब्राह्म्याद्यष्टमातृमण्डलेन परिवृतायै ललितापरमेश्वर्यै नमो नमः।
श्लोकः 84
भण्डासुरस्य महाबलं पराक्रमं च नाशयित्र्यै देव्यै सादरं नमनम्।
श्लोकः 85
दुरात्मनः भण्डासुरस्य शिरःकर्तने परमचतुरायै वीरमातृरूपायै देव्यै नमः।
श्लोकः 86
ब्रह्मा-विष्णु-इन्द्रादिभ्यः देवेभ्यः परमानन्दं सुखं च प्रयच्छन्त्यै देव्यै नमः।
श्लोकः 87
चण्ड-मुण्ड-निशुम्भादिदुष्टदैत्यानां संहारकर्त्र्यै चण्डिकायै नमो नमः।
श्लोकः 88
रक्ताक्ष-रक्तजिह्वादिदानवान् दण्डयित्वा संहरन्त्यै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 89
महिषासुरस्य भुजबलपराक्रमं भञ्जयन्त्यै महामहिषमर्दिन्यै नमो नमः।
श्लोकः 90
गङ्गाधरस्य शिवस्य महोत्साहस्य आनन्दस्य च कारणभूतायै देव्यै नमः।
श्लोकः 91
महेश्वरेण सह आनन्दताण्डवनृत्यमग्नायै लास्यरूपायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 92
स्वपत्युः शङ्करस्य मुखकमलध्याने सर्वदा मग्नायै पतिव्रताशिरोमणये नमः।
श्लोकः 93
वृषभध्वजस्य शिवस्य तत्त्वज्ञानभावनया परिपूर्णायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 94
जन्म-मृत्यु-वार्धक्य-रोगादिसंसारतापानां विनाशकर्त्र्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 95
विनीतभक्तेभ्यः मुक्तिप्रदं परमात्मज्ञानं सिद्धिं च ददत्यै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 96
कामक्रोधादिशत्रुषड्वर्गस्य नाशनं कुर्वत्यै शान्तिस्वरूपायै देव्यै नमः।
श्लोकः 97
कुबेरेण तथा राजराजेश्वरैः पूजितपादकमलायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 98
सकलवेदान्तेषु प्रतिपाद्यमानायै सिद्धरूपायै परमतत्त्वायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 99
वीरभक्तानां कृते तत्त्वज्ञानप्रदायिन्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 100
समस्तानां दुष्टदानवानां संहारकर्त्र्यै जगद्रक्षणतत्परायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 101
साक्षात् श्रीदक्षिणामूर्तिस्वरूपायै तस्य मनोहारिण्यै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 102
अश्वमेधादियज्ञेषु सर्वोत्कृष्टतया पूजितमाहात्म्यायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 103
दक्षसुतायाः सतीदेव्याः दिव्यस्वरूपेण शोभितायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 104
पुष्पबाणैः इक्षुधनुषा च सुशोभितहस्तायै कामेश्वर्यै नमो नमः।
श्लोकः 105
नित्ययौवनसम्पन्नायै मङ्गलानाम् अपि मङ्गलभूतायै देव्यै नमो नमः।
श्लोकः 106
महादेवेन सह अर्धनारीश्वररूपेण समन्वितायै देव्यै नमनम्।
श्लोकः 107
महादेवेन सङ्गमने सदा सोत्साहायै परात्परायै महादेव्यै नमो नमः।
श्लोकः 108
समापनम् फलश्रुतिश्च
पाठस्य समाप्तिः, ईश्वरार्पणं फलप्राप्तिश्च।
एतत् सर्वं नामस्तोत्रं श्रीजगदम्बिकायाः पादारविन्दयोः समर्पितं भवतु।
श्लोकः समापनम्
इत्थं श्रीललितादेव्याः अष्टोत्तरशतनामावल्याः व्याख्यानं पूर्णतां गच्छति।
श्लोकः समापनम्
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
प्रतिदिनं अथवा शुभतिथौ
ब्राह्मे मुहूर्ते सन्ध्याकाले च
घृतदीपः, धूपः, शुद्धपुष्पं, जलं च
- मानसिकशान्तिः, आत्मोन्नतिः, मङ्गलमयवातावरणम्
पृष्ठभूमिः
एषा नामावलिः श्रीविद्यापरम्परायाम् अन्तर्गता। ललितासहस्रनाम्नः लघुरूपा इव प्रायः ललितोपासकाः अस्याः पठनेन मानसिकशुद्धिं फलप्राप्तिं च इच्छन्ति। ध्यानश्लोकः देव्याः स्वरूपं वर्णयति।
ज्ञातव्य-विशेषः
रचना
अस्य स्तोत्रस्य आरम्भे ध्यानश्लोकः अस्ति, ततः १०८ नामानि। प्रत्येकं नाम 'नमो नमः' इत्यनेन सह समाप्यते। अन्ते 'श्रीजगदम्बार्पणमस्तु' इति समर्पणम्। १०८ संख्या वैदिकपरम्परायां पवित्रा मन्यते।
ध्यानम्
ध्यानश्लोके ललितादेव्याः रूपं वर्णितम् — सिन्दूरारुणविग्रहा, त्रिनयना, माणिक्यमौलिः, पाणिभ्यां रत्नचषकं रक्तोत्पलं च धारयन्ती। सा रजताचलशृङ्गाग्रे ध्येया। एतद्रूपं श्रीविद्योपासकैः ध्यानार्थम् उपयुज्यते।
पौराणिककथाः
अत्र अनेकाः पौराणिककथाः स्मर्यन्ते। भण्डदैत्यवधः (९०-९१), दक्षयज्ञविनाशः (८०), महिषासुरनिग्रहः (९५) इत्यादयः। एताः कथाः देव्याः शक्तिं दर्शयन्ति।
मन्त्रसम्बन्धः
८६ नाम्नि 'श्रीषोडशाक्षरीमन्त्रमध्यगायै' इति उक्तम्। षोडशाक्षरी मन्त्रः श्रीविद्यायाः मूलमन्त्रः, यः 'ॐ ऐं ह्रीं श्रीं' इत्यादिभिः षोडशभिः अक्षरैः रचितः। अस्य स्तोत्रस्य पठनं तन्मन्त्रजपसमानं फलदायकम्।
Devi
हिन्दूधर्मःतः अधिकम्
सर्वं पश्यतसम्बद्धशिक्षाः
सैव शिक्षा, विविधपरम्परासु प्रतिध्वनिता
