जाहि विधि राखे राम
यो भजनले रामको इच्छामा समर्पण र सीता-रामको नाम जप गर्न प्रेरित गर्दछ। यसले जीवनका उतार-चढावमा रामको भरोसा राख्न सिकाउँछ।
श्लोक
सीता राम, सीता राम, सीताराम भनिरहनुहोस्। रामले जुन रूपमा राखेका छन्, त्यही रूपमा रहनुहोस्।
श्लोक 1
मुखमा रामको नाम रहोस्, हातमा रामको सेवा रहोस्। हे प्यारा, तिमी एक्लो छैनौ, राम तिम्रो साथमा छन्। भाग्यको विधानलाई जानेर हानि र लाभ सहनुहोस्। रामले जुन रूपमा राखेका छन्, त्यही रूपमा रहनुहोस्।
श्लोक 2
अभिमान गर्नुभयो भने फेरि सम्मान पाउनु हुनेछैन। हे प्यारा, त्यही हुनेछ जुन श्री रामजीलाई मनपर्छ। फलको आशा त्यागेर शुभ काम गरिरहनुहोस्। रामले जुन रूपमा राखेका छन्, त्यही रूपमा रहनुहोस्।
श्लोक 3
जीवनको डोर दीनानाथ (राम) को हातमा सुम्पनुहोस्। चाहे उनले महलमा राखून् वा झुपडीमा बास दिऊन्। निर्विवाद रूपमा धन्यवाद दिँदै राम, राम भनिरहनुहोस्। रामले जुन रूपमा राखेका छन्, त्यही रूपमा रहनुहोस्।
श्लोक 4
एउटै आशा रामजीबाट राख्नुहोस्, अर्को आशा छोडिदिनुहोस्। एउटै सम्बन्ध रामजीसँग राख्नुहोस्, अर्को सम्बन्ध तोडिदिनुहोस्। साधुको संगमा रामको रंगमा अङ्ग-अङ्ग रङ्गिनुहोस्। रामले जुन रूपमा राखेका छन्, त्यही रूपमा रहनुहोस्।
श्लोक 5
सीता राम, सीता राम, सीताराम भनिरहनुहोस्। रामले जुन रूपमा राखेका छन्, त्यही रूपमा रहनुहोस्।
श्लोक 6
Worship Guidelines & Chanting Benefits (Phalashruti)
Daily or auspicious lunar days (Ekadashi, Purnima, Pradosham)
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Evening Dusk (Sandhya)
Ghee lamp (Deepa), Incense (Dhoopa), Fresh flowers & Water offering
- Peace of mind, spiritual upliftment, and harmonious energy in the home
पृष्ठभूमि
यो भजनहरूको एक लोकप्रिय रचना हो, जुन रामभक्ति परम्परासँग सम्बन्धित छ। यसलाई सामान्यतः भजन सन्ध्या, सत्सङ्ग वा रामनाम जपको समयमा गाइन्छ। यसको रचनाकार अज्ञात छ, तर यसले रामकथा र भक्तिको सामान्य विषयवस्तुलाई उजागर गर्दछ। यसमा प्रयुक्त 'जाहि विधि राखे राम ताहि विधि रहिये' भन्ने पङ्क्तिले रामको संयोगमा सबै परिस्थिति स्वीकार गर्ने भाव दर्शाउँछ।
के तपाईं जान्नुहुन्छ?
परिचय
यो भजन भगवान् रामको प्रति पूर्ण समर्पणको भावना प्रस्तुत गर्दछ। मुख्य वाक्यांश 'जाहि विधि राखे राम ताहि विधि रहिये' को अर्थ हो: 'रामले जसरी राख्नुहुन्छ, त्यसरी नै रहनुहोस्।' यो भजन हिन्दू भक्ति परम्परामा शरणागति (आत्मसमर्पण) को नै सार हो।
भावार्थ
भजनले जीवनका उतार-चढावमा समान रहनको लागि प्रेरित गर्दछ। 'विधि को विधान जान हानि लाभ सहिये' भन्ने पंक्तिले भाग्यको नियमलाई बुझेर हानि-लाभ सहनुपर्छ भन्ने सन्देश दिन्छ। यो भगवद्गीताको स्थितप्रज्ञ (समदर्शी) को अवधारणासँग मिल्दोजुल्दो छ।
मन्त्रको प्रयोग
भजनको आरम्भ र अन्त्यमा 'सीता राम' मन्त्रको जप गरिएको छ। यो मन्त्र भगवान् राम र देवी सीताको नाम संयोजन हो, जसलाई धार्मिक दृष्टिले अत्यन्त शुभ र कल्याणकारी मानिन्छ। यसले भक्तको मुखमा निरन्तर रामनाम रहनुपर्छ भन्ने सिकाउँछ।
सांसारिक मोहको त्याग
'किया अभिमान तो फिर मान नहीं पायेगा' भन्ने पंक्तिले अहंकारले मान-सम्मान प्राप्त नहुने बताउँछ। साथै 'फल आशा त्याग शुभ काम करते रहिये' भनेर निष्काम कर्मको योगदानमा जोड दिइएको छ, जुन गीताको कर्मयोगसँग समानान्तर छ।
Rama
हिन्दु धर्म बाट थप
सबै हेर्नुहोस्सम्बन्धित शिक्षाहरू
उही शिक्षा, विभिन्न परम्पराहरूमा प्रतिध्वनित
